Truyện Dân Gian Philippines

Lượt đọc: 435 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Juan Sadut.

❊ ❊ ❊

Juan Sadut là một kẻ vô cùng lười biếng. Mẹ cậu là một bà lão nghèo khổ, kiếm sống qua ngày bằng nghề giã gạo. Số tiền bà kiếm được mỗi ngày vừa đủ để hai mẹ con đắp đổi qua bữa. Hồi còn nhỏ, Juan hay được ở nhà trông nom đàn gà trống mái. Một hôm, trước khi đi làm, mẹ dặn Juan phải coi chừng mấy con gà con, kẻo diều hâu bắt mất. Khổ nỗi, lời dặn ấy đã nghe quá nhiều lần đến độ Juan đâm chán ngấy việc canh gà; thế là, vừa thấy mẹ khuất bóng, cậu liền gom hết đám gà trống lẫn gà mái cột chân lại với nhau rồi treo lên cành cây. Cậu làm vậy vìinh đinh rằng ở trên ấy sẽ chẳng có loài chim săn mồi nào nhìn thấy chúng. Chiều tối, khi mẹ đi làm về, bà hỏi han xem nhà cửa có chuyện gì không. Juan liền khoe: “Mẹ ơi, con đã cột chân tất cả lũ gà trống gà mái lại rồi treo lên cái cây kia cho chúng được an toàn rồi đấy ạ.” Mẹ hỏi chúng đâu, Juan chỉ cho mẹ xem, nhưng tất cả đều đã chết cứng. Người mẹ giận tím mặt, roi vòn quất cho Juan một trận nhừ tử.

Thời gian thoi đưa, Juan lớn lên thành một chàng trai trưởng thành, ngặt nỗi cái tật lười biếng thì vẫn y nguyên như thuở nào. Cậu muốn lấy vợ, nhưng ngặt một nỗi cô gái mà cậu chấm lại là con gái của một gia đình giàu có; mẹ cậu bèn can ngăn rằng nhà mình nghèo rớt mồng tơi, vả lại cậu lại quá ư lười biếng chẳng lo nổi cho vợ, nào phải mối lương duyên môn đăng hộ đối. Thế nhưng Juan vẫn một mực đòi cưới cho bằng được cô gái ấy, và cậu bắt đầu vắt óc tìm kế hoạch để chiếm trọn trái tim nàng. Hôm nọ, Juan ra đồng làm việc và kiếm được một đồng peseta. Hôm sau cậu lại kiếm thêm được một đồng nữa. Cậu bèn thưa với mẹ: “Mẹ ơi, xin mẹ hãy sang nhà bố của Ines Cannogan (tên của cô gái ấy) để mượn chiếc salup (một nửa quả dừa khô dùng để đong lường) của họ nhé.” Người mẹ nghe lời sang mượn, liền bị Ines hỏi dồn xem ai là người sai đi mượn chiếc salup. Bà cụ bèn đáp rằng con trai Juan của bà là một thương gia vừa mới có một chuyến làm ăn xuôi chèo mát mái trở về. Thế là chiếc salup được đem cho mượn. Lúc đem trả cái đồ đong ấy, Juan khéo léo giấu hai đồng peseta vào lớp xơ bên trong vỏ dừa, rồi dặn mẹ mang trả lại cho Ines, nguyên vẹn cả tiền lẫn vỏ. Khi Ines kiểm tra lại chiếc salup, nàng bất ngờ phát hiện ra mấy đồng peseta, bèn kể hết mọi chuyện lại cho tía nghe.

Chẳng bao lâu sau, Juan lại sai mẹ sang mượn cái đồ đong lần nữa. Và một lần nữa, Juan lại hoàn trả cùng với những đồng tiền giấu kín trong lớp xơ vỏ dừa. Cứ thế lặp đi lặp lại mấy bận, cho đến tận khi tía của Ines tin chắc sái cổ rằng Juan là một tay đại gia giàu sụ. Giờ thì Juan đã có cơ hội đường hoàng ngỏ lời hỏi cưới con gái của ông cụ, và dĩ nhiên người cha già liền gật đầu ưng thuận ngay tức khắc. Thế là Juan và Ines chính thức nên duyên vợ chồng.

Sau ngày cưới, khi người cha già vỡ lẽ ra rằng cậu con rể quý hóa của ông chẳng những nghèo rạc mùng tơi mà lại còn biếng nhác vô độ, ông đâm ra hối hận vì sự bốc đồng của mình. Dẫu vậy, ông vẫn bắt cả Juan lẫn vợ hắn phải ra đồng làm việc. Có lần, trong lúc Ines đang nằm chợp mắt buổi trưa, lũ gà rừng kéo đến vô kể để ăn chỗ thóc mà nàng phơi ngoài sân. Vốn lười biếng chẳng buồn đứng dậy xua đuổi, Juan bèn tiện tay tháo chiếc trâm cài tóc bằng vàng của vợ ném thẳng vào đám gia cầm. Khi Ines tỉnh giấc, nàng hốt hoảng tá hỏa khi không thấy chiếc trâm cài tóc đâu nữa. Juan thản nhiên thuật lại sự tình cho vợ nghe. Nghe xong, nàng mắng cho một trận tệ hại đến mức hắn cảm thấy tổn thương sâu sắc, rồi tủi thân òa khóc nức nở, bởi đến cả vợ mình cũng ghê tởm hắn.

Hôm sau, Juan lần ra chỗ hôm trước để tìm lại chiếc trâm cài tóc. Điều kỳ diệu khiến cậu ngỡ ngàng tột độ là ở chính nơi ấy mọc lên một bụi cây có cành lá bằng vàng ròng, và vắt vẻo trên một nhánh cây chính là chiếc trâm cài tóc định mệnh. Cậu lập tức gọi vợ ra xem. Hai vợ chồng hì hục nhổ bật gốc bụi cây ấy lên, và sững sờ phát hiện ngay dưới bộ rễ là một cái hũ chình ình đầy ắp tiền vàng tiền bạc. Từ bấy giờ, Ines vô cùng nở mày nở mặt trước vận may hiếm có của chồng. Cả hai khăn gói trở về thị trấn để thông báo tin vui tày đình ấy cho tía vợ. Kể từ dạo đó, ông cụ chẳng những không còn căm ghét Juan nữa mà lại đâm ra quý mến, thậm chí giao phó toàn bộ cơ ngơi tài sản cho hắn cai quản.

Cứ thế, Juan Sadut một bước thành người giàu có mà chẳng tốn mảy may công sức. May mắn đôi khi vẫn mỉm cười với những kẻ lười biếng.

Câu chuyện tiếp theo xuất xứ từ tận đầu bên kia quần đảo, từ tỉnh Misamis. Chuyện do Antonio Cosin ở Tagoloan, Misamis kể lại, mang đậm màu sắc truyền thuyết Visayan. Như có thể dễ dàng nhận thấy, nó có họ hàng xa với truyện cổ Grimm số 7, “Một vụ mua bán hời”. Về tình tiết hài hước “bán cho động vật”, xin xem các chú thích của Grimm; Clouston, sách “Book of Noodles”, tr. 148; và Bolte-Polívka, tập 1, tr. 60. Về tình tiết “bán cho bức tượng”, vốn tương tự như tập thứ ba của chúng tôi dưới đây, xin tham khảo Clouston, sđd, tr. 146; Crane, tr. 379, chú thích 12; Cosquin, tập 2, tr. 178. Nội dung câu chuyện tiếp diễn như sau:—

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 15 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

1 Trong Tổng Số 2 tác phẩm của Plutarch

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.