Được kể lại bởi Domingo Pineda người Pampanga.
Thời xa xưa, Sinukuan, vị quan tòa của muông thú, sống trong một hang động trên núi Arayat. Trước kia, ông từng sống ở một thị trấn lân cận; nhưng vì ông quá đỗi dũng cảm và mạnh mẽ, người dân bắt đầu đố kỵ, rồi chuyển sang căm ghét ông. Cuối cùng, họ bày ra quá nhiều âm mưu hãm hại khiến ông phải từ bỏ mọi của cải và bằng hữu trong thị trấn để lên núi Arayat sinh sống, nơi ông dành toàn bộ thời gian để kết thân với muông thú nơi đây.
Thực ra, chẳng khó khăn gì để Sinukuan chiếm được cảm tình của lũ thú, bởi ông có khả năng hóa thân thành bất cứ hình dạng nào mình muốn; và ông luôn biến thành giống loài nào tìm đến gặp ông. Chẳng bao lâu sau, tất cả muông thú đều nhận ra sức mạnh, trí tuệ và sự công minh của người bạn tốt này, nên chúng đã tôn ông làm quan tòa của mình.
Một ngày nọ, một chú chim tìm đến tòa của Sinukuan và yêu cầu ông trừng phạt ếch vì tội ồn ào suốt đêm, quấy rầy giấc ngủ của nó. Sinukuan triệu tập chú ếch rắc rối đến và hỏi lý do của hành vi khó coi đó. Chú ếch cung kính đáp: "Thưa ngài, tôi chỉ kêu cứu thôi, vì rùa đang cõng theo cái nhà trên lưng, và tôi sợ rằng mình có thể bị nó đè bẹp."
"Lý do như vậy là thỏa đáng," Sinukuan nói; "ngươi được tự do."
Rùa là kẻ tiếp theo bị triệu tập đến tòa của Sinukuan. Khi đến nơi, nó khiêm tốn trả lời câu hỏi của vị quan tòa: "Thưa Quan tòa đáng kính, tôi mang theo nhà mình bên mình vì đom đóm đang đùa nghịch với lửa, và tôi sợ rằng nó có thể làm cháy nhà tôi. Chẳng lẽ bảo vệ ngôi nhà của mình khỏi hỏa hoạn là sai sao?"
"Một lý do rất xác đáng; ngươi được tự do," Sinukuan nói.
Cứ thế, ngày hôm sau, đến lượt đom đóm bị áp giải ra tòa. Khi vị quan tòa hỏi tại sao lại đùa nghịch với lửa, nó nói bằng giọng nhỏ nhẹ: "Đó là vì tôi chẳng còn cách nào khác để tự vệ trước lưỡi dao sắc nhọn của loài muỗi." Câu trả lời nghe thật hợp tình hợp lý, nên đom đóm cũng được phóng thích.
Cuối cùng, đến lượt muỗi bị xét xử; và vì không đưa ra được lý do chính đáng nào cho việc mang theo lưỡi dao, Sinukuan đã tuyên phạt nó ba ngày tù giam. Muỗi đành phải chấp nhận; và chính trong thời gian bị giam giữ đó, nó đã mất đi giọng nói của mình. Kể từ đó, muỗi đực không còn tiếng kêu; và nó cũng chẳng dám mang theo lưỡi dao nữa, vì sợ sẽ phải chịu hình phạt nặng nề hơn.