Othello, Desdemona, Cassio và đoàn tùy tùng bước vào.
OTHELLO.
Michael thân mến, anh hãy để mắt đến lính gác đêm nay. Chúng ta hãy tự răn mình giữ chừng mực đáng quý ấy, sao cho đừng quá vui mà lơi là sự thận trọng.
CASSIO.
Iago đã được giao việc phải làm. Nhưng dẫu vậy, chính mắt tôi sẽ đi kiểm tra.
OTHELLO.
Iago là kẻ vô cùng thành thực. Michael, chúc anh ngủ ngon. Sáng mai, từ sớm nhất có thể, hãy đến nói chuyện với tôi. [Nói với Desdemona.] Nào, ái nữ yêu dấu của anh, tiệc cưới đã xong, giờ là lúc hái quả ngọt; niềm hạnh phúc ấy vẫn còn chờ đợi giữa anh và em.—Chúc ngủ ngon.
[Othello, Desdemona và đoàn tùy tùng đi ra.]
Iago bước vào.
CASSIO.
Chào Iago. Chúng ta phải đi canh gác thôi.
IAGO.
Chưa đến giờ đâu, thưa trung úy. Chưa điểm mười giờ. Vị tướng quân của chúng ta vì yêu nàng Desdemona nên mới cho chúng ta giải tán sớm thế này; nhưng chúng ta đừng vì thế mà trách ngài: ngài vẫn chưa thả mình vui thú đêm tân hôn cùng nàng; mà nàng lại là người tuyệt sắc xứng đáng với thần Jove.
CASSIO.
Nàng là một phu nhân vô cùng kiều diễm.
IAGO.
Và tôi dám cá, nàng cũng rất đỗi lẳng lơ.
CASSIO.
Quả thật, nàng là một sinh linh tươi tắn và dịu dàng khôn tả.
IAGO.
Ánh mắt nàng mới quyến rũ làm sao! Tôi ngỡ như nó đang gửi lời mời gọi tình ái.
CASSIO.
Một đôi mắt mời gọi, nhưng ngẫm lại vẫn rất mực đoan trang.
IAGO.
Và khi nàng cất lời, chẳng phải đó là tiếng kèn giục giã tình yêu sao?
CASSIO.
Nàng quả là tuyệt mỹ.
IAGO.
Chà, chúc cho chăn gối họ nồng đượm! Nào trung úy, tôi có một vò rượu; và ngay ngoài kia có mấy tráng sĩ người Síp rất muốn nâng ly chúc sức khỏe vị tướng quân da ngăm Othello.
CASSIO.
Đêm nay thì không, Iago thân mến ạ. Đầu óc tôi rất kém cỏi và vô dụng trong việc uống rượu. Ước gì phép lịch sự có thể phát minh ra một phong tục tiếp khách nào khác.
IAGO.
Ồ, họ là bạn bè của chúng ta cả; chỉ một chén thôi mà: tôi sẽ uống thay anh.
CASSIO.
Tôi mới chỉ uống có một chén đêm nay, lại còn được pha chế đầy mưu mẹo nữa, thế mà anh xem nó đã gây ra biến đổi gì đây: tôi vốn bất hạnh mang cái tật này, và không dám thử thách sự yếu kém của mình thêm nữa.
IAGO.
Thôi nào, anh bạn! Đêm nay là đêm hoan ca. Mấy vị tráng sĩ đều mong muốn thế đấy.
CASSIO.
Họ ở đâu?
IAGO.
Ngay ngoài cửa đây. Xin anh hãy gọi họ vào.
CASSIO.
Tôi sẽ làm vậy; nhưng trong lòng không mấy thích thú.
[Đi ra.]
IAGO.
Nếu tôi ép được hắn uống thêm một chén nữa,
Cùng với lượng rượu hắn đã nốc đêm nay,
Hắn sẽ sinh sự và bướng bỉnh cáu kỉnh
Y như con chó cưng của tiểu thư nhà tôi. Giờ đây, tên khờ Roderigo đáng thương của tôi,
Kẻ vì yêu mà tâm trí gần như lộn tùng phèo,
Đêm nay đã nốc cạn những vò rượu
Sâu tận đáy; và hắn lại phải đi gác:
Ba chàng trai người Síp, những tâm hồn kiêu hãnh bốc đồng,
Những kẻ luôn giữ gìn danh dự một cách dè dặt,
Chính là những phần tử cốt cán của hòn đảo hiếu chiến này,
Đêm nay đã bị tôi chuốc cho say mèm bởi những chén rượu đầy tràn,
Và họ cũng đang đi gác. Giờ đây, giữa bầy cừu say xỉn ấy,
Tôi sắp sửa đẩy Cassio của chúng ta vào một hành động
Có thể xúc phạm đến cả hòn đảo. Nhưng kìa họ đang đến:
Nếu kết quả đúng như mộng tưởng của tôi,
Con thuyền của tôi sẽ lướt đi tự do, xuôi theo cả gió lẫn dòng.
Cassio, Montano và các quý tộc bước vào; theo sau là người hầu mang theo rượu.
CASSIO.
Có Chúa chứng giám, họ đã cho tôi cạn chén từ trước rồi.
MONTANO.
Thật lòng mà nói, chỉ là một chén nhỏ thôi; đối với một người lính như tôi thì chưa quá một pint.
IAGO.
Rượu đâu, này!
[Hát.]
Và cho tôi khua chén canh kin, khua, khua,
Và cho tôi khua chén canh kin, khua, khua:
Người lính là một trang nam nhi,
Ồ, đời người chẳng tày gang,
Cớ sao người lính lại chẳng cạn ly.
Rượu đâu, các bạn ơi!
CASSIO.
Có Chúa chứng giám, một bài hát tuyệt vời.
IAGO.
Tôi học được nó ở nước Anh, nơi mà người ta thực sự rất cừ về khoản chè chén: người Đan Mạch, người Đức, hay gã người Hà Lan bụng phệ của các anh,—rượu vào, này!—chẳng thấm vào đâu so với người Anh.
CASSIO.
Người Anh nhà các anh sành uống đến thế cơ à?
IAGO.
Ồ, hắn có thể uống cho gã người Đan Mạch say bất tỉnh nhân sự một cách dễ dàng; hắn chẳng đổ mồ hôi hột nào mà đánh gục được tên Almain; hắn còn khiến gã người Hà Lan phải nôn thốc nôn tháo trước khi vò rượu tiếp theo kịp rót đầy.
CASSIO.
Cạn chén vì sức khỏe của vị tướng quân chúng ta!
MONTANO.
Tôi xin chấp nhận, thưa trung úy; và tôi sẽ uống cạn cùng anh.
IAGO.
Ôi nước Anh ngọt ngào!
[Hát.]
Vua Stephen là một bậc quân vương đáng kính,
Chiếc quần chẽn của ngài chỉ tốn có một đồng vàng;
Ngài thấy sáu xu đã là quá đắt,
Nên gọi người thợ may là kẻ đốn mạt.
Ngài là một trang nam nhi lừng lẫy danh tiếng,
Còn ngươi chỉ là kẻ hạ tiện thấp hèn:
Chính sự kiêu căng đã kéo đất nước lụi tàn,
Vậy hãy quấn chiếc áo choàng cũ kỹ của ngươi quanh mình.
Rượu đâu, này!
CASSIO.
Có Chúa chứng giám, bài này còn hay tuyệt hơn bài trước.
IAGO.
Anh có muốn nghe lại không?
CASSIO.
Không, vì tôi cho rằng những kẻ làm ra mấy trò này là không xứng đáng với chức vị của mình. Thôi nào, Chúa ở trên tất cả, có những linh hồn được cứu rỗi, và cũng có những linh hồn không được cứu rỗi.
IAGO.
Đúng thế, thưa trung úy kính mến.
CASSIO.
Còn phần tôi, xin mạn phép không xúc phạm tướng quân, cũng như bất kỳ quý nhân nào, tôi hy vọng mình sẽ được cứu rỗi.
IAGO.
Và tôi cũng vậy, thưa trung úy.
CASSIO.
À, nhưng xin lỗi anh, đừng lên trước tôi; viên trung úy phải được cứu rỗi trước viên sĩ quan cận vệ chứ. Thôi không nói chuyện này nữa; chúng ta hãy lo việc chính đi. Xin Chúa tha thứ tội lỗi cho chúng ta! Các quý ông, chúng ta hãy trông nom công việc nào. Các ngài đừng nghĩ là tôi say nhé. Đây là viên sĩ quan cận vệ của tôi, đây là tay phải, còn đây là tay trái của tôi. Bây giờ tôi không hề say. Tôi đứng vẫn rất vững và nói năng vẫn rất rành mạch.
TẤT CẢ.
Rất rành mạch.
CASSIO.
Thế thì tốt lắm. Vậy các ngài không được nghĩ là tôi say đâu đấy.
[Đi ra.]
MONTANO.
Ra bãi gác thôi, các bạn. Nào, chúng ta hãy đi cắt cử lính canh.
IAGO.
Anh thấy gã vừa bỏ đi đó chứ,
Hắn là một trang nam nhi đủ sức sánh vai bên Caesar
Và đưa ra mệnh lệnh: nhưng anh hãy ngắm nghía thói hư của hắn xem,
Nó cân bằng hoàn hảo với đức hạnh của hắn,
Bên này dài bằng bên kia. Thật đáng tiếc cho hắn.
Tôi e rằng sự tín nhiệm mà Othello dành cho hắn,
Vào một phút bất chợt phát bệnh nào đó,
Sẽ làm rung chuyển hòn đảo này.
MONTANO.
Nhưng hắn thường xuyên bị thế này sao?
IAGO.
Đó luôn là khúc dạo đầu cho giấc ngủ của hắn:
Hắn sẽ thức thâu đêm suốt sáng qua hai vòng đồng hồ
Nếu rượu không ru hắn ngủ.
MONTANO.
Thật tốt biết bao
Nếu vị tướng quân được nhắc nhở về chuyện này.
Có lẽ ngài không nhìn thấy, hoặc bản tính lương thiện của ngài
Trân trọng những đức tính hiện hữu nơi Cassio,
Mà bỏ qua những thói hư tật xấu: chẳng phải vậy sao?
Roderigo bước vào.
IAGO.
[Nói nhỏ với hắn.] Sao thế, Roderigo?
Làm ơn đi theo viên trung úy đi; đi đi.
[Roderigo đi ra.]
MONTANO.
Và thật là một điều đáng tiếc khôn cùng khi vị Moor cao quý
Lại trao trọng trách phó tướng của mình
Cho một kẻ mắc căn bệnh thâm căn cố đế:
Thật là một hành động bộc trực khi nói điều đó
Với vị Moor.
IAGO.
Còn lâu tôi mới nói, vì hòn đảo xinh đẹp này.
Tôi rất quý mến Cassio và sẵn sàng làm mọi thứ
Để chữa trị căn bệnh này cho hắn. Nhưng, kìa! Tiếng động gì thế?
[Tiếng kêu bên trong: “Cứu với! Cứu với!”]
Cassio bước vào, đuổi đánh Roderigo.
CASSIO.
Mả cha mày, đồ lưu manh, đồ vô lại!
MONTANO.
Có chuyện gì thế, thưa trung úy?
CASSIO.
Một tên khốn mà dám dạy đời ta ư! Ta sẽ nện cho tên khốn này thân tàn ma dại.
RODERIGO.
Đánh tao á?
CASSIO.
Mày còn dám già mồm hả, đồ khốn?
[Đánh Roderigo.]
MONTANO.
Thôi nào, thưa trung úy;
Tôi xin anh, thưa ngài, hãy dừng tay lại.
CASSIO.
Tránh ra để tôi đi, thưa ngài,
Kẻo tôi đấm vỡ sọ anh bây giờ.
MONTANO.
Thôi, thôi, anh say lắm rồi.
CASSIO.
Say á?
[Họ đánh nhau.]
IAGO.
[Nói nhỏ với Roderigo.] Chạy đi, tôi bảo cậu đi đi! Ra ngoài kia và hô lên có bạo loạn đi.
[Roderigo đi ra.]
Thôi nào, thưa trung úy; lạy Chúa, các quý ông.
Cứu với, này!—Trung úy,—thưa ngài,—Montano,—thưa ngài:—
Cứu với, hỡi các bạn! Quả là một buổi canh gácmừng tốt đẹp thật đấy!
[Tiếng chuông reo.]
Ai đang rung chuông thế kia?—Quỷ tha ma bắt, này!
Cả thị trấn sẽ nổi dậy mất. Lạy Chúa, trung úy, dừng tay lại,
Anh sẽ bị bẽ mặt muôn đời đấy.
Othello và đoàn tùy tùng bước vào.
OTHELLO.
Ở đây có chuyện gì thế?
MONTANO.
Mả cha chúng nó, tôi vẫn đang chảy máu, tôi bị thương suýt chết rồi.
OTHELLO.
Dừng tay lại, vì mạng sống của các người!
IAGO.
Dừng lại nào, này! Trung úy,—thưa ngài,—Montano,—các quý ông,—
Các người đã quên hết mọi phép tắc và bổn phận rồi sao?
Dừng lại! Tướng quân đang nói chuyện với các người đấy; dừng lại, dừng lại vì hổ thẹn đi chứ!
OTHELLO.
Này, thế quái nào thế này! Vụ này bắt nguồn từ đâu?
Chúng ta đã biến thành lũ Thổ Nhĩ Kỳ, và tự làm với chính mình
Điều mà thiên đường đã cấm kỵ đối với người Ottoman sao?
Vì sự hổ thẹn của người Cơ Đốc, hãy dẹp cái cuộc ẩu đả dã man này lại:
Kẻ nào còn dám nhúc nhích để thỏa mãn cơn thịnh nộ của mình
Thì đừng coi trọng tính mạng nữa; hắn sẽ chết ngay tại chỗ.
Hãy làm cho cái tiếng chuông khủng khiếp kia im bặt đi, nó đang làm hòn đảo
Sợ hãi đến phát cuồng rồi đấy. Có chuyện gì thế, hả các ngươi?
Iago thành thực ơi, kẻ trông phờ phạc vì đau buồn kia,
Hãy nói xem, ai là kẻ khơi mào việc này? Vì tình yêu dành cho ta, ta ra lệnh cho ngươi.
IAGO.
Tôi không biết nữa. Mới lúc nãy thôi, các bạn bè với nhau cả,
Vẫn trong hàng ngũ, và chuyện trò thân mật như cô dâu chú rể
Cởi bỏ y phục để đi ngủ; vậy mà chỉ mới lúc nãy,
Như thể có hành tinh nào làm con người ta mất trí,
Gươm tuốt trần, và đâm chém vào ngực nhau,
Trong một cuộc đối đầu đẫm máu. Tôi không thể nói được
Bắt đầu từ đâu cho cái mối bất hòa ngang trái này;
Và ước gì trong một chiến công hiển hách nào đó tôi đã mất đi
Đôi chân đã đưa tôi đến tham gia vào cảnh này!
OTHELLO.
Sao thế hả Michael, anh lại có thể quên mình như vậy sao?
CASSIO.
Xin ngài hãy tha thứ cho tôi; tôi không thể thốt nên lời.
OTHELLO.
Montano đáng kính, anh vốn là người điềm đạm cơ mà.
Sự nghiêm nghị và điềm tĩnh của tuổi trẻ anh
Đã được thiên hạ ghi nhận, và tên tuổi anh rất lừng lẫy
Trong miệng của những bậc hiền triết khắt khe nhất: có chuyện gì thế,
Mà anh lại tự tay vấy bẩn danh dự của mình như vậy,
Và đánh đổi uy tín quý giá của mình để lấy cái danh
Của một kẻ gây gổ đêm hôm? Hãy trả lời ta đi.
MONTANO.
Othello đáng kính, tôi bị thương nguy đến tính mạng rồi.
Sĩ quan của ngài, Iago, có thể thông tin cho ngài,
Trong lúc tôi đành phải kiệm lời, vì vết thương hiện đang làm tôi đau đớn,
Về tất cả những gì tôi biết; chứ tôi không hề làm gì hay nói điều gì
Sai trái hay tệ hại trong đêm nay,
Trừ khi việc tự bảo vệ mình đôi khi là một cái tội,
Và việc tự vệ là một tội lỗi
Khi bạo lực tấn công chúng ta.
OTHELLO.
Giờ thì, thề có trời xanh,
Máu huyết ta bắt đầu lấn át cả lý trí bình tĩnh,
Và cơn thịnh nộ, làm vẩn đục phán đoán sáng suốt nhất của ta,
Đang chực dắt mối dẫn đường. Mả cha nó, nếu ta nhúc nhích,
Hoặc chỉ nhấc cánh tay này lên,
Kẻ nào giỏi nhất trong các người cũng sẽ gục ngã dưới cơn thịnh nộ của ta.
Hãy khai cho ta biết
Cuộc bạo loạn tồi tệ này bắt đầu từ đâu, ai là kẻ đã xúi giục,
Và kẻ nào được chứng là nhúng tay vào tội ác này,
Dù hắn có sinh đôi cùng ta trong một bọc,
Cũng sẽ mất đi sự sủng ái của ta. Cái gì cơ! Giữa một thị trấn chiến tranh,
Vẫn còn hoang tàn, lòng người tràn ngập sợ hãi,
Mà lại đi giải quyết những mối bất hòa tư gia riêng tư,
Vào ban đêm, ngay tại sân đình và chốt gác an ninh ư?
Thật là quái đản. Iago, kẻ nào đã khơi mào chuyện này?
MONTANO.
Nếu vì chút tình riêng tư, hay vì bè phái chức quyền,
Mà ngươi nói nhiều hơn hoặc ít hơn sự thật,
Ngươi không xứng đáng làm người lính.
IAGO.
Xin đừng ép tôi vào chân tường như thế.
Tôi thà bị cắt đứt cái lưỡi này khỏi miệng
Còn hơn để nó thốt ra điều xúc phạm đến Michael Cassio.
Tuy nhiên tôi tự nhủ rằng, nói ra sự thật
Sẽ chẳng làm tổn hại gì đến hắn đâu. Sự thể là thế này, thưa tướng quân:
Khi tôi và Montano đang trò chuyện,
Thì có một tên chạy đến kêu cứu,
Và Cassio lăm lăm thanh gươm đuổi theo sau hắn,
Định ra tay kết liễu. Thưa ngài, vị quý ông này
Đã bước ra chặn Cassio lại và cầu xin hắn dừng tay.
Chính tôi đã đuổi theo tên đang kêu cứu kia,
Kẻo vì tiếng la hét của hắn (sự việc đã xảy ra đúng là như vậy)
Mà thị trấn hoảng sợ: hắn ta chạy nhanh như cắt,
Đã chạy vượt qua mục đích của tôi: và tôi quay lại
Chính vì nghe thấy tiếng gươm đao va chạm loảng xoảng,
Và tiếng Cassio chửi thề om sòm, điều mà mãi cho đến đêm nay
Tôi chưa từng được chứng kiến bao giờ. Khi tôi quay lại,
(Vì việc này diễn ra rất nhanh) tôi thấy họ đang xáp lá cà,
Đâm chém lẫn nhau, y hệt như cảnh tượng
Khi chính ngài phải lao vào can thiệp họ vậy.
Tôi không thể báo cáo gì thêm về vụ việc này ngoài những điều đó.
Nhưng con người là thế; những người ưu tú đôi khi cũng có lúc lơ đễnh;
Dù Cassio có gây ra chút ít tổn hại cho ông ấy,
Giống như người ta trong cơn giận thường đánh cả những kẻ cầu mong điều tốt đẹp cho mình,
Nhưng chắc chắn tôi tin rằng Cassio đã phải chịu đựng
Từ phía kẻ vừa bỏ chạy một sự sỉ nhục kỳ lạ nào đó,
Mà sự kiên nhẫn nào cũng không thể chịu đựng nổi.
OTHELLO.
Ta biết, Iago ạ,
Sự thành thực và lòng yêu mến của ngươi đang giảm nhẹ vấn đề này,
Cố tình nói giảm nói tránh cho Cassio. Cassio, ta rất quý mến anh,
Nhưng từ nay đừng bao giờ làm sĩ quan dưới quyền ta nữa.
Desdemona bước ra cùng đoàn tùy tùng.
Kìa, ái nữ dịu dàng của ta đã bị đánh thức kìa!
Ta sẽ dùng anh làm gương cho thiên hạ.
DESDEMONA.
Có chuyện gì thế ạ?
OTHELLO.
Mọi chuyện ổn cả rồi em yêu; về phòng ngủ thôi nào.
Thưa ngài, về những vết thương của ngài, chính tôi sẽ là thầy thuốc băng bó cho ngài.
Đưa anh ta ra ngoài.
[Montano được dìu đi.]
Iago, hãy cẩn thận đi tuần tra khắp thị trấn,
Và trấn an những ai bị làm cho hoảng loạn bởi cuộc ẩu đả đê tiện này.
Nào, Desdemona: đó là nghiệp dĩ của người lính
Khi giấc ngủ êm đềm bị đánh thức bởi những cuộc tranh chấp.
[Tất cả đi ra trừ Iago và Cassio.]
IAGO.
Sao thế, trung úy, anh bị thương à?
CASSIO.
Đúng thế, vết thương này vô phương cứu chữa rồi.
IAGO.
Lạy Chúa, xin ngài đừng nói thế!
CASSIO.
Danh dự, danh dự, danh dự! Ôi, tôi đã đánh mất danh dự của mình rồi! Tôi đã đánh mất phần bất tử trong con người mình, và thứ còn lại chỉ là loài cầm thú. Danh dự của tôi ơi, Iago, danh dự của tôi ơi!
IAGO.
Với tư cách là một người trung thực, tôi cứ tưởng anh phải chịu vết thương thể xác nào chứ; cái đó còn có ý nghĩa hơn là danh dự. Danh dự chỉ là một thứ phù phiếm và nhảm nhí nhất đời, thường có được chẳng do công trạng gì và mất đi cũng chẳng vì tội lỗi gì. Anh có mất miếng danh dự nào đâu, trừ khi chính anh tự coi mình là kẻ thua cuộc như vậy. Thôi nào, anh bạn, vẫn còn cách để lấy lại lòng tin của tướng quân chứ: anh chẳng qua chỉ bị sa thải lúc ngài đang nổi giận, đó là hình phạt mang tính chính trị hơn là thù hằn, cũng giống như người ta đánh con chó không có tội của mình để dọa con sư tử hống vậy: hãy đến cầu xin ngài lần nữa, và ngài lại là của anh.
CASSIO.
Tôi thà xin người ta khinh miệt mình còn hơn là lừa dối một vị chỉ huy tuyệt vời như thế bằng một sĩ quan nông cạn, say xỉn và kém suy nghĩ đến vậy. Say xỉn ư? Rồi lại nói năng nhảm nhí như vẹt ư? Rồi cãi cọ? Ngông cuồng? Chửi thề? Rồi ba hoa khoác lác với chính cái bóng của mình ư? Ôi cái thứ linh hồn vô hình của rượu chè kia, nếu mày không có cái tên nào để người ta gọi, thì hãy để bọn tao gọi mày là quỷ sứ!
IAGO.
Gã mà anh đuổi theo bằng gươm kiếm lúc nãy là ai thế? Hắn đã làm gì anh?
CASSIO.
Tôi không biết.
IAGO.
Có thể thế được sao?
CASSIO.
Tôi nhớ một đống thứ, nhưng chẳng cái nào ra cái nào; một cuộc cãi vã, nhưng chẳng vì cái gì. Lạy Chúa, sao con người lại rước một kẻ thù vào miệng để rồi bị nó đánh cắp mất trí khôn! Sao chúng ta lại có thể vui vẻ, hoan hỉ, ăn chơi nhảy múa và vỗ tay tán thưởng để biến mình thành loài cầm thú cơ chứ!
IAGO.
Thôi nào, nhưng giờ anh đã tỉnh táo lại rồi đấy thôi: sao anh lại bình phục được thế?
CASSIO.
Con quỷ rượu chè đã nhường chỗ cho con quỷ thị nộ. Sự thiếu sót này phơi bày sự thiếu sót khác, khiến tôi hoàn toàn căm ghét chính bản thân mình.
CASSIO.
Thôi nào, anh là kẻ chuyên lên lớp đạo đức quá mức rồi đấy. Xét theo hoàn cảnh thời gian, địa điểm và tình hình đất nước lúc này, tôi thực sự ước gì chuyện này đã không xảy ra; nhưng đã sự đã rồi, hãy sửa chữa nó vì lợi ích của chính anh đi.
CASSIO.
Tôi sẽ xin ngài trao lại chức vụ cho tôi; ngài sẽ mắng tôi là một tên bợ nhậu! Dù tôi có nhiều cái miệng như quái vật Hydra đi nữa, thì một câu trả lời như thế cũng đủ bịt kín tất cả. Để rồi giờ đây đang là một con người minh mẫn, chốc lát sau đã thành kẻ ngốc, và ngay lập tức biến thành con thú! Ôi thật kỳ lạ! Mọi chén rượu quá đà đều bị nguyền rủa, và thành phần của nó chính là con quỷ.
IAGO.
Thôi nào, rượu ngon là một người bạn thân thiết tuyệt vời, nếu người ta biết sử dụng nó đúng cách. Đừng oán thán nó nữa. Và, trung úy thân mến, tôi nghĩ anh thừa biết là tôi quý mến anh.
CASSIO.
Tôi đã thấm thía điều đó rồi, thưa ngài.—Tôi mà say á!
IAGO.
Anh, hay bất kỳ người nào đang sống trên đời này, cũng có lúc say xỉn thôi, bạn tôi ơi. Tôi sẽ bảo anh phải làm thế nào. Vợ của vị tướng quân nhà chúng ta bây giờ chính là tướng quân; tôi có thể nói thế, bởi ngài đã dâng hiến và phó mặc bản thân cho việc chiêm ngưỡng, chú ý và tán thưởng từng đường nét duyên dáng của nàng. Hãy thổ lộ lòng mình một cách cởi mở với nàng. Hãy nài nỉ sự giúp đỡ của nàng để đưa anh trở lại vị trí cũ. Nàng có một bản tính vô cùng phóng khoáng, tử tế, dễ mến và nhân hậu, đến mức nàng coi việc không làm nhiều hơn những gì được cầu xin chính là một thói xấu trong lòng tốt của mình. Cái mối nứt gãy giữa anh và chồng nàng ấy, hãy nài nỉ nàng hàn gắn lại, và tôi dám cá với bất kỳ cái tên cược nào đáng giá, rằng vết nứt tình cảm này của anh sẽ trở nên khăng khít hơn xưa.
CASSIO.
Anh khuyên rất phải.
IAGO.
Tôi xin thề bằng sự chân thành của tình yêu và lòng tốt thật thà.
CASSIO.
Tôi hoàn toàn tin tưởng điều đó; và sáng sớm mai tôi sẽ cầu xin nàng Desdemona đức hạnh đứng ra bảo lãnh cho tôi; tôi đã cùng đường với số phận của mình nếu chúng ngăn trở tôi ở đây.
IAGO.
Anh nói rất phải. Chúc trung úy ngủ ngon, tôi phải đi gác đây.
CASSIO.
Chúc ngủ ngon, Iago thành thực.
[Đi ra.]
IAGO.
Và giờ thì là kẻ nào, kẻ dám bảo ta chơi trò tiểu nhân?
Khi lời khuyên này tôi đưa ra hoàn toàn vô tư và thành thực,
Hợp lý đến mức ai cũng nghĩ thấu, và quả thực đó chính là con đường
Để chiếm lại lòng tin của vị Moor? Bởi vì quá ư dễ dàng
Để khuất phục nàng Desdemona dễ mến
Trong bất kỳ lời thỉnh cầu chính đáng nào. Nàng được tạo ra dạt dào
Y như những yếu tố tự do của đất trời. Và rồi để nàng
Thu phục vị Moor, dù có phải từ bỏ cả phép báp-têm của hắn,
Mọi ấn tín và biểu tượng của tội lỗi được chuộc,
Linh hồn hắn bị xiềng xích sâu đậm vào tình yêu của nàng
Đến mức nàng có thể tạo ra, hủy diệt, làm bất cứ điều gì nàng muốn,
Y như thể dục vọng của nàng đóng vai thần linh
Đùa giỡn với lý trí yếu đuối của hắn. Vậy sao ta lại là kẻ tiểu nhân
Khi xúi giục Cassio đi theo con đường tương đương này,
Dẫn thẳng đến điều tốt đẹp cho hắn? Triết lý của địa phương đọa đày!
Khi quỷ dữ muốn xúi giục những tội ác đen tối nhất,
Ban đầu chúng thường gợi ý bằng những vẻ bề ngoài thiên đàng,
Giống như tôi đang làm lúc này: vì trong lúc tên ngốc thành thực này
Đang nài nỉ Desdemona khôi phục vận may cho hắn,
Và nàng vì hắn mà tha thiết biện hộ trước vị Moor,
Tôi sẽ rót thứ độc dược này vào tai hắn,
Rằng nàng bênh vực hắn vì nhục dục thể xác của nàng;
Và nàng càng cố gắng làm điều tốt cho hắn bao nhiêu,
Thì nàng càng tự phá hủy uy tín của mình với vị Moor bấy nhiêu.
Cứ thế tôi sẽ biến đức hạnh của nàng thành nhựa đường đen đúa,
Và từ chính lòng tốt của nàng mà dệt nên chiếc lưới
Để giăng mắc tất cả bọn họ.
Roderigo bước vào.
Sao thế, Roderigo?
RODERIGO.
Tôi đuổi theo vụ này ở đây, không phải như một con chó săn mồi, mà như một kẻ chuyên hùa theo đám đông cho đủ bộ. Tiền của tôi sắp cạn rồi, đêm nay tôi bị nện cho một trận nhừ tử; và tôi nghĩ kết cục sẽ là tôi nhận được ngần ấy kinh nghiệm cho công sức của mình, rồi cứ thế chẳng còn xu dính túi cùng thêm chút khôn ngoan, quay trở lại Venice.
IAGO.
Những kẻ thiếu kiên nhẫn mới khốn khổ làm sao!
Có vết thương nào từng lành lại mà không qua thời gian từ từ đâu?
Cậu biết đấy chúng ta hành động bằng trí khôn, chứ không phải bằng phép phù thủy,
Và trí khôn thì phải tùy thuộc vào thời gian dài đằng đẵng.
Mọi chuyện chẳng phải đang tiến triển tốt đẹp đó sao? Cassio đã đánh cậu,
Và chính nhờ vết thương nhỏ đó, cậu đã hất cẳng được Cassio;
Dù những sự việc khác mọc lên tươi tốt dưới ánh mặt trời,
Nhưng những quả nở hoa trước thì sẽ chín trước.
Hãy tự bằng lòng một thời gian đi. Thề có thánh thần, trời sáng rồi đấy;
Sự vui thú và hành động làm cho thời gian trôi qua có vẻ ngắn ngủi.
Rút lui đi; hãy về nơi cậu trọ đi.
Đi đi, tôi bảo cậu rồi, cậu sẽ còn biết thêm nhiều chuyện nữa sau này.
Nào, biến đi.
[Roderigo đi ra.]
Có hai việc phải làm,
Vợ tôi phải đi vận động Cassio với phu nhân của nàng ấy.
Tôi sẽ xúi giục cô ta;
Trong khi bản thân tôi sẽ lôi vị Moor ra một góc,
Và dẫn hắn đến ngay lúc hắn có thể bắt gặp Cassio
Đang nài nỉ vợ mình. À, đúng đường rồi đấy.
Đừng để kế hoạch bị mai một bởi sự lạnh nhạt và chần chừ.
[Đi ra.]