Pericles cùng các vị bá tước bước vào.
PERICLES.
[Nói với những người ở ngoài.] Không ai được làm phiền ta.—Tại sao nỗi niềm biến đổi này, kẻ đồng hành u buồn, chứng sầu muộn mắt đờ đẫn, lại là vị khách quen thuộc đến mức chẳng một giờ nào trong ánh ban mai rực rỡ hay đêm dài yên bình, nơi nấm mồ cho nỗi buồn ngủ yên, có thể mang lại cho ta sự bình yên?
Ở đây những hoan lạc mời gọi đôi mắt ta, và đôi mắt ta lại né tránh chúng, còn hiểm họa mà ta từng sợ hãi lại đang ở Antioch, với cánh tay dường như quá ngắn để vươn tới đánh ta nơi này: thế nhưng cả nghệ thuật của hoan lạc cũng chẳng thể làm tâm hồn ta vui lên, lẫn khoảng cách của kẻ kia cũng chẳng thể an ủi ta.
Vậy sự thể là thế này: những tâm tư của lý trí, vốn khởi nguồn từ nỗi sợ sãi lầm lạc, lại được nuôi dưỡng và duy trì bằng sự lo âu; và điều vốn ban đầu chỉ là nỗi sợ những gì có thể xảy ra, nay lớn dần lên và lo toan để điều đó không xảy ra.
Và với ta cũng vậy: vị Antiochus hùng cường kia, kẻ mà ta quá nhỏ bé để chống lại, vì ngài quá quyền uy nên có thể biến ý muốn thành hành động, sẽ nghĩ rằng ta đang lên tiếng, dù ta có thề giữ im lặng; chẳng ích gì cho ta khi nói rằng ta tôn kính ngài, nếu ngài nghi ngờ ta có thể xúc phạm danh dự ngài.
Và điều gì có thể khiến ngài hổ thẹn khi bị phanh phui, ngài sẽ chặn đứng con đường có thể dẫn đến việc phanh phui ấy; ngài sẽ phủ kín đất đai bằng các lực lượng thù địch, và với vẻ bề ngoài của chiến tranh, ngài sẽ bày ra một thế lực lớn lao đến nỗi sự kinh hoàng sẽ xua đuổi lòng dũng cảm khỏi quốc gia;
quân dân ta sẽ bị đánh bại trước khi kịp chống cự, và các thần dân sẽ bị trừng phạt dù chưa từng có ý định phạm lỗi: nỗi lo lắng cho họ ấy, chứ không phải sự thương hại cho chính bản thân ta — kẻ chẳng hơn gì ngọn cây, loài che chở và bảo vệ cho phần rễ nơi chúng mọc lên —
đã khiến cả thể xác ta héo mòn lẫn tâm hồn ta khô héo, và tự trừng phạt chính mình trước khi ngài kịp ra tay trừng phạt.
Helicanus cùng các vị bá tước khác bước vào.
BÁ TƯỚC THỨ NHẤT.
Nguyện chúc ngài muôn vàn niềm vui và sự an ủi ngự trị trong tâm hồn thánh thiện!
BÁ TƯỚC THỨ HAI.
Và mong tâm trí ngài, cho đến khi trở lại bên chúng tôi, luôn được bình yên và thoải mái!
HELICANUS.
Hãy lặng yên, lặng yên, và để cho kinh nghiệm cất lên tiếng nói.
Họ đang lừa dối nhà vua khi nịnh hót ngài: bởi vì sự nịnh hót chính là cái ống bễ thổi bùng tội lỗi; thứ bị nịnh hót chẳng qua chỉ là một tia lửa, mà tia lửa ấy tiếp thêm hơi ấm và làm nó rực sáng hơn;
trong khi lời quở trách, tuân phục và đúng mực, lại vừa vặn với các vị vua, bởi họ cũng chỉ là con người, và họ có thể lầm đường lạc lối.
Khi Ngài Dẻo Miệng đây tuyên bố hòa bình, hắn đang nịnh hót ngài, và gây chiến với chính sinh mệnh của ngài.
Thưa hoàng tử, xin hãy tha thứ, hoặc trừng phạt tôi nếu ngài muốn; tôi chẳng thể nào hạ mình thấp hơn đôi đầu gối của mình được nữa.
PERICLES.
Tất cả hãy lui ra, trừ các ngươi, hãy xem xét lại tàu thuyền và hàng hóa trong cảng của chúng ta có những gì, rồi sau đó trở lại gặp ta.
[Các bá tước bước ra.]
Helicanus, ngươi đã làm ta xao xuyến: ngươi nhìn thấy gì trong nét mặt của ta?
HELICANUS.
Một vầng trán giận dữ, thưa điện hạ kính mến.
PERICLES.
Nếu trong cơn cau mày của các bậc đế vương có một mũi tên sắc bén đến thế, sao lưỡi ngươi dám khơi gợi cơn giận ngay trước mặt chúng ta?
HELICANUS.
Làm sao những nhành cây dám ngước nhìn lên bầu trời — nơi ban cho chúng nguồn dinh dưỡng?
PERICLES.
Ngươi thừa biết ta có quyền tước đoạt mạng sống của ngươi.
HELICANUS. [Quỳ xuống.]
Chính tay thần đã mài chiếc rìu ấy; xin ngài cứ việc vung chém.
PERICLES.
Đứng lên đi, ta cầu xin ngươi hãy đứng lên. Hãy ngồi xuống: ngươi không phải là kẻ nịnh hót; ta cảm ơn ngươi vì điều đó; và trời đất ơi, chớ để các vị vua dung túng cho đôi tai mình che giấu những lỗi lầm!
Là một bầy tôi và nhà hiền triết xứng đáng của bậc đế vương, người mà bằng sự khôn ngoan của mình đã biến nhà vua thành kẻ phục vụ ngươi, ngươi muốn ta phải làm gì?
HELICANUS.
Hãy kiên nhẫn chịu đựng những nỗi niềm đau khổ mà chính ngài đang tự chuốc lấy cho mình.
PERICLES.
Ngươi nói chuyện chẳng khác nào một ngự y, hỡi Helicanus, kẻ đang trao cho ta một chén thuốc mà chính ngươi cũng phải run rẩy khi đón nhận nó.
Vậy thì hãy lắng nghe ta: ta đã đến Antioch, nơi mà như ngươi đã biết, bất chấp hiểm cảnh chết chóc, ta tìm kiếm cơ hội sở hữu một tuyệt sắc giai nhân,
người mà qua đó ta có thể duy trì dòng dõi, điều vốn là chỗ dựa cho các hoàng tử và mang lại niềm vui cho thần dân.
Khuôn mặt nàng vượt xa mọi sự kinh ngạc trong mắt ta; còn phần còn lại — hãy nghe đây ta thì thầm bên tai ngươi — đen tối như tội loạn luân,
điều mà khi ta phát hiện ra, người cha tội lỗi ấy hình như không hề muốn trừng phạt, mà lại xoa dịu nó; nhưng ngươi biết đấy, đã đến lúc phải sợ hãi khi bạo chúa ra chiều ban ơn.
Nỗi sợ ấy lớn dần trong ta khiến ta phải trốn chạy đến chốn này, dưới sự che chở của màn đêm cẩn trọng, kẻ dường như là vị thần bảo hộ nhân từ của ta; và khi đã ở đây, ta ngẫm nghĩ lại những gì đã qua, và những gì có thể xảy ra tiếp theo.
Ta thừa biết bản tính bạo tàn của hắn; và nỗi sợ của những kẻ bạo chúa không hề giảm đi, mà còn lớn nhanh hơn cả tuổi đời:
và nếu hắn nghi ngờ — điều mà chắc chắn hắn đang nghi ngờ — rằng ta sẽ thổ lộ với gió trời bao nhiêu giọt máu của các vị vương tôn công tử đã bị đổ xuống,
chỉ để che đậy chiếc giường đen tối không bị phơi bày của hắn, thì để dứt bỏ mối nghi ngờ ấy, hắn sẽ tràn ngập đất nước này bằng binh đao,
và viện cớ rằng ta đã gây ra điều lầm lỗi với hắn; trong khi tất cả mọi người, vì lỗi lầm của ta — nếu có thể gọi là lỗi lầm — đều phải hứng chịu đòn roi chiến tranh, thứ vốn chẳng màng gì đến sự vô tội:
tình yêu dành cho tất cả mọi người ấy — mà chính ngươi cũng là một trong số đó, người giờ đây lại đang trách cứ ta vì điều đó —
HELICANUS.
Trời ơi, thưa ngài!
PERICLES.
đã rút sạch giấc ngủ khỏi đôi mắt ta, hút cạn máu trên đôi má ta, gieo rắc bao suy tư vào tâm trí ta với hàng ngàn mối hoài nghi về việc làm sao ta có thể chặn đứng cơn bão tố này trước khi nó ập tới;
và khi thấy chẳng có mấy niềm an ủi để xoa dịu chúng, ta tự cho rằng việc đau buồn vì chúng là một cử chỉ bác ái xứng tầm quân vương.
HELICANUS.
Thưa chúa công, vì ngài đã cho phép thần được cất lời, thần xin được giãi bày một cách thật lòng. Ngài đang sợ hãi Antiochus, và thần nghĩ ngài hoàn toàn có lý khi sợ hãi tên bạo chúa ấy,
kẻ mà bằng chiến tranh công khai hay mưu phản ám muội sẽ tước đoạt sinh mạng của ngài.
Do đó, thưa chúa công, xin hãy rời đi chu du một thời gian, cho đến khi cơn thịnh nộ và giận dữ của hắn nguôi ngoai, hoặc cho đến khi các Nữ thần Vận mệnh cắt đứt sợi chỉ cuộc đời hắn.
Quyền cai trị, xin ngài cứ giao phó cho bất cứ ai; còn nếu giao cho thần, ánh ban mai cũng chẳng thể trung thành với ánh sáng hơn mức thần sẽ tận tụy.
PERICLES.
Ta không hề hoài nghi lòng trung thành của ngươi; nhưng nhỡ hắn xâm phạm quyền lợi của ta trong lúc ta vắng mặt thì sao?
HELICANUS.
Chúng ta sẽ hòa quyện máu của mình vào lòng đất, nơi chúng ta đã sinh ra và cất tiếng khóc chào đời.
PERICLES.
Hỡi Tyre, giờ đây ta quay lưng rời xa ngươi, và hướng chuyến hành trình của mình đến Tarsus, nơi ta sẽ chờ tin tức từ ngươi; và dựa vào những lá thư của ngươi, ta sẽ định đoạt bước đi tiếp theo của mình.
Lòng quan hoài mà ta từng có và vẫn đang dành cho sự an lạc của thần dân, ta xin phó thác lên vai ngươi, người có đủ sức mạnh trí tuệ để gánh vác nó.
Ta sẽ chỉ cần lời hứa của ngươi thay cho lòng tin, chẳng buồn đòi hỏi ngươi phải thề thốt:
kẻ đã không ngần ngại phá vỡ lời thề thứ nhất thì chắc chắn cũng sẽ làm rạn vỡ cả lời thề thứ hai:
nhưng chúng ta hãy cứ sống trọn vẹn và an toàn trong quỹ đạo của riêng mình, sao cho năm tháng chẳng bao giờ có thể phủ nhận sự thật này ở cả hai chúng ta:
rằng ngươi đã tỏ rạng phẩm giá của một bấy tôi, và ta đã sống như một bậc quân vương chân chính.
[Bọn họ bước ra.]