Mercutio, Benvolio, Cậu bé hầu và các Đầy tớ bước vào.

BENVOLIO.

Lạy ơn anh, Mercutio hiền đức, chúng ta hãy lui đi thôi:

Trời oi bức lắm, bọn Capulet đang lảng vảng ngoài đường,

Và nếu chạm trán, thế nào chúng ta cũng gây gổ cho mà xem,

Bởi vào những ngày oi ả này, máu nóng dễ bề sôi sục.

MERCUTIO.

Anh trông giống cái loại người mà khi bước chân vào quán rượu, liền đập phắt thanh gươm lên bàn rồi bảo: “Chúa ơn, mong sao ta chẳng phải dùng đến ngươi!”, thế nhưng chỉ vừa nốc đến chén thứ hai là đã tuốt gươm hầm hầm chĩa vào người rót rượu, dẫu thực ra chẳng có cái quái gì cần đến.

BENVOLIO.

Tôi mà giống loại người ấy ư?

MERCUTIO.

Thôi đi, thôi đi, tính khí anh nóng như lửa, chẳng kém gì bất cứ kẻ nào ở đất Ý này; dễ nổi giận bâng quơ, mà cũng dễ bốc đồng gây sự chẳng kém ai.

BENVOLIO.

Thế thì gây sự vì điều gì?

MERCUTIO.

Chà, nếu có hai kẻ y hệt như anh, chẳng mấy chốc mà thế gian tuyệt diệt, bởi đứa này sẽ xắt ra ra miếng đứa kia cho mà xem. Còn anh ư? Chà, anh sẵn sàng gây gổ với bất kỳ ai có nhiều hơn hay ít hơn anh một sợi râu. Anh sẽ kiếm chuyện cãi cọ với một kẻ đang ngồi bóc hạt dẻ, chẳng vì lý do gì sất ngoài việc đôi mắt hắn màu hạt dẻ. Nào có cái đôi mắt nào ngoài đôi mắt của anh lại đi soi mói một điều cớ vớ vẩn đến thế? Cái đầu của anh thì chật ních những chuyện gây gổ hệt như quả trứng luộc đặc nghẹt lòng đỏ, thế mà cái đầu ấy lại từng bị đập cho tơi bời nhũn nhược cũng chỉ vì thói hách dịch kiếm chuyện đánh nhau. Anh từng gây sự với một người chỉ vì hắn ho ngoài phố, làm tỉnh giấc con chó đang nằm ngủ dưới ánh nắng mặt trời. Chẳng phải anh từng hầm hầm cãi chùn chùn với một thợ may vì hắn dám diện chiếc áo chẽn mới trước lễ Phục Sinh đấy ư? Rồi với một kẻ khác chỉ vì hắn dùng dải băng cũ để buộc đôi giày mới nữa chứ! Thế mà anh lại còn định lên lớp dạy đời tôi về chuyện đừng nên gây gổ!

BENVOLIO.

Giả sử tôi mà hay gây sự giống như anh, chắc chẳng ai thèm mua đứt quyền định đoạt cuộc đời tôi dẫu chỉ với giá rẻ mạt trong một tiếng rưỡi đồng hồ.

MERCUTIO.

Quyền định đoạt ư! Ôi thật là khờ khạo!

Tybalt và những kẻ khác bước vào.

BENVOLIO.

Nhân danh danh dự của tôi, bọn Capulet đến kìa.

MERCUTIO.

Nhân danh gót chân tôi, thèm vào mà sợ.

TYBALT.

Theo sát ta, vì ta có chuyện muốn nói với chúng.

Thưa các ngài, xin chào: ta muốn trao đổi một nhời với một người trong các ngài.

MERCUTIO.

Chỉ một lời với một người trong bọn ta thôi sao? Sao anh không gắn thêm chút đỉnh cho có đôi có cặp; hãy biến nó thành vừa một lời nói vừa một đấm đi chứ.

TYBALT.

Các người sẽ thấy ta thừa sức làm điều đó, thưa ngài, miễn là ngài tạo dịp cho ta.

MERCUTIO.

Anh không thể tự kiếm lấy vài dịp mà chẳng cần người ta ban cho chắc?

TYBALT.

Mercutio, ngươi đang du thủ du thực với Romeo.

MERCUTIO.

Du thủ du thực ư? Gì chứ, bộ anh coi chúng tôi là bọn ca nhi xướng họa đấy phỏng? Mà nếu anh dám biến chúng tôi thành ca nhi, thì cứ chuẩn bị mà nghe toàn những âm thanh chát chúa đi nhé. Đây là chiếc gậy vĩ cầm của ta này, đây là thứ sẽ bắt anh phải nhảy múa lăng xăng. Chúa ơi, du thủ du thực cơ đấy!

BENVOLIO.

Chúng ta đang bàn sự ở nơi đông người qua lại thế này.

Hoặc là lui vào một chốn nào khuất tất,

Rồi ôn tồn bàn luận những điều bất bình của các anh,

Hoặc không thì giải tán đi; ở đây mọi ánh mắt đều đang đổ dồn về chúng ta.

MERCUTIO.

Đôi mắt sinh ra là để nhìn, cứ để mặc họ ngắm nhìn đi.

Ta quyết chẳng nhúc nhích dời chân vì ý thích của bất cứ kẻ nào đâu.

Romeo bước vào.

TYBALT.

Thôi được, bình an ở lại cùng các ngài, kìa người của ta đến rồi.

MERCUTIO.

Nhưng tôi nguyền rủa nếu hắn chịu mặc bộ đồng phục của anh đấy, thưa ngài.

Nào, cứ đi trước ra bãi chiến trường đi, hắn sẽ là kẻ bám theo sau anh;

Ngài đường đường chính chính có thể gọi hắn là người của mình theo nghĩa ấy đấy.

TYBALT.

Romeo, tình cảm ta dành cho ngươi chẳng thể tìm được cái tên nào xứng đáng hơn thế này: Ngươi là một tên đểu cáng.

ROMEO.

Tybalt, lý do ta có để mà yêu mến ngươi

Đã dư sức tha thứ cho cơn thịnh nộ vốn dĩ phải có

Dành cho một lời chào hỏi kiểu ấy. Ta nào phải kẻ đểu cáng;

Cho nên xin chào mi; ta thấy mi hãy còn chưa hiểu rõ về ta.

TYBALT.

Đồ ranh con, chừng ấy vẫn chưa đủ để xí xóa những tổn hại

Mà ngươi đã gây ra cho ta đâu, thế nên hãy quay lưng lại và tuốt gươm đi.

ROMEO.

Ta xin thề là chưa hề xúc phạm ngươi bao giờ,

Mà trái lại còn quý trọng ngươi hơn những gì ngươi có thể tượng tượng nổi

Cho đến khi ngươi thấu hiểu được lý do vì sao ta yêu mến ngươi.

Và bởi thế, hỡi Capulet đáng kính, cái tên mà ta trân quý

Tựa như chính sinh mệnh của bản thân mình, xin hãy nguôi giận.

MERCUTIO.

Ôi sự nhẫn nhục hèn nhát và nhơ nhuốc đến cùng cực!

[Tuốt gươm.] Những ngón đòn hiểm hóc kiểu Tây Ban Nha sẽ giải quyết tất cả.

Tybalt, đồ thợ săn mèo, ngươi có bước ra đây không?

TYBALT.

Ngươi muốn gì ở ta?

MERCUTIO.

Hỡi vị Vua loài Mèo kính mến, ta chẳng muốn gì ngoài một trong chín cái mạng của ngươi; ta mạn phép xin lấy cái đó trước, rồi tùy theo cách ngươi đối xử với ta ra sao sau đây, ta sẽ nện cho nhừ tử tám cái mạng còn lại. Ngươi có chịu lòi cái thanh gươm trong bao da ra bằng cách kéo lấy cái chuôi của nó không nào? Mau lên, kẻo thanh gươm của ta sắp sửa chạm đến tai ngươi trước khi kịp rút ra đấy.

TYBALT.

[Tuốt gươm.] Ta sẵn sàng tiếp chiêu ngươi đây.

ROMEO.

Mercutio hiền đức, xin hãy cất thanh đoản kiếm của anh đi.

MERCUTIO.

Nào ngài ơi, hãy tung ra đường kiếm đường đâm của ngài đi.

[Họ giao chiến với nhau.]

ROMEO.

Tuốt gươm ra, Benvolio; hãy đánh gạt vũ khí của chúng xuống.

Thưa các ngài, thật đáng hổ thẹn, hãy dừng ngay cái thói côn đồ này lại,

Tybalt, Mercutio, Đức Hoàng tử đã ra lệnh nghiêm cấm

Thói thượng cẳng chân hạ cẳng tay chốn đường phố Verona này.

Dừng tay lại, Tybalt! Mercutio nhân hậu!

[Tybalt và những kẻ đi theo vội vã rút lui.]

MERCUTIO.

Ta bị thương rồi.

Nguyền rủa cái nhà cả hai tụi bay. Ta tiêu đời rồi.

Nó chuồn mất rồi sao, và chẳng hề hấn gì ư?

BENVOLIO.

Sao cơ, anh bị thương rồi à?

MERCUTIO.

Ừ, ừ, chỉ là một vết trầy xước, vết trầy xước thôi. Chà, thế là đủ chết rồi.

Thằng hầu của ta đâu rồi? Đồ tồi, đi gọi thầy thuốc mau lên.

[Cậu bé hầu chạy đi.]

ROMEO.

Can đảm lên anh bạn; vết thương chắc không đến nỗi nặng lắm đâu.

MERCUTIO.

Không, nó chẳng sâu thẳm như cái giếng, cũng chẳng rộng hoác như cửa nhà thờ đâu, nhưng thế là đủ rồi, thế ấy là quá đủ để tiễn ta đi. Ngày mai anh có tìm tôi, sẽ chỉ thấy tôi là một con người trầm lặng nằm dưới nấm mồ mà thôi. Tôi đảm bảo là mình đã bị găm đầy chì cho cõi đời này rồi. Nguyền rủa cái nhà cả hai tụi bay. Chúa ơi, một con chó, một con chuột, một con nhắt, một con mèo, lại có thể cào rách da thịt mà tiễn mạng một con người. Một tên khoác lác, một kẻ vô loại, một tên tiểu nhân, kẻ đánh nhau theo đúng sách vở bài bản toán học!—Cớ sao cái quái gì mà mày lại nhào vô đứng chen giữa chúng tao? Ta bị thương chính là dưới nách của mi đấy.

ROMEO.

Tôi tưởng làm thế là tốt nhất cho tất cả.

MERCUTIO.

Hãy đỡ tôi vào ngôi nhà nào đó, hỡi Benvolio,

Kẻo tôi ngất lịm đi mất. Nguyền rủa cái nhà cả hai tụi bay.

Chúng biến ta thành mồi cho giun dế mất rồi.

Ta trúng đòn rồi, mà lại còn trúng rất nặng nữa chứ. Quân nhà tụi bay!

[Mercutio và Benvolio dìu nhau rời đi.]

ROMEO.

Vị quý tộc này, người bà con cận kề của Đức Hoàng tử,

Người bạn thiết cốt của ta, đã phải nhận lấy vết thương chí mạng

Cũng chỉ vì bảo vệ cho ta; danh dự của ta đã bị vấy bẩn

Bởi những lời phỉ báng của Tybalt,—Tybalt, kẻ mà chỉ mới cách đây một tiếng

Còn là anh em họ của ta. Ôi nàng Juliet ngọt ngào,

Vẻ đẹp của nàng đã khiến ta ra điều yếu đuối mềm mỏng

Và làm thui chột đi thanh thép dũng mãnh trong tính khí của ta.

Benvolio quay trở lại.

BENVOLIO.

Ôi Romeo, Romeo, Mercutio dũng cảm đã chết rồi,

Tâm hồn hào hiệp ấy đã vút bay lên tận những tầng mây xanh,

Nơi quá đỗi sớm sủa để khinh miệt cõi trần gian này.

ROMEO.

Định mệnh đen tối của ngày hôm nay còn kéo dài cho cả những ngày sau;

Nỗi đau này mới chỉ là khởi đầu cho những đau thương mà người khác sẽ phải chấm dứt.

Tybalt quay trở lại.

BENVOLIO.

Kìa tên Tybalt hung hãn lại quay trở lại rồi kìa.

ROMEO.

Lại đắc thắng trở về, trong khi Mercutio đã ngã xuống ư?

Hỡi sự khoan dung nể nang, hãy bay tút lên thiên đàng đi,

Và giờ đây hãy để cơn thịnh nộ hừng hực lửa đỏ dẫn đường cho ta!

Giờ thì Tybalt, hãy nhận lại cái danh hiệu “tên đểu cáng”

Mà khi nãy mi vừa ném vào mặt ta, bởi linh hồn của Mercutio

Cũng chỉ vừa bay lên cách đỉnh đầu chúng ta một quãng ngắn,

Đang chần chừ chờ đợi mi để bầu bạn đấy.

Hoặc mi, hoặc ta, hay cả hai, sẽ phải cùng hắn lên đường.

TYBALT.

Đồ ranh con khốn nạn, kẻ ban nãy còn du thủ du thực cùng hắn,

Ngươi cũng sẽ phải cùng xuống suối vàng với hắn thôi.

ROMEO.

Điều này sẽ định đoạt kết cục đó.

[Họ giao chiến; Tybalt ngã gục.]

BENVOLIO.

Romeo, tránh ra đi, chuồn mau đi thôi!

Bọn dân binh đã kéo ra rồi, và Tybalt đã bị hạ sát.

Đứng ngây người ra đấy làm gì. Đức Hoàng tử sẽ khép tội chết cho ngươi

Nếu ngươi bị bắt đấy. Biến đi, chuồn ngay, đi mau lên!

ROMEO.

Ôi, ta đúng là trò đùa của số phận!

BENVOLIO.

Cậu còn đứng ngây ra đấy làm gì?

[Romeo rời đi.]

Bọn Dân binh bước vào.

ĐẠI DIỆN DÂN BÌNH THỨ NHẤT.

Kẻ đã giết Mercutio đã chạy theo hướng nào rồi?

Tybalt, tên sát nhân ấy, hắn đã tẩu thoát theo ngả nào?

BENVOLIO.

Kìa, Tybalt đang nằm bất động ở đó.

ĐẠI DIỆN DÂN BÌNH THỨ NHẤT.

Đứng dậy, thưa ngài, hãy đi theo tôi.

Tôi nhân danh Đức Hoàng tử ra lệnh ngài phải tuân thủ.

Đức Hoàng tử cùng đoàn tùy tùng bước vào; có cả Montague, Capulet, các Phu nhân và những người khác.

HOÀNG TỬ.

Đâu là những kẻ khơi mào đê tiện cho cuộc ẩu đả này?

BENVOLIO.

Ôi Đức Hoàng tử cao quý, thần xin thuật lại rõ ngọn nguồn

Mọi diễn biến bất hạnh của cuộc huyết chiến tử vong này.

Kìa là cái thây nam nhân bị hạ sát bởi bàn tay của trẻ Romeo,

Chính là kẻ vừa giết chết người thân của ngài, Mercutio dũng cảm.

PHU NHÂN CAPULET.

Tybalt, cháu ruột của ta! Ôi đứa con của anh ta!

Ôi Hoàng tử! Ôi phu quân! Ôi, máu đã đổ ra rồi

Của người thân yêu ruột thịt của ta! Thưa Hoàng tử, nếu ngài là bậc minh quân chí công vô tư,

Xin hãy lấy máu của nhà Montague để đền bù cho dòng máu của chúng tôi.

Ôi cháu ta, cháu ta ơi.

HOÀNG TỬ.

Benvolio, kẻ nào đã khơi mào cuộc huyết chiến này?

BENVOLIO.

Chính là Tybalt đang nằm chết ở đây, kẻ đã bị tay của Romeo hạ sát;

Còn Romeo, người đã dùng những nhời lẽ ôn tồn với hắn, giục giã hắn suy xét

Xem cuộc cãi vã này nhảm nhí đến mức nào, lại còn đem cả

Sự phẫn nộ tột cùng của ngài ra để khuyên can. Tất cả những điều ấy được thốt lên

Bằng hơi thở dịu dàng, nét mặt điềm tĩnh, đôi đầu gối khiêm nhường quỳ rạp

Vẫn chẳng tài nào giảng hòa nổi với cái tính khí ngang ngược ngỗ nghịch

Của Tybalt, kẻ điếc đặc trước mọi lời hòa giải, trái lại hắn còn đâm bổ

Lưỡi gươm nhọn hoắt vào ngực của Mercutio dũng mãnh,

Và người này, với cơn thịnh nộ chẳng kém gì, quay đầu gươm đấu lại từng đường đối chọi,

Rồi với một cái nhếch mép khinh miệt đầy thượng võ, một tay gạt phắt

Cái chết lạnh lẽo sang một bên, còn tay kia thọc ngược

Thanh gươm về phía Tybalt, kẻ nhờ sự tháo vát lẹ làng đã né tránh được.

Romeo cất tiếng lớn kêu lên:

“Dừng tay lại, hỡi các bạn! Hỡi các bạn, hãy tách ra!” và nhanh hơn cả lời nói,

Cánh tay linh hoạt của chàng gạt phắt những mũi gươm định mệnh của chúng xuống,

Rồi lao thẳng vào giữa hai người; và ngay dưới nách tay chàng,

Một nhát đâm hiểm độc từ Tybalt đã cướp đi sinh mạng

Của Mercutio cường tráng, và rồi Tybalt tháo chạy.

Nhưng chẳng bao lâu sau hắn lại quay trở lại tìm Romeo,

Lúc bấy giờ đang sục sôi tâm trí trả thù,

Và thế là chúng lao vào nhau nhanh như chớp; bởi chẳng kịp để cho tôi

Kịp tuốt gươm ra can thiệp thì Tybalt dũng mãnh đã ngã gục;

Và ngay khi hắn ngã xuống thì Romeo liền quay đầu tẩu thoát.

Đó hoàn toàn là sự thật, nếu không xin hãy xử tử Benvolio này.

PHU NHÂN CAPULET.

Hắn ta là người thân của dòng họ Montague.

Tình thâm nghĩa nặng khiến hắn che mắt lấp tai, những lời hắn nói hoàn toàn gian dối.

Có khoảng đôi mươi kẻ trong bọn chúng đã hỗn chiến trong cuộc thảm sát đen tối này,

Và tất cả hai mươi kẻ đó rốt cuộc cũng chỉ cướp đi được một mạng người.

Thần khẩn cầu công lý, thứ mà ngài, hỡi Đức Hoàng tử, bắt buộc phải ban ơn;

Romeo đã giết Tybalt, vậy thì Romeo không thể được sống.

HOÀNG TỬ.

Romeo đã giết hắn, và hắn đã giết Mercutio.

Giờ đây kẻ nào phải đền trả cái giá cho giọt máu ân tình ấy?

MONTAGUE.

Chẳng phải Romeo đâu, thưa Hoàng tử, nó vốn là bạn thiết của Mercutio;

Tội lỗi của nó chẳng qua cũng chỉ đặt dấu chấm hết cho điều mà luật pháp phải ra tay,

Đó là mạng sống của Tybalt.

HOÀNG TỬ.

Và vì tội lỗi đó

Ngay lập tức chúng ta tuyên án lưu đày hắn khỏi chốn này.

Ta cũng có phần trong mối thù hằn đang tiếp diễn của các ngươi,

Dòng máu của ta đang phải đổ ra vì những cuộc ẩu đả ngông cuồng của các ngươi.

Nhưng ta sẽ trừng phạt các ngươi bằng một mức phạt nặng nề đến mức

Tất cả các ngươi sẽ phải hối hận vì nỗi mất mát của ta.

Ta sẽ điếc đặc trước mọi lời van xin và ngụy biện;

Chẳng có những giọt nước mắt hay lời cầu nguyện nào có thể chuộc lại được những hành vi lộng hành ấy.

Cho nên đừng có hòng van xin. Hãy tống cổ Romeo rời khỏi đây thật nhanh,

Bằng không, hễ bắt gặp nó ở đâu, thì giờ phút đó chính là tận số của nó.

Hãy khiêng cái xác này đi, và tuân thủ theo phán quyết của ta.

Sự khoan dung chẳng khác nào hành vi dung túng kẻ sát nhân, khi tha thứ cho những kẻ cướp đi sinh mạng người khác.

[Đoàn người rút lui.]