"Giáo hóa?" Diêm Nhu dừng bước, tay bất giác buông lỏng vòng đao, mười ngón đan xen, ôm trước bụng, thoáng chốc ngẩn người.
Thái Sử Từ cũng dừng bước, chắp tay sau lưng, chậm rãi xoay người lại, đối diện với Diêm Nhu, ánh mắt chân thành mà thản nhiên. "Ngô Hầu cho rằng, cuộc sống nơi thảo nguyên gian khổ, nếu không có tiền lương của Trung Nguyên thì không thể tự tồn, nhưng tiền lương của Trung Nguyên cũng là do bách tính khó nhọc mới có được, có thể dùng cho tướng sĩ biên cương, không thể dùng để đút lót kẻ địch. Nếu như chắt chiu từng chút lương thực trong kẽ răng mà lại nuôi béo hổ lang, tự hại chính mình, thì thật là ngu xuẩn tột cùng. Diêm huynh, huynh thấy thế nào?"
Diêm Nhu trầm tư, nhưng không đáp. Đây là đáp án mà y không ngờ tới, mặc dù không biết là thật hay giả, nhưng có một điểm rất rõ ràng, lời Lưu Bị nói không đúng sự thật. Vừa nghĩ tới đây, một luồng giận dữ không thể kiềm chế dâng lên, gân xanh nơi đuôi mắt nổi lên. Thái Sử Từ nhìn rất rõ, thầm nâng cao cảnh giác, phòng Diêm Nhu bạo khởi làm bị thương người, trong mắt lại lộ vẻ tiếc nuối, khẽ thở dài một tiếng.
"Diêm huynh, ngươi ta mới gặp lần đầu, có hiểu lầm là chuyện khó tránh khỏi. Ta đến từ Thanh Châu, huynh sinh tại U Châu, lập trường khác biệt cũng là điều dễ hiểu. Quân tử hòa nhi bất đồng, ta tuy không dám tự xưng là quân tử, nhưng tin rằng Ngô Hầu chắc chắn là quân tử. Ta không giỏi ăn nói, nếu huynh còn điểm nào chưa rõ, sau này có cơ hội có thể đích thân hỏi ngài ấy..."
Diêm Nhu bừng tỉnh, biết Thái Sử Từ đã hiểu lầm, vội vàng chắp tay nói: "Thái Sử huynh, huynh giải thích rất rõ ràng, Nhu được thụ giáo, vô cùng cảm kích. Trước đây do bị người khác làm cho hiểu lầm, đối với Thái Sử huynh có nhiều mạo phạm, mong Thái Sử huynh tha tội."
Thái Sử Từ trong lòng hơi động, nhưng không truy vấn, mỉm cười nói: "Không sao, Diêm huynh là nam tử đất Yên Quốc, tấm lòng phóng khoáng, chỉ cần nói rõ hiểu lầm là được. Sao nào, không mời ta tới doanh trại của huynh ngồi một chút sao?"
Diêm Nhu lại chắp tay, cúi chào đến cùng. "Doanh trại chật hẹp, không dám tiếp khách. Xin Thái Sử huynh tạm về trước, cho phép ta chuẩn bị một chút, lát nữa sẽ đến doanh trại của huynh xin gặp, lúc đó còn phải nhờ Thái Sử huynh chỉ giáo nhiều hơn."
Thái Sử Từ khẽ nhướng mày. Diêm Nhu muốn chủ động tới doanh trại của hắn bái phỏng, đây là ý muốn giải tỏa hiềm khích để kết bạn, chính thức kết giao, hắn tất nhiên cầu còn không được. "Vậy ta đành cung kính không bằng tuân mệnh, ở trong doanh trại cung kính chờ đợi Diêm huynh."
"Nhất định, nhất định." Diêm Nhu lại bái.
Thái Sử Từ cũng không khiêm nhường, đáp lễ rồi xoay người rời đi. Diêm Nhu vẫn luôn chắp tay, nhìn Thái Sử Từ đi xa, lúc này mới chậm rãi đứng thẳng người dậy, trong lòng cảm khái không thôi. Thái Sử Từ tấm lòng rộng mở, là đại trượng phu đương thời, có thể dùng người này làm tướng, Ngô Hầu Tôn Sách tất không phải kẻ tầm thường. So sánh mà nói, nhân phẩm của Lưu Bị kém quá xa. Hắn có được ngày hôm nay, Tôn Sách đã bỏ không ít công sức, nay lại phái Thái Sử Từ tới hỗ trợ hắn chinh chiến, hắn lại ở sau lưng nói xấu Tôn Sách, thì còn có giới hạn gì để nói nữa. Làm bạn với hạng người như vậy, quả thực là sự sỉ nhục lớn nhất.
Diêm Nhu về trại, chọn hai con ngựa tốt, lại thay một bộ y phục, mang theo hai thân vệ tới đại doanh của Thái Sử Từ, chính thức dâng thiếp bái yết. Thái Sử Từ đã sớm đợi sẵn, đích thân tới cửa doanh đón tiếp, đón Diêm Nhu vào trong, lại hành lễ lần nữa. Diêm Nhu dâng ngựa, Thái Sử Từ tặng lại một cây đao, một bộ giáp trụ. Diêm Nhu yêu thích không rời tay. Hai người uống rượu trò chuyện, tỉ thí bàn luận võ nghệ, gặp nhau như cố nhân.
Trong tiệc, Diêm Nhu hỏi kỹ về phương lược "hóa Hồ" của Tôn Sách, thái độ chân thành. Y là người Hán, lại sống trên thảo nguyên hơn mười năm, với không ít người Tiên Ti, người Ô Hoàn đều có giao tình. Nếu Thái Sử Từ chỉ đến vì giết chóc, y chắc chắn sẽ không đồng ý, nhưng Thái Sử Từ đến vì sự an định lâu dài nơi biên cương, y tất không có lý do để phản đối. Là người U Châu, y đã chứng kiến quá nhiều chém giết và máu chảy, cũng vẫn luôn trăn trở về cách chung sống giữa người Hán và người Hồ, vì thế ủng hộ chính sách an phủ của Lưu Ngu. Trong lòng y cũng hiểu rõ, giết chóc tuy không phải là phương pháp trị gốc, an phủ cũng không phải là kế sách lâu dài, Lưu Ngu và Công Tôn Toản đều có chỗ thiên lệch, y ủng hộ Lưu Ngu cũng chỉ là chọn cái lợi trong hai cái hại mà thôi. Nay Tôn Sách muốn thực hiện pháp "hóa Hồ", giáo hóa bách tính người Hồ, dùng kết hợp cả hai sách lược chinh và phủ, ít nhất nghe qua thì hợp lý hơn.
Trên đường đến U Châu, Thái Sử Từ từng cùng Tôn Sách đàm luận nhiều lần, cách đối đãi với người Hồ chính là mấu chốt trong đó, chính sách "hóa Hồ" này là kết quả họ bàn bạc lặp đi lặp lại, thậm chí không thể nói là chủ ý của một người nào, chỉ có thể nói là trí tuệ chung. Tôn Sách cho rằng, người Hồ trên thảo nguyên là giết không hết, người Đông Hồ suy tàn thì có người Hung Nô, người Hung Nô suy tàn thì lại có người Tiên Ti, người Ô Hoàn, mà an phủ cũng không phải kế lâu dài. Hơn trăm năm chính sách an phủ này là bằng chứng rõ ràng nhất, so với chinh - phủ, triều đình ít tốn tiền, bớt lo tâm, nhưng người Hung Nô, người Tiên Ti ngày càng lớn mạnh, đã thành hiểm họa, cũng là sự thật không thể chối cãi. Tịnh Châu phần lớn đã bị người Hung Nô chiếm giữ, U Châu cũng trở thành bãi chăn thả muốn tới thì tới của người Tiên Ti, nào có ngày nào được thái bình.
Nhưng pháp "hóa Hồ" chỉ là giả thiết, có thực hiện được hay không, hiện tại chưa ai nói trước được. Người ta thường nói, ân uy cùng thi, tiễu phủ cùng dụng, nếu không có vũ lực mạnh mẽ làm hậu thuẫn, cái gọi là "hóa Hồ" cuối cùng khó tránh khỏi là một nguyện vọng đơn phương. Chiến sự Trung Nguyên chưa định, Tôn Sách không rảnh tay, Thái Sử Từ gần như một mình vào U Châu, thực lực có hạn, tìm kiếm người cùng chí hướng trở thành nhiệm vụ ưu tiên của hắn. Trong kế hoạch của Tôn Sách và Thái Sử Từ, Lưu Bị là lựa chọn số một, Quan Vũ, Trương Phi, Triệu Vân dưới trướng hắn đều là những mãnh tướng hiếm có, nếu có thể liên thủ với Lưu Bị, ít nhất có thể đứng vững gót chân tại U Châu.
Diêm Nhu là ngoài ý muốn, nhưng rõ ràng thích hợp hơn Lưu Bị. Nguyên nhân không gì khác, y am hiểu thảo nguyên hơn, không chỉ am hiểu nhân tình, mà còn am hiểu địa lý. Nếu có thể biến y thành đồng minh, thậm chí là chiến hữu, đối với việc thực thi phương lược U Châu chắc chắn là một sự trợ giúp to lớn. Thái Sử Từ nhạy bén nắm bắt cơ hội, ban đầu chỉ là cùng Diêm Nhu nâng chén, càng nói càng sâu, liền có ý huynh đệ xưng hô, dốc bầu tâm sự.
Diêm Nhu cơ duyên xảo hợp, kiêm cả cái lợi của người Hán và người Hồ, vừa được người Hồ tin tưởng, lại được người Hán trọng dụng, nhưng trong đó lại có chút khác biệt. Người Hồ tin y là vì y làm người hãn dũng có trí mưu, người Hán trọng dụng y lại là vì y có thể lấy được sức của người Hồ, có chỗ dùng đến y, chứ không phải vì danh vọng đức hạnh của bản thân y — gia tộc họ Diêm xuất thân hàn vi, thiếu niên lưu lạc thảo nguyên, sách vở đọc có hạn, vốn không lọt vào mắt xanh của sĩ nhân — so sánh mà nói, ngược lại tình nghĩa của người Hồ còn chân thành hơn.
Về điểm này, Diêm Nhu trong lòng rất rõ ràng, chỉ khổ nỗi không có người để nói, nay gặp được Thái Sử Từ, mới coi như gặp được tri âm. Hai người đều từng chịu đựng sự lúng túng do xuất thân mang lại, càng nói càng tâm đầu ý hợp. Nói đến đoạn cảm động, không kìm được nắm tay than thở, nước mắt làm ướt cổ áo anh hùng.
"Bên cạnh Ngô Hầu có một danh tướng, họ cùng với Bá Ôn huynh, tên chỉ một chữ Hành, tự Ngạn Minh, vốn là người Kim Thành, Lương Châu, gặp Ngô Hầu như cố nhân, lập nhiều chiến công, nay đang cùng Lỗ Tử Kính trấn thủ Lạc Dương." Thái Sử Từ vỗ vai Diêm Nhu. "Ngô Hầu tấm lòng bao dung thiên hạ, nếu có được sự tương trợ của Bá Ôn huynh đệ, đại sự có thể thành, chắc chắn sẽ không phụ tài năng của Bá Ôn huynh đệ."
Diêm Nhu lau nước mắt, cười nói: "Có thể kết bạn với Tử Nghĩa huynh, ta đã thấy vô cùng vinh hạnh, sao dám được đằng chân lân đằng đầu. Cho phép ta lập chút công lao, sau đó xin Tử Nghĩa huynh tiến cử cũng chưa muộn." Diêm Nhu cân nhắc một hồi, nghiêm sắc mặt nói với Thái Sử Từ: "Tử Nghĩa huynh, đại trượng phu quang minh lỗi lạc, vốn không nên nói xấu người khác sau lưng, nhưng có một chuyện, ta vẫn muốn nhắc nhở huynh."
Thái Sử Từ hơi mỉm cười, xua tay. "Bá Ôn, ý tốt của huynh ta xin nhận, không cần vì một vài người mà làm vấy bẩn tâm cảnh của huynh."
Diêm Nhu giật mình. "Tử Nghĩa huynh, huynh... biết ta đang nói ai sao?"
Thái Sử Từ cười ha hả. "Không giấu gì huynh, khi Ngô Hầu gặp hắn lần đầu, đã đưa ra lời phán đoán. Cho đến tận bây giờ, ta cho rằng lời Ngô Hầu nói từng chữ đều là thật, không sai một chữ nào."
Diêm Nhu hít một hơi lạnh. "Đã như vậy, tại sao Ngô Hầu lại lệnh cho huynh tới giúp hắn?"
Thái Sử Từ vỗ vai Diêm Nhu, cười mà không nói.