Sau đại triều hội ngày mồng một và rằm tháng sáu, không gì có thể ngăn Thiệu Thụ Đức ra khỏi cung dạo chơi nữa.

Sung dung Vi thị đã mang thai được vài tháng, nàng ta căng thẳng vô cùng, vì hơn mười năm trước từng sảy thai một lần. Nhưng lúc đó mới mười ba mười bốn tuổi, giờ đã ba mươi rồi, chắc không vấn đề gì lớn.

Trữ thị và Hà hoàng hậu cũng song song mang thai.

Thiệu Thụ Đức thật ra cũng chẳng muốn thế, nhưng nhìn đám nữ nhân trong hậu cung, suy nghĩ một chút, hắn vẫn tận hưởng cảm giác bùng nổ khi được hai nàng ôm ấp chặt chẽ hơn. Tuy nhiên cả hai nàng cũng đã qua thời kỳ đỉnh cao, rất có thể đây là lần cuối cùng họ sinh con cho hắn. Về sau, tuổi tác đã lớn, hệ số nguy hiểm tăng cao, nếu còn muốn nhìn thấy họ sống sót, tốt nhất là nên dừng lại đúng lúc, tìm kiếm công cụ sinh sản mới.

Làm bụng mấy người đàn bà to lên rồi, Thiệu Thánh cũng trở nên "hiền" hơn, vào ngày hai mươi tháng sáu, mang theo một số quan viên, thị vệ cung đình, dưới sự hộ tống của Ngân Yên Trực, Phi Hùng quân, Phụng Quốc quân, đi về phía bắc tới Linh Hạ.

Hắn trước tiên đi thẳng tới Phú Bình, hoài niệm hai ngày trong sân viện từng ở.

Tại đây, chị em Phong thị ca khúc, múa kiếm cho hắn xem, tựa như đội cổ vũ trước khi xuất chinh, để lại cho hắn rất nhiều hồi ức tốt đẹp.

Tiếc là người xưa đã mất, chỉ còn lại căn nhà trống trải.

Thiệu Thụ Đức bước vào phòng ngủ, nhẹ nhàng vuốt ve một chiếc án kỷ cũ kỹ. Năm đó, hắn ôm Tiểu Phong cười đùa trên giường, sau khi mây mưa xong xuôi, Đại Phong khoác lớp lụa mỏng, quay lưng về phía hắn, quỳ ngồi trước án phê duyệt công văn.

Thiệu Thụ Đức thậm chí còn nằm lên giường, trong lúc hoảng hốt dường như thấy Đại Phong quay đầu trách móc hắn và em gái làm ồn quá.

"Haizz." Hắn buông cánh tay đang vươn ra một cách chán nản, lặng người một lát rồi đứng dậy rời đi.

Lại ngồi xuống bên chiếc bàn đá từng cùng Chư Cát Sảng đánh cờ, nghiên cứu binh pháp.

Có đôi khi, hồi ức về chuyện xưa lại giúp người ta có được những cảm nhận hoàn toàn mới mẻ.

Chư Cát Sảng vốn là huyện lại, sau đó hưởng ứng Bàng Huân làm loạn, sau khi đại thế đã mất bèn dẫn hơn bốn trăm người đầu hàng triều đình, được bổ nhiệm làm Nhữ Châu phòng ngự sứ.

Sự giãy giụa cả đời của y, hoàn toàn là kết quả của tư tâm cá nhân và bối cảnh thời đại tác động cùng nhau. Không có quá nhiều âm mưu quỷ kế, không có khí phách anh hùng gì, chỉ có bất đắc dĩ, tùy sóng mà trôi.

"Trẫm tốn ba mươi năm mới hơi hơi thay đổi được thời đại này, giờ đã không còn bất đắc dĩ, không còn đủ loại lý do nữa, nếu còn như Chư Cát Sảng lúc trước, thì thuần túy là tư dục cá nhân rồi." Thiệu Thụ Đức vỗ mạnh lên bàn đá, nói.

Văn võ quan viên theo giá đều đồng thanh đáp dạ.

Chu Cẩn nhướng mày, rồi lại cúi đầu.

Thời đại này đã không còn là nơi để hắn dụng võ nữa, Dương Hành Mật còn có thể trị hắn gắt gao, huống chi là chủ nhân Đại Hạ nắm giữ trong tay hàng chục vạn quân.

Thiệu Thụ Đức đứng dậy, chắp tay sau lưng đi dạo trong sân.

Cây non yếu ớt năm nào nay đã lớn thành cây cổ thụ chọc trời, tán cây che rợp, đem lại bóng mát cho người.

Hắn lại nhìn về phía cây đại thụ bên ngoài sân.

Năm đó dẫn quân xuất chinh, Chư Cát Sảng đặc biệt kéo hắn lại, nói hắn đã có "mấy phần khí độ trầm ổn của đại tướng" rồi.

Không ai sinh ra đã biết đánh trận, người ta đều có một quá trình học tập.

Người có thiên phú cao thì học nhanh, học tốt, nhưng đều không thiếu quá trình này.

Từ việc đếm số lượng quân đội một cách vụng về, đến chỉ huy đại quân dàn trận, Thiệu Thụ Đức đã tốn mất mấy năm công phu.

Hơn nữa vì thời gian học tập ngắn, công phu chưa tới nơi tới chốn, hắn lại rất thích sau khi dàn trận xong liền quyết thắng bại với người ta bằng dã chiến, một trận định sinh tử.

Vì chuyện này không phức tạp, sống là sống, chết là chết, lập tức hiện ra tại chỗ.

"Bệ hạ, khi tới nơi hôm qua, bách tính Phú Bình nghênh đón bên đường, miệng hô vạn tuế." Binh bộ thượng thư Vương Phổ nói: "Năm đó đánh bại Sào tặc, giữ vững tám huyện Phú Bình không mất, mới khiến bách tính có quyền lựa chọn."

Thiệu Thụ Đức mỉm cười gật đầu, hỏi: "Vương khanh lúc đó đang làm gì?"

"Khi đó vừa đỗ tiến sĩ, chưa được nhận quan chức, lại mất liên lạc với thánh giá, nên chạy tới Phủ Tường phủ, nương nhờ Trịnh công." Vương Phổ nói.

"Trịnh công" chính là tể tướng Trịnh Điền. Nếu không có ông, hơi thở cuối cùng của Đại Đường lúc đó đã tắt hẳn rồi.

Chính nhờ sự điều hành tích cực của ông, triều Đường mới giữ vững được các trấn phía tây bắc kinh thành, phát động binh mã cần vương, đại thắng quân tây chinh của Hoàng Sào tại Long Vĩ Pha, chém hơn hai vạn thủ cấp, từng bước xoay chuyển cục diện.

Thời kỳ cuối của quốc gia, xuất hiện người như Trịnh Điền là một sự may mắn. Đa phần thời gian, thường là những kẻ như Tần Cối, như "thủy thái lương" mà thôi.

"Huỳnh Dương Trịnh thị, nhân tài kiệt xuất, sao mà nhiều vậy." Thiệu Thụ Đức nói: "Hậu nhân của Trịnh công giờ đang làm gì?"

Manh máng nhớ lại, năm đó Khâu Duy Đạo vẫn còn, lại còn giao hảo với Tây Môn Trọng Toại, nghe nói muốn làm mối cho hắn, chính là cháu gái của Trịnh công. Sau đó chuyện này hỏng mất, cũng không biết vì lý do gì.

Tuy nhiên, xét về tâm ý, Thiệu Thụ Đức vẫn sẽ không chút do dự mà chọn những hào cường quan bắc như nhà họ Chiết. Kiểm soát hàng vạn dân cư ở Lân Châu, trên thảo nguyên Hà Sáo còn có các bộ lạc phụ dung, bản thân có thể dễ dàng huy động vài ngàn tử đệ binh có tính gắn kết cực mạnh, mối nhân duyên như vậy có giá trị nhất trong giai đoạn khởi đầu.

"Trung Hòa năm thứ ba (883), Trịnh công bãi tướng, con trai là Ngưng Tích làm Bích Châu trưởng sử tri châu sự, đón Trịnh công về phụng dưỡng. Sau lại chuyển làm Long Châu thứ sử, Bành Châu thứ sử, Trịnh công theo tới đó. Quang Khải năm thứ ba (887), Trịnh công mất tại Bành Châu." Vương Phổ nói: "Lý Mậu Trinh vào Thục sau đó, không thích hậu nhân họ Trịnh, Trịnh Ngưng Tích bị bãi quan, sau lại nhiều lần bị chèn ép, nên bán sạch gia sản, mang theo tiền bạc tích lũy được khi làm quan nhiều năm, cả tộc hơn hai trăm người dời tới Kiềm Trung, giáo hóa bách tính, cày ruộng đọc sách truyền gia. Trịnh Ngưng Tích đã mất, con cháu không ra làm quan." Vương Phổ đáp.

"Vương khanh từng chịu ơn Trịnh công?" Thiệu Thụ Đức cười hỏi.

Vương Phổ không giấu giếm, thản nhiên nói: "Trịnh công thích khen ngợi người đi sau, chỉ điểm văn chương, thần được hưởng lợi rất nhiều."

"Khanh đã vào Chính sự đường, trong triều cũng chỉ lác đác vài người thôi, muốn giúp đỡ hậu nhân Trịnh công, chắc cũng không khó nhỉ?" Thiệu Thụ Đức lại hỏi.

"Công cụ quốc gia, sao có thể tư tưởng thụ thụ?" Vương Phổ đáp.

Thiệu Thụ Đức cười cười, nói: "Trịnh Ngưng Tích có mấy người con trai?"

"Có năm con trai. Con trưởng lo toan gia nghiệp, chiêu mộ man liêu cày cấy; con thứ, con ba từ nhỏ luyện võ, huấn luyện trang khách; con tư ra ngoài buôn bán; con năm học vấn thành tựu, được nhiều man liêu động chủ phụng làm thượng khách, dạy bảo con em họ thơ thư văn chương, đạo đối nhân xử thế." Vương Phổ đáp.

"Quả là một hào cường địa phương." Thiệu Thụ Đức tán thưởng.

Đồng hóa, không thể thiếu công lao của những đại gia tộc như họ Trịnh.

Man liêu vẫn còn ở trạng thái đao canh hỏa chủng, họ cải thiện kỹ thuật nông nghiệp tại địa phương, đạt được uy vọng rất lớn. Đồng thời thân phận tôn quý, càng dễ dàng dẫn dắt man liêu học tập lễ nghi, văn hóa Trung Nguyên.

Thời tiền Đường thích đày ải quan viên tới Phòng Châu, thậm chí cả Đường Trung Tông cũng từng bị đày tới đó. Trải qua mấy trăm năm, Phòng Châu từ một nơi toàn là man liêu, trong tình trạng không có di dân chính thức, chỉ nhờ vào những kẻ xui xẻo trong các hào môn quý tộc, mà dần dần văn học hưng thịnh, lễ nghi dần thành.

Kỹ thuật dệt vải địa phương nghe nói trình độ cũng khá cao, có nét đặc sắc riêng, vì năm đó khi Đường Trung Tông, Vi phi tới đó đã mang theo không ít nhạc công, vũ nữ, đầu bếp, phu xe, công nhân... phục vụ cho họ - người thường bị lưu đày, và quý tộc bị lưu đày, rõ ràng không phải là một chuyện.

"Ghi danh con trai thứ năm của Trịnh Ngưng Tích làm Tần Châu Dạ Lang huyện lệnh, nếu hắn dám đi, thì đi nhậm chức. Nếu có thân bằng cố hữu muốn đi, có thể trích một lượng tiền lương từ Kiềm Châu." Thiệu Thụ Đức nhìn Vương Phổ, nói: "Trẫm chịu ơn người khác, hoài niệm nhớ nhung. Khanh chịu ơn người khác, muốn báo đáp, trẫm cảm động lây."

Nói xong, nhìn chỗ ngồi dưới gốc cây già nơi Chư Cát Sảng, Tưởng Đức Ôn thường ngồi, thở dài một tiếng.

Vương Phổ cúi người hành lễ thật lớn.

Đi dọc qua các châu Phù, Phường, khi tới Tuy Châu, đã là đầu tháng bảy rồi.

Tuy Châu là một tòa thành nhỏ, cũng là nơi khởi nghiệp của Thiệu Thụ Đức.

Năm đó hắn dẫn quân sĩ từng trải qua chiến tranh tàn khốc đóng quân tại đây, làm quân ngoại trấn của Hạ Tuy trấn, qua nhiều lần thao tác, đã giành được thùng vàng đầu tiên.

"Bái kiến bệ hạ." Gần mộ Mông Điềm ngoài thành, quan viên lớn nhỏ Tuy Châu, tù trưởng Đảng Hạng Hoành Sơn đều bái phục xuống đất.

Thiệu Thụ Đức bảo họ đứng dậy, ôn tồn an ủi.

"Tuy Châu thành năm đó nhỏ đến mức không có chỗ cắm dùi, nay lại có chu vi thành mười dặm, thị trường cũng phồn hoa hơn không ít. Trẫm nhìn thấy, trong lòng rất an ủi." Thiệu Thụ Đức nói.

Sự thay đổi của Tuy Châu trong ba mươi năm qua thực ra rất lớn.

Năm đó hắn di dời di dân Quan Đông, lại đưa tới không ít tù binh quân Sào, Tống Lạc tại đây hưng sửa thủy lợi, khai khẩn ruộng hoang.

Ba mươi năm trôi qua, phạm vi thành phố mở rộng gấp mấy lần, các loại cửa hàng san sát, thị trường gia súc ngoài thành đến nay vẫn buôn bán hưng thịnh, bền bỉ không suy, mang lại sự nâng cao mức sống thực sự cho bách tính địa phương.

Thời gian đã thay đổi rất nhiều thứ, nhưng có một số thứ thì vĩnh viễn không thể thay đổi.

Hậu viện nha môn châu đến nay vẫn được bảo lưu, không ai vào ở. Thậm chí, Tuy Châu còn xây mới một quan nha, nha thự cũ cứ thế bỏ không. Bởi vì tất cả mọi người đều biết, hậu viện nha môn châu từng là nơi đương kim hoàng thượng cùng Triệu quý phi sống rất lâu.

Thiệu Thụ Đức tối qua ngủ ngay tại đó. Ngủ dậy, theo bản năng sờ sang bên cạnh, lại sờ vào chỗ trống, nhất thời thấy buồn bã hồi lâu.

Nếu không phải sức khỏe Triệu Ngọc không tốt lắm, lần này thật muốn đưa nàng đi cùng lên phía bắc.

"Nghe nói các ngươi giờ đều sống trong thành?" Thiệu Thụ Đức nhìn đám tù trưởng Đảng Hạng, hỏi.

"Bẩm bệ hạ, bọn thần ở khu vực này, phần nhiều cư ngụ tại các huyện Long Tuyền, Tuy Đức, cũng có người sống trong thành Diên Châu." Có người đáp: "Trong núi khổ quá, cuộc sống cũng không thuận tiện, mời lang trung cũng rất phiền phức. Bọn thần đều già rồi, hay là cứ sống trong thành thôi."

Thiệu Thụ Đức nhìn kỹ người này một cái, trong lòng đã hiểu rõ.

Năm đó để mua chuộc các thủ lĩnh lớn nhỏ của các bộ lạc, bèn cho họ nhận một chức quan nhàn tản trong quan phủ, nhận một phần bổng lộc. Đến lễ tết lại cho thêm một phần trợ cấp, lợi nhuận của thị trường gia súc cũng có phần của họ.

Hóa ra những người này, cũng đều già rồi, có người thậm chí đã truyền tới đời thứ hai.

"Trẫm năm đó hứa với các ngươi điều gì, bây giờ vẫn còn tính. Sau này cứ an ổn sống trong thành đi. Người ta cả đời, không phải là mưu cầu vinh hoa phú quý sao?" Thiệu Thụ Đức cười nói: "Trẫm hôm nay tới đây, gặp các ngươi, trong lòng rất vui, ai ai cũng có ban thưởng."

"Ngô hoàng vạn tuế." Mọi người vui mừng hớn hở.

Thiệu Thụ Đức nhìn đám thủ lĩnh Đảng Hạng râu tóc bạc phơ này, cũng cười ha hả.

Từng kiêu ngạo khó thuần, dám đánh dám liều, giờ đây từng người một già nua lụm cụm, đi đường phải dựa vào gậy chống.

Họ làm quan, nhận tiền của triều đình, mua đất xây nhà trong thành, dần dần cắt đứt liên lạc với trên núi. Mà quyền lực không thể nào xuất hiện chân không trong thời gian dài, quan phủ các châu tự nhiên sẽ quản lý dân chúng Đảng Hạng, biên hộ tề dân, giáo dục đồng hóa.

Thiệu Thụ Đức hứa họ có thể tiếp tục nhận tiền, mặc dù những người này rất có thể đã không còn nhiều ảnh hưởng nữa, dù sao nô lệ năm đó cũng đã ở dưới sự cai trị của quan phủ ba mươi năm rồi, lòng dân dần đổi, phần lớn thậm chí đã xuống mồ, thế hệ mới không thể nào thừa nhận họ nữa.

Nhưng Thiệu Thụ Đức là người đôn hậu, chuyện hắn đã hứa, thì phải tiếp tục làm. Còn việc sau khi hắn chết, tân quân Đại Hạ phế bỏ quan nhàn lộc nhàn, các loại phân chia ban thưởng này của họ, đó là chuyện của tân quân, không liên quan tới hắn.

Ba bộ lớn Hoành Sơn, tức Dã Lợi thị, Một Tàng thị và Đảng Hạng Đông Sơn, nhìn chung mà nói, chỉ có Dã Lợi thị, Một Tàng thị còn bộ phận dân chúng trực thuộc, nhưng thế lực cũng đã kém xa lúc trước - những lão già Đảng Hạng già nua lụm cụm này, trước kia chính là thủ lĩnh các bộ lạc phụ dung của Dã Lợi thị.

Dưới thủ đoạn rút củi dưới đáy nồi suốt ba mươi năm của Thiệu Thánh, Đảng Hạng Hoành Sơn có lẽ cuối cùng cũng trở thành một danh từ lịch sử. Xét đến cùng, có lẽ chỉ vì Thiệu Thánh nắm giữ "công nghệ cốt lõi": làm chiếc bánh to ra, phân hóa giải thể, từ từ tiêu hóa.