Tháng Giêng năm Đồng Quang thứ ba (918) trôi qua bình lặng, y như cái đế quốc khổng lồ này.

Nhưng Thiệu Thụ Đức lại thích những ngày bình lặng như thế.

Mỗi năm trôi qua, quán tính của lịch sử lại thay đổi một chút.

Cỗ xe chiến thời Vãn Đường Ngũ Đại đang lao về phía vực thẳm lịch sử, dưới sự rà phanh không ngừng nghỉ của vị "tài xế già" là hắn, tốc độ đã giảm đi đáng kể, đồng thời lặng lẽ chuyển hướng, càng lúc càng gần hơn với một con đường tốt đẹp, bằng phẳng và tươi sáng hơn.

Còn về việc tại sao không đạp phanh đến cùng, rồi đánh lái thật mạnh, đó là vì Thiệu Thụ Đức sợ lật xe.

Phong khí xã hội là thứ không phải cứ hạ một đạo mệnh lệnh, thiết lập một chế độ mới là có hiệu quả ngay; nó có quán tính, có những kẻ hưởng lợi đã quen với phong khí này, có ứng lực nội tại, cần một phương thức nào đó để giải tỏa.

Hoặc là giải tỏa tập trung kiểu đại bùng nổ, hoặc là dùng công phu mài nước để tiêu mòn từng chút một.

Hãy làm bạn với thời gian, để cái lồng chế độ dưới sự bồi đắp của thời gian, từng chút một thuần hóa con quái vật phong khí kia.

Mỗi năm trôi qua, Thiệu Thụ Đức đều như nhìn thấy con quái vật đó bị nhốt trong lồng, không ngừng ai oán, liên tục đập phá.

Năm thứ mười tám khai quốc Đại Hạ, thể lực của con quái vật đã suy giảm đáng kể, phong khí đã có những thay đổi trông thấy bằng mắt thường.

Cái này gọi là gì?

Đây gọi là vãn cuồng lan vu ký đảo, phù đại hạ chi tương khuynh. Đổi người khác, cái lồng đã sớm vỡ nát, bản thân cũng đã bị con quái vật gặm nhấm tan tành.

Mùng hai tháng Giêng, khi năm mới đang náo nhiệt, Thiệu Thụ Đức đã bắt đầu làm việc.

Hắn cho gọi Vương Hắc Tử - người đang nổi như cồn trên biển và được ban chức Chính bát phẩm thượng Tuyên tiết hiệu úy - đến.

Đừng nhìn Vương Hắc Tử trên biển thì sinh long hoạt hổ, oai phong bát diện, nhưng khi vào cung lại vô cùng câu nệ. Đúng như câu "không ngắm hoàng cư tráng, sao biết thiên tử tôn", tầm mắt hắn trước đây vẫn còn quá hẹp, chưa từng thấy sự đời, bị cung điện uy nghiêm túc mục làm cho chấn kinh, lại bị thị vệ với trường kích như rừng làm cho chấn nhiếp, không run rẩy sợ hãi đã là gan dạ lắm rồi.

"Vương khanh có hài lòng với chức Tuyên tiết hiệu úy không?" Thiệu Thụ Đức ngồi cao ở trên, mỹ nhân vây quanh, nhẹ giọng hỏi.

Vương Hắc Tử liếc nhìn trộm một cái rồi cúi đầu, đáp: "Thần về quê hương, Huyện úy gặp thần cũng bàn giao bằng vai phải lứa. Chủ bộ nói chuyện rất khách khí, còn mời thần uống trà. Huyện thừa, Huyện tôn gặp mặt cũng xã giao vài câu. Thần... vô cùng hài lòng."

"Đây là thứ ngươi dùng tính mạng đổi lấy, có đãi ngộ này cũng là chuyện thường." Thiệu Thụ Đức nói: "Vương khanh năm nay bao nhiêu?"

"Ba mươi ba tuổi." Vương Hắc Tử đáp.

"Đang tuổi tráng niên, cứ thế an hưởng phú quý thì hơi sớm. Tuyên tiết hiệu úy đối với bậc đại tài như Vương khanh thì vẫn còn nhỏ quá." Thiệu Thụ Đức nói một hồi, đổi giọng: "Tuổi ngoài ba mươi, không muốn phong thê ấm tử sao?"

Vương Hắc Tử hơi kinh ngạc.

Phong thê ấm tử có hai khả năng, một là cần cù làm quan cao cả đời, lúc về già trí sĩ có thể có một hai danh ngạch, loại khác là lập đại công lao, cái này không cần xét thâm niên, cũng không cần mặc áo tía, chỉ cần công lao đủ là có thể phong thê ấm tử. Hạng quan tản như hắn, muốn cũng đừng nghĩ đến, trừ khi lập được kỳ công.

"Thần sao lại không muốn, chỉ là khổ vì không có cơ hội thôi." Vương Hắc Tử thật thà nói.

"Nay có một cơ hội, ngươi có nguyện ý không?" Thiệu Thụ Đức hỏi.

"Thần nguyện ý." Vương Hắc Tử đáp nhanh.

Không phải hắn bị công danh lợi lộc làm mờ mắt. Thực tế, đối với loại tiểu nhân vật như họ mà nói, tích lũy đủ công lao cần thiết để phong thê ấm tử là việc vô cùng khó khăn, thường phải liều mạng mới có được.

Hắn vừa nhờ bắt cá voi mà được ban quan tản, còn chưa kịp hưởng thụ đã lại phải đi tranh giành cơ hội phú quý cửu tử nhất sinh kia, trong lòng thật sự không quá muốn.

Nhưng Thánh nhân đã nói vậy, hắn sao có thể từ chối? Chỉ đành cắn răng đồng ý.

"Rất tốt." Thiệu Thụ Đức nói: "Trẫm cần ngươi phi ngựa đến Đăng Châu, mang theo dàn huynh đệ cũ của ngươi đi tiếp một chiếc thuyền mới."

Vương Hắc Tử lặng lẽ lắng nghe.

"Bình Hải quân cũng sẽ phái ra một chiếc thuyền cùng các ngươi nam hạ đến Quảng Châu." Thiệu Thụ Đức nói tiếp: "Sau khi tới Quảng Châu, nghỉ ngơi chỉnh đốn một chút, bổ sung vật tư, chất hàng hóa, rồi theo một chiếc thương thuyền Đại Thực rời đi. Yên tâm, Nội vụ phủ đã bàn bạc với chủ nhân chiếc thuyền này, hứa hẹn đủ loại lợi ích, hắn sẵn lòng đưa các ngươi về Đại Thực, khoảng tháng ba sẽ rời đi. Thời gian không còn nhiều, ngươi mau chóng rời kinh đi."

Vương Hắc Tử hơi ngây người.

Hắn đi biển đến bờ biển phía đông Kỷ Châu đã được coi là viễn dương rồi. Đại Thực ở nơi nào? Cách mấy vạn dặm? Giữa chừng bao nhiêu cuồng phong cự lãng, lại bao nhiêu gian nan hiểm trở? Liệu có thể an toàn đi về không?

"Thần tuân chỉ." Vương Hắc Tử bất đắc dĩ, chỉ đành nhận lệnh.

Thiệu Thụ Đức gật đầu, phất tay bảo hắn rời đi. Tiếp theo, tự sẽ có quan viên giải thích chi tiết cho Vương Hắc Tử.

Hắn không phải nổi hứng nhất thời.

Thực ra sớm đã có ý định thăm viếng các nước bằng đường biển. Chỉ là kỹ thuật hàng hải hiện nay quá lạc hậu, rủi ro quá lớn nên chưa từng hạ quyết tâm mà thôi.

Nhưng sau khi dẫn dắt việc đánh bắt cá biển bao nhiêu năm nay, không dám nói tiến bộ bao nhiêu, ít nhất trình độ thờinhịnh Đường cũng đã đạt được, thậm chí có phần tinh tiến.

Một hiểu lầm rất lớn là nhiều người luôn cảm thấy tổ tiên chúng ta từng có cái này cái kia, kỹ thuật này kỹ thuật kia, rồi mặc định là nó luôn tồn tại.

Nhưng thực tế thì sao? Kỹ thuật là thứ có tiến bộ và thoái hóa. Người mang theo kỹ thuật là con người, người mất đi thì kỹ thuật cũng thoái hóa.

Dù ngươi có sách kỹ thuật liên quan được bảo tồn lại, hiệu quả cũng rất hạn chế vì ngươi không có nhân tài làm trong ngành này nữa.

Việc nhân tài đứt đoạn, công nghiệp suy thoái, hậu quả vẫn nhan nhản ở thế kỷ 21. Người Nga kỹ thuật dựa vào khảo cổ, vật lộn ba mươi năm, đừng nói hàng không mẫu hạm, tàu chiến mặt nước cũng sắp không kham nổi rồi.

Cái gọi là thắp sáng một công nghệ rồi ngươi sẽ mãi mãi có nó, đó là chuyện chỉ xuất hiện trong game.

Trong thế giới thực, công nghệ đã thắp sáng sẽ tắt ngấm, kỹ thuật sẽ thoái hóa.

Trước kia có thể đóng thuyền trọng tải một trăm tấn, giờ mười mấy tấn cũng chật vật vì ngươi không có ngành công nghiệp liên quan nữa.

Ngành công nghiệp mất rồi, nhân tài cũng mất, kinh nghiệm thất thoát, công cụ sản xuất hư hỏng, đợi đến khi người đời sau muốn khôi phục lại, chỉ có thể vừa khảo cổ vừa chế tạo lại cái bánh xe.

Cái guồng nước nhiều lần được phát minh lại ở Trung Quốc cổ đại chính là một ví dụ điển hình.

Khi Đại Hạ khai quốc, tại sao phải cấp bách đưa nhân tài đóng tàu, hàng hải của Đại Thực, thậm chí là Tân La vào? Vì kỹ thuật của ngươi đã thoái hóa đến mức khá tệ, ngươi chính là không biết làm, bắt buộc phải có người khác dạy.

Khổ tâm bao nhiêu năm, ngành công nghiệp liên quan đến biển từ mầm mống trở thành cây non, rồi dần dần bắt đầu lớn lên.

Xung quanh các cảng biển lớn, một chuỗi công nghiệp chặt gỗ, sấy khô, cắt xẻ, gia công, đóng tàu dần dần được nuôi dưỡng, người làm nghề này ngày càng nhiều, năng lực sản xuất cũng ngày càng lớn vì nhu cầu thị trường tồn tại.

Nếu một ngày nào đó thị trường biến mất, những ngành này cũng sẽ dần không duy trì được, dần dần suy thoái, thất thoát nhân lực, mọi thứ trở về con số không. Để lại cho người đời sau chỉ là lời bàn tán rằng cảng này cảng kia từng hưng thịnh thế nào, kỹ thuật đóng tàu tiên tiến ra sao, cho rằng một người xuyên không qua là tuyệt đối có thể xoay chuyển tình thế, khôi phục lại, vì những kỹ thuật này đều là thứ tổ tông chúng ta từng nắm giữ.

Nhưng thực tế tàn khốc là những người thợ già đã xuống mồ sẽ không bò dậy dạy ngươi bí quyết xử lý gỗ đâu, những người thợ trẻ năm nào cũng đã già khú đế, ngươi tốn bao tâm huyết mới tìm được ba năm người hậu sinh miễn cưỡng truyền thừa được một phần nhỏ kỹ thuật năm xưa, trình độ còn rất thấp, muốn dựa vào họ để chấn hưng ngành này là điều gần như không thể trong đời này, trừ khi có thể đưa nhân tài liên quan từ địa phương khác, thậm chí nước khác về.

Ngành công nghiệp luôn quan trọng hơn kỹ thuật.

Thoát ly khỏi ngành công nghiệp, kỹ thuật sẽ trở thành bèo trôi không rễ. Còn khi có ngành công nghiệp, kỹ thuật thậm chí có thể đổi mới, không ngừng tiến bộ.

Khoảng cùng thời gian đó, thương nhân Đại Thực Tô Liệt Mạn đang nghỉ ngơi trong nhà ở Quảng Châu.

Với tư cách là "Phiên tù" – một chức vụ để thương nhân nước ngoài tự trị vào thời Đường – Tô Liệt Mạn ở Quảng Châu có địa vị nhất định, không những quen mặt với quan lại, mà trong giới thương nhân Đại Thực, Ba Tư từ xa đến cũng có uy vọng rất cao.

Năm ngoái, Quảng Châu Thứ sử triệu ông ta vào nha môn mật đàm, sau khi về thì trở nên rất trầm mặc.

Đúng vậy, theo yêu cầu của Quảng Châu Thứ sử, ông ta cần phải dẫn hai chiếc thuyền của chính quyền Đại Hạ trở về, điều này khiến ông ta chịu áp lực rất lớn.

Tuy nhiên, đây cũng là chuyện không còn cách nào khác.

Trong vài năm qua, thương đội của ông ta liên tục chìm mấy chiếc thuyền, tổn thất vô cùng lớn khiến ông ta nợ nần chồng chất.

Ông ta đã trốn ở Quảng Châu hai năm, không thể trốn tiếp được nữa. Người ta luôn phải đối mặt với thực tế, tiền nợ vẫn phải trả, người có thể giúp ông ta chỉ có người Hạ.

Thực tế người Hạ sắp xếp cho ông ta rất chu đáo.

Không những cho thiếu một lượng lớn lụa là, đồ sứ, còn do Nội vụ phủ đứng ra giúp ông ta xây dựng kênh kiếm tiền mới, ví dụ như tìm đất hợp tác xây dựng xưởng sản xuất Tường Vi Lộ.

Tường Vi Lộ là một loại nước hoa có mùi hương vô cùng nồng đậm. Thu thập hoa tươi đặc sản vùng Baghdad, Damascus... ngâm vào nước, đun lấy nước cốt, rồi dùng bình thủy tinh đựng, dùng sáp ong niêm phong vận chuyển.

Nói thì đơn giản, thực ra chi tiết kỹ thuật cụ thể khá phức tạp, không phải thợ thủ công ngâm mình trong nghề nhiều năm thì không thể thấy được toàn cảnh.

Ngoài ra, còn liên quan đến một bộ thiết bị chưng cất thủy tinh tiên tiến – đây là một lý do khác mà người Đường hoặc người Hạ khó nắm bắt, họ không làm ra được đồ thủy tinh trong suốt hơn.

Tường Vi Lộ truyền vào nước Đường từ hơn trăm năm trước, vừa vào đã lập tức quét sạch cả thị trường, trên tới hoàng thất, dưới tới quý tộc, không ai là không tranh nhau mua – còn dân thường thì không dùng nổi vì quá đắt.

"Liễu Tông Nguyên được Hàn Dũ gửi thơ, trước lấy Tường Vi Lộ rửa tay..."

"Hậu Đường Long Huy điện an giả sơn thủy nhất phô, trầm hương vi sơn phụ, Tường Vi thủy, Tô Hợp du vi giang trì..."

"(Hậu) Chu Hiển Đức năm thứ năm, Côn Minh quốc hiến Tường Vi thủy mười lăm bình, nói là có từ Tây Vực, dùng để xịt quần áo, dù cũ mà hương không mất..."

Loại hương này mùi vị thấu đáo, đậm đà, hoàn toàn không cùng đẳng cấp với các loại hương dùng để đun nấu, đốt cháy vốn thịnh hành ở nước Đường, hơn nữa là dạng lỏng, sử dụng vô cùng tiện lợi, luôn là thứ hốt bạc khi buôn bán – vì sản lượng tại Đại Thực bản địa cũng không lớn, nên vận chuyển đường biển, đường bộ không có khác biệt chi phí rõ rệt, đến nay vẫn có nhiều Tường Vi Lộ được lạc đà vận chuyển, thông qua Tây Vực vào nước Hạ.

Tô Liệt Mạn cũng rất muốn làm loại buôn bán này vì ông biết lợi nhuận lớn đến mức nào.

Nội vụ phủ bảo ông ta sau khi về Đại Thực, bí mật thu gom thợ thủ công, sau đó dùng đủ mọi cách đưa đến nước Hạ, cùng nhau mở xưởng, cùng nhau kiếm tiền.

Về việc này, ông ta có chút sợ hãi, vì làm chuyện này xong, hậu quả hoàn toàn không thể lường trước, Tạo vật chủ cũng chưa chắc đã che chở cho ông ta.

Nhưng người của Nội vụ phủ cũng nói rất rõ ràng, những năm đầu Đỗ Hoàn ở Đại Thực, nhìn thấy người Kinh Triệu là Phàn Thục, Lưu Tưu, người Hà Đông là Lữ Lễ, Nhạc Hoàn đang giúp họ cải tiến kỹ thuật dệt vải. Những người này đi bằng cách nào? Có khả năng là tù binh, cũng có khả năng là thợ kỹ thuật được thương nhân Đại Thực dùng tiền lớn đào sang, Đại Đường đều không bận tâm chuyện này, nay lấy của ngươi mấy người làm thủy tinh, thiết bị chưng cất cùng hương liệu thì đã sao?

Tô Liệt Mạn biết đây là ngụy biện, nhưng ông ta quả thực không còn cách nào, chỉ đành cắn răng làm đến cùng.

Cùng lắm thì sau này không về Đại Thực nữa...

Rằm tháng Giêng, Tết Nguyên Tiêu, Trường An không giới nghiêm.

Sau một bữa tiệc tối vui vẻ, Thiệu Thụ Đức triệu kiến Nội vụ phủ giám Trữ Trọng Nghiệp tại Châu Kính điện.

"Năm ngoái Nội vụ phủ lợi nhuận bao nhiêu? Bao lâu mới tính xong?" Hắn hỏi.

"Bẩm bệ hạ, cuối tháng Chạp đã chốt sổ, thần thúc giục một chút, trước tiết Xuân Xã chắc sẽ tổng kết rõ ràng." Trữ Trọng Nghiệp đáp.

"Cho con số đại khái là được."

"Đại khái khoảng ba mươi vạn mẫn."

"Kiếm tiền nhiều nhất là Trường Hạ thương hành, tiếp theo là săn bắt thú biển, cái này trẫm biết." Thiệu Thụ Đức nói: "Mấy ngành các ngươi xây dựng, khả năng kiếm tiền hơi yếu đấy. Xưởng chế đồ lông thú, vậy mà không bằng ngành săn bắt cá lớn, hải cẩu, sư tử biển các loại, rốt cuộc là sao? Xe ngựa bốn bánh cũng mở mấy xưởng rồi, đến tận giờ mới tạm gọi là hòa vốn. Kính mắt các loại trẫm không nhắc nữa, động tác xưởng xà phòng cũng quá chậm chạp, nghe nói các ngươi còn muốn làm xưởng Tường Vi Lộ, cái này mất mấy năm? Trẫm ước chừng, năm sáu năm nữa, Bột Hải thương xã, An Nam thương xã đều kiếm tiền hơn họ, đến lúc đó có xấu hổ không?"

Nội vụ phủ nay đã phát triển thành một cơ quan vô cùng khổng lồ, vừa có thương nghiệp, vừa có chế tạo, hầu như sản phẩm gì cũng làm: xe ngựa, đồ lông thú, vải len, kính mắt, xà phòng, ép đường v.v., thậm chí gần đây còn đi đồn điền thương nghiệp ở Tây Vực, nghiệp vụ vô cùng tạp nham.

Nhưng trong những nghiệp vụ này, ngoài xe ngựa và một vài mặt hàng ít ỏi ra, phần lớn đều tồn tại cạnh tranh.

Ví dụ như ngành săn cá voi, hiện nay người có tư cách thu mua, gia công chế phẩm từ cá voi, ngoài Nội vụ phủ ra còn có Bột Hải thương xã.

Thừa nhận là Bột Hải thương xã hiện nay do Nội vụ phủ chủ đạo, nhưng vì Thánh nhân rất coi trọng nên họ đã bỏ ra rất nhiều tâm tư, chuyển lượng lớn lợi nhuận cho Bột Hải thương xã – ví dụ như cá muối Bột Hải thương xã mua về, họ mua lại với giá cao, rồi bán với lợi nhuận thấp ở Trường Hạ thương hành, đây là một cách chuyển lợi nhuận.

"Hợp nhất các hạng nghiệp vụ lại đi." Thiệu Thụ Đức nói: "Không kiếm tiền thì đừng làm nữa, hoặc nghĩ cách khác. Xưởng vải len của các ngươi, còn không bằng nông phụ lẻ tẻ làm, bán đắt thế, mấy người mua?"

"Bệ hạ nói rất đúng." Trữ Trọng Nghiệp lúng túng đáp.

Trữ Trọng Nghiệp không hiểu lịch sử đọ sức quanh co giữa thủ công nghiệp và công nghiệp máy móc hậu thế, nhưng theo quan sát của ông, vải len do nông dân thôn quê tự dệt thật sự quá rẻ, thật sự không đọ lại họ – Sau khi vương triều cuối đời Thanh khai quốc, người Anh mở xưởng dệt bông ở Ấn Độ, rồi dùng tàu vận chuyển vải bông sản xuất được sang Trung Quốc, tràn đầy tự tin chuẩn bị bán phá giá, kết quả lại rất thảm đạm.

Một là chưa xác định đúng định vị thị trường. Vải họ dệt tương đối mỏng, thông thoáng, nhưng là một quốc gia nông nghiệp, người Trung Quốc cần vải bông dày, bền, mỏng nhẹ, thông thoáng không nằm trong cân nhắc, thậm chí còn cho rằng đó là hàng kém chất lượng.

Một nguyên nhân khác là vải bông do công nghiệp máy móc sản xuất có giá thành cao hơn vải thô do nông hộ thời Thanh tự dệt. Nghe có vẻ khó tin, nhưng đó là sự thật. Nông dân thời Thanh mua nguyên liệu bông giá rẻ, đồng thời không tính thời gian lao động của bản thân vào giá thành, người Anh còn phải cộng thêm phí vận chuyển, thuế quan (dù không nhiều) và chi phí bán hàng, nên giá thành vải Tây máy sản xuất ra lại cao hơn vải thô thời Thanh, thật sự là quá vô lý.

Cuối cùng đánh bại vải thô, vẫn là tình thế hỗn loạn thời Thanh. Cộng thêm lí kim thịnh hành, làm tăng giá thành vải thô, trong khi vải Tây vận chuyển bằng tàu thủy lại không ai dám thu thuế lí kim. Đồng thời, nhà máy Ấn Độ cũng đang nâng cấp công nghiệp, tăng hiệu quả, giảm giá thành, cuối cùng cũng chiếm được thế thượng phong, bắt đầu cuộc bán phá giá mà họ mơ ước.

Nội vụ phủ Đại Hạ thuê thợ dệt là phải trả lương. Nhưng dân chúng thôn quê lại không tính thời gian lao động của bản thân vào giá thành, họ chỉ tính chi phí nguyên liệu, rồi cộng thêm chút lợi nhuận mỏng manh, trực tiếp bán ra thị trường. Đối với họ, biến len trong nhà thành tiền mặt, có tiền mặt là quan trọng nhất, kiếm tiền hay không đều là chuyện thứ yếu.

Thiệu Thụ Đức nhạy bén phát hiện ra sự thật này, tranh thủ lúc xưởng vải len của Nội vụ phủ vẫn còn một chút lợi nhuận – vì thị trường tăng trưởng – đã cho họ hai con đường, hoặc đừng làm nữa, hoặc nghĩ cách tăng hiệu quả, giảm giá thành.

Cái sau đoán chừng không khả thi, cuối cùng Nội vụ phủ phần lớn vẫn chọn đóng cửa cho xong.

Sự tiến bộ của kỹ thuật, không thể trông cậy vào họ, cuối cùng vẫn phải nhìn vào dân gian rộng lớn.

Ý nghĩa tồn tại của các loại ngành nghề Nội vụ phủ, nói đơn giản, không gì ngoài hai chữ "hỏa chủng". Tức là họ tạo ra một ngành nghề, để hàng hóa của ngành nghề này được thế nhân biết đến, được mọi người sử dụng hàng ngày, cuối cùng nở rộ khắp cả nước, không bao giờ biến mất nữa.

Đây chính là sứ mệnh của họ. Còn những thứ khác, với tính cách của đám quan lại kia, không mấy lạc quan.

"Gần đây Thiếu phủ đang làm mực in, giấy sáp, có chút manh mối rồi, các ngươi đầu tư ít tiền đi. Sau khi đồ làm ra, có thể cho các ngươi dùng, đi in sách đi, nhân cơ hội gió đông này, các ngươi có thể kiếm một mẻ tiền nhanh. Còn về sau, trẫm cũng không trông cậy vào các ngươi nữa." Thiệu Thụ Đức nói.

"Thần tuân chỉ." Trữ Trọng Nghiệp chưa từng nghe chuyện này, nhưng lập tức đáp ứng.

"Cũng phái một số người của các ngươi tham gia, sau khi có kết quả, trẫm mới dễ ban thưởng." Thiệu Thụ Đức lại nói.

Nếu giấy sáp, mực in phát triển thành công, cha con Hề thị đương nhiên sẽ được quan chức, quan viên chủ quản chuyện này cũng sẽ được thăng tiến.

Như Hòa Thân nói, cứu nạn phải cứu quan trước. Nếu chỉ ban thưởng cho thợ kỹ thuật tuyến đầu mà không ban thưởng cho quan viên, thì sau này phần lớn sẽ không có phát minh sáng tạo nữa, vì cái này chẳng liên quan gì đến quan viên cả, họ không hứng thú duyệt tiền, duyệt vật, tốn sức làm gì?

Chỉ khi để quan viên cũng được hưởng lợi, họ mới có động lực duyệt dự án, huy động nhân lực vật lực trong phạm vi năng lực của mình, hỗ trợ phát minh sáng tạo của thợ thủ công.

Phát minh sáng tạo do chính quyền chủ đạo chính là đau đầu như thế đấy.

Nhưng muốn dân gian làm phát minh sáng tạo, hiện tại lại không có tư bản và mảnh đất đó, vô cùng đau đầu, như thể đi vào ngõ cụt vậy.

Thừa nhận là thời đại hắn đang sống, cởi mở hơn thời Minh Thanh hậu thế nhiều, thương nhân làm quan không phải là ít, văn nhân sĩ đại phu cũng rất tôn sùng kinh doanh, nhưng vẫn kém một chút.

Các môn học mới như nông học, toán học vẫn không được sĩ nhân truyền thống coi trọng, lựa chọn đầu tiên của họ vẫn là kinh học.

Thiệu Thụ Đức thấy kỳ lạ, những điển tịch đã thành sách hàng trăm thậm chí một hai ngàn năm kia, nội dung chưa từng thay đổi, đã không còn phù hợp với sức sản xuất xã hội hiện nay nữa, vậy mà vẫn thi, chuyện này rất vô lý.

Thời Đường có quan viên chỉ ra rằng, "Lễ Ký" thành sách đã lâu, đã không còn phù hợp với xã hội thời Đường, nên cắt bỏ, sửa đổi nội dung, rồi làm giáo trình mới quảng bá, nhưng chuyện này cuối cùng không có hồi kết – sách thì xong, nhưng giáo trình thi cử vẫn là cuốn sách thời Tây Hán.

Đến thời Minh Thanh hậu thế, "Lễ Ký" đã thành sách gần hai ngàn năm rồi, nhưng nội dung vẫn không thay đổi, vẫn đang thi.

Cái này có chút ma ảo. "Lễ Ký" hai ngàn năm trước, thực sự phù hợp với trình độ sức sản xuất xã hội hai ngàn năm sau sao? Tây Hán viết cuốn sách này là để phục vụ Tây Hán, triều đại hai ngàn năm sau các ngươi góp vui làm gì? Chẳng lẽ không nên đổi mới, theo kịp thời đại, thi các nội dung khác sao?

Thiệu Thụ Đức có chút muốn nhân cơ hội võ phu đương quốc thuận lợi này, cập nhật giáo trình thi cử một chút, tiếp tục những sự nghiệp chưa thành như kiểu "Tân Lễ Ký" từng được đề xuất thời Đường.

"Xưởng in sách cứ sớm tổ chức đi, trẫm muốn in sách." Nghĩ đến đây, Thiệu Thụ Đức nói: "Đợt sách này có thể không cần kiếm tiền, dùng lợi nhuận của các ngành khác bù vào, cứ mạnh tay in, in thật nhiều. Ngươi lát nữa đi Thiếu phủ, mượn bản khắc gỗ cuốn "Nhân khẩu luận", in cho ta mấy ngàn vạn cuốn, để nhiều người đọc được."

"Trẫm..." Thiệu Thụ Đức đứng dậy, nói: "Muốn tìm các bậc đại nho đến biện kinh, biện ra mấy cuốn sách mới."