Huân quý, từ này khác biệt với hoàng thất quý tộc, huân quý chỉ các huân thần quý tộc, tức là quý tộc khác họ. chủ yếu là nhờ "công lao hãn mã", nghĩa là dựa vào chiến công mà được phong công hầu. Trong lịch sử Trung Quốc, sự ra đời của mỗi triều đại, tân hoàng đế tất yếu sẽ thiết lập tập đoàn quý tộc mới của riêng mình, thay thế tập đoàn quý tộc của triều đại trước, cùng họ chia sẻ cơ nghiệp lớn này, đồng thời dựa vào họ để duy trì cơ nghiệp đó.

Kẻ nghèo khiến cho giàu, kẻ tiện khiến cho sang. Ban ơn đất đai, ban ơn nhân khẩu, ban cho đặc quyền phong kiến tương xứng với thân phận của họ. Các đời triều Minh phong hầu đều cắt cử trang điền cho huân quý, mà tập đoàn huân thần của triều Hưng Càn cũng không ngoại lệ. Tước vị của Đại Minh chỉ có ba bậc công, hầu, bô, mà diện tích trang điền của ba bậc tước vị này lần lượt là 10.000 mẫu, 6.000 mẫu và 4.000 mẫu.

Cũng chính vì thế, các huân thần của triều Hưng Càn thực chất đều là một đám địa chủ quân công. Ít thì sở hữu vài nghìn mẫu, nhiều thì vạn mẫu đại địa chủ. Điều này khiến cho họ vốn dĩ chẳng thèm để mắt tới "công điền" hiện tại, xét cho cùng, việc phân thưởng công điền hiện nay, nếu ở trong quan ải thì sẽ bị chiết khấu. Quân công có thể nhận được một nghìn mẫu công điền sau khi chiết khấu, rốt cuộc chỉ còn lại hơn một trăm mẫu. Trừ phi họ sẵn lòng đến định cư ở ngoài quan ải, nhưng mấy ai nỡ vứt bỏ cơ nghiệp trong quan ải chứ?

Cũng chính vì thế, hiện tại đất đai trái lại không có chút sức hút nào đối với huân thần. Đây cũng là lý do họ tích cực tham gia vào công thương nghiệp, bởi vì trong tình trạng đất đai thuộc sở hữu của nhà nước, đất đai có thể lưu thông trên thị trường rất ít, hơn nữa giá cả lại đắt đỏ.

Khi nhắc đến việc những huân thần đó năm xưa nhờ "công lao hãn mã" mà nhận được hồi báo hậu hĩnh, Chu Minh Trung lại tiếp tục nói.

"Nhưng còn tương lai thì sao? Con cháu đời sau há lại biết cảm kích ơn thưởng của thiên hạ, còn nhớ đến công huân năm xưa của tổ tông?"

Câu hỏi ngược lại của bệ hạ khiến trong lòng Diêm Nhĩ Mai giật mình thon thót, thậm chí cảm thấy có chút hoảng sợ, dẫu sao, những lời thế này mà truyền ra ngoài, kẻ cảm thấy lạnh lòng tuyệt đối không chỉ có văn thần.

Mặc kệ sự kinh ngạc của Diêm Nhĩ Mai, Chu Minh Trung nói tiếp.

"Kỳ thực đây cũng là điều tất nhiên. Kể từ thời nhà Hán, khi Hán Vũ Đế vì củng cố trung ương, suy yếu chư hầu vương mà ban hành Thôi ân lệnh, yêu cầu các chư hầu vương đem đất phong của mình chia cho con cháu, thì thiên hạ này bất kể là quan dân tài vật, đều là các con chia đều. Dù rằng từ trước đến nay vẫn thực thi chế độ đích trưởng tử kế thừa, nhưng bản chất của nó là đích trưởng tử kế thừa vương vị, tước vị, tức là sự kế thừa về mặt thân phận, chứ không phải sự kế thừa về mặt tài sản. Tài sản là mỗi người con sau khi thành gia lập thất phân nhà đều có thể nhận được phần mà mình đáng được hưởng, thông thường sẽ mời các bậc trưởng bối có uy vọng trong tộc đến chủ trì để tỏ sự công bằng. Chế độ "tích sản" này tuy có lợi cho việc gìn giữ hương hỏa. Sự chăm lo của cha mẹ giúp con cái thành gia lập thất tuy là chuyện tốt, nhưng xét về phương diện quốc gia thì chưa chắc đã là tốt."

"Ý của bệ hạ là quân điền không thể chia?"

Diêm Nhĩ Mai lập tức liên tưởng đến nguyên tắc quan binh thụ quân nghiệp điền - "quân điền bất khả phân", chính là việc binh sĩ được cấp ruộng, không được phép chia cho những người con thứ khác ngoài đích trưởng tử.

"Không sai, vì sao quân điền không thể chia? Chính là bởi vì một khi đã chia, nhà binh hộ sẽ giàu không quá ba đời. Chiểu theo binh chế của Đại Minh ta, sau khi giải ngũ, binh sĩ có thể nhận được ba mươi đến bốn mươi mẫu ruộng làm công điền. Nếu công điền này mà có thể chia, lỡ như có ba bốn người con, thì chỉ trong công phu một thế hệ, nhà binh hộ dựa vào quân điền này chỉ có thể miễn cưỡng đắp đổi qua ngày. Hơn nữa người con phải đi sung dịch so với những người khác cũng chẳng có gì khác biệt, anh em của hắn không cần phục dịch, lại có thể chia điền sản của trưởng tử, như vậy tự nhiên không phù hợp với nhu cầu binh chế của Đại Minh ta, cho nên, trẫm mới định ra quy định "công điền bất khả phân"."

Mặc dù trong binh chế của Đại Minh đã không còn bóng dáng quân hộ thời cũ, hộ tịch cũng không phân chia quân dân, nhưng Đại Minh vẫn có một sự tồn tại đặc biệt - binh hộ. Binh hộ không phải là một loại hộ tịch thuần túy, mà chỉ những cựu quân nhân ở quê nhà sau khi giải ngũ. Khi giải ngũ, họ nhận được quân điền của quốc gia, giống như bách tính bình thường, tự cày cấy dệt vải nuôi sống bản thân, hơn nữa cũng cần nộp thuế cho triều đình.

Quân điền cần phải nộp thuế, là bởi vì quân điền khác với huân điền. Là cựu quân nhân ở quê nhà, sau khi nhận được quân điền, tuy đã giải ngũ nhưng vẫn luôn sẵn sàng ứng phó với lệnh triệu tập, hơn nữa mỗi năm vào lúc nông nhàn đều bắt buộc phải tập trung huấn luyện nửa tháng. Hơn nữa con trai của họ sau khi trưởng thành, với tư cách là người thừa kế quân điền cũng phải đi phục dịch.

Cũng chính vì thế, quân điền phát cho binh sĩ bình thường mới khác với huân điền thông thường, do quan phủ cấp ấn chiếu, vĩnh viễn giữ làm gia nghiệp. Hàng năm nộp điền phú theo diện tích ruộng đất của bách tính, nhưng vì họ mỗi năm cần tập trung huấn luyện nửa tháng nên được miễn phu dịch. Mặt khác, quân điền tương đương với huân điền, không được tự ý cầm bán, thậm chí để phòng ngừa việc bán chui, còn quy định kẻ mua chui sẽ bị phạt gấp ba lần kẻ bán.

“Quân điền không thể chia, là bởi vì các khoản thu nhập khác cần dùng để nuôi sống gia đình binh hộ. Đời đời làm lính, đời đời phục dịch, đương nhiên nếu không muốn phục dịch thì cũng có thể trả lại quân điền. Đã quân điền không thể chia, vậy thì huân điền cũng không thể chia. Hoàng ơn khó chia, đã trưởng tử kế thừa tước vị và trách nhiệm của cha, thì đương nhiên cũng phải kế thừa tài sản. Huân điền chỉ là một trong số đó, còn bao gồm cả những tài sản khác nữa.”

Hai chữ "trưởng tử kế thừa" mà bệ hạ thốt ra khiến trong lòng Diêm Nhĩ Mai chấn động. Nguyên nhân "quân điền không thể chia" không vấp phải sự chống đối của các quan lại là bởi vì trong mắt họ, điều này có lợi cho binh chế của Đại Minh, hoàn toàn không có ảnh hưởng gì tới các quan lại huân quý.

Nhưng nếu bệ hạ thi hành chế độ trưởng tử kế thừa, lấy con trưởng của huân thần để kế thừa gia nghiệp, các người con thứ khác không có quyền thừa kế. Mặc dù gia sản của huân quý, đặc biệt là điền sản sẽ được bảo tồn một cách hiệu quả hơn, con trưởng ở vào vị thế vô cùng có lợi. Chuyện này thoạt nhìn có vẻ không liên quan gì đến các gia đình bình thường, nhưng cuối cùng vẫn sẽ dần dần được phổ biến và trở thành một thói quen.

"Bệ hạ, nếu như vậy, thì đặt những người con thứ khác vào đâu? Chẳng phải là làm trái luân thường đạo lý sao?"

Phản ứng phản bác theo bản năng của Diêm Nhĩ Mai là bởi vì bản thân ông ta cũng có con trai thứ. Nếu gia nghiệp đều thuộc về con trưởng, vậy mấy người con thứ phải tính sao đây? Là một vị quan viên, ông ta rất rõ ràng, một khi chế độ thừa kế của huân quý trở thành thói quen quy định thành pháp, thì chế độ "tích sản" hiện nay chắc chắn sẽ bị chế độ trưởng tử kế thừa thay thế.

"Huân quý là một trong những trụ cột của quốc gia, mà điều kiện tiên quyết của trụ cột này chính là tính ổn định. Áp dụng chế độ trưởng tử kế thừa, tức là do con trưởng kế thừa toàn bộ gia sản, các đứa con khác không có phần. Đó là vì tước vị của huân quý không thể chia được, cha là quốc công, không thể có chuyện mười người con thì cả mười đều làm công hầu, cho nên tước vị chỉ có thể truyền cho một người con. Đã có tước vị thì phải có đất đai và tài sản tương ứng đi kèm, cho nên ruộng đất nhà huân quý không thể giống như nhà bách tính bình thường, chia làm mười phần, mỗi người một phần. Các con đều tranh giành, thì phải làm sao? Vậy thì quy định bằng pháp luật, chỉ giao cho con trưởng. Còn các con thứ khác..."

Chu Minh Trung trước tiên nhấn mạnh tính đặc thù của huân quý, sau đó lời lẽ xoay chuyển.

"Chúng ta hãy nhìn lại sử sách, nếu không tính đến các nguyên nhân chính trị, chiến loạn..., trong thời thái bình thịnh trị, thường có câu nói giàu không quá ba đời, tức là sau ba đời phân chia thì nhà lớn hóa thành nhà nhỏ. Quân điền không thể chia là như vậy, huân điền không thể chia cũng là như thế. Nếu phân điền tích sản, các đời công hầu sẽ chìm đắm trong tiền tài lợi lộc, bởi vì họ biết rằng, những gia nghiệp đó sau khi chia cho ít thì vài người, nhiều thì mười mấy người con, thì đại gia đình cũng sẽ bị thu nhỏ lại. Để không khiến gia tộc sa sút, tất cả mọi người đều có sự cần thiết phải dốc sức tậu nghiệp nhà nhiều nhất có thể để chia cho các con, từ đó đảm bảo gia tộc không bị suy vi, thế nên họ không tiếc dùng mọi thủ đoạn thậm chí là cướp đoạt tiền bạc."

Đây chính là vấn đề lớn nhất của các đời huân quý trong lịch sử Trung Quốc. Việc họ dùng thủ đoạn cướp đoạt không phải vì bản thân mình, mà phần nhiều là vì sự truyền thừa của gia tộc. Sở dĩ như vậy, hoàn toàn là do sự suy vong của gia tộc mang lại bởi việc các con "tích sản" dưới tác động của Thôi ân lệnh.

Trong khi đó, ở châu Âu có một quan điểm cho rằng, dưới chế độ trưởng tử kế thừa, các quý tộc không phải bận tâm chuyện cơm áo hay công danh, họ bắt đầu theo đuổi những cảnh giới cao hơn. Trong sự theo đuổi ấy, người ta thể hiện được sự cao quý vốn có của con người. Thậm chí có người cho rằng, chỉ có xã hội quý tộc mới có thể sản sinh ra những nhà cai trị vĩ đại và chính phủ liêm khiết, mới có thể bảo vệ nghệ thuật, phát triển khoa học công nghệ. Bởi vì giai cấp quý tộc không còn ham lam tài sản và am hiểu sâu sắc lễ nghi, nên họ mới có thể khiến cho nghệ sĩ có thời gian nhàn rỗi để sáng tác, khiến công chúng có tu dưỡng văn hóa để thưởng thức nghệ thuật, khiến nhà khoa học nhận được tài trợ, có nguồn vốn dùng cho nghiên cứu, khiến trình độ khoa học kỹ thuật của quốc gia được nâng cao.

Trong thời đại lực lượng sản xuất thấp kém, khi con người ta ngày ngày bôn ba vì cái ăn cái mặc, thì tự nhiên không thể bàn đến nghệ thuật, khoa học và lý tưởng. Thậm chí ngay cả ở thế kỷ hai mươi mốt, đối diện với giá nhà cao ngất ngưởng, lý tưởng thường cũng phải nhượng bộ hiện thực. Ngoài ra, đất đai và nguồn vốn cần thiết để xây dựng nhà máy của các doanh nghiệp công thương nghiệp Anh Quốc trong lịch sử cũng phải nhờ vào sự ủng hộ của các đại quý tộc thì mới có thể tiến hành thuận lợi.

"Nhưng khi trưởng tử kế thừa tước vị, điền sản cùng phần lớn tài sản của gia tộc, thì tài lực của gia chủ sẽ không bị suy yếu. Các đời công hầu tự nhiên không cần phải dùng thủ đoạn cướp đoạt để duy trì thanh danh gia tộc, từ đó cũng không phải bận tâm chuyện cơm áo hay công danh, họ bắt đầu theo đuổi những cảnh giới cao hơn, vinh dự tự nhiên cũng là một trong số đó. Dẫu sao, khi họ không còn phải phiền muộn vì tài sản và công danh, mỗi đời công hầu đều gánh vác trọng trách làm rạng danh dòng tộc, vinh dự lúc đó sẽ vượt lên trên tất cả mọi thứ khác."

Nhấn mạnh những điểm tốt của chế độ trưởng tử kế thừa, Chu Minh Trung lại lập tức phân tích những điểm bất cập của chế độ "tích sản".

"Ngược lại với chế độ tích sản, do anh em mỗi người một phần, ai nấy đều có sự trông đợi, củng cố ý thức gia tộc. Quan niệm tông tộc gia tộc của người Hán chúng ta cũng sinh ra từ đây. Nhưng điều này cũng mang lại một vấn đề, đó là ai nấy đều rúc trong nhà chờ chia tài sản, thậm chí việc con cái hiếu thuận thường cũng mang tâm lý vụ lợi, hy vọng tương lai có thể được chia thêm vài lạng bạc. Mà sự chờ đợi chia tài sản này lại khiến cho thế hệ sau thường thiếu đi tính tiến thủ, điều họ theo đuổi là cuộc sống an nhàn, không dám mạo hiểm. Tâm lý bảo thủ cầu an này có mối quan hệ rất lớn với chế độ "tích sản" có trông đợi, có thu hoạch này."

Câu trả lời của bệ hạ khiến Diêm Nhĩ Mai trở nên trầm mặc không nói. Bản thân nhà họ Diêm vốn là một đại gia tộc, ông ta tự nhiên biết rằng trong các đại gia tộc, đại đa số mọi người đều ở đó chờ chia nhà chứ không phải tự mình tạo dựng sự nghiệp gì. Thế nhưng, cứ gom hết về cho trưởng tử như vậy, thì những người con thứ phải tính sao đây?

"Bệ hạ, con thứ phải tính sao? Lẽ nào cứ làm ngơ không hỏi đến? Tình máu mủ sâu nặng đến thế, sao có thể nhẫn tâm làm trái luân thường đạo lý như vậy?"