Dường như thường nghe người ta phàn nàn rau đắt, nhưng tôi thì chưa bao giờ như vậy, thậm chí khi nghe những lời oán thán, trong lòng còn thầm mắng một câu: "Đắt cái nỗi gì, coi như các ngươi số đỏ, may mà không gặp phải lúc ta làm nông dân, chứ nếu ta làm nông dân á, hừ hừ, các ngươi từ lâu đã chẳng mua nổi rau rồi!"
Lúc nghĩ như vậy, trong lòng cũng từng hơi bất an một chút, cảm thấy mình là kẻ xấu, là một "kẻ nông gian". Nhưng một lát sau lại ra vẻ hiên ngang lẫm liệt, tính lại từ đầu một cuốn sổ.
Lấy gạo làm ví dụ chẳng hạn, nếu là do tôi trồng, thì có đánh chết cũng không nỡ bán rẻ hơn giá ngọc trai. Người xưa có câu "mễ châu tân quế", để ví von vật giá đắt đỏ, nhưng tôi lại thấy cái giá này vô cùng hợp lý, thử nghĩ xem một hạt thóc là do hạt giống phát triển thành cây múa, rồi thành lúa, rồi lại thành hạt trải qua mấy kiếp chính quả, trong đó có trí tuệ nông nghiệp được truyền lại từ mấy ngàn năm, cùng với ánh sáng mặt trời, đất đai màu mỡ, và thiện ý của gió êm mưa thuận. Nhìn lại đằng sau nó, ngoài mồ hôi của người nông dân ra, thì cũng phải kể đến công giữ đất của người lính, giúp cho việc đồng áng năm này qua năm khác được tiến hành bình yên vô sự, lại còn công vận chuyển, để những hạt lúa bên bờ suối Trọc Thủy có thể đến được trong bát của tôi, nói một hạt gạo đáng giá một hạt minh châu thì có gì mà phải hổ thẹn chứ? Huống chi lúc lúa chín là một một mảnh vàng rực, quả thực là dát vàng khảm ngọc, hạt nào hạt nấy oai nghiêm, nếu đòi một cái giá bằng vàng ròng hoặc ngọc trắng thì cũng đâu có quá đáng!
Cho nên mới nói, may mà tôi không làm ruộng, ruộng tôi trồng, thóc tôi thu hoạch mà không bán giá này thì không được! Các dân tộc vùng Tây Nam có một truyền thuyết viết về câu chuyện đi cầu hạt giống lúa này, kể lể xuyên suốt hóa ra lại là một đại sự kinh thiên động địa, nghĩ cho kỹ thì vạn hoa vạn thảo trên thế gian nếu gặp thiên kiếp mà chỉ cho phép giữ lại một loại, e rằng thứ đáng giữ lại cũng chỉ là lúa mì hoặc lúa gạo mà thôi! Thế nên, mỗi lần đi mua gạo, tôi luôn cảm giác mình đã chiếm được hời, thế giới cổ tích thường có những kẻ thông minh dùng mưu kế lừa gặt vàng bạc châu báu của tiểu tiên tiểu yêu, mang về đầy kho, trở thành đại phú hào. Tôi chẳng dùng một mưu kế nào mà ngày nào cũng chiếm hời lớn của người ta, ăn gạo lúa có tôn ti như vàng ngọc với giá rẻ suốt mấy chục năm, tuy không thành đại phú hào, nhưng cũng khiến thân này có chỗ nuôi dưỡng, thế cũng coi như kiếm đủ rồi. Trong truyện Bồ Tát mới có tư cách được cúng dường, vậy mà tôi lại đường hoàng ngồi hưởng lộc, đối với món hời chiếm được sao lại không vui mừng đến mức trộm cười.
Đến mùa gió, rau xanh sẽ tăng giá vù vù, lại có một lần dịp Tết, rau cải non thế mà lại đắt tới hai trăm tệ một cân. Khi rau đắt, trên báo chí, trên ti vi, trên xe buýt đâu đâu cũng là tiếng kêu than oán trách, chẳng hiểu vì sao, bản thân tôi mãi mà không thốt nổi lời mắng chửi, trong lòng vẫn là câu nói cũ ấy, hừ hừ, may mà tôi không phải là lão nông, bằng không sao cà chua lại không thể ngang giá với mã não, rau cải trắng cũng chẳng cần phải tự ti mà thấp hơn phỉ thúy, chẳng lẽ cà tím lại không đẹp hơn đá thạch anh tím sao? Ngô ngọt tươi non được xem như trân châu khảm xếp chỉnh tề thì cũng được thôi, su su tươi có màu xanh nhạt trong suốt, được Phật tử dùng để cúng dường thần linh, đẹp đẽ như hổ phách, nên ra giá bao nhiêu đây, bạn nói thử xem - đối với loại quả mà đem dâng cho thần linh ăn cũng chẳng hề hổ thẹn này!
Gọi đậu đũa là "dải lụa xanh uốn lượn" thì có hay không? Nhân đậu Hà Lan mới chính là mỹ nhân "Lục Châu" thực thụ, đáng giá dùng cả một hộc minh châu để định giá trị của nó, rau cải bẹ gần như là vị thần mộc trong thế giới rau xanh, sừng sững một bọc lớn, kết cấu dày dặn như thế, nên định giá thế nào đây?
Cà rốt mà do tôi trồng, thì vào ngày thu hoạch, kiểu gì cũng phải mở một buổi "triển lãm mỹ thuật", đó là một tác phẩm lãng mạn biết bao, cổ điển biết bao lại còn vô cùng hiện thực biết bao! Ớt sừng trâu đỏ tươi xanh mướt mà do nhà tôi hái được, đố ai cầm đi được nếu không bỏ ra một nghìn tệ, một người mà nhìn những quả ớt sừng trâu đẹp thế này mà không cảm động trước ơn trời nghĩa người, thì e rằng cũng đành chịu kiếp đêm dài lạnh lẽo, chẳng có thứ ánh sáng nào khác có thể dẫn độ nổi anh ta.
Cải tề lam là một khối ngọc lục bảo tỏa ra theo hình tia. Ngưu bàng có thể xem như nhân sâm mọc dài mọc thẳng, củ mài giống như khối nham thạch kỳ hình dị trạng đào từ trong đất lên, vậy mà thế mà lại ăn được. Củ ấu đỏ lại càng tuyệt hơn, là sản vật dưới nước, do các thiếu nữ chèo chiếc thuyền nhỏ cổ điển đi hái về, gói quà hình sừng trâu độc đáo đó nên tính giá bao nhiêu mới là công bằng?
Thứ như bí ngô mang đi mở triển lãm mỹ thuật thì vẫn chưa đủ, phải tổ chức cho nó một màn biểu diễn ma thuật mới đúng, làm thế nào mà từ một hạt giống nhỏ bé lại trải ra thành giấc mơ, rồi lại hoa nở rồi tàn kết thành quả bí to đến mức một người khiêng còn không nổi. Bí ngô sinh ra đồng thời với câu chuyện cổ tích về Lọ Lem phương Tây, còn trong thần thoại Trung Quốc thì có bầu lô, một người nếu có quyền xách câu chuyện cổ tích và thần thoại trong giỏ rau đi dạo, thì trả bao nhiêu tiền cũng không coi là quá đáng nhỉ?
Phật thủ ngồi xếp bằng trên đài sen, nhưng chúng ta là phàm nhân, chúng ta ngồi bên bàn ăn tận hưởng phần khác của hoa sen, chúng ta ăn củ sen, ăn hạt sen, hoặc uống cháo lá sen, kẹp thịt bột hấp lá sen, so sánh ra thì chẳng lẽ đây cũng không phải là một thứ quyền lợi phàm tục hay sao? Tương truyền Tiêu Phi khóc tre, Hàn Tương Tử thổi một ống tiêu trúc, thế nhưng chúng ta lại cứ vô tư ăn măng trúc, ăn bánh ú gói lá trúc. Nhớ có lần mời bạn bè người nước ngoài ăn cơm, tôi giải thích cho anh ta nghe về món tráng miệng "cơm nếp nhồi củ sen chưng đường phèn" rằng: "Đây là làm bằng một loại gạo có thể nấu thành rượu (gạo nếp), nhét vào trong rễ hoa sen (củ sen), còn đường ở bên trong ấy, là một loại đường giống như núi băng." Người nước ngoài theo thói quen của họ phát ra tiếng kinh thán lớn, tôi thì cứ thế đường hoàng tin sái cổ, bởi vì lời giải thích đó suýt chút nữa đã làm cho chính bản thân tôi cũng phải kinh ngạc.
Cứ nhìn thế này mà xem, một khúc củ sen (nên nhớ rằng, hoa của nó ngay cả Bồ Tát còn ngồi lên được) đáng bán giá bao nhiêu nào? Một cân măng (đừng quên rằng, thân của nó mà đục lỗ, biến thành ống sáo thì thần tiên cũng thổi được) nên treo biển giá bao nhiêu mới công bằng đây?
Cho nên mới nói, may quá, may mà tôi không làm nghề nông, bằng không, bất cứ ai bước ra khỏi chợ rau e rằng từ lâu đã tán gia bại sản rồi.
2
Người đời nên cảm thấy may mắn, may mà tôi không phải là Thượng Đế.
Tôi là một người phụ nữ trần gian hẹp hòi, hở một chút là so đo tính toán với người ta. Tôi mua đồ thì phải tính toán, chấm điểm cho học sinh thì phải tính đến sau dấu phẩy rồi mới làm tròn, phát hiện trẻ con hư thì không tránh khỏi việc phải đắn đo nên đánh ba cái hay hai cái, chồng mà quên ngày kỷ niệm thì đương nhiên cũng phải lạnh nhạt anh ấy nửa ngày để tỏ ý trừng phạt nhẹ nhàng.
Nếu để một người như thế gánh vác trọng trách Thượng Đế, hậu quả đại khái là rất đáng lo ngại.
Vào mùa xuân, hoa anh đào nở khắp núi non, thế mà có kẻ lại làm như không thấy, chỉ cắm cúi mở một lon nước ngọt, nếu tôi là Thượng Đế, chắc chắn sẽ gầm lên một tiếng rằng:
"Loại người này, cũng đáng có mắt lắm sao?"
Cứ thế này, mười vạn du khách ngắm hoa mùa xuân lập tức sẽ có trên năm vạn người bị mù, ngày hôm sau, hiệu trưởng trường khiếm thị không khỏi lo lắng đến mức chẳng biết phải làm thế nào trước số lượng học sinh khiếm thị bỗng nhiên tăng vọt.
Cho nên, may mà tôi không phải là Thượng Đế.
Những lúc rảnh rỗi không có việc gì làm, tôi đứng trên tầng mây nhìn xuống, có biết bao nhiêu là nước thải nhà máy đủ màu sắc lần lượt chảy vào con suối xanh biếc, tôi ban thánh chỉ xuống rằng:
"Tàn phá đại địa thế này, khiến người khác không sống nổi nữa, thì ta cũng khiến hắn không sống nổi."
Ngày hôm sau, các thiên thần điểm lại quân số, trên một hòn đảo nhỏ bé vậy mà lại có tới mấy chục ngàn người liên quan đến "tội danh nước thải" đã chết.
Có kẻ dùng điện để bắt cá, có kẻ đầu độc cá, loại người này, giữ lại để làm gì, tiêu diệt hết cho xong.
Những kẻ khác ở trong rừng thông mà không nghe thấy âm thanh của thiên nhiên, giữ tai lại để làm gì? Ôm trẻ sơ sinh mà không ngửi thấy mùi sữa, giữ mũi lại để làm ích gì? Đôi tay đôi chân chưa từng giúp đỡ ai thì có cụt đi cũng chẳng có gì đáng tiếc, những kẻ chưa từng sinh lòng biết ơn đối với ánh sáng mặt trời và không khí, tôi sẽ tước đi "quyền không khí" của họ trong vòng năm phút để chúng biết tay.
Cho nên mới nói, ơn trời, may mà tôi không phải là Thượng Đế.
Trên thế gian lại có những kẻ không biết tự quý trọng, người thì tàn phá lẫn nhau bằng thuốc lá rượu chè, người thì sử dụng thuốc lắc, người thì sống qua ngày chênh vênh lầm đường lạc lối, kẻ thì u uất chẳng làm nên tích sự gì, loại người này, giữ trí tuệ lại để làm gì? Chi bằng đồng loạt biến tất cả thành kẻ đần độn hết, cứ như vậy không biết trên đời này còn lại mấy người có đầu óc?
Sau khi tôi nhậm chức, chưa đầy nửa năm, kẻ bị cắt ánh sáng mặt trời thì có, kẻ bị cắt nước, cắt không khí thì có, hơn nữa người thì cụt tay, người thì cụt chân, cả thế giới đều bị trừng phạt đến mức tàn tược khuyết thiếu. Mà bản tính con người thì vẫn cứ xấu xa như cũ, ngu ngốc như cũ.
Để dòng sông chảy qua trước cửa nhà người tốt và kẻ xấu, đó mới là Thượng Đế. Để ánh sáng mặt trời mơn man bờ vai của người tốt và kẻ xấu, đó mới là Thượng Đế. Bất kể là người tốt hay kẻ xấu, lực hấp dẫn của Trái Đất đều nhân từ giữ họ lại trên mặt đất, đây mới chính là phong cách của Thượng Đế, hơn nữa bất kể người đời có chậm chạp u mê đến đâu, hoa xuân trăng thu và mây sớm ráng chiều vẫn sẽ mãi mãi không biết mệt mỏi mà phung phí tiếp diễn, đó mới chính là Thượng Đế.
Chính là nhờ vào sự bao dung và chờ đợi đó, sự bao bọc và nâng đỡ có mặt ở khắp mọi nơi đó, cùng với sự cưng chiều yêu thương đến mức dung túng, tôi mới có thể bình yên sở hữu tất cả những gì mình có thể có.
Tất cả mọi người đều nên cảm thấy may mắn — may mà chính mình không phải là Thượng Đế.