Chị này, tôi thấy chị phải vất vả mới theo được lời tôi kể, đúng thế không hay là tôi nhầm? Nhẽ ra tôi không nên kể phức tạp thế về chuyện ở đáy ngầm.

ANH BẢO Ở ĐÁY NGẦM THÌ KHÔNG CÓ LƯƠNG TÂM CỦA CON NGƯỜI?

Vâng, là thế đấy.

NHƯNG ANH KHÔNG CỐ TÌNH RƠI XUỐNG ĐẤY... ANH RỚT XUỐNG ĐẤY NHƯNG KHÔNG HỀ VỨT BỎ LƯƠNG TÂM CỦA MÌNH.

Những kẻ đã làm mọi cách muốn tìm ra đường để dẫn họ vượt qua ngưỡng ấy, đều đã phải vứt bỏ lương tâm.

Cho dù mỗi người trong số chúng tôi đều có những năng khiếu đặc biệt trong việc thao túng sự vật và thay đổi ý nghĩa của chúng với ngay bản thân mình, đến mức có thể dựng lên những dàn giáo đủ kiểu để chống đỡ cho bất cứ sự việc gì, đến cái ngưỡng đấy thì không còn nghi ngờ gì nữa: đáy sâu là nơi ở bên kia một ranh giới, một giới hạn, một đường biên giữa việc không ngại ngần gì với việc rũ bỏ hoàn toàn lương tâm.

Có những hành động mà con người ta không thể làm nổi nếu trước đó không từ bỏ tất cả lương tâm. Không thể buôn bán nội tạng người, trẻ vị thành niên, chất thải hạt nhân, các loại thuốc kích thích mà không phải chối bỏ tiếng nói lương tâm mình. Cũng như không thể xây dựng những công trình sản xuất gây hại đến sức khỏe của hàng nghìn con người, đưa vào thị trường những thực phẩm giả mạo, thương lượng những vụ mua bán chất tác động lên hệ thần kinh để rồi thứ chất ấy sẽ giết người, bảo vệ những kẻ không thể được bảo vệ chỉ vì muốn giảm thiệt hại cho một số tập đoàn đa quốc gia, không thể làm những việc ấy mà không từ bỏ những giá trị mà lương tâm đã đặt ra.

Chị nói đúng, tôi không hề muốn xuống dưới đấy. Đáy sâu không phải đích mà tôi ngắm đến. Tôi chưa từng coi nó là một đích đến. Ngược với những kẻ khác vốn vì tham lam những món lợi nhuận khổng lồ hay chờ đợi cơ hội thuận tiện, tôi không hề tính đến chuyện làm những việc ấy.

Quả thật nếu hôm nay tôi phải ra trước tòa để trả lời về tội của mình trong vụ bột than, tôi có thể viện vào rất nhiều những tình tiết giảm nhẹ, và có lẽ án của tôi sẽ không nghiêm trọng đến mức bị buộc phải đền tội.

Nhưng đâu cần phải bị kết án con người ta mới thấy mình có tội. Điều mà tôi làm trong hoàn cảnh đấy cũng tương đương với việc rũ bỏ lương tâm. Kể cả trong sâu thẳm lòng mình, tôi cũng không mảy may nghĩ đến hậu quả mà việc tôi “làm ơn” cho Wang có thể gây ra, mặc dù tôi có đủ dữ kiện để làm điều đó.

Tôi đã tự bịt mắt, bịt mũi, bịt tai mình, hay đã bị người khác làm thế với mình thì cũng có gì khác nhau mấy đâu.

Những cảm giác ấy kéo dài một thời gian. Tôi có thể cảm nhận chúng rõ rệt, chính xác. Việc tôi làm không gây ra hệ quả gì trực tiếp cho tôi nhưng đã ám lên cuộc đời tôi.

Ngọn lửa của đáy sâu từ từ bắt đầu nhường chỗ cho trạng thái mê mệt ngày một thường xuyên hơn, như thể khi vượt qua ngưỡng kia tôi đã hít phải một hơi đầy khói độc. Chính trong giai đoạn chán chường ấy cái ý tưởng phải bám theo dấu vết của Wang đã ngày càng chín muồi.

Phản ứng đầu tiên sau cú trượt chân là: phải bắt đầu lại từ chính hắn.

Trong lúc đau khổ ấy tôi không thấy giận dữ khi nghĩ về Wang, có chăng là một cảm giác căm ghét lạnh lùng. Hắn chính là kẻ chịu trách nhiệm về việc lôi tôi xuống đáy sâu kia và sẽ phải bằng một cách nào đó để tôi leo ngược lại lên trên. Tôi phải tìm được cách rửa sạch vết nhơ mà cú trượt chân gây ra, tôi cần phải thoát khỏi thứ bẩn thỉu ấy, nhưng tôi vẫn chưa biết phải làm thế nào. Tôi chỉ biết cách duy nhất làm được điều đó là thông qua hắn.

Phải, điều gì đó mách bảo tôi là món trả thù mà tôi đã học được thành thạo ở Rosenberg sẽ phải được tung ra lần nữa. Một cú trả thù nhẹ nhàng, bí mật, thầm lặng.

Nhưng bây giờ nếu chị không giận thì tôi xin phép đi dạo một lúc, để rũ khỏi cái ẩm đang ngấm vào người.

Lát nữa tôi sẽ bắt đầu kể cho chị về một người con gái. Không phải là về Minh đâu.

Mà là về chị cô ấy.

III

Mọi thứ câm lặng bên ngoài, còn bên trong là cả ngàn tiếng nói. 

Như một dòng những âm thanh và hình ảnh đang chồng chất lên nhau.

Trong tiếng lộn xộn chối tai ấy tôi vất vả tiến lên, nắm trong tay sợi chỉ mỏng manh.

Cái nhìn chăm chú của một người con gái mà tôi không biết tên. 

Cũng không biết vì sao cô ấy lại lắng nghe tôi kể chuyện.

Đấy chính là sợi dây.

Cô là người dẫn đường cho cuộc tìm kiếm dưới lòng đất này. 

Đôi mắt cô là nơi tôi bấu víu, là ngôi sao dẫn đường.

Và khi đôi mắt tôi lang thang lướt khỏi gương mặt cô.

Bị thúc đẩy bởi nỗ lực giữ được sợi dây, để tiếp tục trượt cú trượt trên nền đường trơn của quá khứ, đôi mắt mở căng như muốn tìm kiếm điều gì trong bóng tối, quay lại nhìn thấy ánh mắt chăm chú của cô như thể đang động viên tôi, tôi sẽ làm được, tôi sẽ tiếp tục được.

Để khám phá, để đào lên, để đào rộng ra xung quanh những vách hang này.

Đôi mắt của một gương mặt bất kỳ.

Của một người con gái còn trẻ, nhưng gương mặt cũng đã bắt đầu hiện lên những dấu ấn của thời gian.

Một gương mặt trắng sứ, như nhiều gương mặt khác. 

Gương mặt của một cơ thể bất kỳ,

Không khêu gợi, không yếu đuối, 

Bộ quần áo bình thường

Không nổi bật, không xoàng xĩnh mà cũng không tỉ mỉ. 

Một người con gái câm lắng nghe tôi.

Sao cô ấy làm thế? 

Sao cô ấy ở đây?

Sao cô ấy ở lại? Không vội vàng gì, như thể thế giới bên ngoài cuộc gặp này, bên ngoài cái nơi tận cùng của Trái đất này không còn ý nghĩa gì, hoặc đã trở thành thứ yếu sau cuộc gặp của chúng tôi.

Gương mặt khép kín, tưởng như không hề quan tâm

Chỉ vài cử động mơ hồ khó nhận ra? 

Cố tình? Hay vô tình?

Đôi nét hé mở trên vẻ bất động của cô, nhưng rồi lại khép lại ngay lập tức, ngay sau khi cô lắc nhẹ hoặc khẽ gật đầu.

Chỉ có đôi mắt nổi bật lên.

Đôi mắt hút lấy tất cả những gì có thể và hé cho ta thấy những gì diễn ra đằng sau, một khi những lời nói ra, những cảm xúc lộ ra đã được chuyển đến.

Đôi mắt truyền cho ta giá trị, tôi đã tự nhủ ngay từ lần đầu bắt gặp chúng.

Đôi mắt mà khi tôi quay lại nhìn chúng, chúng giục tôi phải giữ chặt sợi chỉ, phải tiếp tục động tay, phải đào xuống, phải bới lên những ký ức bốc mùi, đã nằm quá lâu dưới đáy bùn của lương tâm tôi.