Sasha Streltsov - 4 tuổi

Hiện là phi công

Cha thậm chí còn không biết tôi.

Tôi ra đời mà không có ông ở bên. Ông tham dự hai cuộc chiến: khi ông trở về từ cuộc chiến Phần Lan[1] thì Chiến tranh Vệ quốc bắt đầu. Đó là lần thứ hai ông rời khỏi nhà.

Về mẹ, trong ký ức tôi chỉ còn lại hình ảnh chúng tôi đi vào rừng, và bà dạy tôi: “Đừng vội vã. Hãy nghe tiếng lá rơi, tiếng rừng cây xạc xào…” Hình ảnh mẹ con tôi ngồi bên đường, bà lấy cành cây vẽ hình con chim nhỏ trên cát cho tôi xem.

Lúc đó tôi rất muốn mình nhanh chóng cao lớn và đã hỏi mẹ:

- Ba có cao không mẹ?

Mẹ đáp:

- Rất cao và đẹp. Nhưng ba chẳng bao giờ tự đắc về điều đó.

- Vậy sao con bé thế?

Tôi vẫn đang tuổi lớn. Nhà chúng tôi thậm chí không có lấy tấm ảnh nào của ba, mà tôi cần được khẳng định là giống ông.

- Giống. Rất giống. - Mẹ an ủi tôi.

Năm bốn lăm. Chúng tôi hay tin ba mất. Mẹ yêu ông quá nên gần như mất trí. Bà không nhận ra ai, kể cả tôi. Và như sau đó tôi còn nhớ được, cạnh tôi luôn là bà. Bà tên Shura, và để không nhầm lẫn, mẹ con tôi thỏa thuận: Tôi là Shurik, còn bà là Sasha[2].

Bà không kể chuyện cổ tích, từ sáng đến tối bà giặt giũ, cày cấy, nấu nướng, chăn bò. Còn vào dịp lễ bà thích kể lại chuyện tôi được sinh ra thế nào. Và đến giờ bên tai tôi vẫn vang lên giọng kể của bà: “Đó là một ngày ấm áp. Nhà ông Ignat có con bò cái đẻ con, còn nhà ông già Yakimshuk bị thì trộm trèo vào vườn. Và cháu ra đời…”

Ở nhà chúng tôi luôn nghe thấy tiếng máy bay. Máy bay của phe ta. Đến lớp Hai thì tôi đã quyết định trở thành phi công.

Bà đi đến Ủy ban Quân vụ. Người ta yêu cầu trình giấy tờ của tôi mà bà chẳng có, nhưng bà có mang theo giấy báo tử cha tôi. Trở về nhà, bà nói: “Chúng ta đào khoai tây nào, cháu sẽ đến Minsk học trường Suvorov[3]”.

Trước khi tôi lên đường bà vay ai đó ít bột để nướng bánh. Ủy viên Quân vụ đưa tôi đi bằng ô tô và nói: “Để vinh danh cha cháu”.

Đó là lần đầu tiên tôi đi ô tô.

Vài tháng sau bà ghé trường và mang quà cho tôi - một trái táo. Bà bảo: “Ăn đi cháu”.

Mà tôi thì chẳng muốn chia tay với món quà của bà.

❀ ❀ ❀

[1] Chiến tranh Liên Xô - Phần Lan (1939-1940), còn được gọi là Chiến tranh Mùa đông, là cuộc chiến giữa Liên Xô và Phần Lan thời kỳ đầu của Thế chiến II, khi quân Đức tràn vào Áo, Tiệp Khắc và Ba Lan. Cuộc chiến nhằm giành lại bán đảo Karelia (thuộc chủ quyền Nga theo Hiệp ước Nystad ký với Thụy Điển năm 1721 nhưng bị Phần Lan chiếm trong thời kỳ nội chiến Nga 1921). Lúc đầu quân Phần Lan gây ra một số thất bại cho Hồng quân, nhưng sau một trăm ngày Phần Lan thất trận phải nhượng lại một phần Karelia cho Liên Xô.

[2] Cả hai bà cháu đều tên Aleksandr. Tên này ở nhà được gọi là Sasha hoặc Shura. Vì thế để phân biệt, cháu trai được gọi là Shurik (một cách gọi khác âu yếm hơn).

[3] Trường quân sự Suvorov đào tạo các thiếu sinh quân và học viên cho các trường quân sự cao cấp ở Liên Xô.