Nhớ rằng trong giới văn đàn chúng ta từng xuất hiện một danh từ: "Văn học sức mạnh".
Giải thích chi tiết thì không có, nhưng suy xét ý của nó, hẳn là muốn nói các tác phẩm văn nghệ không chỉ đề tài phải là đấu tranh, mà câu chữ cũng phải có tính kích thích.
Cái gọi là "sắc sảo", cái gọi là "tích cực", cái gọi là "dạt dào cảm xúc cách mạng", có lẽ chính là những tính từ dùng cho "văn học sức mạnh".
Tác phẩm văn nghệ vốn lấy việc cảm hóa con người làm sứ mệnh. Thế nhưng sức mạnh cảm hóa lại không nằm ở vẻ "gươm tuốt trần, nỏ căng cứng" trên bề mặt câu chữ.
Ví như rượu, có loại uống vào cực mạnh, cũng có loại uống vào ôn hòa, đậm đà.
Loại uống vào cực mạnh, lúc đó thì có vẻ rất "mạnh", nhưng sau đó cũng chỉ có vậy.
Loại uống vào ôn hòa, đậm đà thì không thế; lúc uống không cảm nhận được "sức mạnh" của nó, nhưng về sau ngấm dần, mới thực sự say đến chết người!
Tác phẩm văn nghệ thực sự có sức mạnh phải là vò rượu uống vào ôn hòa, đậm đà.
Đề tài chỉ là một câu chuyện bình dị, thế nhưng lại hàm chứa nội dung phong phú; nó cảm hóa con người, giáo dục con người từ trong vô thức.
Câu chữ chỉ lưu loát, rõ ràng, không có "bút pháp kinh di động trời", cũng chẳng có kết cấu vòng vo tam quốc, thế nhưng lại để lại cho người đọc ấn tượng sâu sắc và lâu dài.
Sự ra đời của những tác phẩm như vậy là có điều kiện, đó chính là kinh nghiệm sống phong phú và tình cảm chân thành, sâu sắc.
Nhưng điều đó không có nghĩa là tác phẩm văn nghệ uống vào cực mạnh là thứ bỏ đi.
Chỉ là nhà văn không nên tự mãn với sự "uống vào mạnh" mà thôi.
Trung Quốc hiện nay không thiếu những tác phẩm ép người ta đến nghẹt thở, thế nhưng những tác phẩm càng nhai càng thấm, càng đọc càng thấy sức mạnh thì vẫn còn hiếm hoi.
Nguyên nhân này có lẽ là vì nền văn minh tân học Trung Quốc rốt cuộc vẫn chưa thoát khỏi "thời kỳ thanh niên".
Văn học của một dân tộc, một thời đại đôi khi cũng giống như cá nhân, "thời kỳ thanh niên" tuy rực rỡ đến kinh ngạc, nhưng muốn đạt đến trình độ "lửa chín", thì bắt buộc phải đi qua con đường dài dằng dặc với đầy kinh nghiệm sáng tác gian khổ.
