Việt Nam Thư Quán - Thư viện Online

Hề và Fabian bước vào.

FABIAN.

Nào, vì tình nghĩa giữa chúng ta, hãy cho tôi xem bức thư ấy đi.

HỀ.

Thưa ngài Fabian kính mến, xin ngài hãy rộng lượng cho tôi xin một yêu cầu khác.

FABIAN.

Gì cũng được.

HỀ.

Đừng có muốn xem bức thư này.

FABIAN.

Thế này thì khác gì đem cho chó ăn, rồi để rồi lại đòi lại con chó ấy để trả công.

Công tước, Viola, Curio cùng các bá tước bước vào.

CÔNG TƯỚC.

Các bạn có phải người của phu nhân Olivia không?

HỀ.

Thưa ngài, vâng, chúng tôi ví như những dải tua rua trên y phục của phu nhân vậy.

CÔNG TƯỚC.

Ta biết rõ ngươi lắm. Dạo này thế nào hả anh bạn tốt?

HỀ.

Thưa ngài, thực ra thì nhờ lũ kẻ thù mà tôi khôn ra, còn nhờ đám bạn bè mà tôi ra nông nỗi này.

CÔNG TƯỚC.

Sao lại thế được; phải là nhờ bạn bè chứ.

HỀ.

Không đâu ngài, phải là nhờ kẻ thù cơ.

CÔNG TƯỚC.

Sao lại thế được nhỉ?

HỀ.

Thưa ngài, vì họ cứ nịnh hót rồi biến tôi thành một thằng ngốc. Còn kẻ thù lại nói thẳng vào mặt tôi rằng tôi là một tên ngốc: thế nên nhờ có kẻ thù, thưa ngài, mà tôi hiểu rõ bản thân mình hơn, còn nhờ bạn bè mà tôi bị lừa gạt. Vậy nên, suy luận cho cùng cũng giống như những nụ hôn, nếu bốn câu phủ định của ngài tạo thành hai câu khẳng định, thì hà cớ gì mà tôi lại không thiệt vì bạn và lời vì thù chứ?

CÔNG TƯỚC.

Chà, nghe hay thật đấy.

HỀ.

Thưa ngài, thề có danh dự, tôi thấy chẳng hay ho gì đâu; dù ngài có thích nhận mình là bạn của tôi đi nữa.

CÔNG TƯỚC.

Ngươi sẽ không phải chịu thiệt thòi vì ta đâu; thưởng vàng cho ngươi đây.

HỀ.

Chỉ tiếc là làm vậy không được phải quấy cho lắm, thưa ngài, bằng không tôi lại ước ngài có thể thưởng thêm một đồng nữa.

CÔNG TƯỚC.

Ồ, ngươi xui ta điều chẳng lành rồi đấy.

HỀ.

Thưa ngài, lần này xin ngài hãy nhét cái sự đạo múc ấy vào túi đi, và để cho phần xác thịt trong ngài được thoả mãn xem nào.

CÔNG TƯỚC.

Thôi được, ta đành phạm chút tội để làm kẻ lật lọng vậy: thưởng thêm cho ngươi đây.

HỀ.

Một, hai, ba là một trò chơi hay, và người xưa có câu, cái thứ ba sẽ trả hết mọi món nợ; nhịp ba, thưa ngài, là một nhịp bước khoan thai; hoặc những tiếng chuông nhà thờ Saint Bennet, thưa ngài, có lẽ sẽ gợi cho ngài nhớ đến—một, hai, ba.

CÔNG TƯỚC.

Ngươi đừng có mòng moi thêm tiền từ tay ta ở cú đánh này nữa. Nếu ngươi chịu vào bẩm với phu nhân rằng ta đang ở đây muốn gặp nàng, rồi dẫn nàng ra cùng, thì lòng hào phóng của ta có lẽ sẽ còn rộng mở hơn nữa đấy.

HỀ.

Thưa ngài, vậy xin hãy ru lòng hào phóng của ngài ngủ yên cho đến khi tôi quay lại nhé. Tôi đi đây, thưa ngài, nhưng xin ngài chớ có hiểu lầm rằng lòng ham muốn của tôi xuất phát từ tội tham lam; mà như ngài đã nói đấy, cứ để lòng hào phóng của ngài chợp mắt một lát, chốc nữa tôi đánh thức nó dậy ngay.

[Hề lui ra.]

Antonio và các thị vệ bước vào.

VIOLA.

Thưa ngài, kìa người đã cứu mạng tôi đến rồi.

CÔNG TƯỚC.

Khuôn mặt kia ta nhớ rõ lắm.

Thế mà lần cuối ta trông thấy nó lại lem luốc

Đen nhẻm như thần lửa Vulcan, giữa khói lửa chiến tranh.

Hắn từng là thuyền trưởng của một con tàu còm cõi,

Mớ vỏ trơ trọi, trọng tải chẳng đáng là bao,

Vậy mà hắn đã liều mình giao chiến dữ dội

Với chiếc chiến thuyền oai hùng nhất hạm đội chúng ta,

Đến nỗi chính sự đố kỵ và những lời tiếc thương

Cũng phải ca tụng và kính cẩn tôn vinh hắn. Có chuyện gì thế này?

VIÊN THỊ VỆ TRƯỞNG.

Orsino, đây chính là Antonio

Kẻ đã chiếm đoạt chiến thuyền Phoenix cùng toàn bộ chiến lợi phẩm từ Candy,

Và cũng chính là kẻ đã đột nhập lên tàu Tiger

Khi người cháu trai trẻ tuổi Titus của ngài bị cụt chân.

Chính tại nơi đường phố này, bất chấp xiềng xích lẫn luật pháp,

Trong một vụ xô xát riêng tư, chúng tôi đã bắt giữ được hắn.

VIOLA.

Hắn từng đối xử tử tế với tôi, thưa ngài; đã rút gươm bảo vệ tôi,

Nhưng rốt cuộc, lại thốt ra những lời lẽ kỳ quặc.

Tôi chẳng hiểu đó là gì, ngoài sự điên rồ.

CÔNG TƯỚC.

Tên hải tặc khét tiếng, tên ăn cắp biển khơi kia,

Sự liều lĩnh ngu ngốc nào đã đưa ngươi đến nộp mạng

Cho những kẻ mà ngươi, bằng những thủ đoạn đẫm máu và tàn nhẫn,

Đã biến thành kẻ thù không đội trời chung?

ANTONIO.

Orsino, thưa ngài cao quý,

Xin ngài hãy lượng thứ cho tôi khi từ chối những danh hiệu ngài vừa gán cho:

Antonio chưa bao giờ là kẻ trộm hay hải tặc,

Dù tôi thú nhận rằng, với đầy đủ lý do chính đáng,

Tôi là kẻ thù của Orsino. Một phép màu đã đưa tôi đến đây:

Chính cái tên thiếu niên vô ơn bạc nghĩa đang đứng bên cạnh ngài đó

Đã được tôi cứu sống khỏi cái miệng gầm thét và đầy bọt sóng của biển cả dữ tợn;

Hắn vốn là một kẻ đắm tàu tuyệt vọng.

Chính tôi đã ban cho hắn sự sống, lại còn trao trọn

Tình yêu thương của tôi, không chút giữ gìn hay kìm nén,

Nguyện dâng hiến tất cả cho hắn. Vì lòng mến hắn,

Bất chấp tình cảm thuần khiết ấy, tôi đã dấn thân

Vào chốn thành thị thù địch đầy nguy hiểm này;

Đã rút gươm bảo vệ khi hắn bị vây hãm;

Để rồi khi bị bắt, sự xảo trá tráo trở của hắn

(Vốn chẳng muốn cùng tôi gánh chịu hiểm nguy)

Đã dạy cho hắn cách chối phăng không quen biết tôi,

Và chỉ trong chớp mắt, hắn thoắt biến thành một kẻ xa lạ

Của hai mươi năm cách biệt; nhẫn tâm từ chối cả chiếc ví của chính tôi,

Thứ mà tôi vừa mới trao cho hắn dùng

Chưa đầy nửa tiếng trước.

VIOLA.

Sao lại có chuyện thế được nhỉ?

CÔNG TƯỚC.

Hắn đến thị trấn này từ bao giờ?

ANTONIO.

Thưa chúa công, từ hôm nay; và suốt ba tháng trước đó,

Không một phút ngơi nghỉ, chẳng một khoảng trống nào,

Cả ngày lẫn đêm chúng tôi luôn sát cánh bên nhau.

Olivia cùng các hầu cận bước vào.

CÔNG TƯỚC.

Kìa Nữ bá tước đến rồi, quả là thiên thần dạo bước trần gian.

Còn ngươi, tên kia, những lời ngươi nói chẳng khác nào kẻ điên.

Cậu thiếu niên này đã hầu hạ ta suốt ba tháng nay;

Nhưng chuyện đó bàn sau. Đưa hắn lui ra.

OLIVIA.

Chúa công muốn gì ở thần, ngoài những thứ ngài không thể có,

Mà Olivia có thể tỏ lòng dâng hiến?

Cesario, ngài đã không giữ lời hứa với ta.

VIOLA.

Thưa phu nhân?

CÔNG TƯỚC.

Olivia kính mến—

OLIVIA.

Ngài đang nói gì thế, Cesario? Thưa chúa công nhân hậu—

VIOLA.

Chúa công muốn cất lời, phận làm tôi buộc thần phải im lặng.

OLIVIA.

Nếu đó vẫn là khúc nhạc cũ kỹ ấy, thưa chúa công,

Thì nó thật nhàm chán và ngấy đến tận cổ tai thần

Chẳng khác nào tiếng chó tru nhại theo khúc ca.

CÔNG TƯỚC.

Vẫn tàn nhẫn thế sao?

OLIVIA.

Vẫn kiên định thế đấy, thưa chúa công.

CÔNG TƯỚC.

Gì cơ, kiên định trong sự ngoan cố ư? Người phụ nữ vô tình kia,

Trước những bàn thờ vô ơn và lạnh lẽo của nàng,

Linh hồn ta đã thốt lên những lời thề chung thủy nhất

Mà lòng sùng kính từng dâng hiến! Ta phải làm gì đây?

OLIVIA.

Tùy ý chúa công định đoạt sao cho xứng tầm ngài vậy.

CÔNG TƯỚC.

Cớ sao ta lại không thể, nếu ta có đủ can đảm,

Giống như tên cướp Ai Cập bên bờ vực cái chết,

Tiêu diệt kẻ mà ta yêu thương?—một sự ghen tuông bạo tàn

Mà đôi khi cũng mang vẻ cao thượng. Nhưng hãy nghe ta nói điều này:

Vì nàng đã vứt bỏ tấm lòng thành của ta vào chốn quên lãng,

Và phần nào ta cũng biết mặt kẻ

Đã ném ta ra khỏi vị trí thực sự trong trái tim nàng,

Thì nàng cứ mãi làm một bạo chúa với trái tim bằng đá đi.

Nhưng còn kẻ sủng ái của nàng đây, kẻ mà ta biết nàng yêu quý,

Và kẻ mà, ta xin thề trước trời cao, ta vô cùng trân trọng,

Ta sẽ lôi hắn ra khỏi ánh mắt tàn nhẫn ấy,

Nơi hắn đang ngự trị đầy kiêu hãnh để chọc tức chủ nhân.—

Lại đây, chàng trai, đi theo ta; những dự tính trong đầu ta đã chín muồi:

Ta sẽ tế thần chú cừu non mà ta hằng yêu dấu,

Để trừng phạt trái tim loài quạ đen ẩn giấu trong lốt bồ câu.

VIOLA.

Và thần đây, vô cùng hoan hỉ, sẵn sàng và tình nguyện,

Dẫu phải chết ngàn lần để mang lại sự bình yên cho ngài, thần cũng xin cam lòng.

OLIVIA.

Cesario định đi đâu thế?

VIOLA.

Đi theo người mà thần yêu mến

Hơn cả đôi mắt này, hơn cả sinh mạng của mình,

Hơn tất cả mọi thứ trên đời, hơn cả người vợ mà sau này thần có thể yêu.

Nếu thần dối gạt, xin các đấng thần linh trên cao

Hãy trừng phạt tính mạng thần vì tội dám làm vấy bẩn tình yêu ấy.

OLIVIA.

Trời ơi, thật đáng nguyền rủa! Ta đã bị lừa gạt thế này sao!

VIOLA.

Ai đã lừa gạt phu nhân? Ai đã đối xử tệ với phu nhân?

OLIVIA.

Ngươi quên mất mình là ai rồi sao? Mới có bao lâu đâu chứ?

Hãy gọi vị linh khảo đến đây.

[Một hầu cận lui ra.]

CÔNG TƯỚC.

[Hướng về Viola.] Nào, đi thôi!

OLIVIA.

Đi đâu hở chúa công? Cesario, chồng ta, hãy ở lại.

CÔNG TƯỚC.

Chồng ư?

OLIVIA.

Vâng, chồng đấy. Hắn có thể chối cãi được sao?

CÔNG TƯỚC.

Chồng của nàng hả, đồ tiểu nhân kia?

VIOLA.

Thưa chúa công, không, không phải thần.

OLIVIA.

Hỡi ôi, chính sự hèn nhát của ngươi

Đã khiến ngươi phải phủ nhận cả thân phận mình.

Đừng sợ, Cesario, hãy ngẩng cao đầu đón nhận vận mệnh đi.

Hãy cứ là chính con người thực của ngươi, và khi đó ngươi sẽ vĩ đại

Chẳng kém gì thứ khiến ngươi phải sợ hãi.

Vị linh mục bước vào.

Ôi, xin kính chào cha!

Thưa cha, con xin nhân danh sự tôn kính dành cho cha

Mà yêu cầu cha hãy tiết lộ—dù trước đó chúng ta định

Giữ kín những gì mà hoàn cảnh giờ đây

Đã vạch trần trước khi chín muồi—những gì cha biết

Vừa mới diễn ra giữa chàng thanh niên này và con.

LINH MỤC.

Đó là một khế ước gắn kết tình yêu vĩnh cửu,

Được xác nhận bằng cái nắm tay trao nhau,

Được chứng thực bởi cái chạm môi thiêng liêng,

Được củng cố qua việc trao đổi nhẫn cưới,

Và toàn bộ nghi lễ của giao ước ấy

Đã được niêm phong bởi chức sắc và chứng nhân của tôi;

Kể từ khoảnh khắc đó cho đến nay, đồng hồ đã điểm,

Rằng tôi mới chỉ đi thêm được hai giờ hướng về phần mộ.

CÔNG TƯỚC.

Hỡi tên sư tử non xảo trá! Ngươi sẽ thành ra cái gì

Khi thời gian phủ lên má ngươi một lớp râu bạc?

Hay là thủ đoạn của ngươi sẽ sớm tinh vi đến mức

Chính cú ngã của ngươi sẽ tự đào mồ chôn ngươi?

Thôi vĩnh biệt, hãy dắt nàng ta đi; nhưng nhớ bước chân về hướng

Mà từ nay ngươi và ta sẽ chẳng bao giờ gặp lại.

VIOLA.

Thưa chúa công, thần xin thề là không—

OLIVIA.

Ôi, đừng thề thốt nữa.

Hãy giữ lấy chút lòng tin, dẫu ngươi đang quá đỗi sợ hãi.

Sir Andrew bước vào.

SIR ANDREW.

Lạy Chúa nhân từ, ai cứu tôi với! Mau gọi một thầy thuốc đến cho Sir Toby đi.

OLIVIA.

Có chuyện gì thế?

SIR ANDREW.

Hắn vừa phang cho tôi một gậy rách cả đầu, lại còn nện cho Sir Toby một cú u sưng be bét máu nữa chứ. Lạy Chúa, xin hãy cứu lấy tôi! Tôi thà mất bốn mươi bảng còn hơn ở lại đây.

OLIVIA.

Ai đã làm thế, hỡi Sir Andrew?

SIR ANDREW.

Gã gia nhân của ngài Bá tước, một tên tên là Cesario. Bọn tôi cứ tưởng hắn là đồ nhát gan, hóa ra hắn đích thực là quỷ sứ đầu thai.

CÔNG TƯỚC.

Gia nhân của ta, Cesario á?

SIR ANDREW.

Ôi chao mẹ ơi, hắn đây rồi!—Anh đã nện bể đầu tôi vô cớ; còn việc tôi làm lúc nãy là do Sir Toby xúi giục cả đấy.

VIOLA.

Sao ngài lại nói với tôi như thế? Tôi có làm hại gì ngài đâu:

Chính ngài đã rút gươm tấn công tôi vô cớ,

Nhưng tôi vẫn nói lời tử tế và chẳng hề đả thương ngài.

Sir Toby say khướt bước vào, được Hề dìu theo sau.

SIR ANDREW.

Nếu cái đầu bê bết máu thế này mà không phải là thương tích, thì anh đã đánh tôi bị thương rồi đấy. Chắc anh coi thường những kẻ vỡ đầu mẻ trán lắm nhỉ. Kìa Sir Toby đang đi khập khiễng tới kìa, các người cứ nghe ngài ấy phân xử; nhưng giả sử lúc nãy ngài ấy không say rượu, thì ngài ấy đã cho anh biết tay bằng đủ mọi thứ đòn chí mạng rồi chứ chẳng đùa đâu.

CÔNG TƯỚC.

Thế nào, thưa ngài? Tình hình ngài ra sao rồi?

SIR TOBY.

Chuyện đó chẳng quan trọng; hắn đã đánh ta bị thương, và câu chuyện chấm dứt ở đó. Đồ ngốc, mi có thấy Dick thầy thuốc đâu không, đồ ngốc?

HỀ.

Ối dào, ngài ấy say mèm từ cách đây cả tiếng đồng hồ rồi thưa Sir Toby; mắt ngài ấy đã đơ ra từ hồi tám giờ sáng cơ.

SIR TOBY.

Thế thì hắn chỉ là một tên bịp bợm, một điệu nhảy pavin lê thê phát bực. Ta ghét nhất mấy tên say xỉn bịp bợm.

OLIVIA.

Đưa hắn đi đi. Kẻ nào đã gây ra mớ hỗn độn này cho bọn họ vậy?

SIR ANDREW.

Để tôi dìu ngài, Sir Toby, vì bọn mình cùng chịu chung một giuộc mà.

SIR TOBY.

Mày mà đòi dìu ta ư? Đồ đầu lừa, đồ ngốc nghếch, đồ tiểu nhân, một tên tiểu nhân mặt choắt, một thằng ngốc nghếch?

OLIVIA.

Mau đưa ngài ấy lên giường và băng bó vết thương đi.

[Hề, Fabian, Sir Toby và Sir Andrew lui ra.]

Sebastian bước vào.

SEBASTIAN.

Thưa phu nhân, tôi rất lấy làm tiếc vì đã đả thương họ hàng của ngài;

Nhưng dẫu đó có là người anh em ruột thịt đi chăng nữa,

Để bảo đảm sự khôn ngoan và an toàn, tôi cũng buộc phải hành động như vậy.

Ngài đang nhìn tôi bằng ánh mắt lạ lùng, và qua đó

Tôi nhận ra điều này đã làm phật lòng ngài.

Xin hãy tha thứ cho tôi, người ngọt ngào ơi, vì chính những lời thề

Mà chúng ta vừa trao nhau cách đây chưa lâu.

CÔNG TƯỚC.

Một khuôn mặt, một giọng nói, một y phục, mà lại là hai con người!

Đúng là một ảo ảnh kỳ diệu của tạo hóa, vừa có lại vừa không!

SEBASTIAN.

Antonio, ôi Antonio thân yêu của tôi!

Những giờ qua đã hành hạ và tra tấn tôi biết bao

Kể từ lúc tôi mất đi anh.

ANTONIO.

Có phải Sebastian đó không?

SEBASTIAN.

Anh còn phải hoài nghi điều đó sao, Antonio?

ANTONIO.

Làm sao anh có thể phân thân thành hai người thế này?

Quả táo bị bổ đôi cũng không giống nhau như đúc

Cho bằng hai sinh linh này. Đâu mới là Sebastian thật?

OLIVIA.

Thật kỳ diệu làm sao!

SEBASTIAN.

Có phải tôi đang đứng đây không? Tôi nào có anh em sinh đôi:

Bản tính tôi cũng chẳng thể có phép thần thông

Mà xuất hiện ở khắp mọi nơi được. Tôi từng có một người em gái,

Đã bị những con sóng dữ và cuồng nộ nuốt chửng.

Nhân danh tình người, ngài có họ hàng gì với tôi?

Quê quán ở đâu? Tên gì? Con nhà ai?

VIOLA.

Gốc ở Messaline: Sebastian là tên cha tôi;

Anh tôi cũng mang cái tên Sebastian ấy:

Hắn cũng mặc y phục y hệt khi chìm vào nấm mồ nước lạnh.

Nếu linh hồn có thể mang cả hình hài lẫn y phục,

Thì hẳn ngài đến đây để dọa chúng tôi rồi.

SEBASTIAN.

Tôi đúng là một linh hồn thật đấy,

Nhưng lại đang khoác trên mình lớp da thịt phàm trần này,

Thứ mà tôi đã mang theo từ trong bụng mẹ.

Nếu cô là phụ nữ, đúng như mọi chuyện đang diễn ra,

Thì tôi hẳn đã để những giọt nước mắt rơi trên má cô,

Và cất lời: ‘Chào mừng trở về, Viola chìm tàu.’

VIOLA.

Cha tôi có một nốt ruồi trên trán.

SEBASTIAN.

Cha tôi cũng vậy.

VIOLA.

Và ông mất vào đúng ngày Viola tròn mười ba tuổi

Tính từ ngày chào đời.

SEBASTIAN.

Ôi, ký ức đó vẫn hằn sâu trong tâm hồn anh!

Ông thực sự đã hoàn thành vở kịch cuộc đời mình

Vào đúng ngày khiến em gái tôi tròn mười ba tuổi.

VIOLA.

Nếu không còn gì cản trở hạnh phúc của cả đôi bên

Ngoài bộ y phục nam nhân mà thần đang mượn mặc này,

Xin chớ vội ôm thần cho đến khi mọi chi tiết

Về địa điểm, thời gian, số phận đều khớp hoàn toàn

Rằng thần chính là Viola; để chứng minh điều đó,

Thần sẽ đưa ngài đến gặp một vị thuyền trưởng trong thị trấn này,

Nơi cất giữ y phục thiếu nữ của thần; nhờ lòng tốt của ông ấy

Mà thần đã được cứu sống để hầu hạ vị bá tước cao quý này.

Mọi biến cố trong vận mệnh của thần kể từ đó

Đều diễn ra giữa vị phu nhân này và vị chúa công đây.

SEBASTIAN.

[Hướng về Olivia.] Thưa phu nhân, hóa ra ngài đã nhầm lẫn.

Nhưng tạo hóa đã khéo léo xoay vần để đưa mọi thứ về đúng hướng.

Lẽ ra ngài sẽ đính ước với một thiếu nữ;

Và thề có mạng sống của mình, ngài không hề bị lừa dối trong chuyện đó đâu:

Ngài vừa đính ước với một thiếu nữ mà cũng đồng thời là một nam nhân.

CÔNG TƯỚC.

Đừng ngạc nhiên; dòng dõi của chàng thật vô cùng cao quý.

Nếu sự việc đúng là thế, dường như mọi chuyện vẫn rành rành trước mắt,

Ta sẽ có phần trong cuộc đắm tàu vô cùng hạnh phúc này.

[Hướng về Viola.] Này cậu bé, em từng nói với ta hàng ngàn lần

Rằng em sẽ chẳng bao giờ yêu người phụ nữ nào giống như yêu ta.

VIOLA.

Và thần sẽ xin tái thề tất cả những lời đó,

Đồng thời giữ gìn những lời thề ấy chân thành tuyệt đối

Như cách quả cầu thiên thể bao bọc lấy ngọn lửa

Tách biệt ban ngày với màn đêm.

CÔNG TƯỚC.

Hãy đưa tay đây cho ta,

Và để ta được ngắm em trong bộ y phục nữ nhân.

VIOLA.

Vị thuyền trưởng đưa thần cập bến lần đầu

Đang giữ y phục thiếu nữ của thần. Vì vướng chút rắc rối,

Ông ấy hiện đang bị giam cầm theo đơn kiện của Malvolio,

Một tên gia nhân kiêm cận thần của phu nhân.

OLIVIA.

Hãy thả ông ta ra. Mau điệu Malvolio tới đây.

Mà thôi, chà, giờ ta mới nhớ ra,

Người ta bảo tội nghiệp gã đó lắm, hắn hình như đã phát điên rồi.

Hề mang theo một bức thư cùng Fabian bước vào.

Cơn điên quái gở của chính ta

Đã khiến ta quên bén mất chuyện của hắn.

Hắn thế nào rồi, hả anh bạn?

HỀ.

Thưa phu nhân, hắn vẫn đang đối phó với quỷ vương Belzebub khá cừ, cứ như một kẻ trong hoàn cảnh của hắn có thể làm vậy. Hắn vừa viết một bức thư gửi cho phu nhân đây. Đáng lẽ tôi phải đưa nó cho phu nhân từ sáng nay, nhưng ngẫm lại thư từ của kẻ điên thì chẳng phải thánh kinh gì cho cam, nên việc trao nó sớm hay muộn cũng chẳng lấy gì làm quan trọng.

OLIVIA.

Mở ra đọc đi.

HỀ.

Vậy xin hãy chuẩn bị tinh thần để được thụ giáo những lời hay ý đẹp khi thằng hề thay mặt kẻ điên lên tiếng nhé. Thưa phu nhân, lạy Chúa—

OLIVIA.

Sao thế, ngươi hóa điên rồi à?

HỀ.

Thưa phu nhân, không đâu, tôi chỉ đang đọc lại lời của kẻ điên thôi: nếu quý bà muốn mọi chuyện đâu ra đấy, ngài phải cho phép tôi cất cao giọng đọc chứ.

OLIVIA.

Thôi xin ngươi, hãy dùng cái đầu tỉnh táo mà đọc đi.

HỀ.

Thì tôi vẫn đang tỉnh táo đây, thưa tiểu thư. Nhưng đọc đúng ý của một kẻ tỉnh táo thì phải đọc thế này cơ; thế nên xin công chúa của tôi hãy suy ngẫm và lóng tai lắng nghe.

OLIVIA.

[Hướng về Fabian.] Ngươi đọc đi, tiểu tử.

FABIAN.

[Đọc.] Lạy Chúa, thưa phu nhân, ngài đã đối xử tệ bạc với tôi, và cả thế giới này sẽ phải biết chuyện đó. Dù ngài đã nhốt tôi vào chốn tối tăm và trao quyền cai quản tôi cho tên họ hàng nát rượu của ngài, thì tôi vẫn giữ được sự minh mẫn chẳng kém gì quý bà. Tôi đang giữ chính bức thư của ngài là thứ đã xúi giục tôi khoác lên mình bộ dạng ấy; nhờ nó mà tôi tin chắc mình sẽ đòi lại được sự công bằng hoặc khiến ngài phải hổ thẹn. Ngài muốn nghĩ về tôi thế nào tùy ý. Tôi xin gác lại bổn phận sang một bên để lên tiếng vì nỗi oan ức của chính mình.

Kẻ bị đối xử tàn nhẫn Malvolio.

OLIVIA.

Hắn tự tay viết bức thư này thật sao?

HỀ.

Thưa phu nhân, vâng.

CÔNG TƯỚC.

Nghe thế này thì chẳng có vẻ gì là của kẻ điên cả.

OLIVIA.

Fabian, hãy đi phóng thích hắn và dẫn hắn tới đây.

[Fabian lui ra.]

Thưa chúa công, nếu ngài thấy phải, sau khi đã ngẫm nghĩ kỹ lưỡng về những chuyện này,

Hãy coi thần vừa là người chị, vừa là người vợ,

Và một ngày nào đó sẽ kết mối lương duyên này,

Ngay tại dinh cơ của thần, và bằng chính chi phí của thần.

CÔNG TƯỚC.

Thưa phu nhân, ta vô cùng sẵn lòng đón nhận nhã ý của nàng.

[Hướng về Viola.] Còn em, chủ nhân của em đã trả lại tự do cho em; và vì những cống hiến của em,

Trái ngược hoàn toàn với bản chất nữ nhi,

Và quá đỗi nhẫn nhục so với sự giáo dưỡng dịu dàng của em,

Hơn nữa em đã gọi ta là chủ nhân trong suốt ngần ấy thời gian,

Đây là bàn tay ta; từ nay về sau, em sẽ chính là

Bà chủ của người từng là chủ nhân của mình.

OLIVIA.

Một người chị ư? Chính là ngài đấy.

Fabian và Malvolio bước vào.

CÔNG TƯỚC.

Đây là kẻ điên đó sao?

OLIVIA.

Thưa chúa công, vâng, chính là hắn.

Thế nào rồi, Malvolio?

MALVOLIO.

Thưa phu nhân, ngài đã đối xử bất công với tôi,

Một sự bất công rành rành.

OLIVIA.

Ta ư, Malvolio? Không có chuyện đó.

MALVOLIO.

Thưa phu nhân, chính ngài đấy. Xin hãy xem lại bức thư kia.

Ngài giờ không thể chối phăng đó là chữ viết tay của mình đâu,

Nếu có thể, hãy viết thử một chữ hay một câu khác đi xem nào,

Hoặc dám nói đó không phải con dấu, không phải trò dàn dựng của ngài đi:

Ngài chẳng thể chối cãi điều nào hết. Thôi được, cứ cho là thế đi,

Và xin hãy nói cho tôi hay, với danh dự của một người đoan trang,

Cớ sao ngài lại thả thính cho tôi những tín hiệu sủng ái rõ mồn một như thế,

Bảo tôi hãy mỉm cười và thắt dây chéo bắp chân khi đến gặp ngài,

Phải mặc tất chân màu vàng, và tỏ vẻ cau mày

Với Sir Toby cùng những kẻ hạ lưu khác;

Và khi làm những trò đó với niềm hy vọng được tuân lệnh,

Tại sao ngài lại nhẫn tâm để tôi bị tống giam,

Bị nhốt trong căn phòng tối tăm, bị quấy rầy bởi mấy tên linh mục,

Và biến thành kẻ ngốc nghếch cùng trò hề lố bịch nhất

Từng xuất hiện trên đời? Xin hãy nói cho tôi biết tại sao?

OLIVIA.

Hỡi ôi, Malvolio, đây không phải chữ viết của ta,

Dù ta thú nhận rằng nó rất giống nét chữ ấy:

Nhưng chắc chắn một trăm phần trăm, đó là chữ của Maria.

Và giờ ngẫm lại, chính con bé đó là kẻ đầu tiên

Bẩm với ta rằng ngươi đã phát điên; rồi ngươi bước vào với nụ cười,

Theo đúng những điệu bộ mà bức thư đã vạch sẵn

Cho ngươi từ trước. Xin hãy bình tĩnh lại đi.

Trò đùa tai quái này đã nhắm thẳng vào ngươi.

Nhưng khi chúng ta tìm ra ngọn nguồn và kẻ chủ mưu,

Ngươi sẽ vừa là nguyên đơn vừa là quan tòa

Cho chính vụ án của mình.

FABIAN.

Thưa phu nhân kính mến, xin hãy nghe tôi nói,

Và chớ để bất kỳ cuộc cãi vã hay tranh chấp nào sau đây

Làm vấy bẩn bầu không khí tốt đẹp của giờ phút hiện tại,

Thứ mà tôi vẫn hằng kinh ngạc. Với hy vọng mọi chuyện sẽ ổn thỏa,

Tôi xin hoàn toàn thành thật nhận rằng chính tôi và Toby

Đã dựng lên trò quỷ quái này để chống lại Malvolio đây,

Bắt nguồn từ những thói hư tật xấu và sự bất lịch sự

Mà chúng tôi từng chứng kiến ở hắn. Maria đã viết

Bức thư đó theo yêu cầu khẩn thiết của Sir Toby,

Và để đền ơn, ngài ấy đã cưới cô ta làm vợ.

Cách mà trò đùa ác ý này diễn ra

Có lẽ sẽ khiến người ta buồn cười nhiều hơn là ôm hận,

Nếu chúng ta cân nhắc thật công bằng những tổn thương

Mà cả hai phía từng gánh chịu.

OLIVIA.

Tội nghiệp gã ngốc, chúng đã chơi khăm ngươi một vố đau đớn làm sao!

HỀ.

Chà, ‘kẻ thì sinh ra đã vĩ đại, kẻ thì vươn lên thành vĩ đại, kẻ thì sự vĩ đại tự rơi vào đầu.’ Tôi cũng góp mặt một chân trong vở kịch này đấy thưa ngài, trong vai ngài Topas, nhưng chuyện đó chẳng có gì quan trọng. ‘Lạy Chúa, đồ ngốc, ta không hề điên.’ Nhưng ngài còn nhớ không? ‘Thưa phu nhân, sao ngài lại cười nhạo một kẻ hèn hạ vô tích sự đến thế? Trừ phi ngài mỉm cười, bằng không hắn sẽ bị bịt miệng’? Và cứ thế, vòng xoay của thời gian mang theo những màn trả đũa của nó.

MALVOLIO.

Ta sẽ trả thù tất cả bọn mày cho mà xem.

[Lui ra.]

OLIVIA.

Hắn đã bị chơi khăm một vố quá ư cay đắng.

CÔNG TƯỚC.

Hãy đuổi theo và dỗ dành để giảng hòa với hắn:

Hắn vẫn chưa kể cho chúng ta nghe về viên thuyền trưởng.

Đến khi chuyện đó được sáng tỏ, và thời điểm huy hoàng hội tụ,

Chúng ta sẽ cử hành một lễ hợp hôn trang trọng

Cho hai tâm hồn gắn bó.—Giờ thì, người chị ngọt ngào ơi,

Chúng ta sẽ không rời khỏi nơi này đâu.—Cesario, lại đây: