Chuyện ấy có lẽ đã thành, chỉ một lần thôi:
Ta cùng trọ trong một con phố nhỏ,
Anh, chú sẻ cô độc trên mái ngói,
Em, con chim mái cùng giống, cũng lẻ loi.
Nghề của anh là đất sét và que,
Anh nhào nặn, vỗ, mài rồi gọt giũa,
Rồi cười: "Rồi mai họ sẽ thấy thôi
Smith làm, còn Gibson thì phá đổ."
Việc của em là hát, hát và hát;
Em ríu rít, thánh thót, lảnh lót ngân nga,
"Kate Brown sắp bước lên sân khấu,
Khiến đời Grisi phải xót xa!"
Em kiếm chẳng được bao từ tiếng hát
Hơn anh từ bức phác thảo trên vôi;
Anh khao khát một phiến đá cẩm thạch,
Còn em cần một thầy dạy nhạc thôi.
Ta miệt mài học theo cách riêng mình,
Gặm mẩu bánh khô như người Ấn Độ,
Để hít thở, ngó nhìn ra mái ngói,
Cho vui, ta lại ngó cửa sổ nhau.
Anh thẫn thờ, như chàng trai phương Nam,
Mũ và áo khoác—chưa hết, cả râu nữa;
Hoặc râu mọc do anh xoa quanh miệng
Bằng những ngón tay dính đầy đất sét.
Còn em—chẳng mấy chốc đã tìm ra
Điểm yếu nơi giàn hoa chắn trước mặt,
Đành phải buông rèm che kín lại
Để an toàn trong chiếc áo nịt ngực.
Chẳng sao! Không phải lỗi tại em
Nếu anh chẳng hề liếc mắt nhìn sang
Khi em ngân nốt Mi cao vút,
Hay chạy những thang âm rộn ràng.
Vì mùa xuân xui chim sẻ kết đôi,
Trai gái kháo nhau những lời đồn đoán,
Và những sạp hàng phố ta trông lạ mắt
Với cỏ bấc cùng rau xà lách xoong.
Sao anh không hái một bông hoa
Nhào vào đất sét rồi ném sang?
Sao em không dồn bao lời cảm tạ
Vào một ánh nhìn, hay một bài ca?
Em đã nhìn, sắc như mắt linh miêu,
(Và ký ức ấy vẫn còn nhức nhối),
Khi những mẫu vẽ tới, vài cô ả
Bước chân lên lầu, khoe dáng cùng đôi chân.
Nhưng em nghĩ mình cũng đáp trả xứng đáng!
"Gã ngoại quốc kia—ai mà biết được
Nàng ta trả công thế nào, trong lúc vui đùa,
Vì hắn đã lên dây đàn cho nàng ấy?"
Anh có thể nói thế, mà chẳng hề nói rằng,
"Hay là ta chung tay và chung vận mệnh,
Để anh sang đón nàng từ phía đối diện,
Cùng nàng, cùng đàn, cùng những khúc nhạc dài ngắn?"
Không, không: anh chẳng muốn liều lĩnh,
Còn em cũng chẳng muốn liều hơn thế:
Anh còn phải hạ gục Gibson,
Còn Grisi vẫn sống đời vinh hiển.
Nhưng anh đã gặp Hoàng tử tại Hội đồng,
Còn em tựa nữ hoàng trong dạ tiệc khiêu vũ,
Em đã cưới một vị lãnh chúa giàu sang,
Còn anh được phong tước và là Viện sĩ.
Mỗi cuộc đời đều dang dở, anh thấy không;
Nó cứ treo lơ lửng, chắp vá và vụn vặt:
Ta chưa từng thở dài sâu, chưa cười thật sảng khoái,
Chưa đói khát, chưa tiệc tùng, chưa tuyệt vọng—đã từng hạnh phúc,
Và chẳng ai gọi anh là kẻ khờ,
Và người ta cho rằng em thông tuệ:
Chuyện ấy chỉ có thể xảy ra một lần,
Mà ta đã lỡ rồi, mất vĩnh viễn.