Đây là một câu chuyện có thật. Giống như loài thú hoang sinh ra trong hang ổ,
Nơi vùng đất hoang vu miền Bắc nước Anh, thuở xưa có hai con người hoang dã
Cùng chung sống trong một mái nhà, chẳng phải lều tranh cũng chẳng phải chòi rạ,
Đã từ lâu đời là tài sản truyền đời của họ: cha và con, hai con người ấy—nhưng—
Lại có một người con như thế, một người cha như thế! Hầu như mọi sự hoang dã rồi cũng
Dần dà dịu bớt: thế nhưng, là những kẻ cuối cùng của dòng họ, tồi tệ nhất và hoang dã nhất chính là họ đây.
Vậy họ là tội phạm ư? À, không: họ chẳng hề sát nhân hay cướp bóc;
Nhưng hễ ai cho một lời, họ liền đáp trả một cú đấm—già Halbert cũng như trẻ Hob:
Lời lẽ cay nghiệt và hung dữ, hành động thô bạo và cục cằn,
Càng bị căm ghét hay khiếp sợ hơn—ai mà biết được?—đúng là giống thú hoang chính cống.
Chính là thế đó, khi họ được tìm thấy bởi vài cư dân thưa thớt trong vùng;
Nhưng đối xử với nhau ra sao? Ngay cả loài thú cũng nằm quây quần, da kề da,
Trong một sự đồng thuận càu nhàu và miễn cưỡng: thế nên, cha và con càng nép sát
Vào hang ổ của mình hơn vì họ là những kẻ cuối cùng trên thế giới này mang giống loài ấy.
Tuy vậy, thú vật thỉnh thoảng vẫn làm phiền lẫn nhau. Vào một đêm Giáng sinh có tuyết rơi,
Cha và con lời qua tiếng lại—những lời thật cay đắng! Càng tàn nhẫn hơn bởi vì cú đấm
[880]
Để định đoạt mỗi lời nói vẫn chưa xuất hiện, trong khi lời chế nhạo đáp lại lời châm chọc, và những lời nguyền rủa
Thi thố với những lời thề thốt trong cuộc cá cược, tựa như trò giải trí nơi địa ngục,—chưa đâu, còn tệ hơn thế:
Bởi vì trò giải trí đã biến thành chuyện thật, khi cuối cùng người con chồm lên
Bóp cổ người cha, tóm chặt lấy ông và giữ yên không buông.
"Cút khỏi cái nhà này ngay!" (theo sau là một lời thề nguyền gớm ghiếc)—
Cái lò nướng này lúc ta đang nung nấu, quá nóng để chứa cả hai chúng ta!
Nếu bên ngoài có tuyết, thì ở đó có sự mát mẻ: xéo đi, hãy ở lại một thời gian
Trong đống tuyết trôi và tiết kiệm cho người đào huyệt chi phí mua một chiếc hòm gỗ tùng cho giáo xứ!"
Lúc bấy giờ, thân hình già nua vẫn vô cùng dẻo dai, vững chãi tựa gốc sồi
Mà ngàn năm qua lõi cây vẫn chưa hề hấn gì: huống chi là bảy mươi năm cuộc đời ấy có thể làm đứt
Dù chỉ một sợi thần kinh săn chắc trong khối cơ bắp từ cổ đến xương bả vai
Của người đàn ông vạm vỡ ấy, nơi mà bàn tay liều lĩnh của đứa con đè nặng tựa lông hồng.
Mặc dù vậy, gã khổng lồ ấy liền nhắm nghiền hai mắt,
Cúi cằm sát ngực, buông thõng hai tay sang hai bên, đứng cứng đờ—cả tay lẫn chân
Đều đờ đẫn như một khối—chết lặng đi, hệt như tư thế của một người lính gác,
Kiên nhẫn chịu đựng làn đạn của kẻ thù: đó là mệnh lệnh của người chỉ huy anh ta.
Lúc đó, cơn thịnh nộ của người con càng bùng lên thành cơn giận dữ điên cuồng trước sự coi thường rành rành
Đối với sức mạnh nhỏ nhoi của hắn bởi gã khổng lồ tuổi già lại hành động như một đứa trẻ sơ sinh:
Và "Chiêu này cũng chẳng ăn thua đâu!" hắn gầm lên. "Cút ra ngoài! Lăn đi, khúc gỗ kia!
Nếu mày không thể lê bước và đi bộ như một con người, hãy thử bò bằng cả bốn chi như một con chó xem nào!"
Người già vẫn đứng lặng thinh. Thế là, hệt như một khúc gỗ,—ông bị kéo
Khỏi chỗ ngồi bên lò sưởi xuống sàn nhà, bị lết đi từ lò sưởi ra đến cửa,—
Ông bị đẩy đi, đúng là một khúc gỗ, dọc theo cầu thang, cho đến khi
Đến được một khúc cua nhất định trên bậc thang, cách bậu cửa ra vào nhà đúng một thước.
Bấy giờ người cha mới mở mắt—mọi đốm lửa giận dữ trong đó đều đã tắt ngấm,—
Vầng thái dương, lúc nãy còn sầm sì, nay bỗng tái ngắt đi,—tay phải đan chặt vào tay trái,—
Ông đối mặt với con mình một cách phục tùng; khi những lời nói chậm rãi cất lên,
Chúng mang giọng điệu dịu dàng đến kỳ lạ mặc dù bàn tay liều lĩnh của đứa con vẫn đặt nguyên trên cổ ông.
"Hob, vào đúng một đêm Giáng sinh của nhiều năm về trước,
Vì một lý do y hệt thế, với một cử chỉ y hệt thế, ta đã kéo—cứ thế này—
Cha của ta xuống tận đây: nhưng khi mềm lòng tại chốn này, ta đã nghe thấy
Một tiếng nói trong tim mình, và dừng lại: con hãy chờ đợi một lời nhắc nhở từ bên ngoài,
Vì lợi ích của chính con, chứ chẳng phải vì ta, con cũng hãy mềm lòng đi! Đừng để
Bước chân cuối cùng chúng ta đến đây phải chịu cảnh dẫm lên, cũng đừng thách thức ngón tay của Thượng Đế!
Ta đã không dám bước qua vạch giới hạn đó: ta đã làm đúng. Ta chẳng hề trách móc
Cũng chẳng ca ngợi con. Ta đã dừng lại ở đây: và Hob, con cũng hãy làm thế đi!"
Ngay lập tức người con buông lỏng bàn tay đang siết cổ cha mình.
Họ cùng nhau bước lên lầu, trở lại căn phòng: chẳng một lời nào
Được hai người thốt ra với nhau, chẳng có lấy một cử hiệu nào trao đổi: cũng y như
Lúc ban đầu, trong sự im lặng tuyệt đối, họ đã trải qua đêm Giáng sinh của mình.
Vào lúc bình minh, người cha vẫn ngồi đó, đã chết, ở chính cái vị trí ấy,
Với vẻ mặt cau có của một kẻ hiếu chiến tồi tệ lâu năm nay vẫn đang sầm sì vết thâm giận dữ:
Nhưng người con thì co ro run lẩy bẩy hệt như một con cừu non vừa mới lọt lòng.
Khi hắn đi dự đám tang, hắn đã mượn gậy của ai đó—lảo đảo bước đi và phải nương vào đó.
Nhưng đôi môi hắn buông lỏng, không hề mím chặt,—cứ lầm bầm, lẩm cẩm mãi. "Kìa!
Hắn đang nguyền rủa và chửi thề đấy!" lũ trẻ la lên: nhưng những người lớn tuổi lại nghĩ "Hắn đang cầu nguyện."
Một cậu bé ném đá: hắn nhặt chúng lên và cất vào trong áo.
Cứ thế hắn lảo đảo, lầm bầm, lẩm cẩm cho đến lúc qua đời, và có lẽ cuối cùng cũng tìm thấy sự bình yên.
"Phải chăng tự nhiên đã sắp đặt lý do cho những trái tim cứng nhắc này?" Ôi Lear,
Rằng một lý do nằm ngoài tự nhiên mới có thể khiến chúng mềm mỏng đi, dường như là điều hiển nhiên!