Nơi đây là đoạn kết, nếu mọi vật đều có điểm dừng:

Thế đấy, được châm ngòi và phóng lên, tiếng gầm vang vút tận trời cao

Một quả tên lửa, cho đến khi chạm tới đỉnh vòm,

Và bầu trời rộng lớn ôm trọn, trong khoảnh khắc nghẹt thở,

Bằng sự chiếm đoạt huy hoàng: rồi bắt lấy tia lửa,

Lao vút lên đỉnh, và lơ lửng giữa ánh hào quang rực rỡ

Trước những gương mặt ngẩng lên của người đời, từ đó trông thật nhợt nhạt,

Gã Guido chói lọi của chúng ta: giờ đây phải là lúc tàn lụi.

Trong tiếng nổ ấy, các ngươi đã thấy hành động của hắn,

Bởi quyền năng của ta—hoặc có lẽ, tự phán xét bằng quyền năng của chính các ngươi,—

Hoặc hỗn hợp như những quả cầu hoàn hảo vẫn thế, hoặc nhồi nhét

Những thành phần tồi tệ hơn cả Ngôi Sao Ngải Cứu.

Hành động đó, qua đi và kết thúc, rơi xuống và phai mờ:

Điều từng được nhìn thấy một lần, nay trở thành điều được mô tả,

Rồi được bàn tán, được kể lại, phai nhạt đi một chút

Trong mỗi lần truyền tụng mới; cho đến khi nó tan chảy,

Rớm máu bằng sắc cam lặng lẽ hoặc xám tái

Nang qua ký ức chúng ta, lụi tàn và để lại một màn đêm tĩnh mịch,

Và chẳng mấy chốc chúng ta lại tìm thấy những vì sao.

Hãy dõi theo những mạch chính, hãy ngẫm nghĩ về phương thức

Của ánh sáng, cách nó vội vã hòa lẫn vào bóng tối!

Sau ngày Hai mươi hai tháng Hai ấy,

Kể từ ơn cứu rỗi của chúng ta, năm Một nghìn Sáu trăm Chín mươi Tám,

Trong số tất cả những bản tường thuật đã từng, hoặc có thể đã có,

Liên quan đến những kẻ mà ngày hôm đó đã giết hoặc để cho sống,

Ta chỉ đếm được bốn. Hãy lấy bức thư đầu tiên xuất hiện.

Một bức thư từ một người lạ, một người có địa vị,

Một du khách người Venice đang ở Rome,—ai mà biết được,

Dưới cái cớ bận rộn trong rảnh rỗi nào chứ?

Ông ta bắt đầu câu chuyện vào buổi tối của ngày hôm đó như sau.

"Chúng ta đang ở những ngày cuối của lễ hội Carnival;

Niềm vui sướng phi thường và sự náo nhiệt vô bờ,

Cùng sự đổi thay liên tục của những màn trình diễn giải trí:

Với dòng người đổ về từ mọi góc của quả địa cầu,

Là những kẻ tha hương hoàn toàn không muốn đứng cuối hàng

Trong cuộc tranh giành một vị trí tốt sắp tới đây

Khi điều mà số mệnh không thể trì hoãn lâu hơn nữa xảy ra.

Đức Giáo Hoàng già đang lảo đảo bên bờ vực của nấm mồ:

Các ngươi thấy đấy, Malpichi hiểu biết nhiều hơn

So với Tozzi cách chữa trị bệnh tật: tuổi già,

Không còn nghi ngờ gì nữa, khiến những căn bệnh ấy trở nên trầm trọng.

Hồng y Spada, vị Bộ trưởng đương nhiệm,

Có khả năng là Giáo Hoàng tiếp theo; ta đặt cược vào cái đầu của ông ta,

Kể từ bốn buổi tiệc tiếp đón của cô cháu gái ông ta

Khiến toàn bộ thành Rome phải ngước nhìn trân trân: rất có thể là Giáo Hoàng—

Dù Colloredo cũng có những người hậu thuẫn

Và San Cesario đôi khi khiến người ta phải nghi ngờ:

Altieri cùng lắm cũng chỉ làm Quản khố.

"Một tuần trước, trời ấm áp như tháng Năm,

Và cụ già vẫn tập thể dục hàng ngày

Dọc theo bờ sông; ngài thích ngắm nhìn

Tòa Hải quan mà ngài đã cho xây dựng trên bờ sông ấy,

Bởi vì sinh ra ở Naples, sở thích của ngài mang hơi hướng hàng hải:

Nhưng ngày hôm qua ngài phải ở trong nhà

Bởi vì cơn mưa tầm tã trút xuống.

Vào những ngày như thế, linh hồn tội nghiệp ấy thường lên cơn ngất xỉu,

Hoặc nằm trong trạng thái mê man, hầu như chẳng thèm bận tâm

Đến chuyện công việc, chỉ loay hoay lần hạt chuỗi.

Người ta nói rằng niềm tin giữ cho trái tim ngài còn đập

Chính là việc, nếu sống cho đến tháng Mười Hai tới,

Ngài có thể cử hành Năm Thánh lần thứ hai,

Và hai lần trong cùng một triều đại, rộng mở Cửa Thánh.

Nhân tiện đây, một người đáng tin cậy

Đảm bảo với tôi rằng Vua nước Pháp đã ban hành

Những mệnh lệnh mới: Fénelon sẽ bị kết án:

Đức Hồng y tỏ vẻ mặt khá nhăn nhó,

Bởi ngài có thiện cảm với kẻ lầm đường lạc lối: dẫu sao,

Ngài là đại sứ, buộc phải thúc đẩy vấn đề này.

Các ngươi có đặt cược vào vụ này không?

"Bây giờ, để chuyển hướng khỏi những vấn đề đó trong chốc lát,

Hãy nghe về sự kiện ngày hôm nay đánh dấu đỉnh cao của tuần lễ,

Đẩy tất cả các vụ cá cược khác vào bóng tối.

Hãy bảo Dandolo rằng tôi nợ hắn năm mươi giọt

Máu trong lồng ngực dưới hình thức những đồng tiền vàng zecchine!

Đức Giáo Hoàng đã làm điều tệ hại nhất: tôi phải trả tiền

Cho việc hành quyết vị Bá tước, có Chúa mới biết!

Hai ngày trước, tôi đã báo cáo rằng hắn được an toàn,

Khi nhắc lại niềm tin của toàn thể Rome:

Ai có thể ngờ được cái tai điếc duy nhất của nó—chính là Đức Giáo Hoàng chứ?

Nhưng những thành kiến ngày càng trở nên không thể vượt qua,

Và mối thù cũ đối với nước Áo, niềm đam mê ấy

Dành cho nước Pháp và vị vua hoa lệ của nước Pháp

(Về điều mà, sao phải dừng lại để nhân lên những bằng chứng

Giờ đây đang lan truyền đầy tai tiếng trong miệng người châu Âu?)

Những điều đó đã thực sự chiến thắng trong con người của ngài

Trước công lý, sự thận trọng, và tinh thần đồng đội,

Và ngài vẫn kiên quyết tiến hành vụ tàn sát.

Hơn nữa, người ta nói rằng trong chuyến đi dạo mới nhất của ngài

Đến tòa Hải quan bên bờ sông mà ngài đã xây dựng,

Đám đông—ngài cho phép chất vấn, không hề khiển trách,—

Đã hỏi rằng, 'Liệu tội ác giết người có phải là một đặc quyền

Chỉ dành riêng cho các nhà quý tộc như vị Bá tước hay không?'

Và ngài vẫn luôn ghi nhớ đến đám đông.

Martinez, vị Bộ trưởng của Hoàng đế,

—Người đã dùng hết nỗ lực để tha mạng cho kẻ đổ máu,

Và kịch liệt biện hộ cho mạng sống của 'một người,'

Mà ông ta nài nỉ rằng: 'Tôi đã từng ngồi chung bàn ăn với hắn!—

Sẽ không sớm quên đi sự cự tuyệt của Đức Giáo Hoàng,

—Cảm nhận sự khinh miệt đó một cách sâu sắc, tôi xin hứa với anh!

Và nếu không có sự can ngăn của đôi mắt

Tạo nên thời tiết xấu hay ngày đẹp trời cùng với ngài,

Hắn đã kiềm chế, chứ không đến nỗi đến xem buổi biểu diễn:

Thế mà, hắn chỉ miễn cưỡng hạ mình

Nhìn xuống từ chiếc lô-gê nơi hắn ngồi

Dưới đồi Pincian: chúng ta sẽ còn nghe nhắc đến chuyện này!

Việc thay thế Quảng trường Nhân dân

Cho khu phố cũ hẻo lánh bên Cây Cầu,

Cũng được coi như một miếng mồi hòa giải

Dành cho đám đông; nó mang lại thêm một ngày nghỉ lễ.

Nhưng Đại sứ quán Pháp có thể giương cờ,—

Đó vẫn là may mắn của nước Pháp khi đánh gục một kẻ thù!

Hồng y Bouillon đang đắc thắng một cách xứng đáng!

Những khán đài đã được dựng lên ở Quảng trường,

Và các ngôi nhà bên rìa của Ba con phố,

Đã cho thuê những ô cửa sổ tầng một với giá sáu đô-la mỗi ô:

Anguisciola, kẻ bảo trợ nghệ thuật ấy,

Đã thuê một cái; vị Đặc sứ Contarini của chúng ta cũng vậy.

"Bây giờ là sự việc chính; sắc lệnh vừa mới

Được ban bố—mới cách đây hai mươi bốn giờ,—

Thì Acciaiuoli và Panciatichi,

Những người bạn cũ, quả thực là đồng hương của người đàn ông ấy,

Được chọn làm cặp đôi thích hợp nhất

Để thông báo bản án vào tối hôm qua,

Đã vào phòng kín với vị Bá tước trước cả tiếng gà gáy.

Cả hai đều báo cáo rằng những nỗ lực của họ nhằm giúp

Vị quý tộc bất hạnh ra đi một cách thanh thản,

Bất chấp cảm giác bị tổn thương tự nhiên của ông ta,

Cuối cùng đã được đền đáp bằng thành công mỹ mãn.

Và khi Đoàn người Tử thần đến nơi

Vào lúc hai mươi giờ—theo cách họ tính thời gian ở đây,—

Chúng ta gọi là lúc hoàng hôn, sau giờ ăn tối,—

Vị Bá tước được dẫn xuống, được kéo lên xe,

Là người cuối cùng trong năm kẻ, vì tội ác tày trời nhất, các ngươi biết đấy:

Dù vậy, họ vẫn dành nguyên một chiếc xe cho mỗi người.

Sự dũng cảm, hay đúng hơn là sự thản nhiên của hắn,

Khi hắn đứng lên và tự ngồi xuống,

Đã khiến những kẻ chứng kiến phải trầm trồ thán phục.

Rồi đoàn rước bắt đầu khởi hành, đi theo con đường

Từ các Nhà tù Mới qua Phố Hành Hương,

Phố Chính phủ, Phố Pasquin,

(Nơi được dán đầy, giữa những bài châm biếm khác,

Một bài thơ bốn câu... nhưng tất cả những chuyện đó, sẽ nói sau!)

Quảng trường Navona, Quảng trường Điện Phận,

Quảng trường Cột trụ, và cuối cùng là dọc theo phố Corso,

Và từ đó đổ ra ngay chân máy chém Mannaia

Ở Quảng trường Nhân dân. Như đã thấy rõ,

(Bất chấp ác ý—rõ ràng là có dụng ý, tôi e rằng,

Bởi sự thay đổi địa điểm đột ngột này,—

Quảng trường ấy cũng chẳng phải là nơi quá tệ để chém đầu và treo cổ),

Chúng ta đã có được cảm giác râm ran kích thích khi ngồi

Tập trung lại với nhau (giới quý tộc họp kín, hả?),

Rằng từng phút một, lại có một bản báo cáo

Về việc đoàn biểu diễn chậm chạp đang uốn lượn di chuyển ra sao.

Lúc thì một chiếc xe chườm qua, giết chết một người,

Ngay trước một cửa hàng thịt lợn mang số Mười Hai:

Và những tiếng la ó của đám đông vô cùng cay đắng

Chống lại Đức Giáo Hoàng: bởi vì, nếu ngài không cấm

Trò Xổ số, thì số Mười Hai chính là bộ ba và bộ bốn!

Lúc lại có một kẻ ăn mày bên nhà thờ Saint Agnes, bị thọt

Từ thủa nhỏ, bỗng lấy lại được đôi chân bình thường,

Nhờ lời cầu nguyện của Guido khi hắn liếc nhìn về phía đó:

Đến nỗi đám đông gần như nhét đầy tiền vào chiếc mũ của hắn.

Cứ thế, sự phấn khích được duy trì cho đến phút cuối cùng,

—Chứ không phải là sự tháo chạy đột ngột như trước kia,

Từ Lâu đài, qua Cầu rồi tiến thẳng tới đoạn đầu đài,

Và thế là mọi chuyện kết thúc trước khi ngươi kịp chớp mắt!

“Để bước lên những bậc thang đoạn đầu đài, Guido là kẻ cuối cùng

Cả trong việc này, vì tội ác của hắn là tàn ác nhất.

Chúng ta hầu như chẳng để ý đến những tên nông dân chết ra sao,

Chúng lủng lẳng thế nào đó chẳng mấy chốc ở bên phải lẫn bên trái,

Và chúng ta dồn hết mọi tai và mắt vào đó, có thể dành

Trọn vẹn bản thân cho Guido không một chút phân tâm,

Khi hắn diễn thuyết trước đám đông ở phía dưới.

Hắn cầu xin sự tha thứ từ phía Thiên Chúa,

Và sự nhìn nhận công bằng cho hành động của mình từ con người,

Những người mà hắn khẩn khoản xin phiếu bầu cho linh hồn mình,

Đồng thời gợi ý rằng chúng ta nên đọc ngay

Một kinh Lạy Cha và một kinh Kính Mừng, cùng với thánh ca

Salve Regina Cœli, vì ơn ích cho hắn.

Nói xong, hắn quay sang vị linh mục giải tội, làm dấu thánh

Và giao hòa bản thân một cách tao nhã,

Thỉnh thoảng liếc nhìn nhà thờ Saint Mary đối diện,

Nơi họ đang sở hữu và trưng bày trong tủ kính ngày hôm nay,

Rốn thánh của Chúa chúng ta

(Một thánh tích được tin là không có nhà thờ nào khác

Ở Rome có thể khoe khoang được)—rồi hắn đứng dậy, thật nhanh nhẹn

Lại quỳ xuống, cúi đầu, điều chỉnh cổ áo,

Và với danh thánh Giê-su trên môi,

Đón nhận cú đánh tử mệnh.

Đao phủ giơ chiếc đầu lên cho dân chúng xem.

Ta có phải thú nhận rằng

Chúng ta, những kẻ tha hương, cảm thấy thất vọng ở đây không?

Các báo cáo tuyên bố hắn cao tới sáu sải tay,

Trông còn trẻ so với tuổi năm mươi của hắn,

Và nếu không đẹp trai, thì ít nhất cũng ra dáng uy nghi.

Quả thực, đó không phải là một gương mặt làm vừa lòng người vợ!

Bạn bè hắn nói rằng điều này là do trang phục:

Hắn mặc bộ đồ mà hắn đã dùng để phạm tội giết người,

Đó là chiếc áo chẽn bằng vải nỉ màu nâu xám,

Áo lót đen, áo choàng thô làm bằng vải lông dê

(Đó là cách họ gọi trang phục bằng vải lông dê ở đây),

Chiếc mũ trắng và bên trong đội chiếc mũ bông, tội nghiệp vị Bá tước,

Để chống lại những giọt sương chiều

Trong suốt chuyến hành trình từ Arezzo. Thôi nào,

Cứ thế vị nam nhân ấy qua đời, và cái kết của hắn thật bình an;

Từ đó có rất nhiều bài học đạo đức để suy ngẫm.

Spada—ngươi có thể cá với Dandolo đi—chính là Giáo Hoàng!

Bây giờ hãy chuyển sang bài thơ bốn câu!"

Không, bạn tôi ơi, thế là đủ rồi!

Cậu đã bắn ra những tia lửa tóe loe. Đoạn đường tiếp theo là gì nào?

Một bức thư: Don Giacinto Arcangeli,

Tiến sĩ kiêm Biện lý, kẻ mà ta đã bắt cậu chú ý

Đang cắm cúi làm việc trong phòng làm việc đến khuya muộn,

Người cha đức hạnh, chiến sĩ vì chân lý,

Thông báo cho người bạn tâm giao của mình—một người Florence,

Tên là Cencini, cũng là một luật sư,

Là chiến hữu và kẻ đồng lõa thân thiết chẳng kém cạnh gì,—

Dù sao đi nữa cũng là bạn của Franceschini,

Và gắn bó ruột thịt với vụ án,—

Thông báo cho ông ta (trong tờ giấy này mà ta đang chạm vào)

Cách thức mà nỗ lực chung của họ nhằm xin ân xá

Cho Guido suýt chút nữa đã đạt đến con số chín

Mươi chín và một vượt mức—như người ta vẫn nói,

Ở trò chơi Tarocs,—hoặc đã thành công,—theo cách nói của chúng ta.

Nhờ sự quan tâm của Cencini này mà tôi có được Quyển sách,

Thứ màu vàng mà tôi cầm lấy và ném đi một lần nữa,—

Mọi chuyện sẽ ra sao hỡi người bạn đồng hành bốn năm của ta,

Khi ngươi và ta chẳng mấy chốc nữa sẽ phải chia tay nhau?

Chính ông ta, "toàn bộ tình thế vụ án,"

Các bản biện hộ và bản tóm lược, đã được đặt lên trước;

Ông ta đã đóng thành tập tất cả chúng một cách kín đáo trong Quyển sách của tôi,

Và thêm vào đó ba bức thư liên quan trực tiếp.

Dưới đây là bức thư đầu tiên, một phần tươi mới như vừa mới viết,

Cát thấm khô mực vẫn chưa bị phủi đi,

Dù được viết vào chính ngày kể lại hành động ấy:

Phần khác—vẫn hiện diện rành rành, bạn biết ở đâu đấy,

Nơi xuất phát của những thứ tài liệu khác, đã đi, bạn biết đấy thế nào,

Để tạo nên Chiếc nhẫn đã gần như tròn và hoàn thiện.

"Đã đến muộn, quá muộn rồi, thưa Ngài xuất chúng,

Những điểm biện hộ mà ngài đưa ra

Có thể mang lại lợi ích cho Linh hồn Đáng kính của ngài

Vị Bá tước Guido Franceschini giờ đây đã về với Chúa:

Bởi vì Tòa án—nói một cách ngắn gọn—được gọi là

Bộ Trưởng Thẩm Vụ,

Sau khi đã phán quyết vào thứ Ba tuần trước về vụ án của chúng ta

Theo hướng có tội, với hình phạt là cái chết,

Bất chấp mọi lời biện hộ do tôi đúc kết

Ủng hộ Linh hồn Đáng kính nói trên,—

Tôi, với biết bao công sức bỏ ra,

Đã giành được một lệnh hoãn thi hành, một sự cho phép được đòi hỏi và chứng minh

Sự miễn trừ khỏi phán quyết của luật pháp—đã viện dẫn

Quyền lực và đặc quyền của hàng giáo sĩ:

Và một sứ giả đã được phái đi để thực hiện điều đó.

Nhưng trước khi câu trả lời từ Arezzo kịp đến,

Đức Thánh Cha của chúng ta (hãy chuẩn bị tinh thần đi!)

Nhận thấy việc trì hoãn là không thích hợp

Việc thi hành bản án đã được tuyên đó,

Đã thấy phù hợp, bằng bút tích riêng của ngài,

Để bác bỏ, miễn chuẩn đặc quyền,

Và làm ngơ trước bất kỳ tổn hại nào phát sinh sau đó

Đối với Mẹ Giáo Hội do sự tổn thất của đứa con trai ngài:

Đồng thời, bỏ qua và gạt sang một bên

Lời biện hộ khác dựa trên lý do tuổi trẻ,

Do chính tôi đưa ra nhằm giúp đỡ Pasquini,

Một trong bốn kẻ đang gặp rắc rối cùng với người bạn của chúng ta.

Nhờ đó mà cả năm người, ngày hôm nay, đã phải chịu hình phạt tử hình

Không có sự phân biệt nào ngoại trừ cách chết—hắn ta,

Bị chặt đầu đúng theo đặc quyền,

Những kẻ còn lại bị treo cổ một cách đàng hoàng và đúng trật tự. Thế là

Vị Bá tước đã đi đến cái chết của một trang nam nhi hào hiệp,

Ra đi trong đức tin và sự nêu gương trọn vẹn:

Tấm khiên của dòng dõi hiển hách của ông ta cũng sẽ không vì thế mà phai mờ

Hay lá cờ màu xanh lam của nó phải thẹn thùng ngả sang màu đỏ.

Điều này cũng nên mang lại sự nâng đỡ cho trái tim chúng ta—

Ông ấy đã nhận được lòng thương xót và sự tôn trọng

Trong cái chết của mình từ toàn thể thành Rome,

Quantum est hominum venustiorum,

Những con người tinh tế và có học thức khắp mọi nơi:

Dù rằng, với tư cách là luật sư của ông ấy,

Tôi buộc phải rên rỉ vì sự bất tài của mình,

Và quy mọi sự kiện bất thành của cuộc chiến

Cho chính sự ngu dốt thô thiển của bản thân

Đã không thể bày tỏ những lý lẽ xác đáng,

Hay tìm ra lời bào chữa thích hợp: đó chính là định mệnh của chiến tranh!

Xin Chúa đền bù cho chúng ta cú giáng kinh hoàng này

Bằng những ân phước trong tương lai dành cho gia đình ông ấy,

Mà tôi cúi đầu xin nhận những mệnh lệnh tiếp theo;

—Và tôi cũng khiêm nhường xác nhận bản thân..." ...

Và cứ thế—tiếp theo là tên, địa điểm và ngày tháng.

Ở trang tiếp theo—

"Hactenus senioribus!

Này con cáo già, hãy mang những khách hàng ở phía bên kia ra mà trưng bày

Và xin hãy giữ gìn góc này thật thiêng liêng!

Cậu và những lời biện hộ cùng bằng chứng của cậu chính là thứ mà người ta gọi là

Sự trợ giúp từ Pisa, sự cứu viện đến quá muộn màng,

Chỉ cứu được một kẻ đã chết cứng như cái đinh đóng cột cửa.

Phải chi tôi có thời gian và không gian để kể chuyện!

Cái quái gì mà cần tới hai mươi đặc quyền giáo sĩ

Khi mà cái đầu mộc mạc của Ai Đó một khi đã quyết tâm

Phải nhìn thấy cái đầu của Guido rơi vào túi vải?

Sao mà mấy ông già này thích đẩy người trẻ xuống hố thế không biết!

Càng tốt thôi: cú đẩy tiếp theo sẽ dành cho hắn,

Và một vị Giáo Hoàng mới sẽ bắt đầu thế kỷ mới.

Tôi chẳng thu được mấy lợi lộc từ bản biện hộ tuyệt vời của mình!

Nhưng lý luận thì vẫn vững chắc và tồn tại mãi,

Trong khi sự bướng bỉnh và ngốc nghếch

Sẽ theo chủ nhân của nó xuống nấm mồ;

Tôi quan tâm gì đến việc khi nào chứ? Hơn nữa, mọi người đều thấy cả!

Rome sẽ thưởng thức bữa tiệc một cách đầy sảng khoái,

Tuy nhiên vẫn hiểu được những động cơ, cứ yên tâm đi,

Đã gây ra sự thay đổi bất nhã từ Quảng trường Nhân dân

Sang Sân chơi của Nhân dân—hãy lên án cái sự cay cú

Đã đẩy mọi chuyện diễn ra trong chớp mắt!

Cũng giống như kẻ hấp hối thường giãy dụa một cái

Để cho thấy họ không hoàn toàn đã chết,

Thì sự yếu đuối lúc đèn cạn dầu cũng lóe lên tia sáng cuối cùng,

Một chút bạo lực để ngụy trang cho năng lượng!

"Còn ngươi, Cencini, người anh em gắn bó với lồng ngực ta,

Hỡi con cáo có chiếc hang nằm giữa chùm nho chín mọng,

Có chiếc giường nằm ở Tuscany bên ngai vàng của Themis,

Không phải chịu đựng bất kỳ sự... tốt nhất là ta nên ngậm miệng lại

Hoặc chỉ mở miệng ra để nói rằng,

Khi những rắc rối và hỗn độn này đã lắng xuống,

Đôi tay tôi nay trống rỗng và chiếc cặp sách thì xẹp lép.

Bây giờ thì hãy chuyển sang cả Vụ án Hôn nhân

Và vụ kiện của Gomez! Hãy dọn chúng lên khi còn đang nóng hổi!

"Reliqua differamus in crastinum!

Tên đưa thư nóng vội đang quất roi bòm bộp ở bên ngoài:

Tuy nhiên, dù trái đất có nuốt chửng kẻ dám thề thốt

Và cả tôi kẻ gây ra mớ hỗn độn này, thì nó cũng phải chui vào—

Cục cưng của anh, đứa con đỡ đầu của anh, thằng Hyacinth má phúng phính,

Đã tận hưởng cảnh tượng đó trong lúc Pa-pa cặm cụi ở đây.

Tôi đã hứa với nó, thằng tiểu yêu ấy, từ một tháng trước,

Vào đúng ngày sinh nhật của nó, trong tất cả các ngày,

Rằng nếu tôi không cứu được cái đầu của Bá tước Guido,

Thì ít nhất Cinuccio cũng được đi xem người ta chặt nó

Khỏi thân thể—'Nào, hãy Latinh hóa lời cảm ơn của con đi!' tôi bảo,

'Rằng con thích thế này hơn, hoc malim,' thốt lên ngay

Thằng tiểu yêu: anh có để ý đến thức giả định không? À!

Thế là nó ngồi đó, hiên ngang trong lô-gê,

Kiêu hãnh như Giáo Hoàng sau những chiếc quạt lông công:

Lúc đó, một nữ mạnh thường quân nào đó

Mà tôi thường lo liệu mọi việc (con trai tôi đứng ở phía trước,

Hầu tước của bà ta ngồi ở vị trí thứ ba dễ thấy;

Bọn trẻ con chẳng có mắt tai gì ngoài việc xem biểu diễn)

'Lần này, Cintino,' bà ta nói với giọng đùa cợt,

Khi tiếng búa rìu vèo vèo giáng xuống và người ngã lăn ra,

Và mọi người có thể quay lại với câu chuyện phiếm bị gián đoạn,

'Lần này, anh thấy đấy, Bottini mới là kẻ nắm quyền thống trị,

Và Pa-pa với tất cả tài hùng biện của mình

Cũng không thể trông mong vào việc giúp đỡ như trước được nữa!'

Nghe vậy, thằng bé Cinone bĩu môi; rồi với vẻ sắc sảo—

'Pa-pa còn lạ gì mà không làm phật lòng Đức Giáo Hoàng,

Và cướp đi mối hận thù của ngài đối với vị Bá tước của chúng ta,

Nếu không thì ngài đã biện hộ cho Bottini...' cái gì cơ?

'Cái mũi của hắn,'—thằng tiểu yêu! cú đáp trả thật khéo léo của thằng bé!

Nó đã bỏ qua Caesar từ lâu rồi (tám tuổi)

Và nói đến chuyện vấp váp trong Eutropius... thôi nào,

Lại càng có thêm lý do để chúng ta dốc toàn lực

Để rèn giũa nó thành tài, nhào nặn nên một cái miệng mẫu mực,

Một Bartolus-cum-Baldo cho thế hệ mai sau:

Vì mục đích đó mà tôi thu vén từng đồng tiền, vắt óc suy nghĩ,

Và thèm thuồng cả vụ Gomez lẫn vụ kiện hôn nhân,

Sự thành công của những thứ đó sẽ hàn gắn bất kỳ vết nứt nào

Đang hằn sâu trong tôi bởi chiếc cối xay của Bottini,

Và có lẽ sẽ làm bầm dập chính cái đầu cứ khoác lác và ba hoa của hắn.

Adverti supplico humiliter

Quod, có phải tên nấm mộc mạc kia, tên công tử bột thần thánh ấy không thấy rằng

Một tay hắn đang điều khiển hai con ngựa, trái và phải?

Dưới triều đại này, tôi đã cứu vớt khỏi vũng bùn

Gia tài của dòng họ Franceschini chúng ta, giữ cho

Uy tín của một dòng dõi quý tộc không bị vấy bùn,

Và khiến vụ kiện thời thượng ở Rome

Phải nhảy múa tung tăng cho đến khi những kẻ đứng xem phải hô lên ''cẩn thận!'

Việc quản lý khôn ngoan chiếc dây cương còn lại

Đã cho phép Ai Đó lớn tuổi kia giữ được nhịp độ,

Lết thết đóng vai con ngựa kéo xe: còn ai ngoài hắn

Có chính kiến của riêng mình, không bị dắt mũi

Trong chiếc rọ của những lời ngụy biện được xâu chuỗi lại trông như luật pháp!

Các anh sẽ sớm thấy thôi—khi tôi đến để tỏ lòng kính trọng

Và chúc mừng ngài vì đã bác bỏ được tôi,—

Liệu rằng, nhờ cú vung ngược chiều của con lắc,

Ơn huệ có kéo đến dày đặc hay không.

'Ta phải quyết định theo cách ta thấy phù hợp, Don ạ!

Ta là Giáo Hoàng, ta có ánh sáng nội tâm để soi đường.

Nếu học thức là vấn đề đang tranh chấp,

Liệu sự hùng biện có thể thắng được sự thật hay không,

Thì chiến thắng đã thuộc về anh, hãy cứ yên tâm!'

Thằng bé Cinuzzo sẽ là kẻ được hưởng lợi từ tất cả những điều này.

Nhanh lên với vụ Gomez nào, vụ tiếp theo hãy dọn lên khi còn nóng hổi!"

Tiếp theo là một bức thư, đứng ở chiến tuyến bên kia.

Vị Chưởng lý cao gầy mắt xanh có mái tóc chạm mây,

Tiến sĩ Bottini—gửi cho bất kỳ ai đi nữa,

Viết vào ngày thứ Hai hai ngày sau đó.

Giờ đây, sự bênh vực chính trực cho lẽ phải,

Được vương miện thành công, cuối cùng sẽ tận hưởng, không bị quở trách,

Niềm vui chiến thắng vừa phải! Giờ đây sự hùng biện

Được tuôn trào thành những dòng lũ tưởng tượng vì lợi ích của đức hạnh,

(Bản in đã bị đắp đê và ngăn dòng một cách đáng buồn,

Nhưng vẫn cho thấy nơi mà dòng sức mạnh không bị kiềm chế muốn tuôn chảy,

Khi tìm thấy một lòng sông)—giờ đây điều này sẽ làm tươi mát

Kẻ vừa ban ơn đang khát khô với một hoặc hai giọt nước!

Nơi này đã chứng kiến sự thật đối đầu với lời dối trá:

Hãy để kẻ giành chiến thắng mang lại sự tự hào xứng đáng

Cho chính chiến tích của mình! Ơ kìa? Có chuyện gì với người đàn ông này vậy?

"Chà, mọi chuyện đã kết thúc, kết thúc đúng như ta đã tiên đoán:

Dễ dàng chứng minh được sự vô tội của Pompilia!

Cứ bắt họ giao tội lỗi của Guido cho ta xem nào,

Kẻ mà như thường lệ, có sự thật rành rành để biện hộ.

Ta luôn biết rằng sự trong vạch của dòng nước

Sẽ làm lộ rõ con cá đến mức một đứa trẻ cũng có thể dùng cù lao đâm thủng

Cái quái vật vụng về ấy: chẳng có chút bùn nào để văng tung tóe,

Thì chẳng có mấy công trạng cho con mắt linh貓 và ngọn giáo chớp giật!

Tên Guido này—(hắn ta bày ra biết bao trò vui,

Kẻ mà ngay ở cú vặn dây thừng đầu tiên, lời mở đầu của nhục hình,

Đã tái mét mặt mày, khai ra tất cả giống như một kẻ hèn nhát mà hắn vốn là!)—

Đã kết thúc, đúng như các anh mong đợi, như một kẻ hối tội,

Đã thú nhận hoàn toàn tội ác của mình, và đền tội,

Và làm gương sáng cho Rome vào thứ Bảy tuần trước,

Đã chết như một vị thánh, tội nghiệp tên khốn! Đó chính là kẻ

Mà các vị thần vẫn ban cho đối thủ của ta:

Hãy tưởng tượng xem Arcangeli vỗ cánh

Và cất tiếng gáy thế nào! 'Phải đối mặt với những sự thật đáng sợ như vậy,

Trần trụi trước các cuộc tấn công, thân chủ của tôi đây,

Thế mà tôi vẫn cầm chân vị Chưởng lý suốt một tháng trời,

Và cuối cùng đã cướp mất chiến lợi phẩm của hắn

Bằng cú đánh hiểm hóc này, lời biện hộ đặc quyền này,

Chỉ vì Đức Giáo Hoàng cứ phải thỏa mãn cơn hứng thú của ngài,

Chen ngang một câu, cụ già tội nghiệp—thôi hãy bỏ qua đi!'

—Đó là gợi ý mà toàn bộ thành Rome hưởng ứng.

Với sự thật rành rành được trao cho ta để bảo vệ,

Và, nếu ta có để tuột mất sự thật, thì Đức Giáo Hoàng luôn ở gần bên

Để nhặt lên, đỡ cho nó đứng vững trên đôi chân một lần nữa,

Thì chức vụ của ta quả thực biến thành một trò tiêu khiển thú vị!

Không phải là kẻ khoác lác lực lưỡng kia đã làm được một mảy may

Trong số ít ỏi những việc phải làm—đó là công việc của trẻ Spreti!

Nếu không vì hắn—một tên lùn tịt và còi cọc,

Chỉ bằng mẩu nến và mẩu khôn vặt

Được dính vào chiếc đế đèn của Arcangeli,—nếu không vì hắn,

Tên Spreti bảnh chọe ấy, thì mọi chuyện tồi tệ lại càng tồi tệ hơn!

Ta đã mong đợi Rome sẽ có những lời mỉa mai tự nhiên

Dành cho luật sư với một vụ án tự nó đã chứng minh được sự thật;

Ta biết Arcangeli sẽ cười toe toét và khoác lác:

Nhưng các anh nói sao về một sự xấc láo

Có thể làm lay động cả hòn đá? Vị tu sĩ đó, các anh phải biết đấy,

Vị tu sĩ dòng Augustinô đi chân đất, kẻ mà bản báo cáo

Về những lời trăn trối của người phụ nữ sắp chết đã gây tổn hại

Đến những điểm sắc bén nhất của ta, làm mất đi sự tươi mới của chúng,

—Kẻ xen vào đó đã có một bài giảng trúng đích vào ngày hôm qua

Tại nhà thờ San Lorenzo như một đoạn kết

Của buổi biểu diễn vốn là một kho báu cho giáo hội.

Bài giảng của hắn vừa ra lò còn đang bốc khói:

Văn của nó là—'Hãy để Thiên Chúa là chân thật, và mọi loài người

Là kẻ dối trá'—và ứng dụng của nó chính là điều này,

Đoạn văn dài dòng nhất trong số các đoạn văn,

Ta liền lột bỏ đường chỉ, xé toạc ra và thết đãi các anh:

Nó đang nóng hổi và được chuyển phát nhanh khắp Rome ngày hôm nay.

Hãy ghi nhớ nó, như ta đã cam kết sẽ làm!

"Nhưng nếu các anh có khuynh hướng nhìn nhận trong kết quả

Của phiên tòa kéo dài ở đây—

Việc phán quyết tội lỗi cho kẻ có tội và ban phước ngợi khen

Cho sự vô tội—bất kỳ bằng chứng nào cho thấy sự thật

Có thể mong chờ sự minh oan từ thế giới,

Thì ta có thể nói rằng các anh đã đọc sai hoàn toàn các dấu hiệu.

Thiên Chúa, đấng có vẻ đồng lõa về cơ bản

Với những kẻ thêm vào câu 'Ngài sẽ mãi mãi ngủ yên như thế'

Lại thỉnh thoảng làm hoảng hốt sự ngốc nghếch của chúng,

Đưa bàn tay phải của Ngài ra một cách dễ nhận biết;

Cũng như đối với những kẻ ngu ngốc cho rằng Ngài buộc phải sửa chữa

Điều sai trái ngay lập tức, cứ như trái đất này là thiên đường,

Ngài khơi dậy lời trách móc—'Hỡi Chúa, Ngài còn im lặng đến bao giờ?'

Bởi vì sự trong sạch của Pompilia chiếm ưu thế,

Mà các anh kết luận rằng mọi chân lý cuối cùng đều chiến thắng ư?

Những cư dân thời cổ đại trong con tàu Noah cũng có thể làm thế,

Khi tình cờ chứng kiến chú chim bồ câu của họ bay về an toàn,

Mà tuyên bố rằng suốt thời gian qua chẳng hề có nguy hiểm gì

Của trận đại hồng thủy đối với những sinh vật tương đương,

Bất cứ thứ gì đập cánh trên thế giới này, trắng hay mềm mại,—

Và rằng chim sơn ca, chim hoạ mi, cả chim bồ câu rừng nữa,

Cũng có thể bay qua không trung, tìm thấy mặt đất,

Và mang cành ô-liu trở lại trong chiếc mỏ bình an.

Ta dường như nghe thấy tiếng nói cảnh báo của vị Tổ phụ—

'Dù chỉ có một ngực áo này, nhờ phép lạ, được trở về,

Thì trong cả vùng hoang vu ấy, chẳng có con sóng nào lướt qua mà không mang

Bên trong nó một vật giống như chim bồ câu đã chết đáng yêu dường nào,

Vẻ đẹp bị xóa nhòa và sự hiền hòa bị tàn phá!'

Có biết bao nhiêu danh tiếng của những người chị em trong sạch và cao quý

Đã thiếu đi bàn tay cứu vớt, để rồi nằm đó

Bị bóp cổ, trong khi duy chỉ có một Pompilia kiêu hãnh vươn lên

Khỏi vũng bùn lầy, được vớt ra khỏi sự vu khống của thế gian,

Sự ngu ngốc, sự khờ khạo—ai thèm quan tâm chứ?

"Hỡi những người Rome! Một giống nòi cổ xưa đã chiếm giữ vùng đất của các anh

Từ rất lâu rồi, và một đức tin sai lầm vẫn còn lưu luyến lại,

Giống như những bóng ma, dù mai sao mai đã xuất hiện.

Chắc chắn là một kẻ ngoại đạo nào đó trong những ngày hoàng hôn chạng vạng

Đã thường chỉ vào một cửa hàng hang động,

Đáng ghét đối với những ai nhìn thấy, nằm sát ngay Rome,

Và nói—hắn không phải là kẻ xấu, không, cũng chẳng phải kẻ ngốc,

Chỉ là một kẻ sinh ra đã mù lòa giống như tất cả đồng loại của hắn,—

'Kìa, những kẻ tôn sùng tín điều đáng ghê tởm

Đang ẩn nấp an toàn, lẩn khuất, bất chấp luật pháp,

Đang thờ phụng—với sự tu dưỡng nào... hỡi thần Jove, xin hãy ngăn chặn

Cơn thịnh nộ của Ngài khỏi chúng ta, những kẻ tôn sùng Ngài!...

Những nghi lễ dâm ô nào—với vị thần tượng của chúng là một con Lừa!'

Lời đồn cứ thế lan đi, được đón nhận như thế,

Thế kỷ này lặp lại tiếng vang của thế kỷ kia,

Nguyền rủa những kẻ bị nguyền rủa—và cứ thế, từ cha truyền con nối,

Các anh, những người Rome, đã kêu lên rằng, 'Đồ cặn bã của giống nòi chúng ta,

Bị thối rữa ở những tầng sâu thẳm ngoài kia: lũ quỷ sứ thật xứng đáng

Thực hiện các nghi lễ trong đền thờ trên những thây ma:

Hỡi trẻ nhỏ, hãy quấn chặt tà áo lại, cứ bước qua chứ đừng tò mò!'

Các thế hệ của các anh cứ thế rên rỉ: cho đến khi thời điểm

Trở nên chín muồi, và ánh chớp có lẽ đã hé lộ—

Qua khe hở mà nỗi sợ hãi tò mò lén nhìn vào,—

Một vật thể mà ngay cả nỗi sợ hãi cũng có thể nhận ra

Ở nơi chốn của những bóng ma; trên bức tường được chiếu sáng,

Cụ thể là một góc nhỏ, theo truyền thuyết kể lại,

Chật hẹp và ngắn ngủi, chỉ dài bằng một cái xác, không hơn:

Và bên cạnh nó, trong chiếc hốc thích hợp,

Chiếc đèn đất nung màu nâu nhỏ thô sơ,

Chiếc bình, vốn dùng để cắm hoa, nhưng giờ đây chứa đầy máu,

Cành cọ được khắc thô sơ, và dòng chữ được để lại

Pro Christo. Lúc đó sự huyền bí mới phơi bày rõ ràng:

Kẻ bị căm ghét hóa ra lại là một vị tử đạo suốt thời gian qua,

Là vị thánh của Thiên Chúa mà trần gian không xứng đáng. Sao cơ?

Các anh vẫn tiếp tục giữ niềm tin cũ đó ư?

Nơi nào bóng tối còn bao trùm chưa tan vỡ, thì quỷ dữ vẫn phải ấp ủ ư?

Có chắc chắn rằng không còn một ô cửa nào khác

Trong muôn vàn ô cửa tạo nên hầm mộ

Chứa đựng một vị thánh mà tia chớp thứ hai sẽ phơi bày không?

Các anh có chịu bước lên ánh sáng ban ngày

Và, sau khi đã nhận ra ngôi đền của vị tử đạo,

Lại đi gia nhập vào đám đông những kẻ đang há hốc mồm xung quanh

Mỗi vị thần tầm thường đang làm kinh hãi cả khu chợ không?

Đó có phải là những đối tượng để các anh ca ngợi không? Hãy nhìn xem!

Trong bàn tay phải vươn dài của thần Apollo ở đằng kia,

Đang giấu một con bọ cạp: ẩn mình giữa những nếp áo

Của nữ thần Juno là một con rết!

Mỗi bức tượng thần được gọi tên là quỷ sứ và ma quỷ thì đúng hơn.

Đừng tôn vinh bất kỳ thứ đồng nào

Tỏa sáng như vàng đánh bóng dướiσ ánh chớp ban trưa,

Dành cho những kẻ ngu ngốc! Còn các anh, hãy được giáo dục theo cách khác!

Và tốt hơn hết là hãy suy ngẫm, trước khi các anh phán xét,

Mỗi biến cố của vở kịch nhân sinh kỳ lạ này

Được diễn ra lén điều trên một sân khấu

Dường như được an toàn trước mọi ánh mắt ngoại trừ ánh mắt của Thiên Chúa,—

Cho đến khi, bất thình lình, trận động đất làm sập tường

Và để cho thế giới nhận ra công việc điên cuồng bên trong,

Và cách mà, trong sự hóa đá của sự kinh ngạc,

Các diễn viên đứng lặng—cánh tay giơ cao và bàn chân đặt xuống,

Miệng như đang mấp máy, mắt như đang chứng thực,

Tiếng thét tuyệt vọng, lòng căm thù chiến thắng—bị đâm thủng,

Cả kẻ tước đoạt lẫn người dâng hiến mạng sống.

"Khi các anh trở thành khán giả của cảnh tượng này—

Hãy quan sát sự lu mờ của một danh tiếng tinh tuyết như ngọc trai

Bởi những lớp màng hơi nước, hoàn cảnh được đan dệt,

—Một tâm hồn trở nên yếu đuối bởi sự thiếu thốn đáng thương của nó

Về chính sự tập sự đầu tiên đối với tội lỗi,

Thứ mà từ đó về sau giúp cho tâm hồn tội lỗi được an toàn

Khỏi mọi kẻ thù ngoại trừ chính nó, kẻ thù đích thực nhất của tâm hồn,

Vì quả trứng biến thành rắn thì chẳng phải sợ loài rắn nào nữa,—

Khi các anh chứng kiến tấm lưới hoàn cảnh này

Càng trở nên sâu thẳm hơn sau mỗi cú rung động và quằn quại,

Nỗ lực co giật để xua tan những lớp màng

Và gỡ lưới cho danh tiếng của vị tử đạo,—hãy chú ý

Cách mà tất cả những phương tiện ấy, mà kẻ không nơi nương tựa theo đuổi,

Để giữ gìn báu vật được giao phó cho lồng ngực mình,

Mỗi cuộc đấu tranh trong hành trình trốn chạy từ cái chết đến sự sống,

Cách mà tất cả, dưới sự xúi giục của các thế lực

Hắc ám, đều bị biến đổi—không một tia sáng đơn độc nào,

Được phóng ra để phơi bày và cứu rỗi ngôi sao sâu thẳm nhất,

Nhưng, được truyền qua lăng kính của địa ngục, lại chuyển thành màu đen

Đến với thế giới ghét màu trắng: khi các anh quan sát, ta nói rằng,

Cho đến khi hoàng hôn và sự phai nhạt ấy trở thành sự nguyệt thực

Bởi—sự ngoan cố kỳ diệu của con người!—

Sự bất cập và bất tài

Của chính cỗ máy ấy, chính cái bộ luật ấy

Mà con người ca tụng, được thiết kế để xua tan bóng tối,

Cứu vớt thiên thể đang chết đuối khỏi sự vu khống,

—Hãy nghe luật pháp, được chỉ định để bảo vệ kẻ công chính,

Phải cúi đầu thừa nhận, như là biện pháp phòng thủ tốt nhất, rằng sự gian ác

Được sinh ra từ xác thịt và bẩm sinh trong xương tủy

Mà tinh thần của Pompilia mang theo trong một khoảng thời gian,

Chứ không phải là lỗi lầm ngẫu nhiên thuần túy, bồng bột và ngắn ngủi:

Cuối cùng, khi các anh nhận ra—sau cú chạm này

Về sự bảo vệ của con người nhằm mục đích làm hỏng

Điểm sáng nhỏ nhoi cuối cùng và kết án đày đọa đĩa mặt trời—

Một cái vẫy tay của Thiên Chúa giữa muôn vàn thế giới

Ra lệnh cho hơi nước biến mất, bóng tối bay đi,

Và để ngôi sao đang giận dữ đạt đến đỉnh điểm trong bình yên

Không còn bị quấy rầy bởi sương mù trần gian nữa—

Thứ mà ta gọi là bàn tay của Thiên Chúa—còn các anh, có lẽ—chỉ là sự tình cờ

Của bản năng chân thực của một ông già tốt bụng

Tình cờ ghét bóng tối và yêu ánh sáng—

Ở con người đó cũng có con mắt nhìn thấu, không hề mờ đục,

Sức mạnh tự nhiên để làm điều mà ông nhìn thấy,

Hoàn toàn không suy giảm—cả hai đều nhờ phép lạ,—

Tất cả những điều này được suy ngẫm kỹ lưỡng—ta đòi hỏi sự đồng thuận

Đối với việc tuyên bố bài giảng của ta

Trước một bằng chứng nữa rằng 'Thiên Chúa là chân thật

Và mọi loài người là kẻ dối trá'—rằng kẻ nào đặt niềm tin

Vào lời chứng của con người cho một sự thật

Thì sẽ nhận được duy nhất một sự thật này—chính bản thân hắn bị chứng minh là kẻ ngốc;

Lời nói của con người vốn là giả dối, nếu chỉ vì hệ quả

Rằng chỉ có sức mạnh mới là chân thật! Trong khi con người thì yếu ớt,

Và, vì sự thật có vẻ được dành riêng cho thiên đường chứ không phải trái đất,

Bị hành hạ ở đây bởi đặc quyền nói dối của trái đất,

Nên học cách yêu mến và khao khát những gì, một ngày nào đó,

Được chứng thực bởi sự thử thách của cuộc đời, hắn mới có thể nói ra.

"Đối với ta, kẻ mệt mỏi và kiệt quệ, kẻ tình cờ khơi gợi

Niềm vui hay lòng thương xót, tùy theo tâm trạng ta dẫn dắt,—

Một tu sĩ trôi dạt không ai để ý đến nấm mồ,

Với đôi chân trần này, chiếc áo thô kệch và thắt lưng buộc thừng,—

Ta đã từ bỏ thế giới của các anh từ lâu rồi, các anh biết đấy:

Tuy nhiên điều gì cấm ta cân nhắc về phần thưởng đã qua.

Giá trị trần tục ư? Ta dám, như thể ta đã chết,

Đánh giá một cách vô tư điều này và điều kia

Mà các anh coi là điều tốt: nhưng Chúa mới là đấng thử thách lòng người.

Tuy nhiên, nếu các anh hỏi ta về sự mãn nguyện của mình

Vì đã vứt bỏ từng niềm vui trần thế,

Ta trả lời, theo sự thúc 10 của chân lý:

Như thế giới này có vẻ, ta không dám nói là mình biết

—Ngoài sự đảm bảo của Chúa-Kitô là điều quyết định—

Rằng ta đã không bỏ lỡ cơ hội nếm trải rất nhiều niềm vui.

Bởi vì rất nhiều mối nghi ngờ sẽ sẵn sàng làm xáo trộn sự lựa chọn của ta—

Rất nhiều giấc mơ về cuộc sống trôi qua theo cách khác—

Cách mà tình yêu con người, dưới nhiều hình thái khác nhau, có thể hoạt động

Như vinh quang, hoặc như sự ngất ngây, hoặc như ân huệ:

Cách mà sự quen thuộc với những cuốn sách dạy bảo,

Những nghệ thuật giúp đỡ—làm thế nào để trở nên tốt đẹp và cao cả,

Thay vì chỉ đơn thuần là tốt, và qua đó mang lại

Sự tốt đẹp để thở và sống, chứ không phải được sinh ra trong não bộ,

Rồi chết ở đó—làm thế nào mà những món quà này và nhiều món quà khác

Của cuộc sống lại vô cùng quý giá dù đã bị ta cự tuyệt.

Nhưng, đối với một phần thưởng, phần thưởng tuyệt vời nhất của người vĩ đại nhất,

Mục tiêu tối cao của tham vọng—lời ca tụng trần gian,

Danh tiếng của thế gian, tiếng kèn vang dội,

Tiếng sáo xã giao dịu êm hơn—Ồ, đối với những thứ này,

—Không, các bạn của ta ơi! Danh tiếng—chiếc bong bóng mỏng manh mà trên khắp thế giới

Mỗi người đều thổi phồng lên và bảo người hàng xóm thổi thêm một hơi,

Để rồi anh ta may mắn nhìn thấy trên đó

Thêm một khuôn mặt kẻ ngốc méo mó phóng đại hơn nữa,

Cho đến khi một hư vô bằng thủy tinh nào đó lớn lên tương đương

Lại chỉ cần một chạm là biến những thứ bất diệt thành bọt xà phòng,—

Không, khi từ bỏ danh tiếng, sự mất mát của ta thật nhẹ nhàng,

Khi chọn lấy sự ẩn dật, cơ hội của ta thật tốt đẹp!"

Có bao giờ ngươi chạm trán với thứ văn phong khoa trương nào

Như chính cái bong bóng của vị tu sĩ ấy chưa, chưa nói đến sự cay độc của nó?

Mục đích bài phát biểu của hắn để làm gì, nếu không phải vì chính danh tiếng mà hắn đang phỉ báng?

Sao hắn dám quở trách cả người sang kẻ hèn,

Mà không thèm hạ mình uốn lưỡi câu "Thiên Chúa là chân thật

Và mọi loài người là kẻ dối trá—ngoại trừ Đức Giáo Hoàng

Đang trị vì đầy hồng phúc—xin gửi lời chào kính trọng của tôi đến ngài!"

Và cứ thế khép lại câu văn. Chủ nghĩa Molinism

Thuần túy và đơn giản! Chúng ta sẽ đạt đến mức độ nào tiếp theo đây?

Ta thấy rằng, đối với hệ quả dễ chịu đầu tiên,

Gomez, kẻ từng có ý định kháng cáo

Khỏi phán quyết ngớ ngẩn của Tòa án,

Lại từ chối, dù đặc quyền của hắn rõ mười mươi,

Không thèm nhờ cậy đến sự giúp đỡ của các luật sư nữa—

Và quyết định rằng những kẻ nói dối trên đời cứ mặc sức chiếm đoạt thế giới,

Cho đến khi Chúa đã chán ngấy cả hai:

Thế là ta có thể huýt sáo chờ công việc và thù lao của mình!

Nhưng, đối với vị tu sĩ độc địa và cuồng nộ này,—

Nếu luật pháp là một cỗ máy bất cập,

Và nghề biện hộ chỉ là bọt bèo và bất lực,

Chúng ta sẽ sớm thấy thôi, người anh em huênh hoang của ta! Đó chính là

Chính xác những gì ta hy vọng sẽ cho loại người như các ngươi thấy!

Bởi vì, nhờ một chút may mắn thực sự,

Sự quan phòng mà các ngươi, lũ tu sĩ, hay dùng để kết thúc câu văn,

Tất cả đều có thể được cứu vãn một cách huy hoàng. Hãy suy ngẫm đi!

Tu viện của các Nữ tu Cải huấn ấy

Nơi mà Tòa án đã tống giã Pompilia vào lúc đầu,

—Hãy quan sát xem, nếu là người cải huấn, thì khi ấy nàng là tội nhân,

Hay mục đích của phán quyết là gì?—

Và nơi mà nàng vừa mới quay lại để chịu chết,

—Vẫn nằm trong quyền tài phán của họ, hãy lưu ý lại một lần nữa!—

Hội dòng tiết kiệm đó, để đổi lấy đặc quyền,

Đòi hỏi mọi món đồ mà bất kỳ tội nhân nào chết đi

Đều sở hữu trong vòng ranh giới các bức tường của họ.

Giờ đây, Pompilia này, thấy rằng, do cái chết

Của đôi vợ chồng kia, toàn bộ tài sản của họ đã chuyển giao cho nàng,

Đã lập tức tận dụng thời gian hoãn trước khi qua đời,

Bằng cách chuyển nhượng hợp pháp

Những tài sản mà nàng nghĩ là của mình, để lập di chúc và định đoạt,—

Đã trao tất cả cho bạn bè, Tighetti và những người tương tự,

Để ủy thác cho đứa trẻ mà nàng coi là con trai và người thừa kế của mình,

Gaetano—sự ủy thác kết thúc khi đứa trẻ qua tuổi ấu thơ:

Việc lập di chúc và định đoạt như vậy, vì nàng đinh ninh rằng

Sức mạnh công lý của tòa án sẽ sớm

Xác nhận quyền lợi của nàng và minh oan cho nàng,

Phục hồi địa vị và trả lại trong sạch—

Đặt nàng vào vị trí mà, nhờ lời biện hộ của tôi, giờ đây nàng đang đứng.

Nhưng đây mới là sai lầm chí mạng: Tòa án

Đã phán quyết Guido có tội—nhưng không hề thốt một lời nào

Về sự vô tội của người vợ hắn:

Tôi đã đặt nền tảng cho cáo buộc trên một cơ sở rộng lớn hơn, hy vọng thế!

Không cần biết người vợ là đúng hay sai,

Người chồng không được phép gạt luật pháp sang một bên,

Và tự ý trừng phạt ngay tức khắc: đó mới là điểm mấu chốt!

Hãy rút ra điều ngược lại từ bài phát biểu của tôi!

Suy ra là Pompilia, vẫn chưa được giải thoát

Bởi một bản án chính thức khỏi lỗi lầm bị quy kết,

Vẫn không đủ điều kiện để sở hữu và định đoạt

Tài sản mà luật pháp quy định là phải bị tịch thu:

Vì thế Tu viện đòi hỏi phần quyền lợi đáng lẽ thuộc về mình.

Và ai, xin thưa, ai là người có chức trách này, nếu không phải là Chưởng lý?

Còn ai ngoài tôi sẽ khởi 10 thủ tục tiếp theo

Chống lại kẻ có đời sống bất lương,

Pompilia, người mà tuần trước tôi đã tôn lên hàng thánh?

Chính tôi là kẻ dạy cho tu sĩ hiểu Kinh thánh có nghĩa là gì,

Và rằng cái lưỡi phải chứng tỏ là thanh gươm hai lưỡi,

Chứ không phải cây rìu sắc một bên, cùn một bên,

Giống thứ đã làm trò cười cho cả thị trấn với cái giá phải trả của Guido!

Astræ redux! Tôi có cơ hội thứ hai

Trước chính Tòa án của viên Thống đốc

Kẻ mà chẳng mấy chốc sẽ thấy cảnh quay ngoắt 180 độ và đổi chiều gió.

Theo đó, tôi ra lệnh cho các anh vì tính mạng của mình,

Hãy gửi ngay cho tôi với tất cả sự khẩn cấp phán quyết mới đây

Của Tòa án Rota ở Florence, xác nhận

Phán quyết trước đó tại Arezzo, được siết chặt lại

Một lần nữa bởi chữ ký của Đại công tước,

Trong đó Pompilia bị kết án, bị kết tội,

Và chỉ số mệnh trốn chạy bằng con đường trốn chạy

Mới thoát khỏi hình phạt thích đáng. Hãy gửi cho tôi tài liệu đó,—

Tôi sẽ xử lý nó! Và vị tu sĩ mồm mép bẩn thỉu này sẽ thấy

Con chim bồ câu Noah mang cành ô-liu trở về

Biến thành một thứ hoàn toàn ngược lại, một kẻ do thám nhọ nhem,

Con quạ mà Noah thả ra khỏi con tàu đầu tiên,

Chẳng bao giờ quay trở lại, mà chỉ đi ăn xác thối!

Không có cỗ máy nào thích đáng trong luật pháp ư?

Không có quyền lực sinh sát trong cái lưỡi uyên bác ư?

Ta ngỡ như mình đã đang đứng đọc bài phát biểu,

Làm cho thế giới giật mình với câu "Hỡi Pompilia, ngươi thế này ư?

Sao vàng ròng của Đền thờ nay lại ra mờ đục thế này!"

Và cứ thế. Nhưng tên sứ giả giục tôi phải khép lại,

Và cắt bỏ một câu chuyện cười đang lan truyền khắp Rome,

Đi đôi với bài giảng mà tôi đang gửi đi.

Sự nhẫn tâm của lão già keo kiệt mới giống làm sao

Arcangeli ấy! Vị thân chủ mà những sai lầm của hắn đã hiến tế

Hắn ta vừa mới chết chưa ráo máu chân,

Thì đã có kẻ phải miêu tả lại cảnh tượng ấy—

Cách đoàn rước kết thúc tại nhà thờ

Nơi sở hữu thánh tích nổi tiếng: tên thô lỗ của chúng ta thốt lên,

"Chà, đó chính là câu nói của Martial để chỉ 'làm cho xong chuyện'—

Ad umbilicum sic perventum est!"

Tên chó má nhẫn tâm ấy—ai muốn cắt đầu thế nào thì cắt,

Còn hắn thì cứa ra một câu cười cợt, và chẳng màng gì hơn thế!

Tôi nghĩ bài phát biểu của mình sẽ làm dịu bớt sự vui mừng của hắn:

"Sao vàng ròng lại mờ đục thế!"—nhưng hãy gửi tài liệu đó mau!

Than ôi, Bottini, lời tiếp theo của tôi là gì

Nếu không phải là cái chết đối với mọi niềm hy vọng? Văn kiện

Đang nằm rành rành trước mắt tôi, bản in khép lại Quyển sách của tôi

Với phán quyết chung thẩm của Tòa án,

Đề ngày tháng Chín, sáu tháng sau đó,

(Rắc rối và mất bao lâu thời gian mà Đức Giáo Hoàng già đã gây ra!)

"Để khôi phục lại danh tiếng hoàn hảo

Của Pompilia đã khuất, cựu vợ của Guido,

Và giấy ủy quyền cho người đại diện hợp pháp của nàng

Domenico Tighetti, theo đây bị ngăn cấm,

Trong khi đang làm nhiệm vụ giám hộ của mình,

Khỏi mọi sự quấy rối, mọi sự bất an,

Mỗi sự xáo trộn và phiền muộn đã mang đến

Hoặc bị đe dọa mang đến chống lại người thừa kế

Bởi Tu viện Tối cao được gọi là

Tu viện Thánh Mary Magdalen của các Nữ tu Cải huấn

Ở phố Corso."

Công lý được thực thi lần thứ hai!

Phán quyết thật công minh, Marc Antony,

Phó Tổng đốc, cũng là một người mang họ Venturini!

Vì điều này mà ta lưu danh ngươi—người cuối cùng trong danh sách!

Năm sau đó nữa, hoàn thành chín năm

Trị vì ở Rome, Đức Giáo Hoàng Innocent của tôi đã qua đời

—Theo một số tài liệu, là vào đúng ngày ngài đăng quang.

Nếu ngài nghĩ rằng sự nghi ngờ sẽ mang lại điều tốt đẹp cho thế hệ mai sau,

Thật đáng tiếc là ngài qua đời mà không hay biết triều đại của mình

Có thể tự hào về sự ra đời của ai, được ghi nhớ bởi ai—

Một vị Giáo Hoàng đáng sợ không kém, theo một cách nào đó—Voltaire.

Và thế là chấm dứt mọi chuyện trong câu chuyện. Cho dù ta có nheo mắt

Cố gắng đến đâu đi nữa, ta vẫn bỏ lỡ mục tiêu

Liệu đứa trẻ Gaetano, con trai của Guido và Pompilia, còn sống hay đã chết:

Ta chỉ phát hiện ra, ngay sau cái chết của cha cậu,

Một ghi chép trong biên niên sử của thị trấn—

Rằng Porzia, em gái của Guido chúng ta, đã lay động

Các bậc Trưởng lão ở Arezzo và người đứng đầu của họ

Là vị Quan chấp chính Gonfalonier để ban hành một cách trung thành

Một chứng thực công khai về quyền lợi

Của dòng họ Franceschini đối với mọi sự tôn kính—

Rõ ràng là vì vụ việc

Của vụ án mạng—không có sự nhắc nhở nào về tội ác được nêu ra,

Nhưng còn điều gì khác có thể gây ra sự khẩn cấp như vậy

Để chữa trị cho đám đông, ngay lúc đó, khỏi sự tham lam

Đối với scandal, lòng yêu thích sự hư dối nhảm nhí,

Và sự thèm thuồng nuốt chửng những tin đồn thô thiển

Mang lại sự phiền toái cho những kẻ bề trên của họ?—điều độc hại

Mà ở đây, đã được đáp trả kịp thời bằng thuốc giải độc.

Tôi thích và sẽ dịch sự hùng biện

Của gần như thứ tiếng Latinh tồi tệ nhất từng được viết ra:

"Kể từ thời cổ đại mà trí nhớ

Còn giữ lại điểm khởi đầu, cho đến thời điểm hiện tại,

Dòng họ Franceschini vẫn luôn tỏa sáng, và đang tỏa sáng

Vẫn ở hàng đầu tiên, tối cao giữa

Những ánh hào quang của Arezzo, tự hào sở hữu

Trong gia tộc vĩ đại này, vị thủ lĩnh cầm cờ,

Người dẫn đường cho những bước chân của thành phố và là người bảo vệ chống lại kẻ thù,—

Như trong buổi ban đầu, cho đến ngày nay!"

Nào, các ngươi có không tin nhà biên niên sử đó,

Và thà tin vào lời tán gẫu của một tên thi sĩ hơn sao?

Ta cứ nghĩ rằng, hỡi Arezzo, ngươi phải có những tâm hồn xứng đáng hơn,

Petrarch—chưa kể đến Buonarroti trong trường hợp cấp bách,—

Để mang lại danh dự cho ngươi với tư cách là người mang cờ!

Đó có phải là trò đùa thuần túy mà học giả người Padova có ý nói,

Khi biến ngươi thành, trong trang sách trung thực của ông ta,

Được thành lập bởi vị thần Janus Hai Mặt?

Chà, khi chứng minh nguồn gốc hoàn hảo như vậy,

Của Gaetano của chúng ta, được sinh ra từ tình yêu và thù hận,

Đứa bé đó còn sống hay đã chết? Ta rất muốn tìm ra!

Những suy nghĩ của cậu là gì nếu cậu lớn lên thành một người đàn ông?

Cậu có kiêu hãnh không—một chồi non thực sự của dòng giống

Từng mang huy hiệu, thứ sẽ làm rạng rỡ trang sách của ta—

Tấm khiên, Nền Xanh, trên Ba Ngọn Núi, Vàng,

Một cây Cọ, Tự nhiên, nơi buộc vào đó

Một con Chó Săn, Đứng Thẳng, đang vùng vẫy trong dây dắt?

Hay cậu đã yêu thương người mẹ của mình, kẻ sinh ra bị khinh miệt,

Và chiến đấu trong các hàng ngũ, không được thế giới chú ý đến?

Đó chính là trạng thái cuối cùng của câu chuyện. Thế đấy

Ngôi sao Ngải Cứu trong một lần sụp đổ rực cháy

Đã làm cho những dòng nước hoảng sợ trong chốc lát rồi chìm vào quên lãng.

Cứ thế, nỗi đau xưa cũ này phai mờ khỏi ký ức:

Cho đến khi, vào lúc thời gian viên mãn,

Ta buộc phải tìm thấy một mẩu than vẫn chưa tắt,

Và thổi nhẹ để biến tia lửa thành ngọn lửa. Nó vẫn sống,

Nếu linh hồn con người thực sự quý giá đối với con người.

Thế đấy, Công chúng Anh quốc, những người có thể sẽ yêu mến tôi,

(Mong là vậy và xin hãy Amen!) hãy học lấy một bài học từ đây

Trong số rất nhiều bài học mà bất cứ thứ gì đang sống đều phải giảng dạy:

Bài học này, rằng ngôn từ của con người là hư vô,

Lời chứng của con người là giả dối, danh tiếng của chúng ta

Và sự đánh giá của con người chỉ là lời nói và gió thoảng.

Tại sao lại chọn con đường nghệ thuật để chứng minh điều đó nhiều đến vậy?

Bởi vì, đó chính là vinh quang và điều tốt đẹp của Nghệ thuật,

Rằng Nghệ thuật vẫn là con đường duy nhất khả dĩ

Để nói lên sự thật, ít nhất là đối với những cái miệng như miệng của ta.

Làm sao để nhìn vào mặt một người anh em và nói rằng,

"Quyền lợi của ngươi là sai trái, ngươi có mắt nhưng vẫn mù lòa;

Tai của ngươi bị nhét đầy và bị bịt kín, mặc dù chúng rất dài:

Và, ồ, sự ngốc nghếch mà ngươi coi là đức tin!"

Nói điều đó một cách mượt mà nhất có thể

Sự tức giận của người đó có thể vẫn chịu đựng được,

Cái nhún vai, ánh mắt thất vọng của anh ta

Cũng không quá tồi tệ để gánh chịu—nhưng đây mới là tai họa

Rằng tất cả rắc rối này xuất phát từ việc nói ra sự thật,

Sự thật đó, khi đến được với anh ta, lại trông có vẻ giả dối,

Trông có vẻ chính là thứ mà nó muốn đánh bật,

Và không thể được nhận ra bởi chính kẻ mà nó rời bỏ:

Trong khi sự giả dối lại có thể làm thay công việc của sự thật.

Nhưng Nghệ thuật—nơi con người không hề nói chuyện với con người,

Mà chỉ nói với nhân loại—Nghệ thuật có thể nói lên một sự thật

Một cách gián tiếp, làm điều sẽ sinh ra tư tưởng,

Mà không làm sai lệch tư tưởng, dẫu thiếu đi từ ngữ trung gian,

Bằng cách đó, bạn có thể vẽ bức tranh của mình, hai lần thể hiện sự thật,

Vượt xa hơn những hình ảnh thuần túy trên tường,—

Bằng cách đó, từng nốt nhạc, mang âm nhạc từ tâm trí bạn ra,

Sâu thẳm hơn cả những gì Beethoven từng lặn xuống,—

Bằng cách đó, viết ra một cuốn sách mang ý nghĩa vượt ra ngoài các sự kiện,

Đủ làm mãn nhãn và cứu rỗi linh hồn ở bên cạnh.

Và cứu rỗi linh hồn! Nếu ý định này cứu rỗi được linh hồn ta,—

Nếu quặng thô được mài giũa thành một chiếc nhẫn,

Làm tròn mọi bổn phận mà một chiếc nhẫn tốt phải làm,

Và, dẫu thiếu đi ơn huệ, vẫn thành công trong việc bảo vệ,—

Phải chi chiếc nhẫn của ta có thể nằm bên ngoài chiếc nhẫn của em, Tình yêu Trữ tình,

Chiếc nhẫn vàng quý hiếm mang những vần thơ của em (nhà thơ đã ca ngợi)

Nối liền nước Anh của chúng ta với nước Ý của ông!