Thật đáng chú ý làm sao khi trong tâm trí con người không có một thứ tình cảm nào lại yếu ớt đến mức không thể áp đảo và chế ngự nổi nỗi sợ chết; và do đó, cái chết không phải là một kẻ thù quá mức đáng sợ khi một người có bên mình biết bao nhiêu thứ tình cảm có thể chiến thắng được nó. Sự trả thù chiến thắng cái chết; tình yêu coi thường nó; danhVọng khao khát nó; nỗi buồn lao về phía nó; sự sợ hãi né tránh nó trước; thậm chí, ta còn đọc được rằng sau khi hoàng đế Otho tự sát, lòng trắc ẩn (vốn là thứ tình cảm mềm yếu nhất) đã thúc đẩy nhiều người tìm đến cái chết thuần túy chỉ vì niềm thương cảm dành cho vị quân vương của họ, như những bề tôi trung kiên nhất. Hơn nữa, Seneca còn bổ sung thêm sự chán chường và ngấy ngẩm: “Cogita quamdiu eadem feceris; mori velle, non tantum fortis, aut miser, sed etiam fastidiosus potest.” Con người ta có thể muốn chết, dẫu chẳng phải là kẻ dũng cảm hay bất hạnh, mà chỉ vì quá mệt mỏi khi cứ phải làm mãi một việc lặp đi lặp lại hết lần này đến lần khác. Cũng không kém phần đáng chú ý là sự tiếp cận của cái chết gây ra rất ít sự biến đổi ở những tâm hồn cao thượng: bởi họ vẫn tỏ ra là chính mình cho đến khoảnh khắc cuối cùng. Augustus Cæsar chết trong một lời thăm hỏi lịch thiệp: “Livia, conjugii nostri memor, vive et vale.” Tiberius ra đi trong sự che đậy, đúng như Tacitus đã nhận xét về ông: “Jam Tiberium vires et corpus, non dissimulatio, deserebant.” Vespasian chết trong một câu nói đùa khi đang ngồi trên ghế: “Ut puto Deus fio.” Galba ra đi với một câu phán quyết: “Feri, si ex re sit populi Romani,” khi ngài ngẩng cao cổ chịu chém. Septimus Severus từ giã cõi đời trong sự khẩn trương: “Adeste, si quid mihi restat agendum,” và những trường hợp tương tự khác. Quả thực, phái Khắc kỷ đã tốn quá nhiều tâm sức cho cái chết, và chính sự chuẩn bị rầm rộ ấy lại khiến nó càng trở nên đáng sợ hơn. Tốt hơn hết, như câu nói: “Qui finem vitæ extremum inter munera ponit naturæ.”

Chết cũng tự nhiên như sinh; và đối với một đứa trẻ thơ, có lẽ nỗi đau của việc này cũng chẳng khác gì việc kia. Kẻ nào chết trong một hoài bão sục sôi thì giống như người bị thương khi máu đang còn nóng, lúc ấy hầu như chẳng cảm thấy đau đớn gì; và do đó, một tâm trí kiên định hướng về những điều cao đẹp sẽ xua tan đi những đớn đau của cái chết. Nhưng trên hết, hãy tin rằng, khúc ca tuyệt vời nhất chính là “Nunc dimittis,” khi một con người đã đạt được những mục đích và kỳ vọng xứng đáng. Cái chết còn có một điểm này nữa, là nó mở cánh cửa dẫn đến tiếng thơm và dập tắt lòng đố kỵ: “Extinctus amabitur idem.”