Người xưa kể rằng, Hercules và Achelous cùng đem lòng cầu hôn Deianira, nên đành phân định thắng thua bằng một trận tỉ thí tay đôi. Để thử sức, Achelous bèn dùng phép biến hóa thành nhiều hình dạng khác nhau; cuối cùng, hắn hiện nguyên hình thành một con bò mộng dữ tợn, sẵn sàng lao vào giao chiến. Trong khi đó, Hercules vẫn giữ nguyên thân hình con người, dũng mãnh xông vào đánh giáp lá cà với đối thủ và cuối cùng bẻ gãy một chiếc sừng của con bò. Đau đớn và hoảng sợ, Achelous đành phải dâng chiếc sừng trù phú cho Hercules để chuộc lại phần sừng bị gãy.
Giải thích.—Ngụ ngôn này ám chỉ các cuộc viễn chinh và công tác chuẩn bị quân sự. Sự chuẩn bị cho chiến tranh phòng thủ, ở đây được biểu trưng bởi Achelous, thường biến hóa khôn lường dưới nhiều hình thức; trong khi phe tấn công lại chỉ có một hình thái đơn giản, hoặc là một đạo quân, hoặc có thể là một hạm đội. Ngược lại, quốc gia đứng trước nguy cơ bị xâm lược phải xoay sở bằng vô số cách: củng cố thành trì, phong tỏa các ngã đèo, sông ngòi và bến cảng, chiêu mộ binh lính, bố trí đồn binh, xây dựng và phá hủy cầu cúp, cầu viện, tích trữ lương thực, vũ khí, đạn dược, v.v. Cứ thế, diện mạo sự việc thay đổi từng ngày; và cuối cùng, khi đất nước đã được củng cố và chuẩn bị đầy đủ, nó hiện lên sinh động hệt như hình dáng và sự đe dọa của một con bò mộng chiến đấu hung hãn.
384
Ở phía bên kia, kẻ xâm lược nhanh chóng thúc quân tiến đánh vì e ngại bị lâm vào cảnh khốn đốn trên đất địch. Nếu sau trận chiến, kẻ xâm lược làm chủ được chiến trường và coi như đã bẻ gãy được chiếc sừng của kẻ thù, thì phe bị vây hãm tất yếu sẽ phải rút lui trong hổ thẹn, sợ hãi và rệu rã về thành lũy kiên cố của mình, tìm cách thủ thế và khôi phục lại lực lượng tại đó. Đồng thời, họ đành phác mặc xứ sở của mình trở thành chiến lợi phẩm cho kẻ chiến thắng, điều này được thể hiện rất sinh động qua chiếc sừng Amalthea, hay còn gọi là sừng trù phú.
