Tuân Úc tựa nghiêng vào vách xe, nhìn cành liễu thỉnh thoảng phất qua cửa sổ, nhất thời ngẩn người.
Đường phu nhân ngồi đối diện, khóe miệng khẽ cười, lặng lẽ nhìn Tuân Úc, trong tay cầm một quả quýt. Vỏ quýt dưới bàn tay khéo léo của nàng tách thành sáu cánh, để lộ phần thịt quả quấn đầy xơ. Nàng cẩn thận tước sạch xơ, đặt lên vỏ quýt, rồi bẻ một múi đưa qua. Tuân Úc đưa tay ra định nhận, nàng lại không cho, đôi mắt đẹp lặng lẽ nhìn Tuân Úc. Tuân Úc bất đắc dĩ, mở miệng, nhẹ nhàng cắn lấy.
“Đây là từ Kinh Châu tới ư?”
“Chắc vậy, Bệ hạ ban mười quả, Phục quý nhân lại tặng mười quả, cụ thể thiếp cũng không hỏi.”
Tuân Úc không đáp. Phục quý nhân đã mang trong mình dòng máu của Thiên tử, chỉ còn hai tháng nữa là tới kỳ lâm bồn. Thái y trong cung nói có thể là con trai, nếu là thật, đây sẽ là trưởng tử của Thiên tử, Phục quý nhân rất có thể sẽ 'mẫu bằng tử quý', trở thành Hoàng hậu.
Phục quý nhân là con gái của Phục Hoàn. Phục Hoàn là phò mã, thuộc dòng dõi hoàng thân quốc thích, bản thân lại xuất thân từ thế gia kinh học, học vấn đạo đức đều không chê vào đâu được. Phục quý nhân vốn là ứng cử viên Hoàng hậu thích hợp, chỉ là tình thế hiện nay đã khác, Thiên tử dời đô về Quan Trung, thế gia Sơn Đông không được coi trọng, Phục quý nhân hướng về phía ông thăm dò ý tứ cầu viện.
Tuân Úc rất rối bời. Xét từ nội tâm mà nói, ông tất nhiên hy vọng Phục quý nhân có thể trở thành Hoàng hậu, tương lai Thái tử sở hữu dòng máu Sơn Đông, thế nhưng xét từ hiện thực trước mắt, ông lại hiểu rõ, Thiên tử muốn trung hưng Đại Hán, tất nhiên phải mượn nhờ vũ lực của người Quan Trung thậm chí là Lương Châu, Phục quý nhân lúc này tranh đoạt vị trí Hoàng hậu là không thích hợp.
Bào Xu tùy tùng bên cạnh bỗng nhiên nói: “Lệnh quân, phía trước có người, dường như là Tưởng Cán.”
Tuân Úc khẽ nhíu mày, nhìn Đường phu nhân một cái. Đường phu nhân lắc đầu, tỏ ý không biết. Tuân Úc có chút kỳ lạ, Tưởng Cán xuất hiện ở đây là ngẫu nhiên hay chuyên tới chờ ông? Mấy tháng nay kể từ khi Thiên tử khải hoàn, Tưởng Cán lạ thường lặng lẽ, không hề bôn ba khắp nơi, thậm chí ngay cả chỗ Tuân Úc cũng ít khi lui tới, hôm nay xuất hiện ở đây không khỏi có chút đột ngột.
Tuân Úc đưa mắt ra hiệu cho Bào Xu. Bào Xu hiểu ý, để phu xe đi chậm lại, gã thúc ngựa chạy lên phía trước. Xe ngựa của Tưởng Cán đỗ bên lề đường, cửa xe đóng chặt, cửa sổ cũng cài kín. Bào Xu chạy tới trước mặt, xuống ngựa, chắp tay hành lễ. Tưởng Cán mở cửa sổ xe, nhìn Bào Xu, lại nhìn chiếc xe ngựa đang chậm rãi dừng lại, mỉm cười.
“Lệnh quân đi một mình sao?”
“Cùng xe với phu nhân.”
Tưởng Cán gật đầu, quay đầu ra hiệu. Đổng Thanh đi cùng xuống xe, xách một cái giỏ trúc đi về phía xe ngựa của Tuân Úc. Bào Xu không dám chậm trễ, vội vàng tiến lên đón lấy. Khi cầm vào thấy nặng, mới nhận ra giỏ trúc này không nhẹ, không khỏi kinh ngạc nhìn Đổng Thanh một cái. Tới trước xe của Tuân Úc, Tuân Úc mở cửa xe, Đổng Thanh dừng lại trước cửa, khom người hành lễ.
“Nhận sự ủy thác của Trưởng công chúa, có chút quà mọn mang tới cho Lệnh quân và phu nhân.”
Bào Xu một tay xách giỏ trúc, một tay lật nắp, bên trong là cả giỏ đầy quýt, to tròn mọng nước, màu sắc tươi tắn, quả nào cũng là quả tốt, còn tốt hơn cả loại được ban trong cung ba phần. Tuân Úc rất ngạc nhiên, Trưởng công chúa thường xuyên viết thư về, quà năm mới đã gửi từ sớm, tiết Đoan Ngọ còn chưa tới, đây là lễ gì? Không cần nói cũng biết, Tưởng Cán tìm cớ để gặp ông.
Ông chưa kịp mở lời, Đường phu nhân đã nói: “Đã là quà Trưởng công chúa ban tặng, vậy thì không thể từ chối. Phu quân, Tưởng quân đã lâu không tới cửa, hôm nay gặp mặt, nên cùng đàm đạo, chàng chi bằng tới xe của ông ấy ngồi một chút, thiếp cũng vừa hay cùng Đổng phu nhân trò chuyện đôi câu.”
Tuân Úc gật đầu, đứng dậy xuống xe. Đường phu nhân kéo Đổng Thanh lên xe, hai người ngồi đối diện, bắt đầu trò chuyện.
Tuân Úc tới trước xe của Tưởng Cán, Tưởng Cán đã mở cửa xe, cười hớn hở nhìn Tuân Úc. Tuân Úc lắc đầu, lên xe, ngồi xuống đối diện Tưởng Cán. Tưởng Cán gõ nhẹ lên vách xe, hỏi: “Lệnh quân định đi đâu?”
“Bác Vọng Uyển.”
Phu xe nghe rõ, khẽ vung roi ngựa, hướng về phía Bác Vọng Uyển mà đi. Tưởng Cán nhìn Tuân Úc, cười rất thần bí. “Nghe nói Lệ Thái tử thích "Cốc Lương Xuân Thu", coi như là người ủng hộ học thuyết họ Tuân, Lệnh quân đây là định tới chiêm ngưỡng cố cư của Lệ Thái tử, làm chỗ dựa cho học thuyết họ Tuân ư?”
Tuân Úc lắc đầu. “Gần đây thành Trường An ngày càng đông đúc, ta thấy ồn ào quá, muốn tìm nơi nào yên tĩnh một chút. Bác Vọng Uyển tuy đã hoang phế, nhưng vẫn còn một số phòng ốc, sửa sang lại có lẽ dùng được.”
“Thì ra Lệnh quân là chuyển nhà a.” Tưởng Cán gật đầu. “Nếu Lệnh quân không ngại thị phi, ta có thể tặng ông một ít lưu ly.”
“Đa tạ, nhưng không cần đâu, Trường An nay cũng có phường làm lưu ly rồi.”
Tưởng Cán cười ha hả. “Quân tử đức phong, tiểu nhân đức thảo, Lệnh quân chuẩn bị lấy thân làm gương, dẫn dắt phong khí Trường An, ta cũng không nhiều lời nữa, tránh làm hỏng thanh danh của Lệnh quân.” Ông ngừng một chút, lại nói: “Ta ở đây có một phần quà, không biết Lệnh quân có hứng thú không.”
“Quà của ai?”
“Ngô Hầu.”
“Thứ cho Úc không dám tùy tiện nhận.”
Tưởng Cán khẽ nhếch môi. “Không sao, Lệnh quân có thể xem qua trước, nếu thấy không ổn, không nhận cũng được.”
Tuân Úc đánh giá Tưởng Cán chốc lát, khẽ gật đầu. Tưởng Cán kéo ngăn kéo bên cạnh, rút ra mấy tờ giấy, đẩy tới trước mặt Tuân Úc. Tuân Úc cúi đầu nhìn, thấy là một phần tấu sớ, mà lại là do Triệu Kỳ dâng lên, không khỏi có chút kỳ lạ. Tấu sớ của Triệu Kỳ sao lại xuất hiện trong tay Tưởng Cán? Nhưng Triệu Kỳ đã đi mấy tháng, vẫn chưa có tin tức gì trở về, ông cũng quả thực sốt ruột, lúc này cũng không bận tâm nhiều nữa, vội vàng mở ra đọc.
Tấu sớ của Triệu Kỳ chia làm hai phần trước sau, phần trước viết về những điều mắt thấy tai nghe trên đường đi. Từ Hàm Cốc Quan đi về phía Đông, trạm dừng chân đầu tiên là cố đô Lạc Dương. Trấn thủ Lạc Dương là Lỗ Túc, Tân Bì. Lỗ Túc và Tân Bì hợp tác rất tốt, họ chiêu mộ lưu dân, đồn điền xung quanh Lạc Dương, còn tiến hành sửa chữa một phần thành Lạc Dương, đặc biệt là Đế lăng. Tuy rằng thành Lạc Dương vẫn còn đổ nát, nhiều nơi đã mọc đầy cỏ dại, nhưng nhìn chung vẫn khá an định. Từ Lạc Dương vào Dĩnh Xuyên, rồi tới Nhữ Nam, gặp gỡ Nhữ Nam Thái thú Trương Chiêu. Sau trận Quan Độ năm ngoái, Dĩnh Xuyên, Nhữ Nam an định, sản xuất dần hồi phục, đặc biệt là Nhữ Nam, trải qua sự dày công kinh doanh của Thương Từ và những người khác, đồn điền bước đầu có thành quả, trăm họ an cư lạc nghiệp.
Thấy những điều này, Tuân Úc vui buồn lẫn lộn. Quê nhà yên ổn, ông tất nhiên vui mừng, nhưng Dĩnh Xuyên đang trong tay Tôn Sách, lại là tiền tuyến, sự yên ổn này thực ra rất mong manh, một khi Thiên tử Đông xuất, Dĩnh Xuyên tất nhiên lại thành chiến trường, mà ông sẽ trở thành một trong những người thúc đẩy tai họa này.
Nghĩ tới đây, trong lòng Tuân Úc đau nhói, như vạn kiến gặm nhấm.
Ông kìm nén sự hổ thẹn, tiếp tục đọc xuống dưới. Triệu Kỳ theo Trương Chiêu tới Mạt Lăng, thảo luận đạo trị quốc cùng Tôn Sách. Tôn Sách in ấn "Mạnh Tử Chương Cú" của ông, cũng rất tán thưởng thuyết nhân chính của Mạnh Tử, chỉ là một vài chi tiết còn có ý kiến khác biệt. Sau đó ông lại tới Ngô Huyện, dọc đường chứng kiến sự phát triển của Giang Đông, cuối cùng gặp gỡ Dương Bưu, Hoàng Uyển, lo lắng khôn nguôi về tình thế hiện tại, cuối cùng mấy người thương lượng ra một đối sách, cũng chính là chủ đề chính của bức tấu sớ này.
Triệu Tôn Sách vào triều chủ chính, tránh chiến tranh.
Triệu Kỳ không nói rõ cuối cùng là thiện nhượng hay là soán đoạt, nhưng Tuân Úc hiểu ý ông, khống chế sự hỗn loạn trong triều đình, cố gắng không để lan tới trăm họ bình thường. Tác hại của chiến tranh ai cũng thấy rõ, từ sau giặc Khăn Vàng đến nay mới mười năm, Lạc Dương đã phế, Duyện Châu tàn, Thanh Châu, Từ Châu cũng tổn thất nặng nề. Trước mắt tuy đã hồi phục một chút, nhưng nếu chiến tranh tiếp diễn, toàn bộ Trung Nguyên có khả năng trở thành phế tích.
Tuân Úc chắp tay trong ống áo, trầm ngâm hồi lâu, ngước mắt nhìn Tưởng Cán một cái. “Ngô Hầu nguyện ý vào triều?”
“Điều kiện thích hợp thì nguyện ý.” Tưởng Cán cười cười. “Ngô Hầu không phải người hiếu chiến, ông ấy hành đạo nhân chính. Điểm này, nghĩ rằng Lệnh quân cũng sẽ không phủ nhận chứ?”
Tuân Úc lảng tránh không đáp, truy vấn: “Điều kiện thế nào mới gọi là thích hợp?”
“Nói như vậy, Lệnh quân là chấp nhận rồi?”
Tuân Úc do dự một lát, lắc đầu. “Ta không có quyền quyết định, ta chỉ có thể nói là không phản đối.”
Tưởng Cán thu tấu sớ lại. “Lệnh quân là trí tuệ của Thiên tử, lại là lãnh tụ của sĩ nhân thiên hạ. Lệnh quân không phản đối, chứng tỏ đề nghị này của Triệu công vẫn phù hợp với lòng dân, nghĩ rằng Thiên tử cũng sẽ tiếp nhận. Như vậy, thái bình có thể kỳ vọng.”
Tuân Úc nhíu chặt đôi mày. “Ngươi chỉ muốn hỏi ý kiến của ta?”
“Chỉ có vậy thôi. Tấu sớ của Triệu công là do bưu dịch khẩn cấp sáu trăm dặm truyền tới, điều này đã biểu thị thái độ của Ngô Hầu. Có đàm phán được hay không, quyền quyết định nằm ở triều đình.” Tưởng Cán mỉm cười nhẹ. “Trong vài ngày tới, tấu sớ này sẽ truyền khắp Quan Trung. Lệnh quân, thành ý của Ngô Hầu, trời đất chứng giám a.”
Sắc mặt Tuân Úc biến đổi dữ dội. “Ngô Hầu đây là muốn bức bách triều đình sao?”
“Lệnh quân, dân là trọng, xã tắc thứ chi, quân là khinh. Nếu có lợi cho dân, có lợi cho xã tắc, bức bách triều đình một chút thì có làm sao? Chẳng lẽ trơ mắt nhìn triều đình làm điều ác mà vẫn phải làm tay sai sao?” Tưởng Cán cười ha hả. “Lệnh quân là đảng nhân, từ bao giờ trở thành kẻ ngu trung thế này? Dưới chín suối, nắp quan tài của Lý Nguyên Lễ, Phạm Mạnh Bác chắc không đè nổi nữa rồi.”
“Ngươi…” Tuân Úc á khẩu không trả lời được. Ông nhìn chằm chằm Tưởng Cán hồi lâu, trong lòng hàn ý dần sinh. Tôn Sách nguyện ý vào triều, tuyệt đối không phải vì nghĩ cho trăm họ thiên hạ, mà là để tránh rơi vào tình thế bất lợi, muốn tranh giành lòng dân. Nếu giao chiến, Tôn Sách trên đạo nghĩa không có ưu thế, về địa lý lại không có địa lợi, cho nên ông ta lấy lui làm tiến, lấy triều tranh thay chiến tranh, tiêu giải ưu thế địa lý của Quan Trung. Khổ nỗi chiêu này lại không dễ phá, nếu Thiên tử tiếp nhận đề nghị của Triệu Kỳ, triệu Tôn Sách vào triều chủ chính, đại quyền rơi vào tay kẻ khác, sau này muốn đoạt lại thì khó. Nếu Thiên tử từ chối, thì trách nhiệm khơi mào chiến sự phải do triều đình gánh vác, lòng dân hướng về sẽ rất bất lợi cho triều đình.
“Tưởng Tử Dực, ta không phản đối Ngô Hầu vào triều, nhưng cũng sẽ không đồng ý với tất cả yêu cầu của ông ta. Triều đình có phép tắc của triều đình, nếu ông ta không thể tuân thủ phép tắc triều đình, cái gọi là thành ý cũng chỉ là tự lừa mình dối người mà thôi. Đúng sai phải trái, người thiên hạ tự có công luận, dù là Ngô Hầu cũng không thể che tay một người.”
Tưởng Cán khinh khỉnh. “Lòng người thiên hạ há lại để một mình ngươi đại diện? Lệnh quân, thứ cho ta nói thẳng, ngay cả nhà họ Tuân của ngươi ngươi còn chẳng đại diện nổi, huống chi là người thiên hạ. Còn về phần Thiên tử, kẻ mà ngài ấy có thể đại diện bây giờ chắc chỉ có người Lương Châu thôi nhỉ?” Ông ngừng một chút, lại nói: “Khi xưa Tuân Khanh là một bậc nho tông mà dạy ra hai đồ đệ pháp gia là Lý Tư, Hàn Phi, bị thiên hạ chê cười. Nay ngươi là đế sư, sẽ không đi vào vết xe đổ chứ? Ta thấy cử chỉ của Thiên tử càng ngày càng giống Doanh Chính. Nói cũng khéo, ngài ấy trên người cũng có dòng máu nước Triệu, lịch sử này thật là tương tự a.”
“Tưởng Tử Dực, ngươi…” Tuân Úc giận dữ vô cùng.
“Lệnh quân, bớt giận.” Tưởng Cán đưa tay ấn lên vai Tuân Úc, vỗ vỗ một cách đầy thâm ý. “Hướng trái hay hướng phải, theo Nho hay theo Pháp, mong Lệnh quân tự giải quyết cho tốt.”