Angelo, Escalus, các Gia nhân và một Quan Tòa bước vào.
ANGELO.
Ta không thể biến luật pháp thành bù nhìn rơm,
Dựng lên chỉ để dọa dẫm loài chim săn mồi,
Rồi để nó đứng yên một chỗ cho đến khi thói quen biến nó
Thành chậu đậu chứ không còn là nỗi sợ.
ESCALUS.
Vâng, nhưng dẫu sao
Hãy thật nghiêm khắc, và thà khẽ rạch một nhát
Còn hơn ngã lăn ra rồi bầm dập đến chết. Hỡi ôi, người thanh niên này,
Kẻ mà tôi muốn cứu, vốn có một người cha vô cùng cao quý.
Xin các hạ hãy tự ngẫm lại xem,
Người mà tôi tin là vô cùng chuẩn mực về đức hạnh,
Rằng trong những chuyển biến của chính tình cảm nơi ngài,
Nếu thời gian trùng khớp với không gian, hay không gian với ước muốn,
Hoặc nếu hành động kiên quyết của dòng máu trong người ngài
Đã có thể đạt được mục đích tự nhiên của chính ngài,
Liệu có khi nào trong suốt cuộc đời mình
Ngài đã từng lầm lỗi ở điểm này, thứ mà giờ đây ngài đang quở trách anh ta,
Và rước luật pháp giáng xuống đầu chính mình.
ANGELO.
Bị cám dỗ là một chuyện, hỡi Escalus,
Còn sa ngã lại là chuyện khác. Ta không phủ nhận rằng
Bồi thẩm đoàn định đoạt sinh mạng phạm nhân
Trong số mười hai kẻ tuyên thệ có thể có một hoặc hai tên trộm
Còn tội lỗi hơn cả kẻ chúng đang xét xử. Điều gì phơi bày trước công lý,
Thì công lý sẽ tóm lấy điều đó. Luật pháp nào biết được chuyện
Đám kẻ trộm lại xét xử cả kẻ trộm? Rõ ràng như ban ngày,
Viên ngọc nào chúng ta tìm thấy, chúng ta cúi xuống và nhặt lấy,
Bởi vì chúng ta nhìn thấy nó; nhưng thứ gì ta không nhìn thấy,
Ta cứ thế dẫm lên, và chẳng hề bận tâm đến nó.
Ngài không thể giảm nhẹ tội lỗi cho hắn
Chỉ vì tôi cũng từng mắc những lỗi lầm tương tự; mà thay vào đó, hãy bảo tôi rằng,
Khi tôi, kẻ đang quở trách hắn, lại phạm tội y như vậy,
Hãy để chính phán quyết của tôi làm khuôn mẫu cho cái chết của tôi,
Và không có sự thiên vị nào cả. Thưa ngài, hắn phải chết.
Quản ngục bước vào.
ESCALUS.
Tùy theo sự minh triết của ngài vậy.
ANGELO.
Quản ngục đâu?
QUẢN NGỤC.
Thưa, ngài gọi tôi.
ANGELO.
Hãy đảm bảo rằng Claudio
Sẽ bị hành quyết vào lúc chín giờ sáng mai.
Hãy gọi cha cố đến gặp hắn, để hắn được chuẩn bị tâm lý,
Vì đó là trạm dừng cuối cùng trong cuộc hành hương này.
[Quản ngục đi ra.]
ESCALUS.
Thôi thì, xin trời độ trì cho hắn; và tha thứ cho tất cả chúng ta.
Có kẻ vươn lên nhờ tội lỗi, có kẻ ngã quỵ vì đức hạnh.
Có kẻ chạy trốn khỏi cạm bẫy của thói hư tật xấu mà chẳng hề hấn gì,
Và có kẻ bị kết án chỉ vì một lầm lỗi duy nhất.
Elbow và các Lính canh dẫn Froth và Pompey bước vào.
ELBOW.
Nào, giải chúng đi! Nếu đây là những con người tốt trong một đất nước mà chẳng làm gì ngoài việc dung dưỡng thói hư tật xấu của chúng ở những chốn tụ tập đồi trụy, thì tôi chẳng còn biết luật pháp là gì nữa. Giải chúng đi!
ANGELO.
Sao thế hả anh kia, tên anh là gì? Và có chuyện gì vậy?
ELBOW.
Bẩm quan lớn, tôi là cảnh sát nghèo của Công tước, và tên tôi là Elbow. Thưa ngài, tôi một lòng nương tựa vào công lý, và xin dẫn đến trước tôn nhan của ngài đây hai kẻ ban ơn khét tiếng.
ANGELO.
Kẻ ban ơn? Ồ, chúng là kẻ ban ơn gì chứ? Chẳng phải chúng là những kẻ tội phạm sao?
ELBOW.
Bẩm quan lớn, tôi không rõ chúng chính xác là loại người gì, nhưng bọn chúng là những kẻ tiểu nhân xảo quyệt, điều đó thì tôi chắc chắn, và hoàn toàn chẳng có lấy một chút sự đứng đắn nào trên đời mà những Cơ Đốc nhân tốt lành nên có.
ESCALUS.
Lời nói xuôi tai phết. Quả là một vị cảnh sát khôn ngoan.
ANGELO.
Thôi nào. Chúng thuộc hạng người gì thế? Tên anh là Elbow phải không? Sao ngươi không nói gì hở Elbow?
POMPEY.
Thưa ngài, hắn không nói được đâu. Hắn đang túng quẫn đấy ạ.
ANGELO.
Ngươi là ai, hả anh kia?
ELBOW.
Dạ thưa ngài, hắn á? Một kẻ rót rượu, thưa ngài; kiêm cả nghề dắt mối; kẻ phục vụ cho một ả đàn bà hư hỏng; mà nhà của mụ ta, thưa ngài, như người ta vẫn đồn, đã bị san bằng ở vùng ngoại ô; và giờ mụ ta lại mở một cái nhà tắm hơi, mà tôi nghĩ đó cũng là một ổ nhơ uế không kém.
ESCALUS.
Sao anh biết điều đó?
ELBOW.
Vợ tôi, thưa ngài, người mà tôi xin thề trước trời cao và tôn nhan của ngài—
ESCALUS.
Sao cơ? Vợ anh á?
ELBOW.
Dạ thưa ngài, người mà ơn trên cho tạ ơn là một người đàn bà đoan chính—
ESCALUS.
Thế nên anh mới nguyền rủa mụ ta à?
ELBOW.
Ý tôi muốn nói, thưa ngài, là tôi cũng sẽ tự nguyền rủa chính mình, cũng như nguyền rủa mụ ấy, rằng cái nhà kia, nếu đó không phải là ổ chứa thì thật uổng phí cho đời mụ ta, bởi vì đó là một chốn đồi bại.
ESCALUS.
Sao anh lại biết rõ thế, viên cảnh sát?
ELBOW.
Dạ thưa, thưa ngài, chính là qua vợ tôi, người mà nếu là một ả đàn bà lẳng lơ ong bướm, thì đã có thể bị buộc tội tà dâm, ngoại tình và mọi thứ ô uế trong cái nhà đó rồi.
ESCALUS.
Là do xúi giục của mụ đàn bà kia ư?
ELBOW.
Dạ thưa ngài, là do mụ Overdone; nhưng khi mụ ta nhổ nước bọt vào mặt hắn, thì vợ tôi đã khinh bỉ cự tuyệt mụ ta.
POMPEY.
Thưa ngài, nếu quan lớn rộng lượng cho phép, sự tình không phải thế đâu ạ.
ELBOW.
Hãy chứng minh trước mặt đám tiểu nhân này đi, hỡi con người đáng kính, hãy chứng minh đi.
ESCALUS.
[Nói với Angelo.] Ngài có nghe thấy hắn dùng từ ngô nghê không?
POMPEY.
Thưa ngài, mụ ta mang thai to; và thèm thuồng, xin quan lớn tha tội cho câu nói khiếm nhã này, món mận hầm; thưa ngài, chúng tôi chỉ có đúng hai quả trong nhà, vào đúng cái thời điểm khốn kiếp đó, chúng nằm, gọi là thế đi, trong một cái đĩa hoa quả, một cái đĩa trị giá tầm ba xu; các quan lớn hẳn đã nhìn thấy những cái đĩa như thế; chúng không phải đĩa sứ Trung Hoa, nhưng là những cái đĩa rất tốt—
ESCALUS.
Thôi, thôi nào. Không cần bận tâm đến cái đĩa, anh bạn.
POMPEY.
Dạ vâng, thưa ngài, chẳng đáng một xu; ngài nói rất phải. Nhưng xin quay lại vấn đề chính. Như tôi đã nói, mụ Elbow đây, vì đang mang thai, vâng, đang mang bụng chửa, và thèm thuồng, như tôi đã nói, món mận; và trong đĩa chỉ có đúng hai quả, như tôi đã nói, ngài Froth đây, chính con người này, sau khi đã ăn phần còn lại, như tôi đã nói, và, như tôi xin phép được nói, đã trả tiền rất sòng phẳng; bởi vì, như ngài biết đấy, thưa ngài Froth, tôi không thể thối lại cho ngài ba xu được—
FROTH.
Ừ, đúng thế thật.
POMPEY.
Rất tốt. Lúc đó ngài, nếu ngài còn nhớ, đang cắn hạt của mấy quả mận vừa rồi—
FROTH.
Ừ, tôi có làm thế thật.