Hãy dò nguồn nước thẳm:
Ai dò thấu biển sâu?
Dây dò sao đủ ngắn,
Canh gác ngủ dài lâu.
Kẻ mơ leo dốc đá
Nhọc nhằn, ngọn đồi cao;
Kẻ mơ đồng cỏ lạ
Cho bầy cừu hiền trao.
Bóng trắng vờn qua lại
Từ cột buồm tới buồm;
Họ cảm cơn bão dữ
Đang tiến sát bên lùm:
Đá ngầm ngay trước mặt,
Bãi cạn vẫn chưa qua;
Họ thét gào lẫn nhau
Trong cuồng phong bão táp.
Ôi, khe suối róc rách
Đổ nhạc giữa đồi non,
Và ổ chim ríu rít
Bên dòng suối mòn:
Tổ chim là hình bóng
Ẩn tình khỏi tai ương,
Tổ chim là linh hồn
Ngập tràn âm khúc thương.
Những người say ngủ mộng,
Mỗi người ở chốn đây;
Ánh chớp soi nụ cười
Trải trên từng nét mặt:
Con tàu lao, lao mãi,
Lao đi với tốc nhanh:
Người ngủ cười trong mộng,
Hồn than khóc số mình.
Chớp loé bừng ánh đỏ
Khắp cả chốn bầu trời;
Với mắt người say ngủ,
Tựa hoàng hôn buông lơi.
Mặt trời lặn thế nào
Mà lạ lùng đến vậy?
Từ hoàng hôn như thế
Bao giờ bình minh đây?
“Tỉnh dậy,” hồn lên tiếng:
Nhưng tai nào lắng nghe;
Họ quên bao phiền muộn,
Cả hy vọng, lê thê;
Họ quên bao hiểm họa,
Cả nụ cười, lệ nhòa;
Giấc mơ cầm chân họ
Đã bao năm tháng qua.
“Tỉnh dậy,” hồn gọi tiếp:
Nhưng phải tiếng gọi vang
Hơn thế nữa mới mong
Khai tâm người tỉnh giấc.
Kẻ mơ màng hoan lạc
Vì hạnh phúc người dưng;
Kẻ mơ, quên nhức nhối
Suốt đời đau vô chừng.
Từng người một chậm rãi,
Ôi, buồn bã làm sao!
Vừa khóc than, cầu nguyện,
Hồn cất bước bay vào:
Những linh hồn trong trắng
Tinh khiết tựa ngọc ngà;
Những linh hồn nhợt nhạt,
Than khóc buổi sa cơ.
Từng người một vút bóng,
Tựa cánh chim sầu thương,
Với tiếng ca mỏi mệt
Chẳng bạn đời vấn vương.
Giọng yêu thương câm nín,
Lời vô nghĩa buông lơi;
Từng người một vút bóng,
Tim mòn mỏi ngóng đời.
Lao đi và lao mãi,
Con tàu lướt thật nhanh:
Giữa lúc từ cột buồm
Bóng người vờn lướt nhanh,
Lặng lẽ như cõi chết
Nơi chiến địa thê lương;
Bóng họ hắt lên buồm
Tựa một vết nhơ vương.
Chẳng lời gọi người ngủ,
Chẳng bàn tay ngẩng cao:
Họ chìm vào giấc chết
Mộng trường thọ tiêu hao.
Phù vân và phù vân,
Lời Thuyết Sĩ đã trao:
Phù vân là kết cục
Cho muôn nẻo đường nào.
