Chung Do vừa kinh ngạc vừa vui mừng, vội vàng đứng dậy. "Chung Do không mời mà tới, đáng tội chết, đáng tội chết." Vừa nói, đôi chân ông hơi khuỵu xuống, ý muốn quỳ lạy. Tôn Sách sải bước tiến lên, kịp thời đỡ lấy cánh tay Chung Do, ngăn cản ông ta quỳ xuống.

"Ngưỡng mộ đại danh của Chung quân đã lâu, hôm nay được gặp mặt, thật là may mắn lắm thay."

Chung Do tuổi gần ngũ tuần, còn lớn hơn Tôn Kiên vài tuổi, dĩ nhiên không muốn dễ dàng quỳ lạy. Chỉ vì tới đây chật vật quá nên đành phải hạ thấp tư thái xuống. Tôn Sách hiểu rõ, bản thân hắn vốn chẳng có thiện cảm gì với loại lễ nghi quỳ lạy này, càng không thể để Chung Do quỳ. Dù không nể mặt Chung Do thì cũng phải nể mặt vợ chồng Quách Gia, bằng không hắn cũng chẳng cần vừa nghe Chung Do đến đã vội vã chạy tới gặp mặt.

Đã diễn kịch thì tất nhiên phải diễn cho trọn vẹn. Huống hồ nghe vài lời ít ỏi của Chung Do ngoài cửa, hắn đã biết bậc nhân tinh này thấu hiểu ý trẫm, đây chính là cơ hội tốt để thu phục lòng người đất Nhữ Dĩnh. Nếu dùng tốt, sức hiệu triệu của ông ta vượt xa đám người trẻ tuổi như Quách Gia, Tuân Du.

Thấy Tôn Sách lễ độ cung kính Chung Do, Quách Gia thì không nói làm gì, hắn hiểu rõ ý định của Tôn Sách, nhưng Chung phu nhân lại mừng rỡ ra mặt. Bà là thứ nữ chi tộc nhà họ Chung, vốn địa vị trong gia tộc không cao, cần Chung Do giúp đỡ. Giờ đây thế cục đảo ngược, Quách Gia là tâm phúc của Ngô Vương, bà lại là bạn thân khuê các của chị em Vương hậu, Chung Do vì vợ chồng họ mà được Ngô Vương lễ kính, tất nhiên là nở mày nở mặt.

Chung phu nhân không ngờ Tôn Sách lại tới, chỗ ngồi chưa sắp xếp đầy đủ, bèn mời Tôn Sách ngồi chủ tọa, Chung Do ngồi khách tọa, còn mình thì đi lo liệu tiệc rượu. Sau khi thỉnh thị Tôn Sách, bà lại phái người đi mời Viên Quyền.

Tôn Sách hàn huyên vài câu với Chung Do, không hề hỏi Chung Do làm sao tới được đây — đi đường tắt tới đây tự nhiên chẳng phải chuyện vẻ vang gì, không hỏi cũng tốt — hắn đi thẳng vào vấn đề, hỏi Chung Do đánh giá về tình thế hiện nay. Chung Do đang cần cơ hội thể hiện, rất vui lòng khi có một màn mở đầu tự nhiên như vậy, liền tiếp lời chủ đề lúc nãy với Chung phu nhân mà nói tiếp.

Chung Do chắp tay bái lần nữa. "Đại vương tuy khởi từ Kinh Tương, nhưng xuất sĩ lý chính lại từ Dự Châu, tự nhiên hiểu rõ Nhữ Dĩnh chính là nơi hội tụ của đảng nhân. Chung Do nghe nói Đại vương có lòng bài xích với đảng nhân, nên không tự lượng sức mình, mạo muội muốn thay mặt Đại vương giải bày."

Tôn Sách khom người đáp lễ. "Nguyện nghe cao kiến."

"Thật lòng mà nói, đảng nhân tuy trọng Nho kinh, nhưng đã chẳng còn là những quân tử ôn nhuận như ngọc như phu tử nữa, hành sự không khỏi thiên kiến. Tuy nhiên, Khổng Tử nói về Nhân, Mạnh Tử nói về Nghĩa, Nho môn vốn dĩ chẳng phải là bất biến. Đảng nhân cách xa phu tử một chút, lại gần Mạnh Tử hơn một chút, chỉ là ngoài sự hào sảng 'dẫu ngàn vạn người ta vẫn đi' ra, còn có thêm vài phần quyết tuyệt của Mặc gia: tuốt kiếm đứng dậy, chết không quay đầu."

Tôn Sách cũng không thấy lạ. Quan điểm như vậy trước đây hắn đã từng nghe qua. Hán mạt, văn võ phân chia đã có dấu hiệu nhưng chưa rõ ràng, văn sĩ tập kiếm không phải là ít, Từ Thứ, Tuân Du đều là những người xuất nhập giữa văn và võ. Tuy nhiên, việc Chung Do quy kết sự thiên kiến của đảng nhân là do bên trong có Nghĩa của Mạnh Tử, bên ngoài hành hiệp của Mặc gia, thì quả thực có chút mới mẻ. Hán đại trọng hiệp khí, thậm chí có thể nói là giai đoạn cuối của tinh thần hiệp khách, người đời sau thường nói Mặc gia vì thế mà tiêu vong, nay xem ra chưa chắc đã chính xác.

Mặc gia không tiêu vong, chỉ là thay đổi hình thức, rời xa trung tâm ghi chép văn hóa, không còn là hiển học sánh ngang với Nho gia nữa, mà trở thành học vấn của thị dân giang hồ. Mà việc ghi chép lịch sử Trung Quốc tuy phong phú, nhưng lại lấy triều đình làm đối tượng chính, sự quan tâm dành cho thị dân giang hồ còn chưa đủ.

"Theo ý Chung quân, đảng nhân lại là người tập đại thành của chư tử sao?" Tôn Sách cười nói, mang theo vài phần giọng điệu đùa cợt.

"Không sai, đảng nhân không phải là Nho sinh theo nghĩa nguyên bản, cũng như Nho môn không phải là Nho môn theo nghĩa nguyên bản. Thực ra Nho - Mặc - Đạo - Pháp tuy công kích lẫn nhau, tranh cãi không dứt, nhưng bản chất lại là sự phân tranh bên trong nội bộ giới sĩ nhân. Cùng đạo mà khác thuật, tan tan hợp hợp là điều khó tránh, lấy sở trường bù sở đoản cũng là lẽ tự nhiên. Cho nên, đảng nhân không phải là Nho sinh, nhưng có thể gọi là Nho sĩ, trước tiên là Sĩ, sau đó mới là Nho sinh."

Tôn Sách khẽ nhướn mày, nhưng không bình luận gì. Chung Do quy đảng nhân vào hàng Sĩ, đây là đang muốn dựa theo sĩ luận của hắn, nhưng có thể tự biện minh cho mình được hay không, là tiến bộ hay thụt lùi, hắn vẫn chưa thể khẳng định, không nên vội vã đánh giá.

"Tất nhiên, họ kế thừa cựu học, tầm nhìn khó tránh khỏi chưa đủ rộng, có một khoảng cách so với Sĩ đạo mà Đại vương đề xướng, cảnh giới có phần khiếm khuyết. Nhưng đây chỉ là khác biệt giữa năm mươi bước và một trăm bước, thậm chí có thể nói đây là đảng nhân lấy thân thử pháp, đụng phải tường nam, dùng chính máu tươi tính mạng của mình để chứng minh con đường này không thông, tạo ra chút tham khảo cho Đại vương thai nghén luận thuyết mới. Xét về sơ tâm, không hề khác biệt."

Tôn Sách trầm ngâm không nói. Chung Do tuy không nói cái nhìn của mình về đảng nhân có thiên kiến, nhưng việc nhấn mạnh sự hy sinh của đảng nhân có tác dụng tham khảo đối với hắn, thì không thể nói là hoàn toàn khiên cưỡng. Sở dĩ hắn phát đại nguyện, muốn thay đổi tiến trình của văn minh Hoa Hạ, xét ở mức độ nào đó chẳng phải chính là không muốn nhìn thấy tầng lớp tinh anh xã hội trở thành phụ thuộc của quyền lực, lấy việc tranh nhau làm nô tài của hoàng quyền làm vinh sao. Từ điểm này mà xét, đảng nhân ở mức độ nào đó là phù hợp với kỳ vọng của hắn. Hắn phản đối đảng nhân, chỉ là phản đối sự thiên kiến của họ, phản đối sự bế quan tỏa cảng của họ, phản đối việc họ không thực tế mà thôi.

Hắn không thể phản đối sự đảm đương lấy thiên hạ làm trách nhiệm của bản thân ở đảng nhân, cũng không thể phủ định tinh thần sát thân thành nhân, xả thân thủ nghĩa của đảng nhân, ít nhất thì thế hệ đảng nhân thời Lý Ưng, Phạm Bàng đều có phong cốt ấy.

"Đạo thuật trái ngược, trọng Đạo mà khinh Thuật, đây là lý do đảng nhân thất bại. Đạo thuật tương y, lấy Thuật chứng Đạo, đây là lý do Đại vương thắng lợi." Chung Do vuốt râu, mỉm cười nhạt: "Đại vương muốn hành Vương đạo, lấy Vương đạo thắng Bá đạo, chí hướng cao xa, khiến người khâm phục. Chỉ tiếc khúc cao thì ít người họa, chính đạo quanh co xa xôi, không phải người đại nhân đại dũng thì khó hành, không phải người đại trí đại thánh thì khó biết, thiên hạ người thấu hiểu thâm ý của Đại vương đếm trên đầu ngón tay, chẳng qua chỉ được hai ba người mà thôi."

Tôn Sách cười. Bất kể Chung Do nói đây là lời thật lòng hay chỉ là nịnh hót, nghe vào quả nhiên thoải mái, khiến hắn có cảm giác gặp được tri âm, vui như uống rượu ngon. Hắn cũng hiểu rõ bản thân có chút lý tưởng hóa, nửa đêm tỉnh mộng, thường hay tự nghi ngờ, không biết mình có đi vào vết xe đổ của Vương Mãng hay không. Cải cách xã hội là một công trình hệ thống, tuyệt đối không phải vài người, vài năm là có thể thực hiện được. Hắn là một kẻ xuyên không, si tâm vọng tưởng muốn thay đổi tiến trình lịch sử, sao biết được sẽ không khéo quá hóa vụng, trở thành Vương Mãng hoặc Diệp Khinh Mi?

Quách Gia đúng lúc lên tiếng, dẫn dắt chủ đề tiếp tục. "Nghe lời Chung quân nói vậy, bọn ta phụ tá Đại vương cũng là ếch ngồi đáy giếng, chỉ biết kết quả mà không biết nguyên do?"

Chung Do mỉm cười nhẹ. Ông không tiện phê bình Tôn Sách trước mặt, nhưng phê bình Quách Gia thì chẳng có vấn đề gì cả. "Phụng Hiếu, nếu Đại vương dùng chính sách nhà Tần, hành Bá đạo, thì trong vòng mấy năm có thể quét sạch thiên hạ?"

Quách Gia chớp chớp mắt, hỏi ngược lại: "Chung quân cho là mấy năm?"

"Ba năm, nhiều nhất là năm năm. Năm châu chiếm một nửa hộ khẩu thiên hạ, trưng tập sĩ tốt, có thể được năm sáu mươi vạn quân, vơ vét tiền lương, có thể lập tức có được lương thực năm năm. Một năm bình Quan Trung, một năm bình Hà Bắc, một năm càn quét bốn biên. Phục thi triệu người, máu chảy nghìn dặm, hộ khẩu thiên hạ giảm đi một nửa, sau đó hạ chiếu Luân Đài, cùng dân nghỉ ngơi, thiên hạ có thể an định."

"Vậy sao?" Quách Gia cười càng thêm đắc ý. "Đã nhẹ nhàng như vậy, sao Đại vương lại không chịu, cứ phải dây dưa với triều đình, Viên Đàm?"

"Bởi vì thứ Đại vương muốn đạt được không phải là thiên hạ, mà là Vương đạo. Ngài muốn chứng minh cho người trong thiên hạ thấy Vương đạo có thể thắng Bá đạo, đi đường thẳng, bày trận đường hoàng, mới là Vương đạo." Chung Do quay sang Tôn Sách, ánh mắt rực rỡ. "Đại vương, Chung Do vô tài đức, chỉ có tuổi tác, ỷ già bán già, cả gan vọng ngôn, nếu có mạo phạm, xin Đại vương rộng lòng bao dung."

Tôn Sách mỉm cười. Lão già này quả nhiên quỷ quyệt, nói lời hay như vậy, thái độ lại hạ thấp như thế, ta cảm kích ông còn không kịp, đâu còn có thể tức giận. Cho dù thật sự có gì không vừa ý cũng chẳng ngại nổi giận được. Chẳng trách ông ta có thể sống tới hơn tám mươi tuổi, bảy mươi mấy tuổi còn có thể sinh ra một đứa con lúc về già thông minh tuyệt đỉnh nhưng lại phá gia chi tử.

Tuy nhiên, mấy câu này của Chung Do quả thực đã nói đúng trọng tâm. Có lẽ là người ngoài cuộc tỉnh táo, ông ta nhìn thấu đáo hơn cả những cận thần như Trương Hoành, Quách Gia. Không phải ta không thể nhanh chóng bình định thiên hạ, ta chỉ là không muốn thắng quá gian nan, thắng thảm chẳng khác nào bại, đánh nhau đầu rơi máu chảy thì có gì hay. Ta không những phải thắng, mà còn phải thắng một cách nhẹ nhàng, đẹp đẽ. Ta muốn chứng minh cho người thiên hạ thấy phát triển mới là đạo lý cứng, chỉ có giải phóng tư tưởng, thực sự cầu thị, mới có thực lực, mới có tôn nghiêm, không đánh mà khuất phục được binh lính đối phương.

Trước đó, giữ lại Thiên tử, Viên Đàm thì có can hệ gì? Hãy để họ nhảy nhót, xem họ có thể nhảy ra kết quả gì, có thể ép ta toàn lực ứng phó hay không. Nhìn đối thủ tức giận điên cuồng, nghiến răng nghiến lợi, mà chẳng làm gì được ta, cũng là một loại hưởng thụ đấy.

"Chung quân khiêm tốn rồi. Mậu tán tán ta không dám nhận, nhưng quả thực nhận được nhiều gợi mở. Con đường phía trước mịt mờ, ta cũng đang dò dẫm tiến lên, không biết rõ có thể đi tới bước nào, nếu có bậc trí giả như Chung quân phụ tá, trong lòng sẽ vững tâm hơn nhiều. Chung quân, đã tới đây rồi thì hãy an tâm ở lại, không ngại thì ở đây một thời gian, cho phép ta thường xuyên thỉnh giáo, thế nào?"

Chung Do đại hỉ, tảng đá lớn treo trong lòng suốt dọc đường cuối cùng cũng đặt xuống đất. Tuân Văn Nhược, lần này ngươi thực sự đã bỏ lỡ rồi. Thiên tử tuy là anh tài, lễ hiền hạ sĩ, nhưng so với Ngô Vương thì chung quy vẫn kém một bậc. Chung Do rời khỏi chỗ ngồi, quỳ rạp xuống đất.

"Chung Do cùng đường tới nương nhờ, đội ơn Đại vương không bỏ, dám không dốc lòng trung ngu muội, dốc hết tài hèn sức mọn, dâng lời vọng ngôn, mong sao có được một lời hữu ích."

Lần này Tôn Sách không khiêm tốn, thản nhiên nhận đại lễ của Chung Do. Đã là quân thần thì lễ tiết quân thần vẫn phải có. Cho dù sau này Chung Do không đưa ra một kiến nghị nào, thì chỉ riêng việc ông ta bỏ trốn khỏi Tả Phùng Dực khi lâm trận cũng đã đủ tát Thiên tử một cái đau điếng rồi. Đối với nội bộ mà nói, có bậc danh sĩ già đất Nhữ Dĩnh là Chung Do đứng ra, việc chỉnh đốn sĩ phong đất Nhữ Dĩnh cũng có thể đạt được đột phá trọng đại.

Trước mắt đã có một cơ hội vô cùng phù hợp. Tưởng Cán từng nói, lòng công danh của Chung Do rất nặng, luôn muốn cầm quân, mà hắn hiện tại đang cần một người thâm nhập Thương Lạc, đến cửa ngõ Quan Trung để đồn điền. Chung Do đưa mình tới vào lúc này, quả thực là ý trời, không cần chọn nữa, chính là ông ta rồi.

Tất nhiên, cơ hội này không thể cho quá tùy tiện, những thứ quá dễ dàng có được sẽ không ai biết trân trọng. Trước hết hãy bỏ đói sự thèm khát của ông ta một thời gian, sau Tết rồi hãy tính. Nhân cơ hội đón năm mới, để ông ta về Dĩnh Xuyên lộ mặt một lần, làm một bộ da hổ dọa người.

Tôn Sách đã định sẵn chủ ý trong lòng, không bàn cụ thể việc sắp xếp nữa, quay sang nói cười vui vẻ với Chung Do, trò chuyện về thư pháp. "Nghe danh thư đạo của Chung quân tinh thâm đã lâu, vang danh khắp Quan Trung, người đời bất kể sang hèn, đều lấy việc có được mộ chí do Chung quân viết làm vinh hạnh. Vừa hay có một việc muốn làm phiền Chung quân, mong Chung quân đừng từ chối mới tốt."

Chung Do hiểu rõ, việc này là không tránh khỏi. "Nguyện vì Đại vương hiệu lực, không biết là thân hữu nào của Đại vương?"

"Ừm, không phải một người hai người, mà là mấy chục người." Tôn Sách vẫy tay với chị em Viên Quyền, Viên Hành vừa mới bước vào cửa, cười nói: "Vương hậu, phu nhân, các nàng tới thật đúng lúc, đại thư gia ở ngay trước mắt đây."

Sắc mặt Chung Do hơi biến đổi, ánh mắt nhìn Tôn Sách có chút khác lạ.