Huy động hai mươi vạn đại quân xuất chinh, đối với Viên Đàm mà nói đây là cú đánh cuối cùng, không thắng thì vong, áp lực lớn thế nào không cần nói cũng biết. Khốn nỗi chưa đánh đã đụng phải xương cứng, Từ Côn, Thẩm Hữu đóng cửa không ra, gần như từ bỏ nửa Thanh Châu, tập trung binh lực cố thủ Cao Đường, Lịch Thành và Lâm Tri. Nếu nói Lịch Thành và Lâm Tri còn nằm trong dự liệu, thì Chu Nhiên thủ Cao Đường là điều hoàn toàn không ngờ tới trước đó.

Nhìn từ chiến sự vừa qua, dù tập trung binh lực mãnh công, khả năng hạ được Cao Đường trong thời gian ngắn cũng không cao. Gần trăm chiếc nỏ mười thạch bắn tập trung cũng không thể đuổi Chu Nhiên xuống khỏi tướng đài nơi hắn quan sát toàn cục, trong khi máy bắn đá và vọng lâu của quân mình lại bị đối phương tập trung đả kích, về năng lực chế tạo và sử dụng quân khí, thế yếu của phe mình vô cùng rõ rệt.

Cao Đường đã như vậy, Lịch Thành và Lâm Tri có thể tưởng tượng ra, cường công đoạt lấy liệu có sáng suốt hay không, liền trở thành một vấn đề vây quanh tâm trí Viên Đàm. Bỏ Thanh Châu mà lấy Duyện Châu, sức hấp dẫn đối với hắn quả thực không nhỏ. Thanh Châu có quân Giang Đông, Duyện Châu thì không.

Viên Đàm trải bản đồ ra, ánh mắt đảo qua đảo lại trên đất Duyện Châu, càng lúc càng động lòng. Xét về phòng tuyến của Tôn Sách, khu vực giáp ranh với Duyện Châu thực ra là một mắt xích yếu. Vì liên minh với Tào Ngang, Tôn Sách đã cắt giảm binh lực, nhất là việc điều Lữ Phạm đang trấn thủ Tuy Dương tới Tuấn Nghi, gần đây lại vì Lỗ Túc tấn công Hoằng Nông, Hà Nam xuất hiện chỗ trống, Lữ Phạm lại di chuyển về phía tây bổ sung phòng ngự, ngay cả Lữ Mông, Tưởng Khâm ở Trần Quốc đều bị điều đi, toàn bộ phòng tuyến Duyện Châu chỉ còn lại một mình Kỷ Linh làm đô đốc, sau đó là Kiều Nhuế phụ trách đồn điền.

Kỷ Linh thiện chiến, nhưng Kiều Nhuế lại là kẻ tầm thường. Viên Đàm không xa lạ gì hai người này. Nếu có thể khống chế Duyện Châu, từ Duyện Châu tấn công Dự Châu, uy hiếp đối với Tôn Sách chắc chắn càng lớn hơn. Hơn nữa Kỷ Linh tự thân khó bảo toàn, cũng không thể viện quân cho Lịch Thành, đối với việc đoạt lấy Thanh Châu cũng có chỗ tốt.

Vấn đề duy nhất là làm như vậy, hắn rất có thể lại phải đối mặt với chủ lực của Tôn Sách.

Quách Đồ nhìn chằm chằm Viên Đàm, tim đập thình thịch, có chút thở không thông. Đây là kết quả hắn suy nghĩ nát óc, là một cơ hội hiếm có, phân binh đoạt lấy Thanh Châu, Duyện Châu, dẫn nhập hệ Thanh Châu, hệ Duyện Châu, cân bằng hệ Ký Châu, hệ Nhữ Dĩnh mới có cơ hội giành lại quyền lực, huống hồ hệ Duyện Châu chắc chắn thân cận với hệ Nhữ Dĩnh hơn, có lợi cho việc tăng cường quyền phát ngôn của hệ Nhữ Dĩnh.

Viên Đàm mấy lần muốn đáp ứng Quách Đồ, nhưng lời đến bên miệng, hắn vẫn nuốt ngược trở lại. Tạm thời thay đổi phương án chiến lược, đây là đại kỵ của binh gia, phải qua suy nghĩ cẩn trọng, ít nhất phải bàn bạc với mấy mưu sĩ, tướng lĩnh chủ chốt, nếu không sẽ thành "nhất ngôn đường" (độc đoán), lệnh buổi sáng lệnh buổi tối thay đổi, cấp dưới sẽ không biết theo ai.

"Quách công, kế là kế hay, nhưng ảnh hưởng cũng lớn. Chưa nói đến Duyện Châu có thể đánh chiếm hay không, tình thế sau khi đánh chiếm cũng vô cùng phức tạp, không thể không có phương án dự phòng." Viên Đàm giơ tay lên, ra hiệu Quách Đồ đừng vội. "Tấn công vừa mới bắt đầu, có hạ được Cao Đường hay không còn phải xem mấy ngày nữa, ông chuẩn bị thật tốt đi, đến lúc đó hãy nhắc cũng chưa muộn."

Quách Đồ không che giấu nổi thất vọng, nhưng lại hiểu tâm tư của Viên Đàm. Nhìn từ góc độ khác, hắn thậm chí nên cảm thấy vui mừng, ít nhất Viên Đàm không khinh suất như Viên Thiệu. Kế hoạch này gần như phải thay đổi toàn bộ phương án tác chiến, dính líu đến mọi mặt, vốn dĩ không nên quyết định vội vàng. Tuân Diễn thống binh đóng quân ở Hà Nội, nếu muốn tấn công Duyện Châu, còn cần người Ký Châu bỏ sức.

Quách Đồ lại bàn bạc với Viên Đàm một hồi, lúc này mới đứng dậy rời đi. Viên Đàm một mình ngồi trong đại trướng lặp đi lặp lại cân nhắc, mãi cho đến khi Thư Thụ vội vã vào trướng, gió lạnh ùa vào trướng, thổi ngọn lửa lay động, Viên Đàm giật mình tỉnh giấc, ngẩng đầu nhìn lại, chỉ thấy sắc mặt Thư Thụ xanh xao, toàn thân đầy hàn khí, trong tay cầm mấy tờ giấy, ngồi xuống đối diện Viên Đàm, đưa giấy cho Viên Đàm.

"Sử quân, đây là chiến báo buổi sáng."

Giọng của Thư Thụ có chút khàn. Viên Đàm nhìn thấy, rót một chén rượu nhạt, đưa cho Thư Thụ, tiện tay tiếp lấy chiến báo trong tay Thư Thụ. Thư Thụ tiếp lấy chén rượu, uống một hơi cạn sạch, thở dài một hơi thật dài.

Viên Đàm nhìn chiến báo, thở dài một tiếng. Nửa ngày kịch chiến, bị hủy ba mươi ba chiếc lâu xa, mười một cái máy bắn đá, thương vong tướng sĩ hơn bảy trăm người, chiến quả đạt được lại vô cùng đáng thương, nhìn qua thì liệt kê ra một số, nhưng thực sự cái đáng nhắc đến thì không có cái nào.

Viên Đàm đặt chiến báo xuống, ngón tay nhẹ gõ vào đầu gối, nghĩ mãi không ra. "Công Dữ, ngươi nói xem, Chu Nhiên làm thế nào mà phòng được nỏ mười thạch?"

"Khoảng cách quá xa, không nhìn rõ." Thư Thụ lắc đầu, thần tình chán nản.

Thành Cao Đường xây dọc theo sông, gần như hình vuông, mỗi cạnh dài khoảng hai trăm bước, tướng đài ở trung tâm thành cách tường thành chỉ hơn một trăm bước. Nỏ mạnh mười thạch tầm bắn vượt quá bốn trăm bước, dù bố trí ở cách thành hai trăm bước, cũng đủ để bắn tới tướng đài ở trung tâm thành. Nghĩ đến điểm này, Viên Đàm mới chuẩn bị gần trăm chiếc nỏ mạnh mười thạch, định một phát phá hủy tướng đài, bắn chết được Chu Nhiên càng tốt, không bắn chết được Chu Nhiên cũng phải khiến hắn không thể quan sát tình thế trong và ngoài thành. Đáng tiếc ý nghĩ của họ đã thất bại, nửa ngày thời gian, trăm chiếc nỏ mạnh mười thạch bắn ra mấy ngàn mũi tên khổng lồ, gần như tiêu hao sạch số tiễn đã chuẩn bị, chỉ thấy tiễn khổng lồ bắn lên tướng đài, tướng đài lại đứng sừng sững không chút lay chuyển, căn bản không có dấu hiệu sụp đổ.

Điều này khiến Thư Thụ rất lo lắng. Đối mặt với một đối thủ không nắm rõ thực hư là điều đáng sợ nhất, ngươi căn bản không biết phải làm thế nào mới có thể giành thắng lợi. Sau khi đợt tấn công đầu tiên của nỏ mười thạch không đạt được hiệu quả như dự kiến, Thư Thụ đã nhận ra điều không ổn, mạo hiểm trèo lên lâu xa, quan sát cự ly gần, nhưng cách hai ba trăm bước, thị lực của ông không đủ, không nhìn rõ bố trí trên tướng đài.

Viên Đàm nhìn Thư Thụ đang chán nản, dở khóc dở cười. Thư Thụ gần đây tâm trạng sa sút, không tự tin như trước, xem xét sự việc cũng có chút bi quan. Một vài chi tiết khó tránh khỏi sơ suất. Ông là người đọc sách, đọc sách quanh năm dẫn đến thị lực không tốt, không nhìn rõ tướng đài cách hai trăm bước, nhưng người khác nhìn rõ mà, xạ thủ trên vọng lâu có thể, ông lại không để xạ thủ giúp đỡ, thật sự là trăm sơ hở cũng có một sai sót.

Viên Đàm gọi một thân vệ, bảo hắn đi tìm mấy thợ thủ công giàu kinh nghiệm lại có thị lực tốt trong doanh trại tiếp tế, chạy tới vọng lâu tiền tuyến, quan sát cẩn thận, suy ngẫm cách Chu Nhiên phòng thủ trước sự bắn phá của nỏ khổng lồ, rồi tiến hành mô phỏng, bảo vệ lâu xa của phe mình. Nửa ngày tổn thất ba mươi ba chiếc lâu xa, vượt quá tốc độ chế tạo, tuyệt đối không phải kế lâu dài.

Nhìn Viên Đàm sắp xếp người, Thư Thụ cũng phản ứng lại, có chút lúng túng. Viên Đàm an ủi ông: "Công Dữ, người trí tuệ ngàn tính toán cũng có một sai sót, không có gì lạ. Chúng ta vây đánh Cao Đường, vốn dĩ đã có mục tiêu lấy chiến thay luyện, học tập quân khí của đối phương chế tạo cũng là luyện, chỉ là luyện thợ thủ công mà thôi. Dục tốc bất đạt, ta thà bỏ ra chút thời gian ở Cao Đường, cũng phải học thêm được chút kiến thức, cho dù trận này không thắng, tương lai lui về giữ Ký Châu cũng có thể dùng tới."

Thư Thụ vô cùng tán đồng. "Lời của Sử quân rất đúng. Trình độ quân khí của quân Giang Đông rất cao, chúng ta tuy không bằng, nhưng có thể nỗ lực đuổi theo, cho dù là học vẹt, cũng còn hơn là không học, huống hồ có ví dụ để noi theo, học tập bao giờ cũng nhanh hơn một chút." Thư Thụ dừng một chút, lại nói: "Sử quân có còn nhớ, khi Tôn Sách chiến ở Tương Dương, việc đầu tiên làm là gì không?"

"Gì cơ?" Viên Đàm không biết Thư Thụ muốn nói gì, nhưng ông nhìn thần tình Thư Thụ thì hẳn là đã ngộ ra điều gì đó, không dám sơ suất, vội vàng ghé lại gần, chăm chú lắng nghe.

"Tôn Sách trận đầu Tương Dương, đoạt lấy sản nghiệp nhà họ Thái, nhưng nhà họ Thái lại không trở mặt thành thù với hắn, là bởi vì hắn giao việc chế tạo quân khí cho nhà họ Thái. Những kỹ nghệ đúc quân khí đó là hắn tự truyền thụ cho nhà họ Thái, hay là thợ thủ công nhà họ Thái vốn đã biết?"

Thư Thụ vừa nói vừa nghĩ, những tin tức này đều là sau này dần dần thu thập được, không thành hệ thống, ông trước kia cũng không chú ý chắp nối, đột nhiên có cảm ngộ, dường như bắt được một tia sáng, nhưng lại cần thời gian để tụ lại thành đầu mối. Viên Đàm cũng ngẩn người, hắn cẩn thận lục lọi lại trí nhớ, phát hiện ra một vấn đề. Tôn Sách trọng công thương, trình độ quân khí thiên hạ đệ nhất, nhưng đây đều là công lao của cha con Hoàng gia. Hoàng gia và Thái gia là thông gia, khi chiến Tương Dương, cha con Hoàng gia dường như vẫn chưa quy phục dưới trướng Tôn Sách.

Viên Đàm lập tức sai người đi mời Quách Đồ. Quách Đồ phụ trách thu thập tình báo, thông tin chỗ hắn là đầy đủ nhất.

Thời gian không lâu, Quách Đồ chạy tới, còn mang theo một cuốn văn thư. Hắn trải văn thư trước mặt Viên Đàm, lật đến một trang trong đó, chỉ vào văn tự phía trên nói: "Bất kể là nguyên nhân gì, nhìn từ thông tin chúng ta nắm được, bản thân Tôn Sách không am hiểu kỹ nghệ bách công, nhưng hắn biết dùng người, đặc biệt là biết khích lệ người. Trận Tương Dương, hắn từng trọng thưởng thợ thủ công Thái gia, tổ chức thi đấu, từ đó chọn ra những thợ thủ công kỹ thuật tinh xảo nhất, lại đem kỹ thuật của họ tổng hợp lại, gạt bỏ cái xấu giữ lấy cái tốt, lúc này mới đúc ra được giáp trụ kiên cố hơn và binh khí sắc bén hơn, ngay cả kim ty cẩm giáp nổi tiếng cũng là từ đó mà ra."

Viên Đàm và Thư Thụ nhìn nhau, vỗ tay cười. Thư Thụ lập tức lại lắc đầu. "Thần ngu muội, việc Tôn Sách đã làm từ mấy năm trước, thần lại mãi không để tâm, đến tận bây giờ mới có chút ngộ ra, cách xa nhau đâu chỉ ngàn dặm."

Mặt già Quách Đồ đỏ bừng, xấu hổ không chỗ dung thân. Hắn phụ trách thu thập tình báo, lại không thực sự tiêu hóa tình báo, ngay cả đầu mối quan trọng như vậy cũng bỏ sót, ngược lại là Thư Thụ phát hiện ra trước. Hắn còn có chút hối hận, nếu sớm học Tôn Sách trọng thưởng thợ thủ công, trình độ quân khí hai bên không đến mức chênh lệch xa như vậy, có lẽ Viên Thiệu cũng không có thất bại Quan Độ. Viên Thiệu công Tuấn Nghi không hạ được, chẳng phải là chịu thiệt về quân khí sao.

Viên Đàm nhìn vào mắt, vội vàng an ủi. "Công Dữ, mất cừu mới sửa chuồng vẫn chưa muộn. Nay thợ thủ công trong quân có tới hàng vạn người, nếu có thể tập hợp những thợ thủ công khéo léo trong đó lại, xây mấy mộc học đường là dư sức. Nếu có thể tìm được từ trong đó một hai người như Hoàng Thừa Ngạn, thì lại càng tốt."

Thư Thụ thở dài một tiếng. Thợ thủ công khéo léo có lẽ có thể tìm được, Hoàng Thừa Ngạn thì đừng mơ. Ông ở Ký Châu nhiều năm, chưa từng nghe nói có danh sĩ nào tinh thông học vấn máy móc bách công. Tuy nhiên ông vẫn kiến nghị Viên Đàm truyền thư Điền Phong, bảo ông ta tìm kiếm những người đọc sách có chí hướng về mặt này. Nhìn từ các dấu hiệu, chìa khóa để Tôn Sách xây dựng mộc học đường thành công là người đọc sách biết chữ nghĩa, có thể thông hiểu cổ tịch, chứ không chỉ là thợ thủ công.

Viên Đàm liền cùng Thư Thụ, Quách Đồ bàn bạc, học theo kế cũ của Tôn Sách, dùng cách trọng thưởng để khích lệ thợ thủ công, giải quyết cách phòng thủ nỏ mười thạch của Chu Nhiên.

Mệnh lệnh truyền ra, phản ứng quả nhiên mạnh mẽ, thợ thủ công trong doanh trại tiếp tế vốn không chịu tới tiền tuyến để xem xét thiết bị trên tướng đài trong thành, nghe nói có trọng thưởng, tức thì phấn chấn hẳn lên, không ít thợ thủ công trẻ tuổi khỏe mạnh, thị lực tốt, kỹ thuật cũng không tệ đã chủ động xin đi, mạo hiểm trèo lên lâu xa.

Sau nửa ngày, tổng hợp kết quả quan sát của hàng chục thợ thủ công, Thư Thụ cơ bản đã nắm rõ nguyên lý trong đó, vẽ ra bản thảo. Nhìn bản thảo, Thư Thụ thở dài một tiếng, cảm khái không thôi.

"Đại đạo chí giản, nhu nhược thắng cương cường, không ngờ trong bách công lại có chân ý. Chúng ta thực sự như người mù, mua hòm trả ngọc."