Lưu Bị vừa vượt Dịch Thủy, tiến vào Ký Châu, hành tung của hắn đã luôn nằm dưới sự giám sát của Viên Đàm. Ngày nào Viên Đàm cũng nhận được vài bản báo cáo, biết rõ Lưu Bị đã gặp những ai, từng đi những nơi nào, nắm rõ như lòng bàn tay.
Khi biết Lưu Bị từ chối các buổi yến tiệc dọc đường, Viên Đàm cảm thấy có chút khác lạ. Lưu Bị tham hưởng lạc vốn đã nổi tiếng, lúc trước tranh đoạt Trác Quận từng cướp bóc dân quê nhà, nay lại trái ngược hoàn toàn, giữ mình theo lễ, khiến hắn ít nhiều cảm thấy bất ngờ.
Điều thực sự khiến Viên Đàm hối hận lại chính là Khiên Chiêu. Lưu Bị đặc biệt dừng lại ở An Bình Quan Tân một ngày, để Khiên Chiêu tế tổ gặp bạn, mà Khiên Chiêu lại dẫn dắt đồng môn như Sử Lộ vào mạc phủ, điều này chẳng khác nào đang khoét vách tường của hắn. Sử Lộ và những người khác không thể coi là tuấn kiệt, nhưng sức ảnh hưởng lại rất tệ. Lúc trước đồng ý cho Khiên Chiêu đi U Châu chỉ là kế tạm thời, chỉ muốn giải quyết tranh chấp Trác Quận trong hòa bình, nể mặt giao tình của Khiên Chiêu với Lưu Bị, không ngờ Khiên Chiêu lại một lòng một dạ làm việc cho Lưu Bị, còn tiến cử Sử Lộ và những người khác phò tá Lưu Bị.
Viên Đàm đối với Lưu Bị lại thêm ba phần cảnh giác. Hắn có một dự cảm, dù bản thân không còn là hắn của thời mới nhậm chức Duyện Châu Thứ sử, thì Lưu Bị bây giờ cũng không phải là Lưu Bị hắn từng quen biết. Hai người đều có trải nghiệm tương tự, đều từng bị Tôn Sách bắt làm tù binh, nhưng Lưu Bị từng làm việc dưới trướng Tôn Sách, tiếp cận phương pháp luyện binh, dùng binh của Tôn Sách ở cự ly gần, lợi ích thu được có lẽ còn nhiều hơn hắn.
Huống hồ quan hệ giữa hắn và Tôn Sách mập mờ khó định, không rõ là địch hay là bạn. Hắn dẫn vạn kỵ binh đến trợ chiến, ai biết là trợ chiến cho ai?
Viên Đàm đem nỗi lo của mình nói với Quách Đồ, Thư Thụ, Quách Đồ và Thư Thụ đều có cảm giác giống nhau, nhưng họ lại khá bình thản. Quách Đồ nói, Lưu Bị xuất thân hèn kém, lật lọng tráo trở, lại giỏi làm bộ làm tịch, mạo nhận tông thất để lừa dối đám dân đen ngu muội, đi khắp nơi khoe khoang, loại người này vốn dĩ không thể tin tưởng. Ngươi nên giống như Tôn Sách, dùng hắn nhưng không tin hắn, đừng xa xỉ mong chờ có thể cảm hóa hắn, biến hắn thành thuộc hạ của mình.
Loại người này là kiêu hùng. Vĩnh viễn không thể thực sự trung thành với người khác, họ chỉ trung thành với bản thân mình. Người tin tưởng họ đều sẽ bị phản bội, Công Tôn Toản chính là ví dụ điển hình nhất, ngươi cũng từng là một ví dụ. Quân tử không phạm lỗi hai lần, sai lầm kiểu này phạm một lần là đủ rồi, tuyệt đối không được đi vào vết xe đổ.
Viên Đàm vâng dạ, cúi mình nhận giáo huấn.
Thư Thụ không phải là Quách Đồ, không thể như Quách Đồ mà dạy dỗ Viên Đàm, ông ta bèn an ủi Viên Đàm. Chính vì Lưu Bị thấy lợi là làm, không màng đạo nghĩa, nên mọi chuyện ngược lại lại đơn giản, dùng lợi để dẫn dụ, dùng hại để bức bách là được. Tại sao Lưu Bị lại tới? Là vì hắn không muốn nhìn thấy Tôn Sách độc bá thiên hạ. Thái Sử Từ đã kiểm soát một nửa U Châu, nếu Lưu Bị không phấn chấn đánh một trận, sớm muộn gì cũng mất toàn bộ U Châu, lại trở thành tù binh của Tôn Sách.
Tôn Sách lúc trước đối đãi với Lưu Bị thế nào? Dự Châu Binh Tào Tòng Sự. Đây là coi trọng Lưu Bị sao? Lưu Bị sau này rời bỏ Tôn Sách, nói là chủ động thì thà nói là bất đắc dĩ thì hơn. Nếu Tôn Sách độc bá thiên hạ, Lưu Bị tuyệt đối sẽ không có kết cục tốt đẹp gì.
Lưu Bị dẫn vạn kỵ binh mà đến, bộ tốt chưa động một người, lại điều bộ hạ thiện chiến nhất của hắn là Quan Vũ tới trấn thủ Trác Quận, tự nhiên là đối với Ký Châu ôm lòng đề phòng. Hai bên ngầm hiểu lẫn nhau, trước tiên giải quyết Tôn Sách rồi tính sau, tương lai sẽ quyết một trận thư hùng. Cho nên hợp tác là phải hợp tác, phòng bị cũng là cần thiết, cách tốt nhất để kiểm soát Lưu Bị chính là lương thảo. Lương thảo cho một vạn kỵ binh là một con số khổng lồ, hắn không thể vận chuyển từ U Châu tới, cũng không thể tự xoay xở tại chỗ, chỉ có thể dựa vào Ký Châu. Kiểm soát được việc cung ứng lương thảo, chính là nắm được yết hầu của Lưu Bị, không cần lo hắn sẽ đột nhiên trở mặt.
Viên Đàm thấy rất đúng.
Biết tin Lưu Bị sắp tới, Viên Đàm đích thân ra đón. Để đảm bảo an toàn, hắn đã điều Trương Hợp, người vốn đang thống lĩnh kỵ binh độc lập, trở về làm thân vệ kỵ. Đại Kích Sĩ dưới quyền Trương Hợp thời Viên Thiệu vốn đã là thân vệ, nay lại làm thân vệ cho Viên Đàm, chỉ là quan chức khác đi, binh lực dưới tay cũng tăng lên gấp mấy lần, ngoài gần một nghìn Đại Kích Sĩ ra, còn có Nghĩa Tòng Doanh chủ yếu gồm lũ du hiệp, tổng binh lực gần một vạn, hơn nữa trang bị đầy đủ, là đội quân tinh nhuệ không hổ danh dưới trướng Viên Đàm.
Trương Hợp cũng vì vậy mà cảm kích rơi nước mắt đối với Viên Đàm. Biết tin Viên Đàm muốn điều mình làm thân vệ tướng, ông không nói hai lời liền đồng ý, khoác giáp cầm kích, đích thân hầu cận.
Dưới sự hộ tống của Trương Hợp, Viên Đàm ra khỏi trại ba mươi dặm, nghênh đón Lưu Bị.
Hai người gặp mặt, không tránh khỏi nhìn nhau đánh giá một phen. Vài năm không gặp, đối phương đều có thay đổi rõ rệt bằng mắt thường. Lưu Bị thêm vài phần tự tin, ngẩng đầu ưỡn ngực, bước đi như rồng như hổ, ý khí phô trương. Viên Đàm thì mất đi vài phần phù hoa của công tử quý tộc, càng thêm trầm ổn kín đáo.
"Huyền Đức, từ biệt ở Trác Quận, lại đã hơn một năm, không có gì bất trắc chứ?"
Đối mặt với Viên Đàm mỉm cười chào hỏi, Lưu Bị cười ha hả, chắp tay đáp lễ. "Sứ quân phong thái vẫn như xưa. Không ngờ, sau trận Duyện Châu, chúng ta còn có cơ hội kề vai chiến đấu. Lần này phải đánh thật tốt, đừng để Ngô Vương chê cười."
Nhớ lại trận Duyện Châu lúc trước, Viên Đàm cũng không kìm được mỉm cười. Hắn và Lưu Bị đều từng bị Tôn Sách bắt làm tù binh, nhưng tình huống lại hơi khác nhau, hắn là dốc sức chiến đấu không địch lại, rơi vào đầm lầy, được Tôn Sách cứu. Lưu Bị lại là bị Tôn Sách tập kích ban đêm, mơ mơ màng màng liền làm tù binh. Hắn thua tâm phục khẩu phục, Lưu Bị thì chưa chắc, có lẽ hắn vẫn luôn cảm thấy là do vận khí không tốt, còn đang nghĩ đến việc rửa nhục đây.
"Ngô Vương là anh hùng đương thời, ta tự nhận không phải đối thủ của hắn, chỉ là có Huyền Đức tương trợ, mới dám cả gan đánh với hắn một trận." Viên Đàm mặt tươi cười, chắp tay hành lễ. "Thắng bại đều ở Huyền Đức, thiên hạ cũng ở nơi Huyền Đức mà thôi."
Thư Thụ phía sau nghe thấy, thầm nhíu mày. Viên Đàm giữ thái độ khiêm tốn không vấn đề gì, nhưng lời này nói ra lại có ý không lành.
Lưu Bị nghe vào tai, lại là một mùi vị khác. Lúc trước sau khi bị Tôn Sách bắt làm tù binh, hắn từng phụng mệnh Tôn Sách tấn công Viên Đàm, còn suýt chết trong đại doanh của Viên Đàm. Câu nói này của Viên Đàm có chút ý mỉa mai hắn. Viên Đàm này trông thì ôn nhuận như ngọc, lời nói cũng khách khí, bên trong lại giấu kim đó. Ngươi còn tưởng mình là công tử quý tộc họ Viên bốn đời ba công sao? Danh hiệu bốn đời ba công đã thuộc về Viên Diệu rồi, cha con nhà ngươi chính là nghịch thần của triều đình. Nếu không phải triều đình thực lực không đủ, sớm đã mổ quan quật thây rồi.
"Không dám, lại phụng mệnh lệnh của Sứ quân, không dám có quá nhiều hy vọng xa vời, chỉ mong có thể rửa sạch nhục nhã, giúp Sứ quân đoạt lại tổ phần ở Nhữ Nam." Lưu Bị chắp tay đáp lễ, mặt mày tươi cười. "Tương lai Sứ quân trăm năm sau có thể lá rụng về cội, ta liền mãn nguyện rồi."
Thấy hai người kim đối châm, lời nói càng lúc càng sắc bén, Thư Thụ không nhịn được lên tiếng ngắt lời. "Hai vị Sứ quân, nếu có thể đánh bại Tôn Sách, tương lai dù là nâng chén cùng vui, hay là tranh hùng trên sa trường, đều còn dài. Tình thế khẩn cấp, vẫn là nói chuyện trước mắt trước đi."
Lưu Bị xoay người nhìn Thư Thụ một cái, cười cợt cúi mình hành lễ. "Thư quân, đã lâu không gặp."
Thư Thụ nén cơn khó chịu, khom người đáp lễ.
"Cự Lộc nhị hiền, Điền công trấn thủ, Thư quân tùy chinh, không đâu không thắng. Lần này có thể có Thư quân trợ giúp quân sự, nhất định có thể ca khúc khải hoàn mà về."
Thư Thụ khóe mắt giật giật. Lưu Bị nói lời này là ý gì? Là đang khiêu khích ngay trước mặt. Quách Đồ tuy không ở đây, nhưng những lời này sớm muộn gì cũng sẽ truyền vào tai Quách Đồ. Quách Đồ vốn dĩ đã bất mãn với Ký Châu hệ, chỉ là bị giới hạn bởi tình thế, không thể không tạm thời ẩn mình. Nghe được câu này của Lưu Bị, ông ta mà không có ý kiến mới là lạ.
"Sứ quân quá khen, Thụ chẳng qua chỉ là một thư sinh, kiểm tra sai sót bổ sung khiếm khuyết mà thôi. Sa trường tranh phong, vẫn phải trông cậy vào sự nỗ lực của hai vị Sứ quân và tướng sĩ. Mặc dù vậy, ta không thể không nhắc nhở Sứ quân, ngài tuy học được phương pháp luyện binh của Ngô Vương, mấy năm nay chiến tích ở U Châu rất đáng tự hào, nhưng lần này đối thủ chúng ta gặp phải lại chính là tinh nhuệ dưới trướng Ngô Vương, tuyệt đối không thể so sánh với người Hồ trên thảo nguyên, không được phép có một chút tâm lý may mắn nào. Đặc biệt là thành Cao Đường đối diện đại hà, thủ tướng Chu Nhiên tuy trẻ tuổi, lại là thân tín bên cạnh Ngô Vương."
Lưu Bị ngượng ngùng gật đầu, lại có chút kinh ngạc. "Chu Nhiên? Là con trai của Chu Trị phải không?"
"Chính là."
"Vậy thì tốt quá rồi." Lưu Bị vỗ tay phấn khích. "Đại hà đóng băng, Cao Đường chính là một tòa cô thành, cho dù Chu Nhiên có tài, cũng dù sao còn trẻ. Sứ quân có hai mươi vạn đại quân, sao không bao vây Cao Đường, bắt sống Chu Nhiên, giành lấy chiến công đầu tiên?"
Viên Đàm không nói nên lời, liếc mắt ra hiệu cho Thư Thụ, ý bảo ông ta nói tiếp. Thư Thụ hiểu ý, tiếp tục giải thích một phen. Họ không phải không muốn bao vây Cao Đường, bắt sống Chu Nhiên, mà thực sự là lực bất tòng tâm. Điền Phong và thế gia Ký Châu thương nghị, có thể trưng tập hai mươi vạn đại quân, nhưng hai mươi vạn đại quân tuyệt đối không phải trong vài ngày là có thể tập hợp đầy đủ, mệnh lệnh đã phát ra mười ngày rồi, đại quân đến Bình Nguyên cũng chỉ hơn năm vạn người, cộng với chủ lực Viên Đàm vốn dẫn theo, tổng binh lực chưa đầy mười vạn.
Vốn dĩ trong thành Cao Đường chỉ có hơn một nghìn người, có mười vạn người – dù cho trong đó tinh nhuệ thực sự chỉ có hơn ba vạn người – là đủ để công phá, nhưng điều khiến họ không ngờ tới là, ngay hai ngày trước, Từ Côn đã tăng viện cho Cao Đường, một lần tăng là bốn nghìn người, người thống lĩnh chính là Chu Nhiên, hiện nay trong thành Cao Đường có năm nghìn người, hơn nữa đều là tinh nhuệ Giang Đông đã qua huấn luyện bài bản.
Cao Đường không phải quận trị, chỉ là một tòa yếu tắc ven sông – vốn dĩ còn không tính là yếu tắc, chỉ là một huyện thành bình thường. Viên Hy và Từ Côn đối đầu qua sông, chiếm lấy quận trị Bình Nguyên, thành Cao Đường ven sông mới trở nên quan trọng, Từ Côn mới bỏ tâm tư chỉnh đốn thành phòng, biến Cao Đường thành một tòa yếu tắc.
Quy mô thành Cao Đường không lớn, chỉ cần có đủ lương thảo, năm nghìn quân là đủ để cố thủ. Chu Nhiên là tiểu tướng được Tôn Sách một tay dạy dỗ, trước kia chưa từng có chiến tích, nhưng có tiền lệ để noi theo, Lữ Mông, Tưởng Khâm chính là ví dụ điển hình nhất, họ đều đã trở thành lực lượng mới của quân Giang Đông, Tưởng Khâm vừa lập công ở Hoằng Nông, Lữ Mông trấn thủ Hà Nam, chỉ huy điều độ có trật tự, trông đã là một viên tướng quan trọng của một phương, Chu Nhiên nếu giống như họ, thì thành Cao Đường này chính là một khúc xương cứng đúng nghĩa, muốn gặm xuống tuyệt đối không phải chuyện dễ dàng.
Thông thường mà nói, tỷ lệ thương vong khi công thành vào khoảng bốn chọi một, cân nhắc đến thực lực quân Giang Đông, tỷ lệ này còn phải phóng đại thêm một chút, khoảng sáu chọi một, nghĩa là, nếu bất chấp cái giá phải trả để cường công, tiêu hao lực lượng thủ quân trong thành đến mức không đủ để giữ thành, Viên Đàm ít nhất phải trả giá bằng hai vạn người. Điều rắc rối hơn nữa là dù Viên Đàm có bằng lòng trả cái giá lớn như vậy, cũng không ai dám đảm bảo nhất định có thể công hạ được thành Cao Đường.
Từ Côn tăng viện cho Cao Đường, hơn nữa tăng một lúc bốn nghìn người, muốn tử thủ Cao Đường, điều này nằm ngoài dự đoán của tất cả mọi người, ngay cả Thư Thụ cũng không ngờ tới. Ông vốn tưởng Từ Côn sẽ từ bỏ Cao Đường, lui về giữ Lịch Thành, dù sao đó mới là nơi binh gia tranh đoạt thực sự. Tổng binh lực của Từ Côn chỉ khoảng vạn người, đổ quá nhiều binh lực vào Cao Đường tất nhiên sẽ ảnh hưởng đến việc phòng thủ Lịch Thành. Một khi Lịch Thành mất, Cao Đường có giữ vững cũng vô nghĩa.
Nhưng Từ Côn lại cứ làm như vậy. Hai quân tác chiến, đáng sợ nhất chính là kiểu ngoài ý muốn này. Hai bên còn chưa giao thủ, Từ Côn đã chiếm thế thượng phong. Hắn chọn một phương án khó tin nhất, nhưng cũng thành công làm xáo trộn kế hoạch của Viên Đàm.
Viên Đàm không thể cường công Cao Đường, chỉ có thể thay đổi kế hoạch, lấy Lịch Thành làm mục tiêu. Từ Côn phái Chu Nhiên tăng viện Cao Đường, binh lực Lịch Thành không đủ, tất nhiên phải điều viện binh từ nơi khác, ví dụ như bộ của Thẩm Hữu ở Bắc Hải, hoặc bộ của Kỷ Linh ở Nhâm Thành, việc điều động binh lực quy mô lớn cần thời gian, lại càng cần vận chuyển lượng lớn lương thảo, chính là cơ hội tốt cho kỵ binh đột kích. Vì vậy, Viên Đàm hy vọng Lưu Bị có thể dẫn kỵ binh đột nhập vào bên trong Thanh Châu, tập kích quân Giang Đông đang đi tăng viện cho Lịch Thành, chuẩn bị cho việc vây công Lịch Thành.