Tôn Sách không quá am tường về Phật giáo, chưa từng tìm hiểu sâu về kinh Phật đạo nghĩa, cũng chưa từng tham gia tọa thiền đả thất. Cái gọi là hiểu biết chỉ là cưỡi ngựa xem hoa, dạo chơi chùa chiền, nhiều lắm là đọc qua vài bộ sử Phật giáo, rất ít khi can dự vào kinh nghĩa. Thứ Phật giáo mà ông hiểu là thứ Phật giáo đã được Hán hóa, chẳng có mấy phân biệt Hoa Di, cũng không tồn tại cái tư tưởng hòa thượng phương xa niệm kinh mới linh nghiệm.

Nhưng ông lại hiểu rất rõ, nếu xét về biện luận, đạo sĩ thực sự chẳng phải đối thủ của tăng nhân, đây là điều lịch sử đã chứng minh không ít lần. Trước kia không được, bây giờ lại càng không. Chưa nói đến việc khác, chỉ bàn về kinh điển, Phật giáo đã tạo dựng được hệ thống hoàn chỉnh, chẳng qua là chưa được phiên dịch đầy đủ mà thôi. Còn Đạo giáo thì có cái gì? "Thái Bình Kinh" chăng? Đó chẳng qua là một tập hợp hỗn tạp giữa tư tưởng Nho Đạo và thuật phù thủy, tự mình còn chẳng lý giải nổi cho thông suốt, nói gì đến chuyện luận chiến với người khác.

Đương nhiên, tăng nhân dù có giỏi biện luận đến đâu, vẫn không thể biện thắng được hoàng quyền, cuối cùng Phật giáo cũng truyền bá khắp đại địa Hoa Hạ, nhưng lại chẳng còn là Phật giáo nguyên bản nữa. Thế nhưng đó chỉ là thắng lợi nhất thời của hoàng quyền, chứ không phải là người chiến thắng thực sự. Đợi đến khi Phật giáo lan rộng ra, hoàng quyền cảm thấy bị đe dọa, dẫu có vài lần phản kích cũng đều không thành công.

Tôn Sách có một cảm giác vô lực mãnh liệt. Trên chiến trường, ông có thể xử lý việc một cách dễ dàng, dù đối mặt với cường địch cũng có thể trấn định tự nhiên, đánh không lại thì rút lui cũng dễ dàng. Thế nhưng trong lĩnh vực tư tưởng, ông hoàn toàn không thể làm được một cách ung dung như vậy, mà vô cùng hoảng loạn. Kiếp trước sau ba chén rượu, cùng bằng hữu đàm cổ luận kim, ông có thể nói năng phóng khoáng, chỉ điểm giang sơn, cười đùa về các bậc quyền quý, nhưng đó chẳng qua là nhìn người ta gánh nặng mà không thấy mệt. Bây giờ ông là người cầm quyền, liền không thể ung dung như vậy được nữa.

Nhất là khi ông hiểu rõ sự cám dỗ và đe dọa của Phật giáo, ngay cả kẻ lãng tử như Quách Gia cũng thích đọc kinh Phật, huống chi là những kẻ sĩ vốn dĩ đã thích tọa nhi luận đạo. Đến ngay cả bản thân ông cũng không dám khẳng định Phật giáo toàn là chuyện hoang đường, xuyên không kia làm sao biết được không phải là luân hồi?

Đạo giáo cầu kiếp này, trọng thực hành, từ ngoại đan đến nội gia, từ dưỡng sinh đến đạo y, nhưng chưa từng ai nhìn thấy vị thần tiên sống bất tử nào, thế nên Đạo giáo dù có thể hưng thịnh nhất thời, rốt cuộc vẫn lụn bại. Phật giáo cầu kiếp sau, trọng tư biện, kiếp sau không thể kiểm chứng, còn tư biện lại khiến người ta mơ tưởng hướng về, cho nên Phật giáo mới luôn hưng thịnh.

Tôn Sách rất trăn trở.

Đối với sự trăn trở của Tôn Sách, Ngu Phiên lại có chút không đồng tình. Ông kiên quyết tin rằng nắm quyền chủ động trong tay, việc dẹp bỏ ảnh hưởng của Phật giáo không phải là chuyện khó. Tôn Sách không đồng tình với sự tự tin của ông, song cũng không thể giải thích rõ, đành để ông đi triển khai bố trí trước. Dù thế nào, cũng phải tìm được Nghiêm Phù Điều và Vu Cát trước đã.

Ngu Phiên báo cáo công việc xong, Tôn Sách giữ lại dùng bữa, hai người lại đàm đạo hồi lâu, nhưng chủ yếu xoay quanh các chính vụ cụ thể. Bình thường ông không mấy khi hỏi đến các việc vụn vặt, cơ bản đều giao cho Ngu Phiên xử lý, có nghi vấn cũng chỉ trao đổi qua công văn. Nay hồi đô, Ngu Phiên đương nhiên phải báo cáo lại các việc liên quan một lượt.

Trong đó quan trọng nhất chính là tình hình hoàn thành của kế hoạch năm năm.

Việc kế hoạch năm năm đã được chuẩn bị từ nhiều năm trước, nhưng thực sự bắt đầu triển khai là từ năm Kiến An thứ nhất. Sau khi đánh bại Viên Thiệu, cục diện Trung Nguyên tạm thời ổn định, kế hoạch năm năm thứ nhất mới có thể bước vào giai đoạn thực thi thực tế. Năm nay đã là năm thứ tư, liệu có thể hoàn thành đúng hạn hay không, đã đi đến thời khắc mấu chốt.

Kế hoạch năm năm không phải là bí mật, lúc mới thực thi, để bách tính dưới quyền hiểu được ý nghĩa của kế hoạch năm năm, tràn đầy lòng tin vào tương lai, các chỉ tiêu liên quan đến kế hoạch đã được công bố rộng rãi. Việc có thể hoàn thành đúng hạn hay không, tượng trưng cho việc đội ngũ chấp chính do Tôn Sách đứng đầu có đủ năng lực chấp hành hay không, có đại diện cho lực lượng sản xuất tiên tiến hay không, đối với bách tính thông thường mà nói, liệu có đại diện cho thiên mệnh hay không.

Từ Tôn Sách trở xuống, tầng quyết sách cốt lõi đều vô cùng coi trọng kế hoạch năm năm này, cũng chính vì vậy, ngay cả Quách Gia vốn luôn thích mạo hiểm cũng khuyên nên bảo thủ một chút, về Kiến Nghiệp nghỉ ngơi một năm, để đảm bảo kế hoạch năm năm thứ nhất có thể hoàn thành thuận lợi.

Tổng quan mà nói, phần lớn các kế hoạch đều đang được thúc đẩy một cách có nề nếp, cũng đa phần đạt được mục tiêu theo từng giai đoạn. Cho dù có những việc không như ý muốn, khoảng cách cũng không quá lớn, năm cuối cùng chỉ cần cố gắng thêm chút sức, cơ hội hoàn thành vẫn là rất lớn. Chỉ cần không xảy ra chiến sự quy mô lớn, năm sau hẳn là có thể hoàn thành mỹ mãn các mục tiêu đã định.

Tất nhiên cũng có vấn đề tồn tại, trong đó bao gồm cả việc sản xuất lương thực.

Sản xuất lương thực liên quan đến ba vấn đề: diện tích canh tác, sản lượng trên mỗi mẫu, và lượng tiêu thụ. Mấy năm nay Giang Nam hưng thịnh thủy lợi, diện tích canh tác tăng lên nhanh chóng, gần như mỗi năm đều có thể tăng hai ba phần, nhưng sản lượng trên mỗi mẫu lại rất khó nâng cao nhanh chóng, dẫu có đầu tư không ít, vẫn rất khó thấy hiệu quả ngay tức thì. Còn về phần tiêu thụ, lại càng khiến người ta đau đầu hơn. Lượng lớn di dân phương Bắc tới Giang Nam, tuy cung cấp sức lao động, nhưng cũng làm tăng lượng tiêu thụ lên đáng kể, bình quân diện tích canh tác giảm xuống, thâm canh kỹ càng lại không thể phát huy hiệu quả ngay lập tức, trong khi lượng tiêu thụ lại đang tăng nhanh. Hiện tại mà nói, vẫn chưa ảnh hưởng đến thu nhập tô thuế bình thường, nhưng nếu muốn nâng cao một cách nhanh chóng thì cũng không phải chuyện dễ dàng. Lương thực tồn kho có hạn, chi tiêu buộc phải kiểm soát, nhất là việc chủ động xuất binh tấn công ra bên ngoài.

Theo tính toán của Ngu Phiên, hiện tại giữ vững phòng tuyến không thành vấn đề gì, nhưng một khi chủ động tấn công, sự tiêu hao do vận chuyển gây ra sẽ trở thành một con "Thao Thiết", nhanh chóng nuốt chửng số của cải tích lũy trong mấy năm qua. Chung quy lại chỉ có một câu: nước tuy lớn, ham chiến tất vong, nếu không đủ nắm chắc, tốt nhất đừng nên mạo hiểm, một hai trận thắng nhỏ chỉ làm tăng thêm tiêu hao, chứ không thể thực sự giải quyết được vấn đề.

Tôn Sách hiểu rõ ý của Ngu Phiên, cất báo cáo đi, để lát nữa sẽ xem kỹ lại. Ông hỏi Ngu Phiên một câu: với điều kiện vận tải biển hiện nay, có thể buôn bán vận chuyển lượng lớn gạo từ Giao Châu về hay không?

Ngu Phiên nói, giải quyết nhu cầu cấp bách thì có thể, nhưng xét về tổng thể thì việc buôn gạo từ Giao Châu không mấy kinh tế, không thể coi là biện pháp thường quy. Hiện nay đã nhập từ Giao Châu một số giống lúa và các loại cây trồng khác, đang trong quá trình thử nghiệm, nếu có thể thành công, chậm nhất là khi kết thúc kế hoạch năm năm thứ hai, vấn đề lương thực sẽ có thể được giải quyết.

Tôn Sách gật đầu. Ý của Ngu Phiên rất rõ ràng: phản đối việc "kiệt trạch nhi ngư", hy vọng có thể phát triển từng bước một cách vững chãi, cố gắng giảm thiểu lực cản đến mức tối đa. Đối với Giang Đông mà nói, cơ hội phát triển trước mắt là nghìn năm có một, họ đương nhiên hy vọng có thể đi một cách vững vàng hơn, cố gắng tránh những rủi ro không cần thiết.

Sau cuộc đàm đạo dài với Ngu Phiên, thấy Ngu Phiên thần tình mệt mỏi, Tôn Sách an bài cho ông đi nghỉ ngơi. Ngu Phiên cáo từ rời đi, Tôn Sách cũng bước ra khỏi khoang thuyền, tựa lan can nhìn ra xa. Gió sông lành lạnh từ phía sau lưng thổi tới, thổi lá cờ đại trên đỉnh đầu bay phần phật, thổi ông khẽ rùng mình một cái.

Phía sau vươn ra một đôi tay, khoác một chiếc áo choàng lên vai Tôn Sách. Tôn Sách ngoái đầu nhìn lại, thấy là Cam Mai, không khỏi có chút bất ngờ, ánh mắt lướt qua, lại thấy bóng dáng của Viên Quyền thoáng qua ở chỗ ngoặt rồi biến mất, trong lòng liền hiểu rõ, tâm ý thêm vài phần ấm áp. Ông mở rộng áo choàng, bao lấy Cam Mai vào bên trong. Gương mặt trắng trẻo của Cam Mai ửng lên màu hồng, nhưng lại chẳng hề ngại ngùng, thản nhiên đón nhận sự thân mật của Tôn Sách.

"Nàng nghe thấy những gì rồi?"

"Ừm..." Cam Mai nghiêng đầu, suy nghĩ một chút. "Không nghe thấy gì cả, nhưng đoán được một vài chuyện."

"Sao nàng đoán được?"

Cam Mai khẽ cười không tiếng. "Các tỷ muội ở nhà có gửi thư tới, ít nhiều cũng có nhắc đến vài điều. Chỉ là lời lẽ nơi khuê các, không đăng được lên nhã đường, nên không dám làm phiền tai mắt Đại Vương."

Tôn Sách gật đầu. Có Viên Quyền chủ trì nội vụ, có Viên Hành làm tấm gương, thê thiếp của ông tuy đông đảo, hơn nữa người nào cũng không hề ngốc nghếch, nhưng chẳng ai dám công khai nhúng tay vào chính vụ, dẫu cho có yêu cầu gì, nhiều nhất cũng chỉ là ám chỉ bóng gió vài câu mà thôi. Cam Mai càng là người tiêu biểu, ngay cả ám chỉ bóng gió cũng rất ít khi có.

"Các tỷ muội của nàng đều nói những gì?"

"Nói nhiều nhất đương nhiên là dưới trướng Đại Vương có những vị tuấn kiệt trẻ tuổi nào đã đến tuổi dựng vợ gả chồng. Họ đều đã đến tuổi cập kê, đều muốn tìm một thiếu niên anh hùng làm lang quân, tương lai 'phu quý phụ vinh', dễ dàng trở thành cáo mệnh phu nhân."

Tôn Sách bật cười. "Nàng có mục tiêu tiến cử nào phù hợp không?"

"Có thì có, nhưng hôn nhân không chỉ là môn đăng hộ đối, mà còn phải xem hai bên có hữu duyên hay không. Người Đan Dương vốn có phong tục Man, ngay cả nữ tử cũng không muốn trở thành kẻ phụ thuộc, lại được Đại Vương tôn trọng nữ tử, tự nhiên phải tận mắt nhìn thấy mới có thể quyết định được. Thiếp suy nghĩ, đợi đến dịp mừng năm mới, tìm một cơ hội để họ gặp mặt, chọn trúng ai, hai bên vừa mắt nhau, rồi tính tiếp cũng chưa muộn."

"Có lý lắm." Tôn Sách mỉm cười, rồi lại hỏi: "Ai là người được hoan nghênh nhất?"

Cam Mai lấy tay che miệng cười khẽ. "Ở xa tận chân trời."

Tôn Sách thoáng ngẩn người, ngay sau đó hiểu ra, không nhịn được cười nói: "Vậy thì không được, bên cạnh ta đã có các nàng rồi, nếu thêm nữa sẽ có đại thần dâng sớ can gián, nói ta háo sắc hoang dâm gì đó mất."

"Thiếp hiểu mà, cho nên mới tiến cử những người bên cạnh Đại Vương. Đại Vương thử đoán xem, người được hoan nghênh nhất là ai?"

Tôn Sách trầm ngâm một lát. "Chu Nhiên?"

"Chu Nghĩa Phong đúng là bậc anh tuấn đất Đan Dương, tự nhiên là được hoan nghênh, nhưng người được hoan nghênh nhất lại không phải chàng ấy, mà là Lữ Tử Minh."

"Lữ Mông?"

"Vâng, lúc chàng ấy còn nhậm chức ở Đan Dương, đã có người từng gặp qua chàng, sau này nghe tin chàng tới Trung Nguyên, liên tiếp lập chiến công, người chú ý đến chàng lại càng đông đảo hơn. Trong mười người thì có tới năm sáu người xếp chàng vào hàng lang quân lý tưởng nhất."

Tôn Sách cười ha hả. "Tưởng Khâm cũng đâu có kém, hắn ta cũng từng nhậm chức ở Đan Dương, sao không có ai chọn hắn?"

"Tưởng Công Dịch vốn dĩ cũng là người tốt, chỉ là hắn sống quá thanh đạm giản dị, gả cho hắn sợ là phải chịu khổ, cho nên người muốn gả cho hắn không nhiều, thi thoảng có người hỏi đến, ý nguyện cũng không quá mạnh mẽ. So ra mà nói, Trần Thúc Chí lại được hoan nghênh hơn một chút. Chỉ là Trần Thúc Chí từ Thái thú Đan Dương chuyển sang làm Thân vệ Kỵ Tư mã cho Thẩm Đốc, nhiều người tưởng rằng chàng phạm lỗi nên bị giáng chức, sợ tiền đồ hữu hạn, cho nên có chút do dự."

Tôn Sách nhướn mày. Ông hỏi Cam Mai những điều này, đương nhiên không chỉ là chuyện gia đình, chuyện nhi nữ tình trường, việc Cam Mai đến tìm ông nói những điều này cũng không phải chỉ vì việc ấy. Hôn nhân là phương thức tốt nhất để tăng cường liên lạc, nếu như các thế gia, hào cường ở Đan Dương kết thành thông gia với những người bên cạnh ông, cảm giác tham gia vào chính quyền tăng lên, thì lực cản và sự bài xích đối với ông tương đối sẽ giảm đi rất nhiều. Đan Dương xuất tinh binh, văn hóa tố dưỡng tương đối thiếu hụt, giao lưu với võ nhân dễ dàng hơn, việc họ đặt mục tiêu vào các tướng lĩnh bên cạnh ông cũng là lẽ đương nhiên.

Ông vốn dĩ tưởng rằng người Đan Dương sẽ ưng ý Chu Nhiên nhất, dù sao thì Chu Nhiên cũng là người Đan Dương, ai ngờ tình hình thực tế lại khác xa nhau, người họ ưng ý nhất lại chính là Lữ Mông, người Nhữ Nam. Rốt cuộc là do tâm tư thiếu nữ, hay là vì lợi ích gia tộc, thì lại có chút khó mà phán đoán. Bách tính vốn nghe đồn thổi, tin tức thường không chuẩn xác, việc đánh giá sai cũng là chuyện bình thường. Những điều này chỉ có thể coi là tham khảo, không đủ làm bằng chứng, tình hình cụ thể ra sao, còn phải cần tiến hành xác nhận thêm nữa. Cam Mai lâu ngày không hồi hương, chỉ dựa vào thư từ qua lại, rất nhiều chuyện cũng chỉ là cưỡi ngựa xem hoa.

"Nàng đã bao lâu rồi chưa gặp lại các tỷ muội kia?"

Cam Mai suy nghĩ một chút. "Hơn hai năm rồi, hồi trước khi Đại Vương phong Vương từng về một chuyến."

"Thạch Cữu Hồ và Nam Hồ, nơi nào phong cảnh đẹp hơn? Chúng ta đi xem thử đi."