"Cách ứng phó của Tiểu Hổ rốt cuộc có đúng hay không?"

Sau khi rửa mặt chải đầu, Viên Hành tháo mũ, gỡ búi tóc, thay một bộ tơ lụa màu mộc không hoa văn, ngồi nghiêng bên mép giường, phe phẩy quạt bồ, vừa quạt cho Tôn Sách vừa hỏi. Dung nhan nàng tinh tế, làn da sau khi tắm mịn màng như ngọc, tỏa ra ánh sáng ôn nhuận sáng bóng.

Tôn Sách đặt cuốn sách trong tay xuống, liếc Viên Hành một cái, mỉm cười. "Trước khi trả lời câu hỏi này của nàng, ta muốn hỏi nàng một câu trước."

"Phụt!" Viên Hành không nhịn được cười, trách yêu: "Biết ngay chàng sẽ nói vậy mà, dạo này là đọc Phù Đồ Kinh nhiều quá, hay là đọc sách Mặc gia nhiều quá thế? Cứ thích lấy câu hỏi đáp lại câu hỏi."

Tôn Sách trầm ngâm, cảm thấy Viên Hành nói trúng tim đen. Phật giáo sở dĩ được người đời sùng bái, phần lớn có liên quan đến chiều sâu tư tưởng của kinh Phật, Phật giáo thực ra rất coi trọng logic, điểm này có liên quan nhất định đến học thuyết của Mặc Tử. Người đời sau từng có học giả nghi ngờ Mặc Tử là người Thiên Trúc, ít nhất là chịu ảnh hưởng của tư tưởng Thiên Trúc, ngoại hình và đặc điểm tư tưởng của ông đều có dấu vết của văn hóa ngoại lai.

"Không thể nói như vậy được, Phu Tử cũng từng nói 'bất phẫn bất khởi, bất phỉ bất phát' mà. Kết luận thực ra không quan trọng, vì kết luận thay đổi tùy thời thế và sự việc, không có quy tắc nhất định, nhưng phương pháp suy nghĩ lại có quy tắc để theo."

"Được rồi." Viên Hành giơ tay làm bộ cầu xin. "Đại vương anh minh. Đại vương hỏi đi."

Tôn Sách lại thu nụ cười, ngồi dậy, nhìn chằm chằm vào mắt Viên Hành. "Nàng hy vọng Tiểu Hổ sau này trở thành người như thế nào?"

"Ta ư?" Trong chớp mắt, ánh mắt Viên Hành hơi né tránh, nhưng nàng nhanh chóng trấn tĩnh lại. Nàng cân nhắc một lát rồi đáp: "Ta hy vọng Tiểu Hổ trở thành đứa con tốt của Đại vương, là trụ cột của Trữ quân." Nàng mím môi, nói tiếp: "Ta hy vọng nó trở thành một kẻ sĩ biết sách lễ, phân biệt rõ thị phi."

"Trong chừng ấy hy vọng, cái nào là cơ bản nhất?"

"Kẻ sĩ. Đây là cái gốc."

"Đúng vậy, sinh ra làm người, không phải ai cũng có thể trở thành con trai của ta, cũng không phải ai cũng có thể trở thành trụ cột của Trữ quân, nhưng ai cũng có thể trở thành một kẻ sĩ biết sách lễ, phân biệt rõ thị phi. Cũng như vậy, trung hiếu nhân nghĩa có cần hay không, trước hết phải xem trung hiếu nhân nghĩa đó có đáng cần hay không, có thể cần hay không, thứ có thể cần thì đương nhiên nên cần, thứ không thể cần thì đương nhiên không cần."

"Vậy lấy giết chóc ngăn giết chóc, có gì sai sao?"

"Không phải lấy giết chóc ngăn giết chóc là sai, mà là việc này để Tiểu Hổ làm có thích hợp hay không, có khả thi hay không. Một việc không chỉ phải hỏi có nên làm hay không, mà còn phải hỏi có thể làm thành công hay không. Để một đứa trẻ đối mặt với hung đồ cầm đao, có thích hợp không? Nếu không thích hợp, đây chính là loạn mệnh. Đối mặt với loạn mệnh, cho dù ta là phụ vương của nó, nó cũng không nên tuân theo. Đây không phải là trung hiếu, đây là ngu trung ngu hiếu, cho dù là Phu Tử cũng sẽ không tán đồng."

Viên Hành đảo mắt một cái. "Đại vương, chàng đây là... thuật nói chuyện sao, thanh đông kích tây, khiến người ta biết trả lời thế nào?"

Khóe miệng Tôn Sách khẽ nhếch, thâm ý nói: "Nàng đã hy vọng Tiểu Hổ trở thành trụ cột của Trữ quân, thì nên nuôi dạy nó từ nhỏ biết suy xét sự việc chu toàn, chứ không phải câu nệ kinh nghĩa, chỉ nói trung hiếu nhân nghĩa mà không nói đến thị phi. Bài học xương máu của Đảng nhân còn chưa xa, nàng đã quên nhanh vậy sao?"

Viên Hành trầm ngâm hồi lâu, đứng dậy, hành đại lễ với Tôn Sách. "Đại vương phê bình rất đúng, là thần thiếp thô suất rồi."

"Đứng lên đi." Tôn Sách vươn tay kéo Viên Hành đứng dậy. "Giáo dục con cái còn khó hơn trị quốc, trách nhiệm trên vai nàng rất nặng. Đừng vội, cứ từ từ thôi, chỉ cần giữ tâm đoan chính, thuận đạo mà hành, chắc sẽ không xảy ra vấn đề gì lớn. Chính bản thanh nguyên, căn thâm diệp mậu, nàng trước hết hãy dạy chúng làm một kẻ sĩ biết sách lễ, phân biệt rõ thị phi, sau mười tuổi, ta sẽ cho chúng nghe dự triều chính, xem chúng có thể trở thành trụ cột hay không."

"Rõ." Viên Hành trong lòng cảnh tỉnh, cúi người lĩnh mệnh.

Đầu tháng năm, sứ giả của Viên Đàm đã đến Kiến Nghiệp.

Sứ giả họ Trần tên Lâm, tự Khổng Chương, người Xạ Dương, Quảng Lăng, cùng quận với Trương, lại đều là văn nhân, trước kia từng có qua lại. Viên Đàm ủy nhiệm ông làm sứ giả, tự nhiên là hy vọng nhờ vào giao tình của ông và Trương, nói chuyện sẽ thuận tiện hơn.

Trần Lâm nhập cảnh, Trương liền nhận được tin, lập tức bàn bạc với Tôn Sách. Tôn Sách biết chút tâm tư nhỏ mọn đó của Viên Đàm, cũng không vội gặp Trần Lâm, để Lộ Túy dẫn ông đi dạo khắp nơi xem thử.

Lộ Túy từng ở dưới trướng Viên Đàm, không lạ lẫm gì với Trần Lâm, chỉ là khi đó Trần Lâm là thân tín bên cạnh Viên Thiệu, Lộ Túy lại là tân thần phụ thuộc, Trần Lâm khá coi thường ông. Nay thế sự đảo ngược, Lộ Túy là ngòi bút của Tôn Sách, viết rất nhiều bài văn, đặc biệt là những bài văn phản tư về Vương Mãng rất có kiến giải, phong mỹ thiên hạ, em trai ông là Lộ Chiêu lại làm tướng trong trung quân của Tôn Sách, Lộ thị ở Trần Lưu văn võ kiêm toàn, tuyệt đối không phải người mà Trần Lâm có thể theo kịp.

Hai người gặp mặt, Lộ Túy thần thái bay bổng, lấy bài "Ngô Đô Phú" mới sáng tác đặc biệt ra nhờ Trần Lâm chỉ giáo. Trần Lâm rất lúng túng, xét về văn tài, ông ta thực sự không coi trọng Lộ Túy, Lộ Túy quen viết các bài chính luận, lệ khí rất nặng, giữa các dòng chữ lộ ra vẻ phỉ khí, một bộ dạng tiểu nhân diễu võ dương oai, nhưng ông ta lại không thể nói thẳng, nay Viên Đàm tác chiến bất lợi, phái ông đến nghị hòa, là có việc cầu người, đắc tội với Lộ Túy, ông ta có thể ngay cả mặt Tôn Sách cũng không gặp được.

Nhẫn nhịn sự khó chịu mãnh liệt, Trần Lâm khen Lộ Túy vài câu, lập tức dẫn dắt chủ đề vào việc chính, hỏi về lịch trình sắp xếp của Trương, hy vọng có thể đối thoại trực tiếp với Trương. Lộ Túy vừa ghi hận sự khinh thường của Trần Lâm ngày trước, lại bất mãn với thái độ lấy lệ của Trần Lâm lúc này, cố ý nói đông nói tây, nhất định không nói Trương khi nào có thể gặp ông ta. Trần Lâm lòng như lửa đốt, nhưng lại không thể làm gì.

Bước vào tháng năm, Kiến Nghiệp càng thêm oi bức, Trần Lâm ở dịch quán mấy ngày liền, lại bị Lộ Túy quấy rầy ba bữa hai chầu, tâm trạng nóng nảy không gì sánh bằng. Không còn cách nào khác, ông đành phái người nghe ngóng thời gian nghỉ ngơi của Trương, cưỡng ép đến tận cửa bái phỏng.

Trương không phải Lộ Túy, không làm được chuyện tuyệt tình như vậy, Trần Lâm đã đến ngoài cửa, ông không thể không gặp.

Thủ tướng phủ nằm trong Thái Sơ Cung, Trần Lâm không thể vào. Trương thay một bộ hạ y vải Việt, mang theo hai tùy tùng, ra khỏi cổng cung. Trần Lâm đứng ở cửa cung, nhìn thấy Trương bước ra, như trút được gánh nặng, vội vàng đón lên, nửa đùa nửa thật nói: "Trương tướng nay địa vị cao quyền quý, người thường không dễ gặp nha."

Trương cũng không khiêm nhường, chắp tay đáp lễ. "Ngô quốc mới lập, trăm công nghìn việc, quả thực có chút bận rộn. Mùa hè đến rồi, Đại vương đang chuẩn bị đi Nhữ Nam Cát Pha tránh nóng, có rất nhiều việc phải sắp xếp. Đãi ngộ không chu đáo với Khổng Chương, mong được thứ lỗi."

Trần Lâm trong lòng thắt lại. "Ngô vương muốn đi Nhữ Nam?"

Trương biết ông ta đang căng thẳng chuyện gì, cười ha ha. "Tránh nóng, tránh nóng, ông đừng căng thẳng."

Trần Lâm sao có thể không căng thẳng, ông ta căng thẳng đến mức quần áo ướt đẫm. Viên Đàm mưu cầu đàm phán, muốn thở phào một chút, Tôn Sách không gặp ông ta, lại muốn đi Nhữ Nam, đây đâu phải là tránh nóng, đây rõ ràng là muốn dùng vũ lực mà. Trương càng bảo ông ta đừng căng thẳng, ông ta lại càng căng thẳng.

"Ngô vương khi nào khởi hành?" Trần Lâm cẩn thận dò hỏi, nụ cười trên mặt còn khó coi hơn cả khóc, mồ hôi trên trán lấm tấm dày đặc. "Nếu thuận tiện, Viên sứ quân có thể diện đàm với ngài ấy."

"Không vội, không vội." Trương nắm lấy cánh tay Trần Lâm. "Ông chắc cũng là lần đầu đến Kiến Nghiệp, ta dẫn ông đi tham quan một chút. Giang Nam này và Hà Bắc phong cảnh rất khác biệt, Kiến Nghiệp lại càng là nơi long bàn hổ cứ, mười dặm Tần Hoài, trăm trượng Tử Kim, phong cảnh rất đẹp, Khổng Chương văn hứng đại phát, chắc hẳn lại có hồng văn ra đời."

Trần Lâm dở khóc dở cười, lúc này ông ta làm gì có tâm trạng xem phong cảnh, viết văn chương chứ. Nhưng ông lại không dám từ chối, có thể cùng du ngoạn với Trương, có thêm chút thời gian nói chuyện vẫn tốt hơn.

Hai người xuống Thạch Đầu Thành, đến bên bờ sông Tần Hoài, lập tức có du thuyền tiến lại chào mời. Thuyền không lớn, dài khoảng ba trượng, rộng không đầy một trượng, ở giữa dựng mái che có hoa văn, dưới mái che có án nhỏ bàn ngồi, đủ chứa ba bốn người ngồi nhàn nhã uống trà uống rượu. Trên thuyền chỉ có hai người phụ nữ già và trẻ, bà lão chèo thuyền, người phụ nữ trẻ tiếp khách. Vừa thấy Trương, người phụ nữ trẻ liền cười lên.

"Sáng sớm nay đã nghe chim hỷ thước kêu ríu rít, biết là có quý khách ghé thăm, lại không ngờ là Trương tướng, thật là bất ngờ thú vị. Trương tướng, hôm nay uống rượu không lấy tiền, có thể ban cho một tấm thuyền chiêu không?"

Trương vuốt râu cười. "Tiền rượu phải trả, thuyền chiêu cũng có thể viết, chỉ cần Đỗ Tam Nương hát thêm vài khúc hay là được."

"Trương tướng đã có lệnh, há dám không theo." Người phụ nữ trẻ được gọi là Đỗ Tam Nương nụ cười như hoa, nhiệt tình dẫn Trương, Trần Lâm lên thuyền. Trần Lâm có tâm ý muốn nói vài lời quan trọng với Trương, bèn để tùy tùng ngồi thuyền khác với thị tòng của Trương. Hai người ngồi xuống, Đỗ Tam Nương bận rộn một hồi, mang đến một bình rượu, hai chén rượu, bốn đĩa món nhắm nhỏ: một đĩa trứng vịt muối Cao Bưu, một đĩa trái cây khô, một đĩa cá khô nhỏ chiên giòn, một đĩa sợi cải củ trộn lạnh, mỗi thứ đều có đặc sắc. Đặc biệt là đĩa sợi cải củ đó, không biết bỏ loại gia vị gì, ngửi thôi đã khiến người ta thèm nhỏ dãi. Trần Lâm cũng không đợi Trương mời, liền gắp một miếng đưa vào miệng.

"Thuyền chiêu, bút mực đâu?" Trương ngồi xuống, xắn tay áo lên, hỏi.

Đỗ Tam Nương cười tủm tỉm nói: "Trương tướng đừng vội, uống rượu trước đã, uống đến nửa say hãy cầm bút, thần vận mới đầy đủ nhất. Giống như rán cá, hỏa hầu không tới, cá rán ra hoặc là không giòn, hoặc là không thơm. Lại tựa như tác chiến, thời cơ không tới, tuy có thể thắng, chung quy vẫn không đủ sảng khoái. Nếu như giống triều đình, Viên Đàm vậy, đánh đến lúng túng khó xử, tiến không được mà lùi cũng không xong, chẳng phải sốt ruột người sao."

Trần Lâm nghe xong, thần sắc lúng túng, nhìn Trương đang cười tươi rói, lại nhìn thuyền nương đang nói cười vui vẻ, phí rất nhiều sức lực mới nuốt trôi sợi cải củ trong miệng. "Sao thế, bách tính Ngô quốc các người đều quan tâm chuyện thiên hạ như vậy, đến một thuyền nương cũng biết chiến sự Trung Nguyên sao?"

Trương chưa kịp trả lời, Đỗ Tam Nương liếc Trần Lâm một cái, lập tức cười nói: "Khách quan là người Ký Châu tới phải không?"

Trần Lâm kinh ngạc. "Sao cô biết ta là người Ký Châu tới?"

Kiều Tam Nương che miệng cười, hai mắt biến thành hình trăng khuyết. "Khách quan có thể cùng Trương tướng du ngoạn, nghĩ tới chắc chắn không phải người thường. Chỉ là bộ hạ y trên người khách quan lại không phải thượng phẩm, kẻ sĩ Ngô quốc ta là vạn lần không chịu mặc, người Duyện Châu cũng không quá nguyện ý mặc để tiếp khách, chỉ có người Ký Châu không thấy được vải Việt tốt thực sự, mới coi nó là vật hiếm lạ. Nói một câu khách quan không thích nghe, bộ hạ y này của ông còn không bằng tấm vải lót trên án của thuyền tôi nữa."