Lưu Bị ngày đêm gấp rút lên đường, chạy tới Hà Gian quốc, vẫn chậm một bước, Cam Ninh đã sớm rời đi. Ông dọc theo sông Đà đi tiếp, trải qua chiến trường Tham Hộ đình, vẫn không có được thông tin gì hữu ích. Mấy ngày trước có một trận mưa lớn, đã gột rửa sạch sẽ vết máu trên chiến trường, ngoại trừ mấy ngôi mộ mới ngoài đình, không ai nghĩ được ở đây vừa mới xảy ra một trận đại chiến.
Nhưng ảnh hưởng vẫn còn đó. Cam Ninh đại khai sát giới nhắm vào thế gia, hào cường, công phá không ít trang viên, ngay cả ổ bảo kiên cố cũng không ngăn nổi bước chân của hắn, khiến lòng người Hà Gian kinh sợ. Không ít gia đình đang gia cố tường viện trang viên, hoặc đưa người nhà, vật tư vào trong thành, tránh bị cướp phá lần nữa. Hà Gian tuy thuộc Ký Bắc, nhưng đã coi là vùng bụng địa, cách bờ biển hơn trăm dặm. Cam Ninh đến đi tự do, đả kích người Ký Châu không nhỏ. Bột Hải thái thú Tang Hồng bị ảnh hưởng lớn nhất, vừa nhắc tới Cam Ninh liền thần sắc ngưng trọng, như lâm đại địch.
Lưu Bị hiểu áp lực của Tang Hồng, nhưng ông càng lo lắng hơn là U Châu. Cam Ninh rời khỏi Ký Châu, bước tiếp theo rất có thể đi đến U Châu, Tuyền Châu chính là mục tiêu lớn nhất, cũng không biết Quan Vũ, Điền Dự có thể ứng phó thỏa đáng hay không. Nghĩ đến Quan Vũ, tâm trạng Lưu Bị phức tạp không nói nên lời. Quan Vũ vốn luôn xem thường Cam Ninh, rất có thể sẽ khinh địch, nếu y nhất thời khí phách mà thua trận, thậm chí đánh mất Tuyền Châu, thì U Châu sẽ nguy hiểm.
Phùng Kỷ kiến nghị Lưu Bị phái Trương Phi dẫn bộ hạ gấp rút trở về Trác Quận, còn Lưu Bị ở lại Hà Gian, chờ đợi Viên Đàm và Thiên tử. Nếu U Châu có phiền phức, Lưu Bị còn cần sự hiệp trợ của họ, huống chi tính toán thời gian, bây giờ ông có chạy về cũng không giải quyết được vấn đề gì, thắng bại đã phân, ông càng nên cân nhắc cục diện tiếp theo, làm chuẩn bị sớm.
Lưu Bị tuy bất an, nhưng vẫn nghe theo kiến nghị của Phùng Kỷ, nén lòng kiên nhẫn, ngày ngày mong ngóng tin tức từ U Châu.
Trương Phi vừa mới xuất phát không lâu, văn thư của Quan Vũ và Điền Dự liền tới. Biết được Quan Vũ tuy nhất thời sơ suất, bị Cam Ninh tập kích vào quân nhu, nhưng không hề loạn trận cước, thủ vững vô cùng chắc chắn, Lưu Bị đại hỉ. So với thương vong hơn ngàn người và tổn thất quân nhu, việc Quan Vũ có thể khắc chế như vậy khiến ông rất vui mừng.
Lưu Bị an tâm ở lại Hà Gian, Viên Đàm lại có chút đau đầu. Năm ngoái trưng phát hai mươi vạn đại quân, vốn muốn một hơi lấy xuống Thanh Châu, thuận thế lại lấy Từ Châu, Duyện Châu, kết quả chỉ lấy được Duyện Châu, lại còn được không bù mất, uổng công tiêu hao lượng lớn tiền lương. Bây giờ Lưu Bị không đi, Thiên tử lại tới, còn phải cung ứng tiền lương cho hai vạn kỵ binh, áp lực của ông ta rất lớn.
Điền Phong tốn không ít miệng lưỡi, mới thuyết phục được thế gia Ký Nam tiếp tục ủng hộ ông ta, nhưng thế gia Ký Nam đã ủng hộ hai cha con họ gần mười năm, hai lần chịu thất bại, không chỉ lòng tin gần như sụp đổ, mà kinh tế cũng rất eo hẹp, khó mà tiếp tục chống đỡ.
Ngay vào lúc này, Phùng Kỷ đưa ra một kiến nghị với Lưu Bị: hướng Viên Đàm đòi Ký Bắc, làm điều kiện trao đổi, Lưu Bị cung cấp chiến mã cho Viên Đàm, và đảm đương chi phí cho đoàn Thiên tử.
Tuy khâm phục tài trí của Phùng Kỷ, nhưng lúc Lưu Bị mới nghe thấy kiến nghị này cũng giật nảy mình, tưởng Phùng Kỷ đùa với ông, hoặc là có ý đồ khác. Nhưng sau khi nghe phân tích của Phùng Kỷ, ông lại cảm thấy có lý, không chừng đây là cơ hội thu Hà Gian, Trung Sơn vào trong túi. Sau khi bàn bạc nhiều lần với Phùng Kỷ, ông chấp nhận kiến nghị của Phùng Kỷ, và do Phùng Kỷ đứng ra thương nghị với Viên Đàm.
Viên Đàm khi nghe đề nghị của Phùng Kỷ, phản ứng cũng giống Lưu Bị, cảm thấy Phùng Kỷ có phải đang đùa không, nhưng Phùng Kỷ lại vô cùng nghiêm túc, ông hỏi Viên Đàm mấy câu: "Khi Tôn Sách tấn công Ký Châu, ngài hy vọng Lưu Bị là đồng minh hay kẻ thù của ngài? Nếu thực lực Lưu Bị không đủ, không cản nổi Thái Sử Từ tấn công, ngài có muốn tăng viện không? Cho dù ngài không nhường Hà Gian, Trung Sơn, ngài có thể nhận được đủ tiền lương từ hai quận quốc này để cung ứng chi phí cho đoàn Thiên tử không?"
Viên Đàm suy nghĩ kỹ một chút, đành thừa nhận Phùng Kỷ nói có lý. Thay vì nắm giữ Hà Gian, Trung Sơn mà phải cung ứng chi phí cho Thiên tử, chi bằng nhường Hà Gian, Trung Sơn cho Lưu Bị, để Lưu Bị đi gom góp tiền lương, cung ứng cho Thiên tử. Kế hoạch vây công Tôn Sách thất bại, Ký Châu sắp phải đối mặt với phản kích của Tôn Sách, lúc này từ bỏ Trung Sơn quốc không trưng thu được tiền lương, đổi lấy sự hiệp trợ của Lưu Bị, chưa hẳn không phải là một biện pháp.
Từ bỏ Hà Gian quả thực có chút đáng tiếc, nhưng ông ta cũng chẳng còn cách nào, sự lớn mạnh của Lưu Bị có lợi nhiều hơn hại đối với ông ta. Từ cục diện hiện tại mà xem, việc Thái Sử Từ phát động tấn công là một lựa chọn của Tôn Sách, chỉ dựa vào nửa cái U Châu hiện có của Lưu Bị, rất khó cản nổi Thái Sử Từ, cuối cùng vẫn cần ông ta tăng viện. Nhường ra Trung Sơn, Hà Gian, để Lưu Bị tự nghĩ cách trưng thu tiền lương, cản bước Thái Sử Từ, ông ta có thể chuyên tâm đối phó với sự tấn công từ phía Thanh Châu, Duyện Châu.
Tuy nói tình thế bức bách, không thể không tráng sĩ đoạn cổ tay, Viên Đàm vẫn có chút lo lắng. Từ bỏ hai quận quốc cho dù hai quận quốc này vốn dĩ đã bằng mặt không bằng lòng, vẫn là một chuyện rất mất mặt. Ông ta thử bàn bạc với Thư Thụ, Thôi Viêm trước, không ngoài dự đoán bị phản đối kịch liệt, chỉ có Quách Đồ lâu ngày không phát biểu ý kiến là ủng hộ ông ta, cho rằng làm vậy tuy mất mặt, nhưng lại là một biện pháp giải quyết nguy cơ Ký Châu. Hai bên tranh luận rất lâu, cuối cùng vẫn là Viên Đàm quyết định, chấp nhận yêu cầu của Lưu Bị, giải quyết nguy cơ trước mắt trước.
Tất nhiên, phải đổi một cách thức: Hai quận quốc này không thể trực tiếp cho Lưu Bị, mà là dâng lên Thiên tử. Hà Gian là cố quốc của Hiếu Linh Đế, dâng lên Thiên tử cũng là thành ý hợp tác. Còn việc Thiên tử xử lý thế nào, thì không liên quan tới ông ta.
Thấy Viên Đàm lộ ra bộ dạng sốt sắng muốn đẩy phiền phức đi, Thư Thụ, Thôi Viêm không lời nào để nói, tâm trạng chán nản.
Nhận được hồi đáp của Viên Đàm, Lưu Bị mừng rỡ ngoài ý muốn, gần như muốn quỳ xuống với Phùng Kỷ. Ông thế nào cũng không ngờ Viên Đàm thật sự sẽ đồng ý yêu cầu này. Hai quận quốc cộng lại có hơn mười vạn hộ, trong mấy quận ông nắm giữ chỉ có Trác Quận là có thực lực như vậy, mấy quận khác cộng lại cũng không đến mười vạn hộ. Nghĩa là, có được hai quận quốc này, và có thể trưng thu tiền lương, binh viên từ hai quận này, thực lực của ông tăng gấp đôi.
Phùng Kỷ lại rất bình thản, cười một cách ngạo nghễ. Hà Gian, Trung Sơn tính là gì, chỉ cần tướng quân muốn, toàn bộ Ký Châu đều có thể là của ngài.
Lưu Bị cười cười xua tay, liền nói không dám nghĩ tới.
Phùng Kỷ không giải thích, thần sắc lại vô cùng khẳng định. Ông lại dâng kế cho Lưu Bị, bảo Khiên Chiêu nhanh chóng đến quận Đại, Thượng Cốc, liên lạc với người Ô Hoàn, người Tiên Ti, mưu tính chiến mã. Mùa hè cỏ tốt, là thời cơ tốt để chiến mã béo tốt, ở trên thảo nguyên ăn cỏ mấy tháng, sau mùa thu có thịt, chiến mã thể lực tốt nhất, đúng là lúc thích hợp để chinh chiến. Ông tin rằng, Thái Sử Từ trong thời gian ngắn sẽ không xuất binh, sau mùa thu mới khai chiến, cơ hội này tuyệt đối không được bỏ lỡ. Nếu dùng lương thực nuôi ngựa, thì quá xa xỉ, tuyệt đối không phải là thứ Lưu Bị có thể gánh nổi.
Lưu Bị tâm lĩnh thần hội, lập tức gọi Khiên Chiêu tới, y kế mà làm.
Cuối tháng bảy, Thiên tử đến Hà Gian, tới Giải Độc đình tế bái cao tổ phụ Hiếu Mục hoàng đế Lưu Khai, tằng tổ phụ Hiếu Nguyên hoàng đế Lưu Thục, tổ phụ Hiếu Nhân hoàng đế Lưu Trường, lại tiếp kiến tông tộc cùng tộc nhân của tổ mẫu Đổng Thái hậu. Ngài từ nhỏ được Đổng Thái hậu nuôi lớn, hiệu là Đổng Hầu, tình cảm với Đổng Thái hậu rất sâu, lúc này nhìn thấy nơi Đổng Thái hậu từng sống, tâm trạng vô cùng kích động, Đổng Thừa tùy tùng cũng cảm khái vạn phần, hát vang tụng ca, ra sức thổi phồng Thiên tử sẽ là bậc Trung Hưng chi quân, Hà Gian tương lai chính là bảo địa.
Mượn cơ hội này, Viên Đàm dâng lên hai nước Hà Gian, Trung Sơn.
Thiên tử đại hỉ, lập tức phong thưởng chiến công. Viên Đàm có công thu phục Duyện Châu, phong Ngụy Vương, lấy Ngụy Quận làm nước, lĩnh Ký Châu như cũ. Lưu Bị có công tá chinh, phong Trung Sơn Vương, lấy Trung Sơn làm nước, lĩnh U Châu như cũ. Văn võ khác đều có ban thưởng, gia quan tấn tước, đều vui vẻ.
Thiên tử cũng không quên công lao của Tào Tháo, phong Thục Vương, lấy Thục Quận làm nước, lĩnh Ích Châu như cũ.
"Đây là sự điên cuồng cuối cùng sao?" Tôn Sách ném tin tức vừa nhận được lên án, dở khóc dở cười. Một lúc phong ba vị Vương, Thiên tử đây là chuẩn bị "đập bể bình không màng vỡ" sao?
Quách Gia phe phẩy quạt lông, cười nói: "Dưới tiền thưởng hậu hĩnh, tất có dũng phu. Biết rõ là uống rượu độc giải khát, Thiên tử cũng không bận tâm được rồi." Ông dừng lại một lát, lại nói: "Viên Đàm thì thôi, ngay cả Trung Sơn, Hà Gian đều từ bỏ, ước chừng một cái Ngụy Vương cũng không khởi được tác dụng gì. Lưu Bị lại khác, ông ta gần như không bắn một mũi tên, lại vô cớ lấy được hai quận quốc, còn phong Vương, một chút kích động, nói không chừng thật sự tưởng mình còn cơ hội trục lộc Trung Nguyên đấy."
"Hừ!" Tôn Sách khinh thường. "Theo ta thấy, vẫn là Viên Đàm thức thời hơn, biết đại thế đã mất, không còn miễn cưỡng nữa. Còn về phần Lưu Bị, đừng nói ông ta lấy được Trung Sơn, Hà Gian, dù ông ta lấy được toàn bộ Ký Châu cũng không lật trời được. Những thế gia Ký Nam kia có thể lọt vào mắt xanh của ông ta sao?"
"Việc này khó nói lắm."
"Hửm?" Tôn Sách quay sang Quách Gia, có chút khó hiểu.
"Đại vương, người thực sự nhìn thấu đại thế, có thể bỏ cái lợi nhỏ trước mắt rốt cuộc vẫn là thiểu số. Dù sao lợi nhuận công thương nghiệp tuy cao, rốt cuộc vẫn không ổn định bằng đất đai, tư tưởng nông canh làm gốc, công thương làm mạt đã kéo dài hàng trăm năm, muốn xoay chuyển trong vài năm, nói thì dễ làm mới khó. Tính từ lúc Đại vương chủ chính Nam Dương, thực hành tân chính đến nay gần mười năm, đối với thế gia có lợi hay không, thế gia Nam Dương rõ ràng nhất, thế mà kẻ trộm gian mánh lới, muốn hai mặt kiếm lợi vẫn không phải như cũ sao? Không ai chê lợi ích nhiều, chiếm hữu đất đai cũng không ảnh hưởng đến kinh doanh công thương, ngược lại còn có ưu thế hơn. Chỉ cần có một tia cơ hội, thế gia đều sẽ không từ bỏ. Người Duyện Châu như thế, người Ký Châu cũng như thế, có thể nói rằng, người thiên hạ đều như thế, bao gồm cả người Giang Đông."
Tôn Sách mày hơi nhíu lại, cũng có chút bất lực. Quách Gia nói không sai, không ai chê lợi ích nhiều, vừa muốn lợi ích công thương, lại không muốn từ bỏ đất đai là nhan nhản, Giang Đông cũng không ngoại lệ, gần đây liên tiếp xảy ra mấy việc liên quan đến đất đai, có kẻ rục rịch, dùng đủ loại danh nghĩa xâm chiếm đất đai, kẻ gan lớn chiếm đất canh tác, kẻ gan nhỏ một chút chiếm núi rừng hồ ao, tóm lại là lòng tham ngày càng lớn, Dương Châu Thứ sử Cao Nhu chạy đôn chạy đáo khắp nơi dập lửa, đến cả việc thuật chức cũng không có thời gian.
Quách Gia nói như vậy, vừa là nhắc nhở ông đừng quá lạc quan, cũng có ý hy vọng ông có thể nới lỏng, nhường một chút lợi ích. Dù sao văn võ dưới trướng ông người thì xuất thân từ thế gia cũ, người thì thành hào cường mới, cảnh giới chưa chắc đã cao hơn mấy thế gia Duyện Châu, Ký Châu đang ngoan cố chống cự kia.
Nhưng việc khác có thể thương lượng, bước này không thể nhường, nhường một bước, sẽ nhường thêm nhiều bước, tân chính sớm muộn sẽ lưu vào hình thức, hư hữu kỳ biểu.
"Không thấy quan tài không đổ lệ, nên giết một nhóm người rồi." Tôn Sách búng tay một cái. "Truyền lệnh Mãn Sủng, Lữ Phạm, Kỷ Linh, chuẩn bị tấn công Duyện Châu, dùng thủ cấp của thế gia Duyện Châu nhắc nhở họ, nhận rõ tình thế, đừng tự tìm phiền phức, nhất định phải đâm đầu vào đao của ta."