Một phiên bản tiếng Bicol mang tựa đề “The Monkey becomes King” (Con khỉ thành vua), do Gregorio Frondoso kể lại từ câu chuyện nghe được từ một cụ già trong xứ của ông, gần như giống hệt với truyện kể Pampango này. Tuy nhiên, giữa chúng có một vài điểm khác biệt nhỏ. “Trong bản Bicol, cha mẹ giàu có đem người con hình khỉ của mình cho một người đàn ông, kẻ giam nhốt con vật trong chuồng. Cuối cùng, con khỉ tìm cách trốn thoát và lên đường phiêu lưu. Khi ấy, vị vua xứ đó cho xây một ngọn tháp cao giữa biển, giam công chúa ở đó, và hứa gả nàng cho ai đưa được nàng ra khỏi ngọn tháp. Con khỉ thành công, hệt như trong truyện Pampango. Phần còn lại của câu chuyện hầu như y hệt như đã nêu trong văn bản, chỉ trừ việc người kể chuyện đề cập đến chi tiết cha mẹ của con khỉ rơi vào cảnh nghèo túng, và trong cơn khốn khó đã tìm đến cầu cứu người con trai nay đã trở thành vua. Thế nhưng, hắn từ chối nhận họ vì sự tàn nhẫn trước kia của họ đối với mình, đồng thời xua đuổi họ đi.” Có thể so sánh cả hai câu chuyện này với hai truyện cổ tích khác của người Philippines đã được ấn phẩm, đó là “The Enchanted Shell” (JAFL 20 : 90–91) và “The Living Head” (sđd., 19 : 106).
Mô-típ chu kỳ “Đứa trẻ hình thú”, mà câu chuyện của chúng ta cùng các biến thể của nó là một phần trong đó, được truyền bá rộng rãi khắp châu Âu. Các tình tiết chính của nhóm truyện này bao gồm những điểm sau đây.
A Theo mong ước của cha mẹ, một đứa trẻ mang hình hài loài vật ra đời. Hiện tượng này thường xảy ra do lời cầu xin con cái quá đỗi thiết tha, hoặc một ước nguyện bồng bột về việc sinh hạ một người con dù cho nó chỉ là loài thú.
B Đứa con hình thú lớn lên, kết hôn nhờ chính sự tài tình của bản thân, và cuối cùng được giải toả phép thuật nhờ việc lớp vỏ bọc loài vật bị thiêu hủy, có thể có hoặc không có sự đồng thuận của nó.
Các đại diện thuộc thể loại này ở châu Âu bao gồm truyện Grimm, các số 108, 144; Von Hahn, các số 14, 31, 43, 57, 100; Wuk, số 9; Pröhle, số 13; Straparola 2 : i; Basile, số 15; Schott, số 9; Pitrè, số 56 (xem thêm các chú thích của ông); Comparetti, các số 9, 66. Hãy so sánh thêm với Köhler-Bolte, trang 318–319. Các dạng thức có liên quan ở phương Đông của câu chuyện này đã được bàn luận bởi Benfey, tập 1 : trang 254 và các trang tiếp theo (phần 92).
Mặc dù các câu chuyện của chúng ta có họ hàng với đại gia đình truyện kể “Đứa trẻ hình thú” này, có vẻ như chúng gắn kết chặt chẽ hơn với nhánh phương Đông thay vì phương Tây. Đứa con là khỉ, lâu đài giữa biển khơi, việc xây dựng cây cầu nối từ đất liền ra đảo, việc con khỉ cùng người vợ hoàng gia lui về rừng sâu sinh sống—tất cả đều gợi lên những chất liệu mang đậm dấu ấn Ấn Độ dẫu có phần mơ hồ nhưng không thể nhầm lẫn. Tôi không thể chỉ ra bất kỳ câu chuyện cụ thể nào làm nguồn gốc, và truyện kể của chúng ta dường như đã dung hợp thêm các mô-típ truyện cổ tích (Märchen) khác; thế nhưng nó dường như mang chút âm hưởng thoang thoảng của sử thi “Rāmāyana.” Việc giam giữ hoặc che giấu một nàng công chúa, kèm theo lời hứa gả nàng cho kẻ nào tìm ra nàng, được tìm thấy trong Truyện số 21 của chúng ta (xem phần tham khảo). Cũng cần so sánh thêm với Truyện số 29.
Trong số các dân tộc Santals, đề tài một cô gái kết hôn với loài khỉ rất phổ biến trong truyện cổ tích Märchen (xem Bompas, Truyện số XV, “The Monkey Boy”; Truyện số XXXII, “The Monkey and the Girl”; và Truyện số LXX, “The Monkey Husband”). Tuy nhiên, trong không một câu chuyện nào ở số đó xuất hiện sự biến đổi từ loài vật thành con người.
