Thư Tình Robert Browning Và Elizabeth Barrett Barrett, Tập 1

Lượt đọc: 2654 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
R.b. Gửi E.b.b.

❊ ❊ ❊

Chủ Nhật, ban đêm.

[Dấu bưu điện, ngày 22 tháng 12 năm 1845.]

Giờ thì, em có “nên” thấy “tiếc vì đã gửi lá thư đó” — lá thư đã và đang làm anh hạnh phúc nhường này, hạnh phúc xiết bao — liệu em có đành lòng quay lại nói với người mà em đã ban cho ngập tràn ơn phước ấy rằng đó chỉ là một sự nhầm lẫn, và rằng em chỉ muốn trao đi một nửa sự hào phóng đó thôi không? Nếu em không nhận ra rằng chính những lá thư như thế đang mang lại cho anh niềm hạnh phúc vô biên, và không tự sưởi ấm trong chính ánh hào quang của mình, thì quả thực anh sẽ từ bỏ cơ hội cuối cùng có thể mang lại hạnh phúc cho em. Cái “nên” của chính anh mà em phản đối sẽ được rút lại — bởi đó thuần túy chỉ là một chút ích kỷ; anh cảm thấy, khi bỏ lỡ lá thư của em vào ngày hôm sau, rằng mình đã có thể kéo nó xuống bằng một lá thư của chính mình — giá mà anh nài nỉ dù chỉ đôi chút dịu dàng, thì thứ vàng ấy đã rơi xuống — đó là bổn phận với chính bản thân mà anh đã bỏ sót và em khiển trách rất đúng. Lẽ ra anh nên đứng lặng lẽ, chờ đợi và vững lòng tin vào sự ân cần luôn hằng ghi nhớ.

Giờ hãy để anh đếm số vàng của mình — và lau đi bất kỳ vết bẩn nào còn vương lại trên ánh sáng rực rỡ toàn vẹn ấy. Đầu tiên — chính là ý nghĩ đó... anh đã bảo em rồi; anh cầu xin em, cầu xin em, người ngọt ngào ơi — tuyệt đối đừng bao giờ có ý nghĩ đó nữa — hay bất cứ điều gì dẫn đến nó dù chỉ là xa xôi hay gián tiếp! Theo như lập luận do em tưởng tượng ra, kết quả tất yếu sẽ đi kèm với mọi nỗi thống khổ có thể giáng xuống cuộc đời này. Anh là của em mãi mãi — nếu em không ở đây, ở bên anh — thì sao nào? Giả sử em mang đi tất cả phần thuộc về mình, chỉ chừa lại chút ít để tồn tại; khi ấy, điều đó sẽ phá hỏng mọi mục đích tốt đẹp... hệt như thể em chặt đứt mọi khoảng đất dưới chân anh, chỉ chừa lại đúng một chỗ vừa đủ đứng — thì ừm, anh vẫn đứng đó thôi — và việc anh không có một không gian rộng rãi hơn có tốt hơn chút nào không, khi mà em chẳng thể xua anh đi khỏi nơi ấy? Anh có ký ức về em, sự hiểu biết về em, hình bóng của em được khắc sâu vào trái tim và khối óc mình — dựa vào đó, anh có thể sống trọn cuộc đời mình — nhưng chính em, sinh vật vô cùng rộng lượng và thân thương mà anh vẫn biết, lại ban cho anh ngày một nhiều hơn thế, vượt lên trên sự tồn tại đơn thuần — để mở rộng và làm sâu sắc thêm cuộc đời — như em đã và đang làm. Ồ, anh yêu em biết bao khi nghĩ đến sự chân thật trọn vẹn trong lòng quảng đại của em dành cho anh — cách mà em, với ý định và nguyện vọng muốn trao ban, đã trao đi thật cao thượng! Em có nghĩ rằng anh chưa từng thấy trên thế gian này cách mà những người phụ nữ thực sự yêu thương tìm cách trao món quà ấy vào những dịp thích hợp hay sao? Và lẽ nào anh lại cho phép mình tưởng tượng xem thứ hợp kim nào có thể khiến cho thứ vàng nguyên chất như tình yêu của em trở nên có thể chịu đựng được? Thế mà nó vẫn đến, vẫn là quặng nguyên chất, để hoàn thiện vận mệnh đời anh! Và còn gì ngoài điều này mang lại cho anh sự tự tin và hạnh phúc? Liệu anh có thể rút ra bài học từ những nỗi lo hão huyền của em, rồi bắt đầu tự dọa mình bằng cách nói rằng... “Nhưng nếu cô ấy nhìn thấy cả thế giới — những người đàn ông xứng đáng hơn, tốt đẹp hơn ngoài kia... những người sẽ” v.v. v.v. Không, anh nghĩ về món quà lớn lao và trân quý biết bao ấy; rằng anh chẳng “chiếm đoạt” được gì (thứ ngôn từ đáng ghét và kiểu suy nghĩ mang hơi hướng Pháp) — chẳng làm được gì bằng mưu mẹo hay sự khéo léo của bản thân trong chuyện này... vậy thì những kẻ xảo quyệt hơn hay khôn ngoan hơn lấy tư cách gì mà đòi hỏi: — nhưng anh không thể viết ra nỗi ngớ ngẩn này thêm nữa — anh là của em mãi mãi, với nỗi lòng biết ơn sâu sắc nhất — việc nói rằng anh sẵn sàng dâng hiến cuộc đời mình cho em một cách vui sướng là quá ít ỏi.... Anh hy vọng mình cũng có thể làm điều đó vì hai hay ba người khác nữa — nhưng anh không hề thấy có một viễn cảnh tưởng tượng nào mà ở đó anh không vô điều kiện dâng hiến toàn bộ con người mình cho em — để em tùy ý định đoạt sao cho tốt nhất. Thế nhé! Không cần phải bàn thêm điều đó nữa — hãy để anh biến nó thành hiện thực bằng hành động, người anh yêu dấu!

Còn về chuyện “sự thất vọng và một gánh nặng”... giờ đây — hãy hoàn toàn thoát khỏi cái tôi của chính mình, và đừng nhìn vào một sợi tơ tẻ nhạt nào, mà hãy nhìn vào những dây chằng tình yêu bằng con mắt trơ lì của thế giới này. Vậy ra chúng ta lại có những sở thích bất hòa đến thế sao? Sự gắn bó quá mức của em với đời sống nhộn nhịp lại cản trở niềm đam mê sâu sắc của anh dành cho xã hội ư? “Liệu họ có sự đồng cảm chung trong các theo đuổi của nhau không?” — bà Tomkins luôn hỏi vậy! Thì đấy, khi em biết anh, anh đã an vị với lối sống của mình, với sự giúp đỡ của Chúa, có ý định viết những gì cần viết và cứ thế ra đi trong sự bình yên với chính bản thân ở mức độ ấy. Em có thể giúp anh hay không? Chẳng phải em đang giúp anh nhiều đến mức, nếu nhận ra mối hiểm họa có nguy cơ xảy ra cao hơn đối với bản tính tội nghiệp của con người, em sẽ thốt lên rằng, “Anh ấy sẽ ghen tị với mọi sự trợ giúp xuất phát từ em, chứ chẳng có sự giúp đỡ nào từ anh hướng về em cả!” — Và đó sẽ là hệ quả của sự trợ giúp, quá lớn lao để có thể hy vọng được đền đáp, đối với bất kỳ ai kém phần say mê hơn anh trước vẻ tuyệt mỹ của việc bị vượt trội và là kẻ được ban phước.

Nhưng — “đến đây là khúc Selah và tiếng nói chìm vào lặng thinh” — anh sẽ nói về những chuyện khác. Khi nào chúng ta được ở bên nhau — những ngày mà anh vẫn hằng tin tưởng — anh dự định sẽ xem xét lại bản “Sordello” đó — ý định ấy vẫn luôn vương vấn trong tâm trí anh — nhưng ngày hôm qua khi đang đọc phần “Purgatorio” và lời thoại đầu tiên của nhóm người mà Sordello là một thành viên, anh đã bị ấn tượng bởi một ý nghĩa hoàn toàn mới, vì nó miêu tả rất chuẩn xác con người cùng mục đích và số phận của nhân vật trong thơ anh — hãy xem này; một trong những linh hồn chịu đựng đau khổ và quằn quại nói với Virgil và Dante —

Noi fummo già tutti per forza morti,

E peccatori infin' all' ultim' ora:

Quivi—lume del ciel ne fece accorti

Si chè, pentendo e perdonando, fora

Di vita uscimmo a Dio pacificati

Che del disio di se veder n'accora.23

Đó chính là câu chuyện của Sordello nhà anh... tự hỏi liệu anh có thể “tạo tác” nó ngay lập tức được không —

Và tội nhân chúng tôi cho đến giờ phút cuối cùng;

Rồi ánh sáng từ thiên đàng rọi xuống, làm chúng tôi thức tỉnh,

Để rồi, trong sự ăn năn và được tha thứ, chúng tôi rời khỏi

Cuộc đời này để đến với Chúa, bình yên trong Ngài —

Đấng lấp đầy trái tim bằng nỗi khát khao mong được nhìn ngắm Ngài.

Đã có rất nhiều sự kiện kỳ lạ xoay quanh quá trình anh làm việc về chủ đề đó — chẳng hạn như, tận lúc cuối cùng, anh phát hiện ra có một tiểu luận lịch sử nhỏ đã được in nhưng không xuất bản, do một vị Bá tước họ V—— nào đó viết, mang tựa đề “Sordello” — với câu châm ngôn “Post fata resurgam” [Sau cái chết, ta sẽ trỗi dậy]! Anh rất hy vọng ông ấy đã tiên tri đúng. Phần lớn nội dung này — những ghi chép tiểu sử — được trích xuất bởi Muratori, theo anh nghĩ là vậy. Năm ngoái khi đặt chân đến Napoli, chỉ sau vài phút, anh phát hiện ra rằng tại một nhà hát nọ vào tối hôm đó, vở opera được trình diễn sẽ là “một màn của Sordello” thế mà anh chẳng buồn liếc nhìn lần thứ hai, cũng chẳng tốn dù chỉ vài đồng carline cho cuốn sáchlibretto!

Anh muốn nói với em trong lá thư trước rằng, khi anh nói về tính khí của mọi người thì em chẳng có dính líu gì đến “mọi người” cả — anh không hề liếc xéo tính khí của em — dù là để khám phá nó, ca ngợi nó, hay để thích nghi với nó. Anh đang nói về mối quan hệ mà người ta thấy trong các trường hợp khác — cách người ta đối chọi với những kẻ ngốc nghếch đầy cảm xúc, nhưng lại căm ghét những kẻ khôn ngoan lạnh lùng, những kẻ luôn lo lắng chu toàn cho bản thân. Bản thân anh sinh ra đã vô cùng nồng nhiệt — cũng giống như việc anh sinh ra với mái tóc vàng nhạt: mọi thứ đều thay đổi — nghĩa là sự passion (niềm đam mê) thay đổi hướng đi và, khi tìm được một lòng sông đủ rộng, trông có vẻ điềm tĩnh hơn, có lẽ, so với thực tế — và dĩ nhiên mọi sự đồng cảm của anh đều hướng về sức mạnh tĩnh lặng — nhưng anh thừa biết loại kia trông ra sao. Còn về chuyện làm gãy ghế, và sự đánh giá cao đối với những món meubles [đồ đạc] phong cách Paris; manibus, pedibusque descendo in tuam sententiam, Ba, mi ocelle! (“E.B. C là gì?” sao lại thế, đó là chữ cái tiếp theo, chứ không phải E.B. B, B của riêng anh nhé! Chẳng có ẩn ý sâu xa nào trong chữ C cả — nhưng anh chẳng có hứng thú đi tiếp đến D hay E, chẳng hạn thế).

Và thế đấy, tình yêu của anh, thứ Ba sẽ là ngày của chúng ta — chỉ còn một ngày nữa thôi — và rồi! Trong khi đó hãy “quan tâm” đến anh nhé! Một lời khuyên hay dành cho em — nhưng còn sự quan tâm của anh, thì đó là gì chứ! Dù sao thì một ngày nào đó anh cũng khao khát được quan tâm! Anh sẽ chẳng bỏ đi khi bất kỳ ngài K. thân mến nào ghé đến đâu! Người ta đang gọi anh xuống lầu ăn tối — và lò sưởi của anh đã tắt ngấm, thế mà em vẫn khiến anh không cảm thấy lạnh lẽo và còn hỏi thăm xem anh có khỏe không? Vâng, khỏe — vâng, hạnh phúc — và mãi mãi là của riêng em — anh phải chúc Chúa ban phước cho em — người dấu yêu nhất!

R.B.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 16 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.