Thứ Năm.
[Dấu bưu điện, ngày 6 tháng 3 năm 1846.]
Người yêu dấu nhất, anh thấy đấy, em không chần chừ chút nào trong việc viết thư, để có thể nhận được thư anh sớm nhất—và còn một lý do nữa thúc giục em viết... đó không hoàn toàn là sự tính toán thiệt hơn. Em muốn anh hiểu cho em.
Giờ thì nghe đây! Dường như em hiểu chính mình: có vẻ như mọi lời em từng nói với anh về một vấn đề nào đó, rõ ràng đều xuất phát từ những tình cảm mà anh không thể phàn nàn... không thể nào phàn nàn được. Nhưng đó là cảm nhận của em; còn của anh thì khác:—anh không hiểu, anh không nhìn bằng ánh sáng của em, và có lẽ cũng là điều tự nhiên khi anh không thể thế, bởi chúng ta đang đứng ở những bậc khác nhau của lý lẽ. Tuy nhiên, em—người đã nói những điều đó vì anh, và từ sự cân nhắc thấu đáo về những gì tốt nhất cho anh—không thể chấp nhận, dẫu là vì lo lắng cho tương lai của anh, mà lại đi dằn vặt anh lúc này, làm anh buồn phiền bằng một cách diễn đạt mà anh cứ khăng khăng dịch ra là sự thiếu tin tưởng vào anh... (em mà thiếu tin tưởng vào anh ư!!) là sự cần thêm bằng chứng về anh từ những người khác... (anh lại có thể nói thế sao?) và thậm chí là sự miễn cưỡng từ phía em trong việc thực hiện lời hứa của chúng ta—không, người yêu dấu nhất, anh làm vậy là không đúng đâu. Và thế là, vì anh có những suy nghĩ ấy dù là có lý hay vô lý, em sẽ trừng phạt anh ngay lập tức và 'xích' anh lại... (như anh vẫn muốn được xích), xích anh lại, đóng đinh anh vào—anh có cảm giác chiếc xiềng xích mảnh mai đang quấn chặt lấy mình không? anh có nghe thấy tiếng búa tán đinh không? và anh cũng có thể cảm nhận được điều đó đấy. Thế là xong—giờ thì anh đã bị xích—Bia đã hoàn thành công việc—không, là Ba! (hãy để ý đến phép đảo chữ nhé!) và anh chẳng nói một lời nào về Prometheus cả, dẫu rằng anh dư sức ý thức được điều đó, em dám cá là thế. Thôi được! Chắc là anh phải thấy bằng lòng thôi... vì chính 'sức nặng của sự tự do thái quá' đã làm anh phật ý: và giờ thì có lẽ anh đã tin rằng em tin tưởng anh, yêu thương anh, và nhìn về phía anh vượt lên trên tất cả mọi người đang sống trên đời này, mà chẳng cần một cái đầu nào phải cúi xuống; anh buộc phải tin, nếu anh muốn, bởi vì giờ đây anh thuộc về em và sẽ phải tin theo ý em chọn. Đó là một sắc lệnh dành cho anh đấy! Cứ kêu lên đi... cứ hối hận đi... rồi em sẽ tháo những mắt xích, và để anh đi—liệu có nên là 'Cô Barrett kính mến' nữa không nhỉ?
Nói nghiêm túc nhé, anh không được phép nghĩ về em những điều như anh đã nửa nói, nếu không muốn nói là nói trọn vẹn, vào ngày hôm nay. Nếu tất cả mọi người đều nói những điều xấu xa về anh, trái tim em sẽ càng nói nhiều hơn những điều tốt đẹp về anh—đó sẽ là kết quả duy nhất ở em. Chẳng phải em hiểu anh, thấu tận tâm can hay sao? lẽ nào em lại tin rằng bất kỳ ai trong số họ có thể hiểu anh như cách em hiểu anh? Rồi về những chuyện khác, giờ đây em không còn sợ những con 'cóc' nữa, vì em đâu còn là đứa trẻ con. Em chẳng màng, nếu anh cũng không màng, đến những gì thiên hạ nhân đức ngoài kia có thể bàn tán về chúng ta, và những lý do nghiêm túc khác cũng chẳng thể tác động đến em theo cách nào khác ngoài nỗi đau tất yếu. Do đó, mọi chuyện hoàn toàn tùy thuộc vào anh—trừ khi bệnh tật chen ngang—và anh sẽ thật tử tế, tốt bụng (phải thế không anh?) và đừng bao giờ có những suy nghĩ cay đắng về em nữa—không. Chẳng phải cảm giác mình thấp kém hơn những gì anh có quyền trông đợi đã khiến em nói ra những điều anh không thích—vì chính em mới là kẻ 'không xứng đáng', chứ không phải ai khác—chắc chắn không phải là con người kia!
Đêm nay em định viết thêm nhiều điều về những đề tài xa vời hơn, nhưng các em gái em đã lên lầu và em phải nhanh chóng kết thúc bức thư này. Người yêu dấu, hãy giữ gìn đầu óc cho cẩn thận nhé! À, đừng viết thơ nữa, cũng đừng đọc sách, đừng bỏ bê việc đi bộ, và đừng tắm vòi sen nữa. Thay vào đó, anh có thử tắm nước ấm xem sao? Chắc chắn thử nghiệm ấy cũng đáng để thực hiện trong một thời gian ngắn. Người yêu dấu nhất, hãy vì chính mình mà làm điều đó nhé.
Ba.