Trời rất nóng, mà lòng người trong cả nước đều lạnh ngắt, Bắc Bình thất thủ!
Lý Tứ gia đứng dưới bóng cây hòe, giọng thê thảm nói với mọi người: "Chuẩn bị một tấm vải trắng đi! Vợ chồng không treo cờ không được, đến lúc đó dùng son tô một quả cầu đỏ là được! Năm Canh Tý, chúng ta đã từng treo mà!" Cơ thể ông tuy hãy còn tráng kiện, nhưng hôm nay ông cảm thấy mệt mỏi. Nói dứt lời, ông ngồi xổm xuống đất, ngẩn ngơ nhìn một con sâu hòe màu xanh.
Lý Tứ Mụ trong hai ngày nay lơ mơ dường như biết có nguy hiểm gì đó, nhưng rốt cuộc cũng không dò hỏi tỉ mỉ. Hôm nay, bà nghe rõ ràng là lính Nhật đã vào thành, đôi mắt cận thị nặng của bà chớp liên hồi, khuôn mặt tái đi một chút. Bà không mắng ông chồng già của mình nữa, mà đi ra ngồi xổm cùng một chỗ với ông.
Tiểu Thôi kéo xe, cởi trần đi ra đi vào lảng vảng hỗn loạn. Hôm nay không thể ra xe, mà trong nhà không có lấy một hạt gạo. Lảng vảng mấy bận, hắn tiến lại gần chỗ vợ chồng Lý lão: "Tứ nãi nãi! Ngài lại phải rủ lòng thương đấy ạ!"
Lý Tứ gia không ngẩng đầu lên, vẫn nhìn con sâu xanh dưới đất. Lý Tứ Mụ, không ào ào như ngày thường, dùng giọng thấp nhỏ đáp lại: "Đợi một lát nữa, ta sai người đưa cho cậu hai cân bột hỗn hợp nhé!"
"Thế thì quá tốt ạ! Cháu xin tạ ơn Tứ nãi nãi đây ạ!" Giọng của Tiểu Thôi cũng không lớn lắm.
"Nói cho cậu biết, cậu nhóc ngoan, đừng cãi nhau với người nhà nữa! Quỷ Nhật đã vào thành!" Lý Tứ Mụ nói chưa dứt câu, thở dài một tiếng.
Thợ cạo Tôn Thất vốn không múa nghề ở lều cạo đầu, mà nhận làm thuê theo tháng ở các cửa hiệu vùng lân cận. Từ tiêu chuẩn của một thợ thủ công già, hắn rất xuất sắc trong các mặt móc mắt, ngoáy tai, đấm lưng, và cạo mặt. Đối với những kiểu mốt mới nổi lên như chải đầu rẽ ngôi, uốn tóc gì đó, hắn đều không biết, cũng chẳng thèm học — đằng nào việc làm ăn của hắn cũng chẳng cần đến bộ tân thủ nghệ này. Hôm nay, các cửa hiệu đều không mở bán, hắn uống hai chén rượu giải sầu ở nhà, mặt đỏ phừng phừng đi ra. Dựa vào chút hơi men, hắn muốn trút nỗi bất bình:
"Tứ thái gia! Ngài có ý tốt. Bảo mọi người treo cờ trắng, ai thích treo thì treo, còn cháu Tôn Thất đây thì quyết không treo! Cháu căm thù quỷ Nhật! Cháu chờ đấy, chúng mà dám bước vào ngõ Tiểu Dương Khang của chúng ta, cháu sẽ cho chúng biết tay Tôn Thất này lợi hại thế nào!"
Nếu đặt vào ngày thường, Tiểu Thôi nhất định sẽ tranh luận mà cãi nhau to với Tôn Thất; hai kẻ bọn họ từ trước đến nay vẫn là kẻ thù không đội trời chung trong việc tranh luận đại sự thiên hạ. Hiện tại, Lý Tứ gia ra một ánh mắt, Tiểu Thôi không kêu một tiếng tránh đi. Tôn Thất thấy Tiểu Thôi đi mất, vô cùng thất vọng, thế nhưng vẫn hy vọng lão họ Lý ba hoa vài câu với mình, Lý Tứ gia không thốt một tiếng nào. Tôn Thất có chút không thoải mái. Ở lại một lúc lâu, Lý Tứ gia ngẩng đầu lên, mang theo vẻ mặt chán ghét và gần như phẫn nộ nói: "Tôn Thất! Về nhà đi ngủ đi!" Tôn Thất, mặc dù có chút hơi men, cũng không dám chống lại Lý Tứ gia, cười một tiếng, đi thẫn thờ về nhà.
Số nhà sáu không có ai ra ngoài. Vợ chồng Tiểu Văn theo lệ bây giờ phải luyện giọng, thế nhưng không dám phát ra tiếng. Sư phụ Lưu trong phòng dùng sức lau thanh đao đơn của mình.
Trên đỉnh đầu đã không còn máy bay, ngoài thành đã không còn tiếng pháo, mọi thứ tĩnh mịch. Chỉ có bầu trời trong vắt hình như có thứ gì đó dao động, khẽ nhịp theo mạch đập của con người, nhảy ra vài đốm sao vàng, ánh sáng trắng. Sự tĩnh mịch trong ngày mất nước!
Thụy Xuan, mập mạp, vóc dáng rất giống cha. Dù anh mặc trang phục gì, dáng vẻ của anh lúc nào cũng tự nhiên, tao nhã như vậy. Cái thái độ điềm đạm này, ở nhà họ Kỳ là độc nhất vô nhị. Kỳ lão thái gia và Thiên Hữu là những người buôn bán thủ phận an phận, cử chỉ lời nói của họ đều không chút che đậy mà bộc lộ bản sắc của mình. Thụy Phong từng qua giáo dục, hơn nữa có chút coi thường ông nội và cha, cho nên cậu ta liều mạng học theo sự tao nhã, hợp thời trang. Thế nhưng, vì học quá trớn, cậu ta cứ hay lộ ra vẻ khí chất tư bản hoặc thị phu; chẳng những không đạt được sự tao nhã, ngược lại còn đánh mất sự phác thảo thuần phác gia truyền. Lão tam Thụy Toàn là một cậu nhóc cứng đầu, hoàn toàn không quan tâm đâu là tao nhã, đâu là thô lỗ. Chỉ có Thụy Xuan, chẳng biết học từ đâu, hoặc có học cũng chưa chắc đã học được, lúc nào cũng ôn hòa tự nhiên như thế. Giống như ông nội, cha của mình, anh làm việc vô cùng nghiêm túc. Thế nhưng, trong sự nghiêm túc — điều này khác với các bậc trưởng bối của anh — anh vẫn rất tự nhiên, không hề lộ ra vẻ kiếm rút cung căng. Anh rất tiết kiệm, không xài phí một đồng xu, nhưng anh cũng rất hào phóng — ở những nơi thỏa đáng, anh không tính toán chi li. Trong những lúc tâm trạng không tốt, anh giống như một bóng râm mùa xuân, khiến cho bất kỳ ai cũng có thể yên tâm rằng sẽ không có cuồng phong bão táp nào xảy ra. Trong những lúc vui vẻ, anh cũng chỉ mỉm cười, dường như là cười chính bản thân mình sao lại phải vui vẻ như vậy.
Anh rất chăm chỉ, đối với văn nghệ Trung Quốc và Âu-Mỹ đều có nhận thức tương đương. Đáng tiếc anh không có cơ hội, hoặc tài lực, để đi nước ngoài du học sâu hơn. Dưỡng giáo ở trường học, anh là đồng nghiệp và giáo viên hàng đầu, chứ không phải là người đáng yêu nhất, bởi vì anh đối với bài học của học sinh không hề lơ là một chút nào, đối với việc giao thiệp xã giao của đồng nghiệp cũng luôn chừng mực vừa phải. Anh đối với bất cứ ai cũng duy trì một khoảng cách tương đương. Anh không cố ý lạnh nhạt ai, cũng không chịu vòng vo để nịnh bợ người khác. Anh dựa vào bản lãnh để ăn cơm, không cần phải cố ý lấy lòng.
Về tư tưởng, anh rất gần gũi với lão tam, hơn nữa có lẽ còn sâu sắc hơn lão tam một chút. Cho nên, trong toàn bộ gia đình, anh chỉ hợp nói chuyện với lão tam. Thế nhưng, khác với lão tam, anh không thích thường xuyên bày tỏ ý kiến của mình. Điều này không phải vì anh kiêu ngạo, không thèm đàn gảy tai trâu, mà là trong lòng anh luôn có chút tự hổ thẹn — điều anh biết là A, mà chỉ có thể làm đến B, hoặc thậm chí chỉ đến C hoặc D. Anh dường như có chút nữ tính, trong hành động anh luôn cầu mong sự thấu hiểu toàn diện. Lấy một ví dụ: Vào độ tuổi anh nên kết hôn, anh sớm đã biết mấy thứ như tình yêu thần thánh, tự do kết hôn kia rồi. Thế nhưng anh lại cưới "Vận Mai" do cha định đoạt cho mình. Anh biết không nên trói buộc cả đời mình vào một người phụ nữ mà anh không yêu, nhưng anh lại không nỡ nhìn những giọt nước mắt và vẻ mặt sầu muộn của ông nội, cha mẹ. Anh nghĩ cho họ, cũng nghĩ cho vị hôn thê của mình. Sau khi suy nghĩ xong, anh hiểu được nỗi khó xử của mọi người, và mong muốn có được sự thấu hiểu trọn vẹn. Anh đành phải cưới cô ấy. Anh tự cười sự yếu mềm như thế của mình. Đồng thời, đến khi anh nhìn thấy trên khuôn mặt của ông nội và cha mẹ từ u sầu chuyển thành vui vẻ, anh lại cảm thấy một chút tự hào — niềm tự hào của sự hy sinh bản thân.
Sau trận tuyết rơi, anh nhất định sẽ đi lên Bắc Hải, trèo lên tháp Bạch Xá, để ngắm những đỉnh núi tuyết ở Tây Sơn. Ở đó, anh có thể đứng liền một tiếng đồng hồ. Những đỉnh núi trắng và xa xôi ấy kéo tư tưởng của anh đến một nơi vô cùng xa xôi. Anh muốn rũ bỏ hết mọi chuyện tầm thường, đi đến những ngọn núi sâu xa để đọc sách, hoặc cưỡi con tàu lớn, du ngoạn khắp thế giới ngoài biển khơi. Đợi đến khi bất đắc dĩ phải đi xuống từ ngọn tháp, tâm trí anh liền thu lại từ ngọn núi cao và biển cả hoang vu, mà nghĩ đến trách nhiệm của mình đối với gia đình và trường học. Anh không có cách nào gạt bỏ trách nhiệm chốn nhân gian của bản thân mà chạy trốn vào thế giới lý tưởng được. Thế nên, anh tiện tay mua ít bánh ngọt trên đường cho ông nội và Tiểu Thuận, y như một người cháu hiền cha hiền tận tụy vậy! Thôi được, đã không thể bay cao bay xa, thì về nhà làm cho già trẻ cười một tiếng vậy! Những nếp nhăn cười bất đắc dĩ của anh lại bày ra trên khuôn mặt đỏ vì lạnh.
Anh hầu như không có bất kỳ sở thích nào. Rượu hoàng tửu, anh có thể uống một cân. Thế nhưng trừ những dịp tết lễ, tuyệt đối không đụng đến rượu. Anh không hút thuốc. Trà và nước vốn không có gì khác biệt. Giải trí của anh chỉ là giúp ông nội trồng ít hoa, và mỗi tuần đến rạp "Bình An" xem phim một hoặc hai lần. Việc xem phim của anh có một mục đích thực tế: Tiếng Anh của anh rất khá, thế nhưng nói không được trôi chảy lắm, cho nên anh muốn học hỏi qua phim có tiếng nói. Mỗi lần anh đến rạp "Bình An", anh luôn đi rất sớm, để mua được chỗ ngồi ở hàng đầu — vừa tiết kiệm tiền, vừa được nghe. Ngồi ở đó, anh thậm chí không quay đầu lại lấy một lần, bởi vì anh biết vợ chồng Nhị gia Thụy Phong nếu cũng có mặt, thì nhất định sẽ ngồi ghế hạng nhất; anh không lấy việc ngồi hàng đầu làm hổ thẹn, nhưng lại sợ trong lòng vợ chồng người thứ hai không thoải mái.
Bắc Bình đã thất thủ, Thụy Xuan như con kiến bò trên chảo nóng, đi ra đi vào, không biết phải làm gì cho phải. Anh đánh mất sự điềm tĩnh ngày thường, cũng không muốn che giấu nữa. Bước ra khỏi cửa phòng, anh ngẩng đầu nhìn trời, bầu trời thật trong xanh tươi đẹp, anh biết bản thân vẫn đang ở dưới bầu trời xanh của Bắc Bình. Cúi đầu một cái, dường như bị ánh nắng chói chang làm chói mắt, trước mắt tối sầm lại một lát — trời vẫn trong xanh như thế, mà Bắc Bình đã không còn là của người Trung Quốc nữa rồi! Anh vội vã đi ngược về phòng. Vào trong phòng, anh dùng những kiến thức tích lũy từ ngày thường để suy đoán cuộc chiến Trung-Nhật và mối quan hệ với thế giới. Bỗng nhiên nghe thấy tiếng của vợ hoặc Tiểu Thuận, anh giật mình như thể nhảy vọt về từ đám mây mù đại thế giới: Anh biết chiến tranh Trung-Nhật chắc chắn sẽ làm thay đổi địa lý và lịch sử thế giới, nhưng bày ra trước mặt anh lại là sự an toàn và chuyện ăn mặc của một nhà lớn nhỏ này. Ông nội đã hơn bảy mươi tuổi, không thể ra ngoài tốn sức kiếm tiền được nữa. Cha kiếm tiền có hạn, hơn nữa cũng là người đã năm mươi mấy tuổi rồi. Mẹ có bệnh, không chịu nổi sự kinh hoảng. Thu nhập của Nhị gia vừa vặn đủ cho hai vợ chồng họ tiêu xài, mà lão tam thì vẫn đang trong độ tuổi đi học. Thiên hạ thái bình, họ có thể không phải lo ăn lo mặc, sống một cuộc đời không tai không họa. Hôm nay, Bắc Bình mất rồi, nên phải làm sao đây? Ngày thường, anh đã là trụ cột gia đình; hôm nay, trách nhiệm và khó khăn của anh lại càng tăng lên gấp bội! Một mặt, anh là một công dân, hơn nữa là một công dân có chút kiến thức và năng lực, đáng lý nên ra sức làm gì đó cho đất nước, vào lúc đất nước này gặp cơn nguy biến cực lớn. Mặt khác, một nhà già thì già, nhỏ thì nhỏ, ngày thường đều dựa dẫm vào anh, bây giờ lại càng cần anh hơn. Anh có thể phủi tay bỏ đi không? Không thể! Không thể! Thế nhưng, không đi thì phải làm vong quốc nô dưới chân kẻ thù, anh không thể chịu đựng được! Không thể chịu đựng được!
Đi ra đi vào, đi ra đi vào, anh không nghĩ ra được chủ trương tốt nào. Kiến thức của sự hiểu biết mách bảo anh trách nhiệm tối cao ấy, sự thấu hiểu của anh lại ép buộc anh phải bận tâm đến vấn đề cấp bách nhất. Anh nhớ đến Văn Thiên Tường, Sử Khả Pháp, và rất rất nhiều anh hùng dân tộc, đồng thời cũng nhớ đến những bài thơ ca trong cảnh lưu vong của Đỗ Phủ.
Lão hai vẫn đang ở trong phòng nghe phát thanh — đài phát thanh của người Nhật.
Lão tam nhảy cẫng chân lên cao tít ở trong sân: "Lão hai, mày mà không tắt nó đi, tao sẽ dùng đá đập nát bét nó đấy!"
Tiểu Thuận sợ ngây người, vội chạy vào phòng bà nội. Giọng yếu ớt của bà nội gọi, "Lão tam! Lão tam!"
Thụy Xuan không nói một tiếng kéo lão tam vào phòng của mình.
Hai anh em ngẩn người đối mặt nhau một lúc lâu, đều muốn nói chuyện, mà không biết nên bắt đầu nói từ đâu. Lão tam phá vỡ sự tĩnh mịch trước, gọi một tiếng: "Đại ca!" Thụy Xuan không đáp lại, giống như có một hạt táo nghẹn ở cổ họng. Lão tam lại quên mất những lời định nói.
Trong phòng, ngoài sân, khắp nơi, đều không có tiếng động. Trời thì trong thế, ánh nắng thì sáng thế, mà toàn bộ thành lớn — chín cửa đóng chặt — giống như ngôi mộ cổ dưới ánh nắng trong!
Bỗng nhiên, từ đằng xa có tiếng động nào đó, giống như tiếng lăn đá từ trên núi xuống. "Lão tam, nghe kìa!" Thụy Xuan tưởng là tiếng của máy bay ném bom hạng nặng.
"Xe tăng của địch, đang diễu võ dương oai trên phố!" Khóe miệng của lão tam nở một nụ cười thảm hại để kìm nén đôi môi đang run rẩy.
Đại ca lại nghe ngóng. "Đúng! Xe tăng! Số lượng rất nhiều! Hừ!" Anh cắn chặt môi.
Tiếng xe tăng càng lớn hơn, cả bầu trời và mặt đất đều đang rung chuyển.
Bắc Bình yêu chuộng hòa bình nhất của Trung Quốc yêu chuộng hòa bình nhất, mang theo những hồ nước ngọn núi, cung điện, đàn miếu, chùa chiền, phủ uyển, lầu gác và bức bình phong chín rồng màu được xây dựng từ trí tuệ và tâm huyết của các triều đại, mang theo những cây bách cổ thụ ôm không xuể, những hàng liễu rủ xanh tươi, những cây cầu đá trắng, và hoa cỏ bốn mùa, mang theo ngôn ngữ thanh tao nhất, lễ phép ôn nhu mỹ lệ, những cuộc giao dịch thành thật, những bước chân thong thả, và vở kịch hát cho triều đình nghe... chẳng vì cái gì cả, chẳng vì cái gì cả, đột nhiên bị máy bay và xe tăng cưỡng bức bầu trời và con đường nhựa của nó!
"Đại ca!" Lão tam gọi một tiếng.
Xe tăng trên phố, vang lên điên cuồng như mấy hầm mỏ sắt phát nổ, tai và tim của Thụy Xuan dường như đều điếc đặc.
"Đại ca!"
"Hả?" Đầu Thụy Xuan nghiêng sang một chút, dùng tai để tìm kiếm âm thanh của lão tam. "Ồ! Nói đi!"
"Em phải đi! Đại ca! Không thể làm vong quốc nô ở đây được!"
"Hả?" Tim của Thụy Xuan vẫn bước đi theo tiếng của xe tăng.
"Em phải đi!" Thụy Toàn nhấn mạnh lại một câu.
"Đi? Đi đâu?"
Tiếng xe tăng nhỏ đi một chút.
"Đi đâu cũng được, chỉ là không thể sống dưới lá cờ mặt trời!"
"Đúng!" Thụy Xuan gật gật đầu, trên khuôn mặt mập mạp nổi lên một tầng nốt mụn trắng nhỏ. "Có điều, cũng đừng vội quá chứ? Ai mà biết mọi người rồi sẽ biến thành cái dạng gì cơ chứ. Nhỡ đâu vài ngày nữa giải quyết hòa bình, há chẳng phải là vẽ rắn thêm chân hay sao? Em vẫn còn một năm nữa mới tốt nghiệp!" "Anh nghĩ, người Nhật có thể ngậm Bắc Bình, rồi lại há miệng ra sao?"
"Trừ phi đem toàn bộ lợi ích của Hoa Bắc cho hắn!"
"Mất Hoa Bắc, còn Bắc Bình không?"
Thụy Xuan ngẩn ra một hồi, mới nói: "Ý anh là, chúng ta cho phép hắn xâm lược kinh tế, hắn có lẽ sẽ rút quân. Xâm lược võ lực không hời bằng xâm lược kinh tế đâu." Tiếng xe tăng đã biến thành tiếng sấm nhẹ ở đằng xa.
Thụy Xuan nghe ngóng, nói tiếp: "Anh không cản em đi, chỉ là xin em hãy chờ thêm một lát nữa!"
"Đến lúc muốn đi mà không đi được nữa, thì phải làm sao?"
Thụy Xuan thở dài một tiếng. "Hừ! Mày... tao vĩnh viễn không đi được!" "Đại ca, chúng ta cùng đi!"
Nụ cười nhạt và thảm hại của Thụy Xuan lại hiện lên trên khuôn mặt u uất: "Tao đi thế nào? Chẳng lẽ lại bảo một nhà già trẻ này..."
"Đáng tiếc quá! Anh xem, đại ca, đếm xem, trong nước chúng ta những người được giáo dục đại học như anh, lại có chút bản lĩnh, thì có bao nhiêu người?"
"Anh không còn cách nào!" Đại ca lại thở dài một tiếng, "Đành phải cậu đi làm tròn chữ trung, còn anh đến làm tròn chữ hiếu vậy!"
Lúc này, Lý Tứ gia đã đứng lên, khẽ trò chuyện với Bạch tuần trưởng. Bạch tuần trưởng đã hơn bốn mươi tuổi, khuôn mặt cạo nhẵn nhụi, trông hãy còn rất tinh thần. Ông ta rất biết ăn nói, gặp lúc các hộ gia đình đánh nhau cãi vã, ông ta vừa có thể mỉa mai, vừa có thể đe dọa, mà biến chuyện lớn thành chuyện nhỏ, chuyện nhỏ thành không có gì. Cho nên, người ở vùng ngõ Tiểu Dương Khang đều sợ cái miệng sắc bén của ông ta, mà kính trọng tấm lòng tốt của ông ta.
Hôm nay, Bạch tuần trưởng không được tinh thần cho lắm. Ông ta hiểu rõ trách nhiệm của mình trọng đại nhường nào — không có cảnh tuần thì không có trị an để nói. Mặc dù ông ta chỉ là tuần trưởng của vùng Tiểu Dương Khang này, thế nhưng ông ta luôn cảm thấy toàn bộ Bắc Bình ít nhiều cũng là của mình. Ông ta yêu Bắc Bình, càng tự hào có thể làm cảnh quan trong thành Bắc Bình. Thế nhưng, hôm nay Bắc Bình đã bị người Nhật chiếm giữ; từ nay về sau ông ta đành phải duy trì trị an cho người Nhật rồi! Theo lý mà nói, Bắc Bình đã thuộc về người nước ngoài, thì căn bản không có cái gọi là trị an để bàn. Thế nhưng, ông ta vẫn mặc bộ đồng phục đó, vẫn là tuần trưởng! Ông ta không hiểu lắm rốt cuộc mình đang làm cái gì nữa! "Ông thấy thế nào ạ? Tuần trưởng!" Lý Tứ gia hỏi: "Bọn chúng có tùy tiện giết người không?" "Tôi tuyệt đối không dám nói gì, Tứ đại gia ạ!" Giọng của Bạch tuần trưởng rất thấp. "Tôi cứ như bị người ta úp trong cái vại lớn ấy, không nhìn thấy trời đất!""Binh lính của chúng ta đâu? Đều đi đâu hết rồi?"
"Đều đánh nhau cả chứ! Đánh không lại người ta đấy! Thời buổi này, đánh nhau không thể chỉ dựa vào gan lớn, thân thể khỏe được đâu! Súng ống của người ta lợi hại, có máy bay xe tăng! Chúng ta..."
"Vậy, thành Bắc Bình là mất đứt rồi à?"
"Đội xe tăng lớn vừa mới đi qua, chẳng lẽ ông không nghe thấy à?"
"Mất đứt rồi à?"
"Mất đứt rồi!"
"Nên làm thế nào đây?" Lý Tứ gia hạ giọng thấp cực điểm: "Nói cho ông biết, tuần trưởng, tôi căm thù quỷ Nhật!"
Tuần trưởng liếc nhìn bốn phía: "Ai mà không căm thù chúng! Thôi đi, nói chút chuyện chính đi: Tứ đại gia, chốc nữa ông sang nhà họ Kỳ, nhà họ Tiền nhắn một tiếng, bảo họ đốt sách vở gì đi. Người Nhật căm thù những kẻ đọc sách! Trong nhà mà còn lưu trữ Tam Dân Chủ nghĩa hoặc sách ngoại văn, thì lại càng không xong! Tôi nghĩ trong con hõm này cũng chỉ có hai nhà bọn họ có sách thôi, ông đi một chuyến đi! Tôi không tiện đi —" Tuần trưởng nhìn bộ đồng phục của mình.
Lý Tứ gia gật đầu đồng ý. Bạch tuần trưởng ủ rũ đi về phía eo hồ lô.
Tứ gia đến nhà họ Tiền đập cửa, không ai đáp lại. Ông biết tiên sinh họ Tiền có chút tính cách kỳ quái, lại thêm trong thời buổi loạn li này không tiện rước lấy sự chú ý, cho nên đợi một lúc liền đi lên nhà họ Kỳ.
Sự đón tiếp thành ý của Kỳ lão nhân, khiến trong lòng Lý Tứ gia thoải mái hơn một chút. Vì sợ Kỳ lão nhân nhắc đến chuyện đời xưa chuyện đời nay mà quên mất việc chính, ông đi thẳng vào vấn đề nêu lên mục đích chuyến đi. Kỳ lão nhân không có thiện cảm gì với sách vở, bất quá sách vở đều là tiền mua cả, đốt đi thì e là tiếc. Ông định bảo các cháu trai chọn lọc một chút, đem những cuốn nên đốt bán cho "người đánh trống" ① đi là được.
"Thế thì không được!" Lý Tứ gia rất quan tâm chân thành đến sự an toàn của hàng xóm cũ. "Mấy ngày nay sẽ không có người đánh trống đâu; cho dù có, họ cũng không dám mua sách đâu!" Nói xong, ông đem chuyện lúc nãy không gọi mở được cửa nhà họ Tiền cũng nói cho Kỳ lão nhân biết. Kỳ lão nhân gọi Thụy Toàn trong sân: "Thụy Toàn, đứa bé ngoan, đem sách tây gì đó đốt hết đi! Toàn là mua bằng tiền đắt đỏ, nhưng chúng ta có thể giữ chúng lại để rước họa vào thân sao?" Lão tam nói với đại ca: "Xem kìa! Đốt sách chôn nho! Anh thế nào?"
"Lão tam mày nói đúng! Mày đúng là phải đi! Anh đã không đi được, thì đành chịu số phận vậy! Mày đi đi! Anh ở đây đốt sách, treo cờ trắng, làm vong quốc nô!" Đại ca dù thế nào đi nữa cũng không thể kiềm chế bản thân mình được nữa, anh rơi nước mắt.
"Nghe thấy chưa hả, Tiểu Tam?" Kỳ lão nhân lại hỏi một tiếng.
"Nghe thấy rồi! Lập tức động thủ đây!" Thụy Toàn không kiên nhẫn đáp lại ông nội, rồi nhỏ giọng nói với Thụy Xuan: "Đại ca! Anh mà như thế này, bảo em làm sao nỡ đi đây?" Thụy Xuan dùng mu bàn tay lau nước mắt đi. "Em cứ đi con đường của em đi, lão tam! Phải nhớ kỹ, vĩnh viễn nhớ kỹ, đại ca nhà cậu không phải là một kẻ vô dụng..." Cổ họng anh nghẹn ngào mấy tiếng, không nói tiếp được nữa.