Gower và Fluellen gặp nhau bước vào.
GOWER.
Thế nào rồi, Đại úy Fluellen! Anh từ bên cầu tới đấy chứ?
FLUELLEN.
Tôi xin đảm bảo với anh, có những chiến công rất xuất sắc được lập nên ở cây cầu.
GOWER.
Công tước xứ Exeter có được bình an không?
FLUELLEN.
Công tước xứ Exeter hào hiệp chẳng khác nào Agamemnon; ngài là một người mà tôi kính yêu và tôn trọng bằng cả linh hồn, trái tim, bổn phận, cuộc đời, sinh kế và toàn bộ sức lực của mình. Ngài chẳng hề—tạ ơn Chúa và được Người phù hộ!—hấn gì trên đời cả; mà vẫn giữ vững cây cầu một cách đầy dũng cảm, với kỷ luật tuyệt vời. Ở đó có một viên trung úy già tại cây cầu, tôi nghĩ bằng chính lương tâm mình rằng ông ấy dũng cảm chẳng kém gì Mark Antony; ông ấy là một người chẳng có chút tiếng tăm gì trên đời, nhưng tôi đã tận mắt thấy ông lập được chiến công vô cùng hiển hách.
GOWER.
Anh gọi ông ấy là gì?
FLUELLEN.
Ông ấy được gọi là Trung úy Pistol.
GOWER.
Tôi không biết ông ta.
Pistol bước vào.
FLUELLEN.
Kìa chính là người đó.
PISTOL.
Đại úy ơi, tôi nài xin anh hãy rủ lòng chiếu cố.
Công tước xứ Exeter quý mến anh biết nhường nào.
FLUELLEN.
Vâng, tôi tạ ơn Chúa; và tôi cũng đã xứng đáng nhận được một phần tình cảm từ ngài.
PISTOL.
Bardolph, một người lính, kiên cường và vững chí,
Và mang lòng dũng cảm dạt dào, bởi số phận nghiệt ngã
Cùng bánh xe lật lọng hung tàn của Nữ thần Vận mệnh vô thường,
Vị nữ thần mù lòa kia,
Đang đứng trên hòn đá lăn lóc không yên—
FLUELLEN.
Xin kiên nhẫn cho, Trung úy Pistol. Vận mệnh được vẽ là một người mù, với một dải khăn bịt trước mắt, để ngụ ý với anh rằng Vận mệnh là kẻ mù lòa; và bà ta cũng được vẽ kèm với một bánh xe, để ngụ ý với anh—đó chính là bài học luân lý—rằng bà ta cứ quay tròn, thay đổi bất thường, đầy rẫy sự biến đổi và khôn lường; và bàn chân bà ta, anh xem kìa, được đặt cố định trên một hòn đá hình cầu, cứ lăn mãi, lăn mãi và lăn mãi. Thật lòng mà nói, nhà thơ đã mô tả điều đó một cách quá xuất sắc. Vận mệnh là một bài học luân lý tuyệt vời.
PISTOL.
Vận mệnh là kẻ thù của Bardolph, và đang cau mày giận dữ với hắn;
Bởi vì hắn đã trộm một chiếc hộp thánh, và hắn chắc chắn phải bị treo cổ,—
Một cái chết đầy đọa đày!
Hãy để giá treo cổ há miệng ngậm lấy quân chó má; hãy để con người được tự do,
Và đừng để sợi gai thắt nghẹt khí quản của hắn.
Nhưng Exeter đã ban án tử hình
Chỉ vì chiếc hộp thánh giá trị chẳng là bao.
Vì vậy, hãy đi mà nói năng đi; Công tước sẽ lắng nghe tiếng nói của anh;
Và đừng để sợi chỉ mong manh của sự sống Bardolph bị cắt đứt
Bởi lưỡi thừng rẻ tiền cùng sự sỉ nhục đớn hèn.
Hãy lên tiếng đi, đại úy, để cứu lấy mạng sống hắn, và tôi sẽ báo đáp anh.
FLUELLEN.
Trung úy Pistol, tôi phần nào hiểu được ý anh rồi.
PISTOL.
Thế thì, hãy vui mừng lên chứ.
FLUELLEN.
Chắc chắn rồi, thưa trung úy, đó không phải là điều gì đáng vui mừng đâu; bởi vì nếu, anh xem này, hắn có là anh em ruột thịt của tôi đi chăng nữa, tôi cũng sẽ xin Công tước cứ hành sử theo ý ngài muốn, và đem hắn ra xử tử; vì kỷ luật là thứ phải được thực thi.
PISTOL.
Hãy chết và xuống địa ngục đi! Ta coi tình bạn của ngươi chẳng đáng một xu!
FLUELLEN.
Thế thì tốt quá.
PISTOL.
Quả vả Tây Ban Nha đây.
[Pistol rời đi.]
FLUELLEN.
Rất tốt.
GOWER.
Chà, đây đúng là một tên bịp bợm trơ tráo. Giờ thì tôi nhớ ra hắn ta rồi; một kẻ dắt mối, một tên móc túi.
FLUELLEN.
Tôi đảm bảo với anh, hắn đã thốt ra những lời lẽ oai hùng ở cây cầu mà anh khó lòng tìm thấy trong cả một ngày hè. Nhưng thế cũng rất tốt; những gì hắn nói với tôi, điều đó thật hay, tôi bảo đảm với anh là thế, khi đến thời điểm thích hợp.
GOWER.
Chà, hắn chẳng qua chỉ là một tên khờ, một kẻ ngốc, một tên vô lại, thỉnh thoảng kéo nhau ra chiến trận để làm oai khi trở về London dưới cái mác một người lính. Và những kẻ như thế nằm lòng tên tuổi của các đại tướng; chúng sẽ học vẹt xem những chiến công từng diễn ra ở đâu; tại cứ điểm này cứ điểm nọ, tại chỗ thủng tường nào, tại cuộc hộ tống nào; ai đã xông pha anh dũng, ai bị bắn, ai bị thất sủng, quân địch đưa ra những điều kiện gì; và chúng học thuộc lòng những thứ đó bằng thứ ngôn ngữ nhà binh, rồi trang trí thêm bằng những lời thề thốt mới mẻ: và một bộ râu theo kiểu của vị tướng cùng bộ quân phục hầm hố của chốn quân doanh khi xuất hiện giữa những chai bia sủi bọt và những bộ óc đẫm hơi men sẽ tạo ra hiệu quả kỳ diệu đến nhường nào. Nhưng anh phải học cách nhận diện những kẻ bôi nhọ thời đại ấy, kẻo không thì anh sẽ lầm lẫn đến mức ngạc nhiên đấy.
FLUELLEN.
Tôi nói cho anh hay, Đại úy Gower; tôi nhận ra hắn không phải là con người mà hắn vẫn ráng tỏ ra cho thiên hạ thấy đâu. Nếu tôi tìm thấy sơ hở nào trên người hắn, tôi sẽ nói cho hắn biết suy nghĩ của mình. [Tiếng trống vang lên.] Nghe này, Nhà Vua đang tới, và tôi phải tâu với ngài về chuyện ở cây cầu.
Tiếng trống và cờ hiệu. Vua Henry, Gloucester và những người lính nghèo khổ của ông bước vào.
Xin Chúa phù hộ cho Bệ hạ!
VUA HENRY.
Thế nào, Fluellen! Trẫm thấy ngươi từ bên cầu về phải không?
FLUELLEN.
Vâng, cúi xin Bệ hạ tha lỗi. Công tước xứ Exeter đã giữ vững cây cầu một cách vô cùng anh dũng. Người Pháp đã rút lui rồi, thưa Bệ hạ; và ở đó đã diễn ra những cuộc giao tranh vô cùng hào hùng và oai oái. Thưa ngài, ban đầu quân địch đã chiếm được cây cầu; nhưng chúng đã bị buộc phải rút lui, và Công tước xứ Exeter hiện là chủ nhân của cây cầu. Tôi có thể tâu với Bệ hạ rằng, Công tước là một trang nam nhi dũng cảm.
VUA HENRY.
Chúng ta đã tổn thất bao nhiêu binh sĩ hả Fluellen?
FLUELLEN.
Sự tổn thất của quân địch là vô cùng lớn, phải nói là rất lớn. Thưa ngài, còn về phần tôi, tôi nghĩ Công tước không hề tổn thất một binh sĩ nào, ngoại trừ một kẻ sắp sửa bị xử tử vì tội cướp nhà thờ, một tên tên là Bardolph, nếu Bệ hạ biết mặt kẻ đó. Khuôn mặt hắn toàn những mụn bọc, mụn sần, những cục u và những ngọn lửa rực hồng; đôi môi hắn phì phò bên chiếc mũi, và trông nó chẳng khác nào một hòn than hồng, lúc thì xanh lè lúc lại đỏ rực; nhưng chiếc mũi của hắn đã bị xử tử rồi, và ngọn lửa của hắn cũng đã tắt.
VUA HENRY.
Trẫm muốn tất cả những kẻ phạm tội như vậy đều phải bị trừng trị thích đáng; và chúng ta ra chỉ thị rõ ràng rằng, trong các cuộc hành quân qua các vùng miền, tuyệt đối không được cướp bóc từ các làng mạc, không được lấy bất cứ thứ gì mà không trả tiền, không được mắng mỏi hay lăng mạ người Pháp bằng những lời lẽ khinh miệt; bởi vì khi sự khoan dung và lòng tàn nhẫn cùng tranh đoạt một vương quốc, kẻ nào chơi hiền hòa hơn sẽ là người chiến thắng sớm nhất.
Tiếng kèn tò te. Montjoy bước vào.
MONTJOY.
Ngài nhận ra tôi qua y phục chứ.
VUA HENRY.
Được rồi, trẫm nhận ra ngươi. Ngươi mang đến cho trẫm tin tức gì?
MONTJOY.
Ý nguyện của chủ nhân tôi.
VUA HENRY.
Hãy bày tỏ nó ra đi.
MONTJOY.
Đại vương của tôi nói thế này: Hãy nói với kẻ cai trị nước Anh rằng: Dù chúng ta có vẻ đã gục ngã, nhưng chúng ta chỉ đang ngủ quên; sự chuẩn bị khôn ngoan còn hơn cả sự liều lĩnh bồng bột. Hãy bảo hắn rằng chúng ta đã có thể trừng phạt hắn tại Harfleur, nhưng chúng ta thấy chưa thích hợp để khoét sâu một vết thương cho đến khi nó chín muồi. Giờ đây chúng ta lên tiếng theo đúng thời điểm của mình, và tiếng nói của chúng ta là tiếng nói của bậc đế vương. Nước Anh sẽ phải hối hận vì sự dại dột của mình, phải thấy rõ sự yếu kém của bản thân, và phải thán phục lòng kiên nhẫn của chúng ta. Vậy nên, hãy bảo hắn hãy cân nhắc về tiền chuộc mạng của mình; khoản tiền đó phải tương xứng với những tổn thất mà chúng ta đã gánh chịu, những thần dân mà chúng ta đã mất, nỗi ô nhục mà chúng ta đã phải nuốt trôi; mà nếu bắt hắn đền bù trọng lượng tương đương, tính khí trẻ con của hắn sẽ phải khuất phục. Đối với những tổn thất của chúng ta, quốc khố của hắn quá nghèo nàn; đối với máu của chúng ta đã đổ, số quân của vương quốc hắn quá ư ít ỏi; và đối với nỗi nhục nhã của chúng ta, bản thân hắn, dù có quỳ gối dưới chân chúng ta đi nữa, cũng chỉ là một sự đền bù yếu ớt và vô giá trị. Thêm vào đó là lời thách thức; và xin nói lời kết luận, rằng hắn đã phản bội những kẻ đi theo mình, những kẻ mà bản án tử hình đã được tuyên quyết. Đó là sứ mệnh của Vua và chủ nhân tôi; đó là phần việc của tôi.
VUA HENRY.
Tên ngươi là gì? Trẫm biết phẩm hàm của ngươi.
MONTJOY.
Montjoy.
VUA HENRY.
Ngươi hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình đấy. Hãy quay gót trở về,
Và bảo với vua của ngươi rằng trẫm không tìm kiếm cuộc chiến với hắn lúc này,
Nhưng hoàn toàn sẵn sàng tiến quân về phía Calais
Mà không cần phải kiêng dè gì cả; bởi vì, nói thật lòng,
Dù chẳng khôn ngoan gì khi thú nhận điều đó
Trước một kẻ thù mưu mô và nắm nhiều lợi thế,
Quân sĩ của trẫm đã suy nhược rất nhiều vì bệnh tật,
Quân số thì hao hụt, và số ít ỏi trẫm còn lại trong tay
Cũng chẳng khá hơn những người Pháp là bao;
Những kẻ mà thuở còn khỏe mạnh, trẫm nói cho ngươi hay, hỡi sứ giả,
Trẫm từng nghĩ chỉ cần một cặp chân của người Anh
Cũng đủ sức đuổi theo ba tên lính Pháp. Tuy nhiên, xin Chúa hãy tha thứ cho trẫm,
Vì đã khoác lác như thế này! Bầu không khí nước Pháp của các ngươi
Đã thổi bùng thói xấu đó trong trẫm. Trẫm phải hối hận mới được.
Vậy nên hãy đi đi, hãy nói với chủ nhân của ngươi rằng trẫm đang ở đây;
Tiền chuộc mạng của trẫm chính là tấm thân tàn phế và vô giá trị này,
Quân đội của trẫm chỉ là một đội hộ vệ yếu ớt và ốm o;
Nhưng dẫu có Chúa đi trước, hãy bảo hắn rằng chúng ta sẽ tiến lên,
Dù cho chính nước Pháp và một kẻ láng giềng tai tiếng nào khác
Có đứng cản đường chúng ta đi nữa. Đây là phần thưởng cho công sức của ngươi, Montjoy.
Hãy đi đi, bảo chủ nhân của ngươi tự suy tính cho kỹ.
Nếu chúng ta qua được, chúng ta sẽ đi; nếu chúng ta bị cản trở,
Chúng ta sẽ nhuộm đỏ mặt đất ngăm đen của các ngươi bằng chính dòng máu đỏ của các ngươi;
Và thế nhé, Montjoy, chúc ngươi lên đường bình an.
Tóm lại toàn bộ câu trả lời của chúng ta chỉ có thế này:
Trẫm không hề tìm kiếm một trận chiến trong hoàn cảnh hiện tại của chúng ta;
Nhưng cũng như hiện tại, trẫm tuyên bố chúng ta sẽ không né tránh nó.
Hãy về nói lại với vua của ngươi như thế.
MONTJOY.
Tôi sẽ truyền đạt lại y như vậy. Xin tạ ơn Bệ hạ.
[Montjoy rời đi.]
GLOUCESTER.
Tôi hy vọng chúng sẽ không kéo đến tấn công chúng ta lúc này.
VUA HENRY.
Chúng ta nằm trong tay Chúa, thưa hiền huynh, chứ không nằm trong tay chúng.
Hãy tiến quân ra cầu; trời nay đã sắp tối rồi.
Bên kia sông chúng ta sẽ dựng trại,
Và vào ngày mai sẽ ra lệnh cho chúng tiếp tục hành quân.
[Mọi người rời đi.]