Tuyển Tập Tiểu Luận Michel De Montaigne

Lượt đọc: 1601 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 14
——Rằng Tâm Trí Chúng Ta Tự Cản Trở Chính Mình

❊ ❊ ❊

Thật là một tưởng tượng thú vị khi hình dung một tâm trí hoàn toàn dao động ở giữa hai mong muốn tương đương: vì, chắc chắn, nó không bao giờ có thể chọn lấy bên nào, bởi vì sự lựa chọn và áp dụng sẽ biểu thị sự bất bình đẳng về lòng quý trọng; và nếu chúng ta được đặt ở giữa chai rượu và chiếc đùi heo muối, với sự thèm thuồng uống và ăn như nhau, chắc chắn sẽ không có cách cứu chữa nào khác, ngoài việc chúng ta phải chết vì khát và đó khắc. Để đề phòng sự bất tiện này, phái khắc kỷ, khi họ được hỏi nguồn gốc của sự lựa chọn trong tâm hồn giữa hai thứ dửng dưng như nhau bắt nguồn từ đâu, và điều gì khiến chúng ta, trong số rất nhiều đồng tiền vàng, lại thà lấy cái này hơn cái kia, trong khi chúng hoàn toàn giống nhau, và không có lý do nào nghiêng về sự ưu tiên như vậy, bèn trả lời rằng chuyển động này của tâm hồn là phi thường và bất thường, xâm nhập vào chúng ta bằng một xung lực ngoại lai, ngẫu nhiên và tình cờ.

Tôi thiết nghĩ, người ta có lẽ nên nói rằng không có gì hiện diện trước chúng ta mà lại không có chút ít khác biệt nào đó, dù là nhỏ nhoi đi chăng nữa; và rằng, dù bằng thị giác hay xúc giác, luôn có một sự lựa chọn nào đó, dẫu là vô hình đi chăng nữa, vẫn lôi cuốn và thu hút chúng ta; vì thế, bất cứ ai giả định một sợi dây có độ bền hoàn toàn đồng đều xuyên suốt, thì việc nó đứt là điều hoàn toàn bất khả; bởi vì, bạn muốn vết đứt bắt đầu từ đâu? và việc nó đứt cùng một lúc là điều không có trong tự nhiên. Bất cứ ai, ngoài ra, muốn kết hợp vào đây các định đề hình học vốn bằng tính chắc chắn trong các chứng minh của chúng, kết luận rằng phần chứa đựng lại lớn hơn phần chứa đựng nó, tâm điểm lớn bằng chu vi của nó, và tìm ra hai đường thẳng không ngừng xích lại gần nhau nhưng lại không bao giờ gặp nhau, cùng với hòn đá phù thủy của nhà triết học và phép cầu phương của vòng tròn, nơi lý trí và kết quả đối lập nhau đến nhường ấy, thì có lẽ, có thể tìm thấy một số lập luận để tán đồng câu nói táo bạo này của Pliny:

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 19 tháng 10 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.