Khi Soames bước vào phòng khách nhỏ kiểu Louis Quinze của em gái – nơi có ban công nhỏ luôn rực rỡ hoa phong l geranium rủ xuống vào mùa hè, và giờ đây được trưng thêm những chậu loa kèn Lilium Auratum – anh bất giác ngậm ngùi trước sự bất biến của cõi đời. Căn phòng trông vẫn y hệt như trong chuyến viếng thăm đầu tiên của anh tới tổ ấm mới cưới của vợ chồng Dartie từ hai mươi mốt năm trước. Chính tay anh đã chọn lựa toàn bộ đồ đạc trong phòng, tỉ mỉ đến mức không một món đồ mua sắm nào sau đó có thể làm thay đổi bầu không khí quen thuộc ấy. Phải thừa nhận rằng anh đã lo bề gia thất cho em gái rất chu đáo, và bản thân cô cũng mong muốn điều đó. Quả thực, việc Winifred vẫn giữ được phong độ vững vàng sau chừng ấy năm sống chung với Dartie đã là một minh chứng lớn cho bản lĩnh của cô.

Ngay từ đầu, Soames đã nhìn thấu bản chất thực sự của Dartie đằng sau lớp vỏ bọc hào nhoáng, sự tháo vát xã giao và vẻ ngoài ưa nhìn từng làm lóa mắt Winifred, mẹ họ, và thậm chí cả James – đến mức họ đã đồng ý cho gã cưới con gái mình mà chẳng đem lại chút tài sản nào ngoài những cổ phiếu vô giá trị vào bản hợp đồng hôn nhân.

Winifred, người mà anh chú ý ngay sau những món đồ nội thất, đang ngồi bên chiếc bàn giấy kiểu Buhl với một lá thư trên tay. Cô đứng dậy và bước về phía anh. Cao ráo chẳng kém anh, với đôi gò má xương và phong cách ăn mặc lịch thiệp, một nét gì đó trên gương mặt cô khiến Soames thấy bất an. Cô vô thức vò nát lá thư trong tay, nhưng hình như lại đổi ý và đưa nó ra cho anh. Anh vừa là anh trai, vừa là luật sư của cô.

Soames đọc những dòng chữ viết trên giấy của Câu lạc bộ Iseeum:

“Em sẽ không còn cơ hội để lăng mạ anh ở nhà anh thêm lần nào nữa. Anh rời xứ sở vào ngày mai. Mọi chuyện chấm dứt rồi. Anh đã phát ngấy cảnh bị em sỉ nhục. Chính em chuốc lấy điều đó. Không một người đàn ông nào có lòng tự trọng lại có thể chịu đựng nổi. Anh sẽ không bao giờ xin xỏ em điều gì nữa. Tạm biệt. Anh đã lấy bức ảnh của hai đứa nhỏ. Gửi lời yêu thương của anh đến chúng. Anh mặc kệ gia đình em nói gì. Tất cả là do họ gây ra. Anh sẽ bắt đầu một cuộc đời mới.

‘M.D.’

Bức thư viết sau bữa tối này còn có một vết mực nhòe chưa khô hẳn. Anh nhìn Winifred – vết mực rõ ràng là do cô; và anh kìm lại câu nói: “Được một gánh nợ đi đời nhà ma!” Ngay khoảnh khắc đó, anh chợt nhận ra rằng với bức thư này, em gái mình đang bước chân vào chính cái hoàn cảnh mà bản thân anh đang khao khát thoát ra biết bao – hoàn cảnh của một thành viên nhà Forsyte chưa ly hôn.

Winifred đã quay mặt đi và đang hít một hơi thật sâu từ chiếc lọ nhỏ nắp vàng. Một nỗi niềm thương cảm âm thầm, hòa lẫn với chút cảm giác bị tổn thương mơ hồ, len lỏi trong lồng ngực Soames. Anh đến gặp cô để bàn về hoàn cảnh của chính mình và tìm kiếm sự đồng cảm, thế mà cô đây cũng đang mắc kẹt trong tình cảnh tương tự, chắc chắn cũng muốn than thở và tìm kiếm sự đồng cảm từ anh. Lúc nào cũng vậy! Chẳng bao giờ có ai nghĩ rằng anh cũng có những nỗi buồn và bận tâm riêng. Anh gấp lá thư lại với phần vết mực nhòe ở phía trong, rồi cất lời:

“Lại chuyện gì nữa đây?”

Winifred điềm tĩnh kể lại câu chuyện về những chuỗi hạt.

“Em có nghĩ là hắn đi thật không, Soames? Em thấy đấy, tâm trạng hắn lúc viết thư ra sao rồi đấy.”

Soames – kẻ mỗi khi mong mỏi điều gì thường hay xoa dịu thần linh bằng cách giả vờ như mình không tin điều đó sẽ xảy ra – liền đáp:

“Anh không nghĩ vậy đâu. Để anh thử ra câu lạc bộ của hắn dò la xem sao.”

“Nếu George ở đó,” Winifred nói, “anh ấy sẽ biết.”

“George ư?” Soames nói. “Anh vừa gặp nó ở đám tang cha nó.”

“Thế thì chắc chắn nó có mặt ở đó rồi.”

Soames, kẻ thầm tán thành sự nhạy bén của em gái, miễn cưỡng đáp: “Ừm, vậy anh sẽ ghé qua đó. Em đã nói gì với bên Park Lane chưa?”

“Em mới nói với Emily thôi,” Winifred đáp, vẫn giữ cái cách gọi mẹ ruột đầy vẻ “chic” thượng lưu ấy. “Cha mà biết thì thể nào cũng lên cơn động kinh cho xem.”

Quả thực, bất cứ chuyện gì bất trắc giờ đây đều được cẩn trọng giấu kín không để James hay biết. Sau khi đảo mắt nhìn quanh phòng khách một lần nữa để đánh giá chính xác hoàn cảnh của em gái, Soames bước ra hướng đường Piccadilly. Buổi chiều đang buông xuống – một chút hơi lạnh phảng phất trong làn sương mù tháng Mười. Anh rảo bước nhanh, với vẻ mặt đăm chiêu và tập trung cao độ. Anh phải giải quyết cho xong việc, vì tối nay anh muốn ăn tối ở khu Soho. Ngay khi nghe người gác cổng tại Iseeum báo rằng ông Dartie không đến câu lạc bộ ngày hôm nay, anh nhìn người nhân viên đáng tin cậy nọ và quyết định chỉ hỏi xem ông George Forsyte có ở đây không. Hóa ra là có. Soames, người vẫn luôn nhìn người anh họ George với ánh mắt dè chừng vì gã hay có thói quen châm chọc mình, bước theo người phục vụ bàn, lòng hơi yên tâm phần nào khi nghĩ rằng George vừa mới mất cha. Chắc hẳn gã cũng được thừa hưởng khoảng ba mươi nghìn bảng, chưa kể khoản tài sản có được từ bản di chúc của bác Roger vốn đã tránh được thuế thừa kế.

Anh tìm thấy George đang ngồi bên khung cửa sổ lồi, thẫn thờ nhìn ra ngoài qua một đĩa bánh nướng xốp ăn dở. Vóng dáng cao lớn, vạm vỡ trong bộ đồ đen trông có vẻ gần như đe dọa, dẫu vẫn giữ được vẻ tươm tất quá mức thường thấy của những kẻ dính líu đến trường đua ngựa. Với một nụ cười nhạt trên khuôn mặt thịt thà, gã cất giọng:

“Ồ, chào Soames! Làm chiếc bánh nướng chứ?”

“Không, cảm ơn cậu,” Soames lẩm bẩm; và trong lòng ôm chiếc mũ, với mong muốn nói điều gì đó phải phép và bày tỏ sự đồng cảm, anh nói thêm:

“Mẫu thân cậu dạo này thế nào?”

“Cảm ơn,” George đáp; “cũng tàm tạm. Lâu lắm không gặp cậu. Cậu có bao giờ đi xem đua ngựa đâu. Tình hình Phố Tài chính dạo này ra sao rồi?”

Soames, đánh hơi thấy ý đồ châm chọc sắp tới, liền khép nép thủ thế và đáp:

“Tôi muốn hỏi cậu về chuyện của Dartie. Tôi nghe nói là hắn ta...”

“Chuồn rồi, tẩu thoát sang Buenos Aires cùng cô ả Lola xinh đẹp. Thật may cho Winifred và mấy đứa nhỏ nhà Dartie. Hắn đúng là một đóa hoa lạ.”

Soames gật đầu. Dù những người anh họ này vốn chẳng ưa gì nhau, sự kiện Dartie gây ra lại kéo họ xích lại gần nhau.

“Chắc bác James giờ này có thể ngủ ngon giấc rồi,” George nói tiếp; “tôi đoán là hắn cũng vơ vét của bác một khối tiền kha khá đấy.”

Soames mỉm cười.

“À! Chắc cậu còn thấy hắn vét ác hơn thế nữa chứ,” George hòa nhã nói. “Hắn ta đúng là một tay thượng thặng. Thằng bé Val tới đây sẽ cần có người kèm cặp đấy. Tôi vẫn luôn thấy thương cho Winifred. Cô ấy là một phụ nữ can đảm.”

Soames lại gật đầu. “Tôi phải quay lại với cô ấy đây,” anh nói; “cô ấy chỉ muốn biết cho chắc chắn. Có lẽ chúng tôi sẽ phải tiến hành các thủ tục pháp lý. Chắc là không có nhầm lẫn gì chứ?”

“Mọi thứ hoàn toàn ổn,” George nói – chính gã là kẻ đã sáng tạo ra rất nhiều câu nói cửa miệng thú vị thường bị người ta nhầm là của người khác. “Hối hôm qua hắn say bí tỉ như chúa chảo; nhưng sáng nay thì cuốn gói đi ngon ơ. Tên tàu của hắn là Tuscarora;” rồi vừa lục túi tìm một tấm danh thiếp, gã vừa nhại lại:

“‘Ông Montague Dartie, Poste Restante, Buenos Aires.’ Nếu là cậu, tôi sẽ khẩn trương tiến hành thủ tục ngay. Hắn làm tôi phát ngấy lên được vào tối hôm qua.”

“Ừ,” Soames nói; “nhưng đâu phải lúc nào cũng dễ dàng.” Rồi, nhận ra qua ánh mắt của George rằng mình vừa khơi gợi lại những ký ức về vụ lùm xùm của chính anh, anh đứng dậy và chìa tay ra. George cũng đứng lên theo.

“Nhắn gửi lời hỏi thăm của tôi tới Winifred nhé... Cậu cứ đâm đơn kiện ly hôn cho cô ấy ngay lập tức đi, nghe tôi đi mà.”

Soames liếc nhìn nghiêng về phía gã từ ngưỡng cửa. George đã ngồi xuống lại và đang thẫn thờ nhìn đăm đăm về phía trước; gã trông thật to lớn và cô độc trong bộ trang phục màu đen ấy. Soames chưa bao giờ thấy gã trầm ngâm đến thế. “Chắc là hắn cũng có cảm giác mất mát theo cách riêng,” anh nghĩ. “Họ hẳn phải có khoảng năm mươi nghìn bảng mỗi người, tính tổng cộng lại. Họ nên giữ lấy gia sản chung ấy. Nếu có chiến tranh xảy ra, giá nhà đất sẽ sụt giảm. Dù sao thì bác Roger vẫn là người có con mắt nhìn xa trông rộng.” Và gương mặt của Annette hiện lên trong tâm trí anh giữa con đường tối dần; mái tóc nâu cùng đôi mắt xanh biếc với hàng mi sẫm màu, đôi môi và má tươi tắn, ướt đẫm sương mai và rạng rỡ bất chấp bầu không khí London, cùng vóc dáng Pháp hoàn hảo của nàng. “Tiến hành thủ tục!” anh thầm nghĩ.

Khi bước trở lại ngôi nhà của Winifred, anh chạm mặt Val, và hai chú cháu cùng bước vào trong. Một ý chợt lóe lên trong đầu Soames. Anh họ Jolyon của anh chính là người giám hộ của Irene, bước đầu tiên là phải xuống gặp hắn ta ở Robin Hill. Robin Hill! Cảm giác thật kỳ lạ – vô cùng kỳ lạ mà những từ ngữ ấy mang lại! Robin Hill – ngôi nhà mà Bosinney đã xây cho anh và Irene – ngôi nhà mà họ chưa từng bước chân vào ở – ngôi nhà định mệnh ấy! Và giờ đây Jolyon lại đang sống ở đó! Hừm! Và đột nhiên anh nghĩ: “Người ta bảo hắn có một thằng con trai đang học ở Oxford! Sao không dẫn thằng bé Val xuống dưới đó và giới thiệu chúng nó với nhau nhỉ! Đó là một cái cớ! Đỡ trơ trẽn hơn – hợp lý hơn rất nhiều!” Thế là, khi hai chú cháu bước lên lầu, anh liền bảo Val:

“Cháu có một người anh họ đang học ở Oxford; cháu chưa gặp nó bao giờ. Ngày mai chú muốn dẫn cháu xuống chỗ nó ở và giới thiệu hai đứa với nhau. Cháu sẽ thấy điều đó có ích đấy.”

Val đón nhận ý tưởng này với sự hào hứng vô cùng hờ hững, nhưng Soames đã chốt hạ luôn.

“Chiều mai chú sẽ qua đón cháu. Chỗ đó ở vùng nông thôn – cũng gần thôi; cháu sẽ thích cho mà xem.”

Ngay trước ngưỡng cửa phòng khách, anh chợt nhớ ra với một chút nỗ lực rằng những bước đi mà anh đang tính toán lúc này là dành cho Winifred, chứ không phải cho chính mình.

Winifred vẫn đang ngồi bên chiếc bàn giấy kiểu Buhl.

“Mọi chuyện hoàn toàn chính xác,” anh nói; “hắn đã đi Buenos Aires, khởi hành từ sáng nay – chúng ta tốt nhất nên cho người theo dõi hắn khi hắn đặt chân lên bờ. Anh sẽ đánh điện ngay lập tức. Nếu không chúng ta sẽ tốn kém một đống tiền. Mấy chuyện này làm sớm chừng nào hay chừng ấy. Anh lúc nào cũng hối hận vì đã không...” anh dừng lại, liếc nhìn Winifred đang ngồi im lặng. “À mà nhân tiện,” anh nói tiếp, “em có thể chứng minh được hắn bạo hành không?”

Winifred cất giọng buồn bã:

“Em không biết. Thế nào là bạo hành?”

“Ừ thì, hắn có đánh em, hay làm gì tương tự không?”

Winifred khẽ rùng mình, và khung hàm cô bặm lại cứng rắn.

“Hắn vặn tay em. Hoặc chĩa súng vào mặt thì có tính không? Hay là say xỉn đến mức không tự cởi nổi quần áo, hay là—Không—Em không thể kéo bọn trẻ vào chuyện này được.”

“Không,” Soames nói; “không! Thật đau đầu nhỉ! Đương nhiên là vẫn có hình thức ly thân pháp lý – chúng ta có thể làm cách đó. Nhưng ly thân á! Hừm!”

“Nó nghĩa là gì thế anh?” Winifred hỏi với vẻ tuyệt vọng.

“Nghĩa là hắn không thể chạm vào em, và em cũng không thể chạm vào hắn; hai em vừa là vợ chồng mà lại vừa không phải.” Và anh lại hừ giọng. Chẳng phải đó chính là hoàn cảnh khốn khiếp của chính anh, nhưng lại được hợp pháp hóa đó sao! Không, anh sẽ không đẩy cô vào cái cảnh ngộ ấy!

“Bắt buộc phải là ly hôn,” anh quả quyết nói; “nếu không có hành vi bạo hành, thì ta lấy cớ ly dị vì bỏ bê gia đình. Hiện nay có cách rút ngắn thời hạn hai năm xuống. Chúng ta sẽ yêu cầu Tòa án ra phán quyết buộc phải nối lại quan hệ vợ chồng. Sau đó nếu hắn không tuân theo, chúng ta có thể đâm đơn kiện ly hôn sau sáu tháng. Dĩ nhiên là em không muốn hắn quay về rồi. Nhưng bọn họ thì đâu biết điều đó. Dù vậy, vẫn có rủi ro là hắn có thể mò về. Anh vẫn muốn vin vào cớ bạo hành hơn.”

Winifred lắc đầu. “Nghe thật ghê tởm.”

“Thôi được,” Soames lẩm bẩm, “có lẽ cũng chẳng có mấy rủi ro chừng nào hắn còn đang mê mẩn nhân tình và vẫn còn tiền trong túi. Đừng nói gì với ai cả, và cũng đừng trả bất kỳ khoản nợ nào thay cho hắn.”

Winifred thở dài. Bất chấp tất cả những gì cô đã trải qua, cảm giác mất mát vẫn đè nặng lên tâm can cô. Và ý định không trả nợ thay hắn nữa càng khiến cô thấm thía nỗi đau ấy hơn bất cứ điều gì trước đây. Dường như có một sự sung túc nào đó đã vĩnh viễn rời khỏi cuộc đời cô. Không chồng, không có những chuỗi hạt ngọc trai, không còn cái cảm giác thầm kín rằng mình đang kiêu hãnh tỏa sáng giữa chốn xoáy nước gia đình, giờ đây cô sẽ phải trơ trọi đối mặt với thế giới ngoài kia. Quả thực cô cảm thấy mình như kẻ chịu tang gia bối rối.

Và vào cái hôn lạnh giá mà anh đặt lên trán cô, Soames đã dồn nhiều sự ấm áp hơn mức bình thường của mình.

“Ngày mai chú phải xuống Robin Hill,” anh nói, “để gặp Jolyon "con" có chút việc làm ăn. Nó có một đứa con trai đang học ở Oxford. Chú muốn dẫn theo Val để giới thiệu hai đứa. Cuối tuần này em hãy xuống ‘The Shelter’ chơi rồi dẫn theo mấy đứa nhỏ nhé. Ồ mà thôi, không được, lúc đó chú lại có một số khách khác đến mất rồi.”

Nói xong, anh từ biệt cô và rẽ hướng đi về phía Soho.