Khi cậu thanh niên Val rời khỏi nhóm người thuộc thế hệ trước, cậu thầm nghĩ: "Chán chết đi được! Bác Soames đúng là hết chỗ nói. Không biết con nhóc này trông thế nào nhỉ?" Cậu chẳng trông đợi gì ở cuộc gặp gỡ với cô bé; thế rồi, đột ngột, cậu thấy cô đang đứng đó nhìn mình. Chà, cô bé trông xinh xắn đấy chứ! Thật may quá!

Cậu nói: "Anh e là em chưa biết tên anh. Anh là Val Dartie—họ hàng đời thứ hai, anh em họ cách một đời, đại loại thế. Mẹ anh mang họ Forsyte."

Holly vẫn để yên bàn tay nhỏ nhắn ngăm ngăm trong tay cậu vì quá rụt rè không dám rút về, bèn lên tiếng:

— Em chẳng quen ai trong họ hàng bên nhà mình cả. Có đông lắm không anh?

— Nhiều vô kể. Bọn họ kinh khủng lắm—phần lớn là thế. À mà, anh cũng chẳng rõ—chỉ vài người thôi. Họ hàng thì lúc nào chẳng vậy, phải không em?

Holly đáp: "Chắc là họ cũng thấy mình kinh khủng ấy chứ."

— Anh chẳng hiểu sao họ lại nghĩ thế được. Tất nhiên là chẳng ai có thể thấy em kinh khủng được rồi.

Holly ngước lên nhìn cậu—vẻ ngây thơ đượm buồn trong đôi mắt xám ấy bỗng khiến Val trào lên một cảm giác rằng mình phải bảo vệ cô bé.

Cậu láu lỉnh nói thêm: "Ý anh là người thế này kẻ thế khác. Chẳng hạn như bố em trông cực kỳ đàng hoàng."

Holly nồng nhiệt thốt lên: "Ồ vâng! Bố em tuyệt lắm."

Gò má Val bừng lên một nét đỏ rực—cảnh tượng ở sảnh Pandemonium bỗng hiện về—người đàn ông da ngăm với chiếc cẩm chướng hồng ấy hóa ra lại chính là bố ruột của cậu! Cậu gần như bực bội nói: "Nhưng em biết nhà Forsyte rồi đấy. Ồ! Anh quên mất; em nào đã biết."

— Thế họ thế nào hả anh?

— Ồ! Cực kỳ thận trọng; chẳng có máu thể thao gì sất. Nhìn bác Soames mà xem!

— Em rất muốn được nhìn thấy bác ấy, Holly đáp.

Val nén lại mong muốn luồn tay mình qua tay cô. "À! Thôi đi," cậu nói, "mình ra ngoài đi. Em sẽ sớm gặp bác ấy thôi. Thế anh trai em thế nào?"

Holly không trả lời mà dẫn đường đi ra hiên rồi bước xuống bãi cỏ. Làm sao có thể miêu tả nổi Jolly, người mà từ khi cô còn bé xíu đã luôn là chúa tể, là bậc thầy và là hình mẫu lý tưởng của cô?

Val sắc sảo hỏi: "Cậu ta có hay áp chế em không? Lên Oxford thể nào anh cũng sẽ làm quen với cậu ta. Em có ngựa không?"

Holly khẽ gật đầu. "Anh có muốn ra thăm chuồng ngựa không?"

— Thích quá đi chứ!

Họ đi dưới tán cây sồi, băng qua một thảm cây bụi thưa để vào sân chuồng ngựa. Ngay dưới tòa tháp đồng hồ, một chú chó lông xù màu nâu trắng đang nằm dài; chú già đến mức chẳng buồn đứng dậy, chỉ khẽ ngoẩy chiếc đuôi cuộn tròn trên lưng.

Holly giới thiệu: "Đó là Balthasar; nó già lắm rồi—già khủng khiếp, gần bằng tuổi em đấy. Tội nghiệp chú chó! Nó rất quấn bố."

— Balthasar! Cái tên nghe ngộ thật. Mà em biết đấy, nó không phải chó thuần chủng đâu.

— Vâng! Nhưng nó là cục cưng của em đấy, cô vừa nói vừa cúi xuống vuốt ve con chó. Dịu dàng và uyển chuyển, với mái tóc tối màu, chiếc cổ và đôi bàn tay nhỏ nhắn phơi nắng, trong mắt Val, cô bé kỳ lạ và ngọt ngào như thể một sinh thể vừa bước ra từ một thế giới hoàn toàn xa lạ với mọi hiểu biết trước đây của cậu.

Cô kể: "Khi ông nội mất, nó đã nhịn ăn suốt hai ngày liền. Anh biết đấy, nó tận mắt chứng kiến lúc ông qua đời."

— Có phải cụ già Jolyon đó không? Mẹ anh vẫn bảo cụ là một bậc vĩ nhân.

Holly giản dị đáp: "Đúng vậy," rồi mở cửa chuồng ngựa.

Trong một cồng có một con ngựa tơ lông xám ánh bạc cao khoảng mười lăm gang tay, với chiếc bờm và cái đuôi dài đen nhánh. "Đây là con của em—Fairy."

Val thốt lên: "Chà! Nó là một con ngựa tuyệt vời đấy chứ. Nhưng em nên cắt ngắn đuôi nó đi. Trông nó sẽ bảnh bao hơn nhiều đấy." Rồi bắt gặp ánh mắt đầy ngạc nhiên của cô, cậu thầm nghĩ: "Thôi kệ—nó thích thế nào cũng được!" Và cậu hít một hơi thật sâu bầu không khí trong chuồng ngựa. "Ngựa nghẽo tuyệt thật, phải không em? Bố anh..." cậu chợt dừng lại.

Holly hỏi: "Vâng?"

Một thôi thúc muốn thổ lộ lòng mình suýt chiến thắng cậu—nhưng chưa hoàn toàn. "À! Anh không rõ nữa, hình như bố anh đã từng gặp họa vì tụi nó. Anh cũng mê ngựa lắm—thích cả cưỡi lẫn đi săn. Anh cực kỳ thích đua ngựa nữa; anh rất muốn trở thành một nài ngựa chuyên nghiệp." Và bất chấp việc mình chỉ còn lại đúng một ngày ở Luân Đôn với hai cuộc hẹn đã lên lịch, cậu liền tuôn ra:

— Này em, nếu ngày mai anh thuê một con ngựa, em có muốn cùng đi dạo trong công viên Richmond không?

Holly chắp hai tay lại.

— Ôi có chứ! Em cực kỳ thích cưỡi ngựa. Nhưng mà có con ngựa của Jolly đấy chứ; sao anh không cưỡi nó? Nó kìa. Tụi mình có thể đi sau giờ trà chiều.

Val e dè nhìn xuống đôi quần dài của mình.

Cậu đã tưởng tượng ra hình ảnh mình thật bảnh bao trước mặt cô trong đôi bốt nâu cao cổ và chiếc quần vải chéo Bedford.

Cậu nói: "Anh không thích cưỡi con ngựa của nó cho lắm. Lỡ nó không thích thì sao. Hơn nữa, chắc bác Soames muốn về sớm ấy chứ. Không phải là anh chịu lép vế trước bác ấy đâu nhé. Em không có bác ruột nào à? Con vật này trông được phết nhỉ," cậu nói thêm khi đang săm soi con ngựa màu nâu sẫm của Jolly, con vật đang đảo mắt để lộ phần tròng trắng. "Chắc ở đây em chẳng có môn đi săn nào đâu nhỉ?"

— Vâng; em cũng chẳng biết mình có muốn đi săn không nữa. Chắc chắn là nó phải kích thích lắm rồi; nhưng mà tàn nhẫn lắm, phải không anh? Chị June bảo thế đấy.

Val kêu lên: "Tàn nhẫn ư? Ồ! Toàn chuyện nhảm nhí. June là ai thế?"

— Chị em—chị cùng cha khác mẹ với em, anh biết đấy—lớn hơn em nhiều tuổi. Cô bé đã đưa hai tay áp lên má con ngựa của Jolly, dụi mũi mình vào mũi nó với những tiếng khụt khịt dịu dàng dường như có sức mạnh thôi miên đối với con vật. Val ngắm nhìn gò má cô đang tì lên mũi ngựa và đôi mắt lấp lánh nhìn vòng ra phía cậu. Cậu thầm nghĩ: "Con bé thực sự là một cục cưng."

Họ quay trở lại ngôi nhà với ít lời hơn, lần này được hộ tống bởi con chó Balthasar, đi chậm hơn bất cứ sinh vật nào trên đời và rõ ràng là đang mong họ đừng có vượt quá giới hạn tốc độ của nó.

Val đứng dưới tán cây sồi, nơi họ dừng chân để đợi con chó Balthasar lết tới, lên tiếng: "Nơi này tuyệt cú mèo thật đấy."

Holly đáp: "Vâng," rồi thở dài. "Tất nhiên là em muốn đi đến mọi nơi. Ước gì em là một đứa trẻ digan."

Val trả lời với một niềm xác tín vừa mới nảy sinh trong đầu: "Ừ, dân digan thú vị phết; mà em trông cũng hơi giống họ đấy chứ."

Khuôn mặt Holly đột ngột bừng sáng và rực rỡ hẳn lên, như những chiếc lá sẫm màu được thếp vàng bởi ánh mặt trời.

— Được tung tăng khắp mọi nơi, ngắm nhìn vạn vật và sống giữa trời đất—ôi! chẳng phải sẽ rất tuyệt sao?

Val hùa theo: "Mình làm thế đi!"

— Ôi vâng, làm thế đi anh!

— Sẽ là một cuộc phiêu lưu vĩ đại đấy, chỉ có anh và em thôi.

Lúc đó Holly mới nhận ra sự kỳ cục của ý tưởng và đỏ bừng mặt.

Val vừa cố chấp vừa đỏ mặt theo, nói: "Thì mình cứ làm đi chứ."

— Anh tin vào việc làm những gì mình muốn. Dưới kia có gì thế em?

— Là vườn rau, cái ao, bãi cây bụi và nông trại ạ.

— Mình xuống dưới đó đi!

Holly liếc nhìn về phía ngôi nhà.

— Chắc đến giờ uống trà rồi anh ạ; bố đang ra hiệu gọi kìa.

Val phát ra một tiếng gừ gừ trong cổ họng rồi bước theo cô hướng về phía ngôi nhà.

Khi họ bước trở lại sảnh chính, cảnh tượng hai người đàn ông Forsyte trung niên đang ngồi uống trà cùng nhau tạo ra một hiệu ứng kỳ diệu khiến cả hai bỗng im bặt. Quả thực, đó là một cảnh tượng đầy ấn tượng. Cả hai ngồi cạnh nhau trên một chiếc ghế dài khảm gỗ trông giống như ba chiếc ghế màu hồng ánh bạc ghép lại, với một chiếc bàn trà thấp đặt phía trước. Trông họ cứ như thể đang cố ngồi cách xa nhau nhất có thể trong giới hạn của chiếc ghế, cốt để khỏi phải nhìn mặt đối phương quá nhiều; và họ đang bận ăn uống hơn là trò chuyện—Soames với vẻ mặt coi thường chiếc bánh trà khi nó dần biến mất, còn Jolyon thì thấy bản thân mình có vẻ hơi buồn cười. Nhìn bề ngoài thì chẳng ai trong số họ tỏ ra phàm ăn cả, nhưng thực chất cả hai đang tiêu thụ một lượng lớn đồ ăn thức uống. Sau khi hai đứa trẻ được phục vụ đồ ăn, bầu không khí cứ thế trôi qua trong sự im lặng và mải miết thưởng thức, cho đến khi, với sự xuất hiện của bao thuốc lá, Jolyon cất tiếng hỏi Soames:

— Thế chú James dạo này thế nào rồi?

— Cảm ơn anh, sức khỏe vẫn yếu lắm.

— Nhà mình đúng là một gia đình kỳ diệu, phải không anh? Mấy hôm trước tôi có ngồi tính tuổi thọ trung bình của mười vị bô lão họ Forsyte từ cuốn Kinh thánh gia đình của bố tôi. Tôi tính ra là đã lên tới tám mươi tư tuổi rồi, mà vẫn còn năm người đang sống. Chắc họ sẽ phá vỡ mọi kỷ lục mất; và nhìn Soames với vẻ mặt hóm hỉnh, anh nói thêm:

— Tụi mình đâu còn được phong độ như các cụ ngày trước nữa, chú nhỉ.

Soames mỉm cười. Cậu ta trông như đang muốn nói: "Anh thực sự nghĩ là tôi sẽ thừa nhận mình không bằng các cụ ư, hay là tôi phải chịu khuất phục trước bất cứ thứ gì, nhất là cuộc sống này?"

Jolyon nói tiếp: "Có lẽ tụi mình cũng sống được đến tuổi của các cụ, nhưng sự tự ý thức chính là một điểm bất lợi, chú biết đấy, và đó là sự khác biệt giữa chúng ta với họ. Chúng ta đã đánh mất niềm tin. Không hiểu sự tự ý thức đã sinh ra từ bao giờ và bằng cách nào nữa. Bố tôi có một ít, nhưng tôi tin là chẳng còn vị bô lão Forsyte nào khác có dù chỉ là một mẩu. Không bao giờ nhìn nhận bản thân dưới con mắt của kẻ khác, đó quả là một thứ bùa hộ mệnh tuyệt vời. Toàn bộ lịch sử của thế kỷ trước nằm gọn trong sự khác biệt giữa chúng ta và họ." Rồi hướng ánh mắt xuyên qua làn khói thuốc về phía Val và Holly—hai đứa đang cảm thấy ngượng ngùng dưới cái nhìn trinhtrẹm của ông—ông nói thêm: "Và giữa chúng ta với các em—sẽ lại có thêm một sự khác biệt nữa. Không biết đó sẽ là gì đây."

Soames rút đồng hồ ra xem.

Cậu ta bảo: "Chúng ta phải đi thôi, nếu không muốn lỡ chuyến tàu."

Val vừa nhét đầy thức ăn trong miệng vừa làu bàu: "Bác Soames chưa bao giờ lỡ tàu cả."

Soames thản nhiên đáp: "Sao phải lỡ chứ?"

Val càu nhàu: "Ồ! Cháu không biết nữa, người ta vẫn lỡ đấy thôi."

Ngay trước cửa chính, cậu lén lút siết chặt bàn tay nhỏ nhắn ngăm ngăm của Holly trong một khoảnh khắc dài.

Cậu thì thầm: "Ngày mai nhớ chờ anh nhé; đúng ba giờ. Anh sẽ đợi em ở ngoài đường cho đỡ mất thời gian. Mình sẽ có một buổi đi dã ngoại tuyệt vời." Cậu ngoái lại nhìn cô từ phía cổng nhà người giữ cửa, và nếu không vì nguyên tắc của một công tử bột, chắc cậu đã vẫy tay chào rồi. Cậu chẳng có chút tâm trạng nào để chịu đựng những lời trò chuyện của ông bác mình. Nhưng cậu chẳng gặp nguy hiểm gì cả. Soames vẫn giữ nguyên vẻ im lặng tuyệt đối, bận rộn với những suy nghĩ đẩu đâu.

Những chiếc lá vàng rơi lả tả xung quanh hai con người đang bước đi trên quãng đường dài một dặm rưỡi—con đường mà Soames đã từng đi qua rất nhiều lần trong những năm tháng xa xôi ấy, khi cậu đến đây để ngắm nhìn với niềm tự hào thầm kín quá trình xây dựng ngôi nhà—ngôi nhà lẽ ra đã phải là tổ ấm của cậu và người phụ nữ mà giờ đây cậu đang chuẩn bị tìm cách ly hôn. Cậu ngoái lại nhìn một lần, dọc theo con đường mùa thu thăm thẳm giữa những hàng rào đang ngả vàng. Mới đó mà đã bao lâu rồi! "Tôi không muốn gặp cô ấy," cậu đã từng nói với Jolyon thế. Lời đó có thật lòng không? "Có lẽ tôi sẽ phải gặp," cậu thầm nghĩ; và cậu rùng mình, bị tóm lấy bởi một trong những cơn gai ốc kỳ lạ mà người ta vẫn bảo là điềm báo có ai đó đang bước qua mồ mình. Một thế giới lạnh lẽo! Một thế giới kỳ lạ! Và liếc sang đứa cháu trai đi cạnh, cậu thầm nghĩ: "Ước gì mình bằng tuổi nó! Không biết bây giờ cô ấy trông ra sao nhỉ!"