Khi Philip trở lại quán của Amitrano, anh phát hiện ra Fanny Price không còn làm việc ở đó nữa. Cô đã trả lại chìa khóa tủ đồ của mình. Anh hỏi bà Otter xem bà có biết cô đã đi đâu không; và bà Otter, với một cái nhún vai, trả lời rằng có lẽ cô đã trở về Anh. Philip cảm thấy nhẹ nhõm. Anh vốn vô cùng chán ngấy tính khí thất thường của cô ta. Hơn nữa, cô ta cứ khăng khăng góp ý cho công việc của anh, coi việc anh không nghe theo lời dạy bảo của mình là một sự xem thường, lại chẳng chịu hiểu rằng anh không còn là một kẻ ngốc nghếch như thuở ban đầu nữa. Chẳng mấy chốc anh đã quên bẵng đi mọi chuyện về cô. Giờ đây anh đang vẽ sơn dầu và tràn đầy nhiệt huyết. Anh hy vọng sẽ làm được một tác phẩm đủ tầm cỡ để gửi dự triển lãm Salon vào năm tới.
Lawson đang vẽ chân dung cô Chalice. Cô rất ăn ảnh, và tất cả những chàng trai từng xiêu lòng trước vẻ quyến rũ của cô đều đã vẽ chân dung cô. Bản tính tự nhiên thích thảnh thơi, kết hợp với niềm đam mê tạo những dáng điệu nên thơ, khiến cô trở thành một người làm mẫu tuyệt vời; và cô cũng có đủ kiến thức chuyên môn để đưa ra những lời bình phẩm hữu ích. Vì niềm đam mê nghệ thuật của cô thực chất chỉ là đam mê sống cuộc đời của những người nghệ sĩ, nên cô hoàn toàn thoải mái bỏ bê công việc của chính mình. Cô thích cái ấm áp của phòng vẽ và cơ hội được hút vô số điếu thuốc; cô thường dùng giọng trầm, dễ chịu để nói về tình yêu nghệ thuật và nghệ thuật yêu đương. Cô không vạch ra ranh giới rõ ràng nào giữa hai điều đó.
Lawson vẽ với sự nhọc nhằn vô tận, làm việc đến mức đứng suýt không vững suốt mấy ngày liền rồi lại cạo bỏ hết những gì mình vừa vẽ. Anh ta hẳn đã làm kiên nhẫn của bất cứ ai cạn kiệt, ngoại trừ Ruth Chalice. Cuối cùng, anh ta lâm vào một sự hỗn độn không lối thoát.
“Cách duy nhất là lấy một tấm vải bố mới và bắt đầu lại từ đầu,” anh nói. “Bây giờ tôi biết chính xác mình muốn gì rồi, và việc đó sẽ không tốn nhiều thời gian đâu.”
Philip có mặt lúc đó, và cô Chalice nói với anh:
“Sao anh không vẽ em nữa? Anh sẽ học hỏi được rất nhiều khi quan sát anh Lawson đấy.”
Một trong những nét tinh tế của cô Chalice là cô luôn gọi những người tình của mình bằng họ.
“Tôi rất muốn nếu Lawson không phiền.”
“Tôi đếch quan tâm,” Lawson nói.
Đó là lần đầu tiên Philip bắt tay vào vẽ một bức chân dung, và anh bắt đầu với nỗi âu lo nhưng cũng đầy kiêu hãnh. Anh ngồi cạnh Lawson và vẽ theo cách anh thấy Lawson vẽ. Anh tận dụng những tấm gương và lời khuyên mà cả Lawson lẫn cô Chalice rộng lượng dành cho mình. Cuối cùng, Lawson cũng hoàn thành và mời Clutton sang phê bình. Clutton vừa mới trở lại Paris. Từ vùng Provence, anh đã dạt xuống Tây Ban Nha để ngắm các tác phẩm của Velasquez ở Madrid, rồi từ đó đi Toledo. Anh ở lại đó ba tháng, và trở về với một cái tên mới lạ đối với các chàng trai trẻ: anh mang theo những lời ca ngợi tuyệt vời về một họa sĩ tên là El Greco, mà hóa ra chỉ có thể nghiên cứu kỹ lưỡng ở Toledo.
“Ồ vâng, tôi biết họa sĩ đó,” Lawson nói, “ông ta là bậc thầy cổ điển có điểm đặc biệt là vẽ tệ y như mấy họa sĩ hiện đại vậy.”
Clutton, vốn đã ít nói nay lại càng trầm ngâm hơn, không trả lời, nhưng anh nhìn Lawson với vẻ mặt mỉa mai.
“Anh có định cho chúng tôi xem những thứ anh mang về từ Tây Ban Nha không?” Philip hỏi.
“Tôi không vẽ ở Tây Ban Nha, tôi quá bận.”
“Thế anh đã làm gì?”
“Tôi ngẫm nghĩ mọi thứ. Tôi tin là mình đã đoạn tuyệt với phái Ấn tượng rồi; tôi có cảm giác chỉ vài năm nữa thôi họ sẽ trở nên rất nông cạn và hời hợt. Tôi muốn quét sạch mọi thứ mình đã học và làm lại từ đầu. Khi trở về, tôi đã hủy hoại tất cả những gì mình từng vẽ. Trong phòng vẽ của tôi giờ chẳng có gì ngoài một chiếc giá vẽ, màu vẽ và vài tấm vải bố sạch.”
“Anh định làm gì tiếp?”
“Tôi chưa biết. Tôi mới chỉ mường tượng ra điều mình muốn thôi.”
Anh nói chậm rãi, với một điệu bộ kỳ lạ, như thể đang gắng gỏi lắng nghe một âm thanh nào đó vừa mới lọt vào tai. Dường như ẩn giấu trong anh là một sức mạnh huyền bí mà chính anh cũng không hiểu nổi, nhưng đang oằn mình vùng vẫy trong bóng tối để tìm lối thoát. Sức mạnh của anh khiến người khác phải nể phục. Lawson rất sợ lời phê bình mà anh ta vừa nợ và đã tính trước việc gạt bỏ những lời chê bai có thể nhận được bằng cách tỏ ra coi thường mọi ý kiến của Clutton; nhưng Philip biết rằng không gì có thể mang lại cho anh niềm vui lớn hơn là lời khen từ Clutton. Clutton lặng lẽ ngắm bức chân dung một lúc lâu, rồi liếc sang bức tranh của Philip đang đặt trên giá vẽ.
“Cái gì thế kia?” anh hỏi.
“À, tôi cũng thử sức vẽ một bức chân dung.”
“Cái đồ khỉ bắt chước chăm chỉ,” anh lẩm bẩm.
Anh quay đi, hướng về bức canvas của Lawson lần nữa. Philip đỏ bừng mặt nhưng không nói gì.
“Nào, anh thấy thế nào?” cuối cùng Lawson lên tiếng hỏi.
“Phần khối tạo hình khá tuyệt,” Clutton nói. “Và tôi nghĩ bố cục vẽ rất tốt.”
“Anh thấy các sắc độ đã ổn chưa?”
“Hoàn toàn ổn.”
Lawson mỉm cười sung sướng. Anh ta ngầy người trong bộ quần áo giống như một con chó ướt.
“Này nhé, tôi cực kỳ vui vì anh thích nó đấy.”
“Tôi không thích. Tôi chẳng thấy nó có chút giá trị quan trọng nào cả.”
Khuôn mặt Lawson sầm lại, anh ta trợn tròn mắt nhìn Clutton đầy kinh ngạc: anh ta chẳng tài nào hiểu nổi ý đối phương, bởi Clutton vốn không có tài ăn nói, lại nói năng như thể phải rặn từng chữ. Những điều anh muốn diễn đạt thì lủng củng, ngập ngừng và rườm rà; nhưng Philip thừa nhận những từ ngữ ấy chính là kim chỉ nam cho bài giảng lan man của anh. Clutton, kẻ chưa từng đọc sách, lần đầu tiên nghe được những lời đó từ Cronshaw; và mặc dù chúng chẳng để lại ấn tượng sâu sắc mấy, chúng vẫn đọng lại trong trí nhớ anh; để rồi gần đây, khi bất chợt trồi lên, chúng mang dáng dấp của một sự khải huyền: một họa sĩ giỏi có hai đối tượng chính để vẽ, đó là con người và ý chí trong tâm hồn họ. Phái Ấn tượng đã bận tâm với những vấn đề khác, họ vẽ con người rất cừ khôi, nhưng lại bận tâm đến ý chí trong tâm hồn con người ít ỏi chẳng kém gì các họa sĩ chân dung Anh quốc thế kỷ mười tám.
“Nhưng khi cậu cố gắng đạt được điều đó, cậu sẽ trở nên mang nặng tính văn chương,” Lawson ngắt lời. “Cứ để tôi vẽ con người giống như Manet, còn ý chí tâm hồn của hắn thì cứ mặc xác quỷ quái đi.”
“Điều đó sẽ rất tuyệt nếu cậu có thể đánh bại Manet trong sân chơi của chính ông ấy, nhưng cậu chẳng thể nào với tới gần ông ấy đâu. Cậu không thể nuôi sống bản thân bằng ngày hôm qua được, đó là mảnh đất đã bị cày xới đến khô cạn rồi. Cậu phải quay trở lại. Chính khi nhìn thấy các tác phẩm của El Greco, tôi mới cảm thấy người ta có thể khai thác từ chân dung nhiều điều hơn những gì chúng ta từng biết trước đây.”
“Thế chẳng khác nào quay lại với tư tưởng của Ruskin,” Lawson kêu lên.
“Không—cậu thấy đấy, ông ấy hướng về đạo đức: còn tôi thì đếch quan tâm đến đạo đức; việc giáo dục không dính dáng gì ở đây cả, luân lý và những thứ tương tự cũng vậy, mà là niềm đam mê và cảm xúc. Những họa sĩ vẽ chân dung vĩ đại nhất đã vẽ cả hai, con người và ý chí trong tâm hồn họ; Rembrandt và El Greco; chỉ có những kẻ hạng xoàng mới vẽ mỗi con người. Một nhành linh lan vẫn sẽ đáng yêu ngay cả khi nó không thơm, nhưng nó còn đáng yêu hơn vì mang hương thơm. Bức tranh kia—” anh chỉ tay về phía bức chân dung của Lawson—“ừ thì, nét vẽ ổn và khối hình cũng ổn đấy, nhưng chỉ là theo lối mòn khuôn sáo; nó phải được vẽ và tạo khối sao cho người ta nhìn vào là biết cô ả kia là một con đĩ tồi tệ. Sự chuẩn xác thì rất tốt: El Greco đã vẽ những nhân vật của mình cao đến tám thước bởi vì ông muốn diễn đạt một điều gì đó mà ông không thể đạt được bằng cách nào khác.”
“Mặc kệ cái lão El Greco ấy đi,” Lawson nói, “bàn tán về một kẻ mà chúng ta chẳng có lấy một cơ hội được ngắm dù chỉ một tác phẩm thì có ích gì chứ?”
Clutton nhún vai, lặng lẽ hút thuốc lá rồi bỏ đi. Philip và Lawson nhìn nhau.
“Những điều anh ấy nói có lý đấy chứ,” Philip bảo.
Lawson trừng mắt nhìn bức tranh của mình với vẻ bực dọc.
“Làm sao quỷ tha ma bắt tôi có thể nắm bắt được ý chí tâm hồn nếu không phải bằng cách vẽ chính xác những gì mình nhìn thấy cơ chứ?”
Vào khoảng thời gian này, Philip kết bạn thêm một người mới. Vào sáng thứ Hai, các người mẫu tập trung tại trường học để chọn ra một người cho cả tuần, và hôm đó người ta chọn một chàng trai rõ ràng không phải là người mẫu chuyên nghiệp. Sự chú ý của Philip bị thu hút bởi dáng đứng của anh ta: khi bước lên bục, anh ta đứng vững vàng trên cả hai chân, người vuông vức, hai tay siết chặt, đầu ngẩng cao đầy thách thức; tư thế ấy làm nổi bật vóc dáng tuyệt đẹp của anh; trên người không một chút mỡ thừa, cơ bắp cuồn cuộn như làm bằng sắt. Đầu cắt sát, tạo hình cân đối, anh để một chòm râu ngắn; anh sở hữu đôi mắt to, sẫm màu và hàng lông mày rậm rạp. Anh giữ nguyên tư thế hàng giờ liền mà không hề lộ vẻ mệt mỏi. Trong phong thái của anh phảng phất sự pha trộn giữa vẻ xấu hổ và lòng quyết tâm. Khí chất đầy nhiệt huyết đam mê ấy đã kích thích trí tưởng tượng lãng mạn của Philip, và khi buổi tạo mẫu kết thúc, nhìn thấy anh mặc quần áo vào, Philip có cảm giác anh khoác chúng lên người tựa như một vị vua rách rưới. Anh rất ít nói, nhưng chỉ một hoặc hai ngày sau, bà Otter nói cho Philip biết rằng người mẫu đó là một người Tây Ban Nha và chưa từng làm mẫu bao giờ.
“Chắc là anh ta đang chết đói,” Philip nói.
“Cậu đã để ý quần áo của anh ta chưa? Trông rất gọn gàng và tử tế đấy chứ, phải không?”
Tình cờ là Potter, một trong những sinh viên người Mỹ học ở chỗ Amitrano, sắp đi Ý trong vài tháng và ngỏ ý cho Philip mượn phòng vẽ của mình. Philip rất lấy làm thích thú. Anh đang dần cảm thấy mất kiên nhẫn trước những lời khuyên bề trên của Lawson và muốn được ở một mình. Cuối tuần đó, anh tiến lại gần người mẫu và với cái cớ là bức vẽ chưa hoàn thành, hỏi xem anh có thể đến làm mẫu cho mình một buổi hay không.
“Tôi không phải là người mẫu,” chàng trai người Tây Ban Nha đáp. “Tuần tới tôi còn có những việc khác phải làm.”
“Hãy đến ăn trưa với tôi bây giờ đi, rồi chúng ta sẽ bàn về chuyện đó,” Philip nói, và khi người kia còn đang do dự, anh mỉm cười nói thêm: “Ăn trưa với tôi thì chẳng hại gì đâu.”
Với một cái nhún vai, người mẫu đồng ý, và họ cùng nhau rẽ vào một quán cà phê bình dân. Chàng trai người Tây Ban Nha nói tiếng Pháp bập bõm, trôi chảy nhưng rất khó theo dõi, bù lại Philip vẫn xoay xở trò chuyện khá suôn sẻ với anh ta. Anh phát hiện ra người kia là một nhà văn. Anh đến Paris để viết tiểu thuyết và tự mưu sinh trong lúc ấy bằng mọi phương cách có thể của một kẻ không một xu dính túi; anh gia sư, nhận bất kỳ bản dịch nào kiếm được, chủ yếu là tài liệu kinh doanh, và cuối cùng bị dồn vào đường cùng phải kiếm tiền bằng vóc dáng đẹp đẽ của mình. Làm người mẫu được trả thù lao khá hậu hĩnh, và số tiền anh kiếm được trong tuần qua đủ để trang trải cho hai tuần tiếp theo; anh kinh ngạc nói với Philip rằng mình có thể sống thoải mái chỉ với hai franc một ngày; nhưng việc phải bán thân xác để kiếm tiền lại khiến anh vô cùng hổ thẹn, và anh coi việc làm mẫu là một sự tha hóa mà chỉ có cơn đói mới có thể biện minh được. Philip giải thích rằng anh không muốn anh ta làm mẫu thể hình, mà chỉ vẽ phần đầu; anh muốn phác họa một bức chân dung để gửi dự triển lãm Salon sắp tới.
“Nhưng sao anh lại muốn vẽ tôi chứ?” người Tây Ban Nha hỏi.
Philip đáp rằng gương mặt anh rất thú vị, anh nghĩ mình có thể vẽ được một bức chân dung đẹp.
“Tôi không có thời gian. Tôi tiếc từng phút phải cướp đi từ công việc viết lách của mình.”
“Nhưng việc đó chỉ diễn ra vào buổi chiều thôi. Buổi sáng tôi học ở trường cơ mà. Dù sao thì làm mẫu cho tôi vẫn hơn là dịch mấy tài liệu pháp lý chứ.”
Ở khu Khu phố Latin từng lưu truyền những giai thoại về một thời mà sinh viên từ các quốc gia khác nhau sống gắn bó thân thiết với nhau, nhưng điều đó đã lùi vào dĩ vãng từ lâu, và giờ đây các cộng đồng ngoại quốc bị chia rẽ chẳng khác nào ở một thành phố phương Đông. Tại Học viện Julian hay Beaux Arts, một sinh viên Pháp sẽ bị đồng hương nhìn bằng nửa con mắt nếu kết giao với người nước ngoài, và một người Anh rất khó có thể tìm hiểu sâu hơn bề nổi về những người bản xứ tại thành phố nơi anh ta sinh sống. Thậm chí, nhiều sinh viên sau năm năm sống ở Paris chẳng biết tiếng Pháp nhiều hơn mức đủ dùng trong các cửa hàng và vẫn duy trì lối sống Anh quốc y như khi họ đang làm việc ở Nam Kensington.
Philip, với niềm đam mê lãng mạn sẵn có, rất hoan nghênh cơ hội tiếp xúc với một người Tây Ban Nha; anh đã dùng mọi lời lẽ thuyết phục để xua tan sự miễn cưỡng của người đàn ông kia.
“Thế này nhé,” cuối cùng chàng trai người Tây Ban Nha cất lời. “Tôi sẽ làm mẫu cho anh, nhưng không vì tiền, mà vì niềm vui của chính tôi.”
Philip định phản đối, nhưng người kia tỏ ra rất kiên quyết, và cuối cùng họ thống nhất rằng anh sẽ đến vào thứ Hai tuần sau lúc một giờ. Anh đưa cho Philip một tấm danh thiếp in tên mình: Miguel Ajuria.
Miguel đến làm mẫu rất đều đặn, và dù kiên quyết không nhận thù lao, thỉnh thoảng anh vẫn vay Philip năm mươi franc: tính ra việc này tốn kém hơn một chút so với việc Philip trả tiền công làm mẫu theo cách thông thường; nhưng nó mang lại cho chàng trai người Tây Ban Nha cảm giác thoải mái rằng mình không kiếm sống bằng một nghề nghiệp thấp hèn. Quốc tịch của Miguel khiến Philip coi anh là hiện thân của sự lãng mạn, và anh thường hỏi anh về Seville và Granada, về Velasquez và Calderon. Thế nhưng Miguel lại chẳng mấy kiên nhẫn với sự vĩ đại của đất nước mình. Đối với anh, cũng như rất nhiều đồng hương khác, nước Pháp mới là quê hương duy nhất dành cho những người trí thức và Paris chính là trung tâm của thế giới.
“Tây Ban Nha chết rồi,” anh kêu lên. “Nó chẳng có nhà văn nào cả, chẳng có nghệ thuật, chẳng có gì hết.”
Dần dần, bằng thứ ngôn ngữ khoa trương và dạt dào cảm xúc của xứ sở mình, anh bộc lộ những hoài bão của bản thân. Anh đang viết một cuốn tiểu thuyết mà anh hy vọng sẽ làm rạng danh tên tuổi mình. Anh chịu ảnh hưởng sâu sắc từ Zola, và đã lấy bối cảnh câu chuyện ngay tại Paris. Anh kể cho Philip nghe toàn bộ câu chuyện một cách chi tiết. Đối với Philip, nó có vẻ thô thiển và ngớ ngẩn; những tình tiết tục tĩu ngây ngô—c’est la vie, mon cher, c’est la vie, anh ta thốt lên—những điều tục tĩu ngây ngô ấy chỉ càng làm nổi bật thêm tính khuôn sáo của câu chuyện mà thôi. Anh đã viết suốt hai năm trời, giữa những hoàn cảnh khó khăn không thể tưởng tượng nổi, tự tước đi mọi niềm vui trong cuộc sống từng lôi kéo anh đến Paris, chiến đấu với nạn đói vì nghệ thuật, quyết tâm không gì có thể cản trở thành tựu vĩ đại của mình. Nỗ lực đó quả thực rất anh dũng.
“Nhưng sao anh không viết về Tây Ban Nha cơ chứ?” Philip thốt lên. “Chắc chắn sẽ thú vị hơn nhiều đấy. Anh am hiểu đời sống ở đó mà.”
“Nhưng Paris mới là nơi duy nhất đáng để viết về. Paris chính là cuộc đời.”
Có bận anh mang theo một phần bản thảo, và bằng thứ tiếng Pháp tồi tệ của mình, vừa hào hứng dịch sang tiếng Anh đến mức Philip khó lòng hiểu nổi, anh đọc cho nghe từng đoạn. Thật là thảm hại. Philip bối rối ngắm bức tranh mình đang vẽ: bộ óc ẩn sau chiếc trán rộng kia thật nông cạn; và đôi mắt sắc sảo, rực lửa chẳng nhìn thấy gì ở đời ngoài những thứ hiển nhiên bề nổi. Philip không hài lòng với bức chân dung của mình, và cứ sau mỗi buổi làm mẫu, anh hầu như lại cạo bỏ những gì vừa vẽ. Mục đích hướng tới ý chí tâm hồn nghe thì hay ho đấy: nhưng ai mà đoán được nó là gì khi con người ta dường như là một khối mâu thuẫn chồng chéo? Anh quý Miguel, và cảm thấy đau lòng khi nhận ra cuộc chiến đấu huy hoàng của anh ta chỉ là vô ích: anh ta có đủ mọi tố chất để trở thành một nhà văn trừ tài năng. Philip nhìn lại tác phẩm của chính mình. Làm sao bạn biết được trong đó có chút giá trị nào hay bản thân đang lãng phí thời gian? Rõ ràng là ý chí muốn đạt được thành tựu chẳng thể giúp ích gì cho bạn và sự tự tin vào bản thân cũng vô nghĩa nốt. Philip nghĩ đến Fanny Price; cô ta từng có niềm tin mãnh liệt vào tài năng của mình; sức mạnh ý chí của cô ta thật phi thường.
“Nếu nghĩ rằng mình sẽ chẳng thể thực sự giỏi giang, tôi thà bỏ vẽ còn hơn,” Philip nói. “Tôi chẳng thấy có ích gì khi làm một họa sĩ hạng xoàng cả.”
Rồi vào một buổi sáng khi anh chuẩn bị ra ngoài, người gác cổng gọi với theo bảo có thư gửi cho anh. Chẳng có ai viết thư cho anh ngoài dì Louisa và đôi khi là Hayward, và đây lại là một nét chữ anh không hề quen thuộc. Bức thư viết như sau:
Xin hãy đến ngay khi đọc được thư này. Tôi không thể chịu đựng thêm được nữa rồi. Xin hãy tự mình đến đây. Tôi không chịu nổi ý nghĩ có ai khác chạm vào người mình. Tôi muốn anh giữ lại mọi thứ.
F. Price
Tôi đã chẳng có gì bỏ bụng trong ba ngày nay rồi.
Philip đột nhiên thấy buồn nôn vì sợ hãi. Anh vội vã chạy đến căn nhà nơi cô ở. Anh ngạc nhiên vì không ngờ cô vẫn còn ở Paris. Đã mấy tháng nay anh không gặp cô và cứ đinh ninh rằng cô đã về nước từ lâu rồi. Khi đến nơi, anh hỏi người gác cổng xem cô có ở nhà không.
“Có chứ, tôi không thấy cô ấy ra ngoài hai ngày nay rồi.”
Philip chạy cộc cộc lên lầu và gõ cửa. Không có tiếng trả lời. Anh gọi tên cô. Cửa khóa trái, và khi cúi xuống nhìn, anh phát hiện chìa khóa vẫn đang cắm ở ổ bên trong.
“Ôi Chúa ơi, mong là cô ấy không làm chuyện gì dại dột,” anh lớn tiếng kêu lên.
Anh chạy xuống dưới và thông báo với người gác cổng rằng cô ấy chắc chắn đang ở trong phòng. Anh vừa nhận được thư của cô và sợ rằng đã có tai nạn khủng khủng khiếp xảy ra. Anh đề nghị phá cửa vào. Người gác cổng vốn đang ủ rũ, miễn cưỡng bỗng hoảng hốt; ông ta không thể gánh trách nhiệm phá cửa phòng người khác; họ phải đi báo cảnh sát khu vực. Họ cùng nhau đi đến đồn công an, rồi sau đó dẫn theo một thợ khóa. Philip phát hiện ra Miss Price vẫn chưa trả tiền thuê nhà quý trước: vào Ngày Năm Mới, cô đã không đưa cho người gác cổng món quà mà theo phong tục lâu đời ông ta coi đó là quyền lợi của mình. Cả bốn người cùng đi lên lầu và gõ cửa thêm lần nữa. Vẫn không có tiếng đáp. Thợ khóa bắt tay vào việc, và cuối cùng họ cũng vào được bên trong căn phòng. Philip thét lên một tiếng và theo phản xạ tự nhiên lấy tay che kín mắt. Người phụ nữ bất hạnh đang treo lơ lửng với một sợi thừng siết chặt quanh cổ, đầu dây kia được buộc vào một chiếc móc trên trần nhà do người thuê trước đóng lên để mắc rèm giường. Cô đã dịch chiếc giường nhỏ của mình ra chỗ khác và đứng lên một chiếc ghế, chiếc ghế này đã bị đá văng đi. Nó đang nằm lăn lóc nghiêng ngả dưới sàn. Họ cắt dây hạ cô xuống. Thi thể đã hoàn toàn lạnh ngắt.