Sau bữa trưa ở tầng hầm của trường Y, Philip trở về phòng mình. Đó là một chiều thứ Bảy, và bà chủ nhà đang dọn dẹp cầu thang.

– Mr. Griffiths có ở nhà không ạ? – cậu hỏi.

– Không, thưa cậu. Cậu ấy đi vắng từ sáng nay, ngay sau khi cậu ra ngoài cơ.

– Cậu ấy không về nữa sao?

– Tôi nghĩ là không, thưa cậu. Cậu ấy đã mang theo cả hành lý rồi.

Philip tự hỏi điều này có nghĩa là gì. Cậu cầm lấy một cuốn sách và bắt đầu đọc. Đó là cuốn Hành trình đến Mecca của Burton, cậu vừa mượn ở Thư viện Công cộng Westminster; cậu đọc trang đầu tiên nhưng chẳng tài nào hiểu nổi, bởi tâm trí cậu đang để ở một nơi khác; suốt quãng thời gian đó, tai cậu ngóng chờ tiếng chuông cửa. Cậu không dám mong rằng Griffiths đã rời đi từ trước, mà không có Mildred, về quê nhà ở Cumberland. Chốc nữa Mildred sẽ đến lấy tiền. Cậu nghiến răng đọc tiếp; cậu tuyệt vọng cố gắng tập trung tư tưởng; những câu văn hằn sâu vào bộ não cậu nhờ nỗ lực hết sức của ý chí, nhưng chúng đã bị bóp méo bởi nỗi thống khổ mà cậu đang phải chịu đựng. Cậu vô cùng ân hận vì đã đưa ra lời đề nghị khủng khiếp là cấp tiền cho họ; nhưng một khi đã thốt ra điều đó, cậu lại thiếu dẻo dai để nuốt lời, không phải vì Mildred, mà vì chính bản thân mình. Trong người cậu ẩn chứa một sự ngoan cố bệnh hoạn, ép buộc cậu phải làm cho bằng được điều mà cậu đã quyết định. Cậu bàng hoàng nhận ra ba trang sách mình vừa đọc chẳng đọng lại chút ấn tượng nào trong đầu; rồi cậu phải quay lại đọc từ đầu: cậu thấy mình cứ đọc đi đọc lại một câu; và giờ đây, câu văn ấy hòa quyện vào những suy nghĩ của cậu, một cách rùng rợn, giống như thứ công thức trong cơn ác mộng. Một điều cậu có thể làm là ra ngoài và đi lang thang cho đến tận nửa đêm; lúc đó họ sẽ không thể đi được nữa; và cậu hình dung cảnh họ đến nhà hỏi xem cậu có ở nhà không vào mọi thời điểm. Cậu tận hưởng ý nghĩ về sự thất vọng của họ. Cậu lặp đi lặp lại câu văn đó trong đầu một cách máy móc. Nhưng cậu không thể làm thế. Cứ để họ đến và lấy tiền, rồi cậu sẽ biết được con người ta có thể sa đọa đến mức độ tột cùng nào. Giờ đây cậu không thể đọc thêm được nữa. Cậu hoàn toàn không thể nhìn rõ chữ nghĩa trên trang giấy. Cậu ngả người ra sau ghế, nhắm nghi mắt lại, chết lặng trong nỗi khốn cùng, và mòn mỏi chờ đợi Mildred.

Bà chủ nhà bước vào.

– Cậu có tiếp Mrs. Miller không, thưa cậu?

– Bảo cô ấy vào đi.

Philip tự thu xếp lại tinh thần để đón tiếp cô ta mà không để lộ bất kỳ dấu hiệu nào về cảm xúc thật của mình. Cậu từng có bốc đồng muốn quỳ sụp xuống, nắm lấy đôi tay cô ta và van xin cô ta đừng đi; nhưng cậu biết chẳng có cách nào lay chuyển được cô ta; cô ta sẽ kể cho Griffiths nghe những gì cậu đã nói và cách cư xử của cậu. Cậu cảm thấy nhục nhã.

– Nào, chuyến đi chơi nhỏ thế nào rồi? – cậu cất giọng vui vẻ.

– Chúng tôi đi đây. Harry đang ở bên ngoài. Tôi bảo anh ấy là cậu không muốn gặp, nên anh ấy tránh mặt đi rồi. Nhưng anh ấy muốn biết liệu mình có thể vào đây một phút để chào tạm biệt cậu không.

– Không, tôi sẽ không gặp anh ta đâu – Philip đáp.

Cậu nhận thấy cô ta chẳng bận tâm việc cậu có gặp Griffiths hay không. Giờ đây khi cô ta đã có mặt ở đó, cậu chỉ muốn cô ta biến đi cho thật nhanh.

– Nghe này, tờ năm bảng đây. Tôi muốn cô đi ngay bây giờ.

Cô ta cầm lấy và cảm ơn cậu. Cô ta quay người bước ra khỏi phòng.

– Khi nào cô quay lại? – cậu hỏi.

– Ồ, vào thứ Hai. Khi đó Harry phải về nhà rồi.

Cậu biết những gì mình sắp thốt ra thật đáng xấu hổ, nhưng cậu đã hoàn toàn gục ngã vì ghen tuông và thèm khát.

– Vậy tôi sẽ gặp lại cô chứ?

Cậu không sao kìm nén được nét nài nỉ trong giọng nói của mình.

– Chứ sao nữa. Tôi sẽ báo cho cậu ngay khi tôi về.

Cậu bắt tay cô ta. Qua lớp rèm cửa, cậu nhìn theo cô ta trèo lên chiếc xe ngựa bốn bánh đang đỗ trước cửa. Chiếc xe lăn bánh rời đi. Trút bỏ mọi kìm nén, cậu ngã sấp xuống giường và vùi mặt vào hay bàn tay. Cậu cảm thấy nước mắt chực trào ra, và cậu đâm ra tức giận chính mình; cậu siết chặt tay và gồng cứng cơ thể để ngăn lại; nhưng bất thành; những tiếng nấc nghẹn ngào, đau đớn cứ thế trào ra từ lồng ngực.

Cuối cùng cậu cũng đứng dậy, kiệt sức và hổ thẹn, rồi đi rửa mặt. Cậu tự pha cho mình một ly whiskey soda đậm đặc. Nó giúp cậu cảm thấy khá hơn đôi chút. Rồi cậu bắt gặp tấm vé đi Paris đang đặt trên bệ lò sưởi, trong một phút giận dữ tột cùng, cậu vồ lấy chúng và ném thẳng vào đống lửa. Cậu thừa biết mình có thể đổi lại tiền từ những tấm vé đó, nhưng việc hủy hoại chúng lại mang đến cho cậu sự giải tỏa. Sau đó, cậu bước ra ngoài để tìm ai đó đi cùng. Câu lạc bộ vắng tanh. Cậu cảm thấy mình phát điên mất nếu không tìm được ai đó để trò chuyện; nhưng Lawson đang ở nước ngoài; cậu đi tiếp đến phòng của Hayward: người hầu phòng mở cửa cho biết cậu ấy đã xuống Brighton nghỉ cuối tuần rồi. Philip bèn ghé vào một phòng trưng bày nghệ thuật nhưng nơi đây vừa đóng cửa. Cậu chẳng biết phải làm gì nữa. Trí óc cậu rối bời. Và cậu lại nghĩ đến cảnh Griffiths và Mildred đang đến Oxford, ngồi đối diện nhau trên tàu hỏa, đầy hạnh phúc. Cậu quay trở lại căn phòng của mình, nhưng chúng gợi lên trong cậu sự kinh hoàng, bởi cậu đã quá khốn khổ ở nơi này; cậu cố đọc lại cuốn sách của Burton một lần nữa, nhưng vừa đọc, cậu vừa tự nhủ hết lần này đến lần khác rằng mình thật ngu ngốc biết bao; chính cậu là kẻ đã đưa ra ý định bỏ trốn, chính cậu đã đề nghị tiền bạc, chính cậu đã ép buộc họ nhận lấy; lẽ ra cậu phải biết chuyện gì sẽ xảy ra khi giới thiệu Mildred với Griffiths; ngọn lửa đam mê hừng hực của chính cậu cũng đủ để khơi dậy dục vọng của kẻ khác rồi. Đến lúc này thì họ đã tới Oxford. Họ sẽ trọ ở một trong các nhà khách trên đường John Street; Philip chưa từng đặt chân đến Oxford, nhưng Griffiths đã kể cho cậu nghe quá nhiều đến mức cậu biết chính xác họ sẽ đi đâu; và họ sẽ ăn tối tại nhà hàng Clarendon: Griffiths từng có thói quen ăn tối ở đó mỗi khi đi chơi bời trác táng. Philip tự kiếm gì đó lót dạ tại một nhà hàng gần Charing Cross; cậu đã quyết định đi xem kịch, và sau đó cậu chen chúc vào hàng ghế bình dân của một nhà hát đang công diễn một vở kịch của Oscar Wilde. Cậu tự hỏi liệu tối nay Mildred và Griffiths có đi xem kịch không: họ thế nào cũng phải tìm cách giết thời gian vào buổi tối; cả hai đều quá ngớ ngẩn để có thể tự thỏa mãn bằng những cuộc trò chuyện: cậu cảm thấy một niềm vui thích tàn nhẫn khi tự nhắc nhở bản thân về sự dung tục trong tâm hồn họ, thứ đã gắn kết họ lại với nhau một cách hoàn hảo. Cậu chăm chú xem vở kịch với tâm trí lơ đễnh, cố tìm kiếm sự phấn chấn cho bản thân bằng cách nốc whiskey trong mỗi khoảng nghỉ giữa màn; cậu vốn không quen uống rượu mạnh, nên nó ngấm rất nhanh, nhưng cơn say của cậu lại mang vẻ hung hãn và cau có. Khi vở kịch hạ màn, cậu lại làm một ly nữa. Cậu không thể về giường đi ngủ, cậu biết mình sẽ chẳng thể chợp mắt, và cậu khiếp sợ những hình ảnh mà trí tưởng tượng sống động sẽ vẽ ra trước mắt. Cậu cố gắng không nghĩ đến chúng. Cậu biết mình đã uống quá nhiều. Giờ đây, một khát khao làm những điều tồi tệ, đồi bại lại trỗi dậy trong cậu; cậu muốn lăn lộn trong những cống rãnh; toàn bộ con người cậu khao khát sự bừa bãi; cậu muốn bò trườn dưới đất.

Cậu bước đi trên phố Piccadilly, lê tấm chân thọt, say sưa trong u tối, với sự giận dữ và khốn khổ đang cào xé tâm can. Cậu bị một ả gái điếm phấn son lòe loẹt chặn lại, ả ta đặt tay lên cánh tay cậu; cậu thô bạo hất văng ả ra kèm theo những lời lẽ tục tĩu. Cậu bước tiếp vài bước rồi dừng lại. Ả ta cũng tệ như bất kỳ ai khác. Cậu thấy hối hận vì đã nói năng quá lỗ mãng với ả. Cậu quay lại tìm ả.

– Này cô – cậu bắt đầu.

– Xéo xuống địa ngục đi – ả đáp.

Philip cười lớn.

– Tôi chỉ muốn hỏi liệu cô có thể nể mặt dùng bữa tối với tôi đêm nay không.

Ả nhìn cậu đầy ngạc nhiên, và chần chừ giây lát. Ả nhận ra cậu đang say.

– Tôi không phiền đâu.

Cậu cảm thấy thú vị vì ả ta lại dùng một câu cửa miệng mà cậu đã nghe quá nhiều lần từ đôi môi của Mildred. Cậu đưa ả đến một trong những nhà hàng mà cậu từng có thói quen lui tới cùng Mildred. Khi đi dọc đường, cậu nhận thấy ả liếc nhìn xuống cái chân tật nguyền của mình.

– Tôi bị thọt – cậu nói. – Cô có dị nghị gì không?

– Anh đúng là một ca khó đỡ – ả cười vang.

Khi về đến nhà, xương cốt cậu nhức buốt, và trong đầu là tiếng búa đinh tai nhức óc khiến cậu suýt thét lên. Cậu nốc thêm một ly whiskey soda để trấn tĩnh lại, rồi ngả người lên giường chìm vào giấc ngủ mê mệt không mộng mị cho đến tận giữa trưa.