Philip đến London trước khi kỳ học bắt đầu vài ngày để tìm phòng ở. Cậu đi dò la các con phố cắt ngang đường Westminster Bridge Road, nhưng vẻ âm u, cũ kỹ ở đó làm cậu chán ngán; và cuối cùng cậu cũng tìm được một căn phòng ở Kennington mang bầu không khí tĩnh lặng và đậm chất cổ kính. Nơi đây gợi nhớ chút ít về London mà Thackeray từng biết ở phía bên kia con sông, và trên đường Kennington Road — nơi chiếc xe mui kín bề thế của gia đình Newcomes hẳn từng đi qua khi chở họ về phía Tây London — những hàng cây bạch quả đang đâm chồi nảy lộc. Những ngôi nhà trên con phố mà Philip chọn chỉ có hai tầng, và hầu hết các khung cửa sổ đều treo biển cho thuê phòng. Cậu gõ cửa một căn nhà thông báo là cho thuê phòng trống, và được một người phụ nữ nghiêm nghị, ít nói dẫn đi xem bốn căn phòng rất nhỏ, trong đó có một phòng đặt bếp lò và bồn rửa. Tiền thuê là chín shilling một tuần. Philip không cần nhiều phòng đến vậy, nhưng giá thuê rẻ và cậu muốn ổn định chỗ ở ngay lập tức. Cậu hỏi bà chủ nhà xem bà có thể dọn dẹp sạch sẽ và nấu bữa sáng cho mình không, nhưng bà đáp rằng công việc của bà đã đủ ngập đầu rồi; và cậu thà thấy vậy còn hơn vì điều đó ngụ ý rằng bà chẳng muốn can thiệp gì đến cậu ngoài việc nhận tiền nhà. Bà bảo nếu cậu hỏi thăm ở tiệm tạp hóa đầu góc phố, nơi đồng thời là bưu điện, có thể cậu sẽ tìm được một người phụ nữ nhận làm giúp việc.

Philip có một ít đồ đạc đã góp nhặt dần trong quá trình đi đây đi đó: một chiếc ghế bành mua ở Paris, một chiếc bàn, vài bức vẽ, cùng tấm thảm Ba Tư nhỏ mà Cronshaw đã tặng. Ông chú của cậu đã tặng một chiếc giường gấp mà giờ đây, khi không còn cho thuê nhà vào tháng Tám nữa, ông không dùng đến nữa; và chỉ với việc chi thêm mười bảng, Philip đã sắm đủ những vật dụng thiết yếu còn lại. Cậu tốn mười shilling để dán lớp giấy dán tường màu vàng ngô cho căn phòng mà cậu chọn làm phòng khách; và treo lên tường bức phác thảo Quai des Grands Augustins do Lawson tặng, bức ảnh chụp bức họa Odalisque của Ingres cùng bức Olympia của Manet — những tác phẩm từng là đối tượng để cậu ngắm nhìn trong lúc cạo râu ở Paris. Để nhắc nhở bản thân rằng mình cũng từng có thời theo đuổi nghệ thuật, cậu treo thêm bức vẽ bằng than họa chàng thanh niên người Tây Ban Nha Miguel Ajuria: đó là tác phẩm đẹp nhất mà cậu từng thực hiện, vẽ một thân hình khỏa thân đang đứng với hai bàn tay nắm chặt, đôi chân bám lấy sàn nhà với một sức mạnh kỳ lạ, và trên khuôn mặt là vẻ quyết đoán từng gây ấn tượng mạnh mẽ đến vậy; và mặc dù sau một khoảng thời gian dài, Philip nhìn ra rất nhiều khuyết điểm trong tác phẩm của mình, nhưng những ký ức gắn liền với nó khiến cậu nhìn nhận nó với sự bao dung. Cậu tự hỏi điều gì đã xảy ra với Miguel. Chẳng có gì khủng khiếp bằng việc theo đuổi nghệ thuật mà lại không có tài năng. Có lẽ, kiệt quệ vì dầm mưa dãi nắng, đói khát và bệnh tật, anh đã tìm thấy hồi kết trong một bệnh viện nào đó, hoặc trong một phút tuyệt vọng đã tìm đến cái chết ở dòng sông Seine đục ngầu; nhưng cũng có thể, với bản tính bất ổn kiểu miền Nam, anh đã tự nguyện từ bỏ cuộc chiến, và giờ đây, làm nhân viên văn phòng ở đâu đó tại Madrid, đang trút những lời lẽ hùng biện nhiệt thành ấy vào chính trị và những trận đấu bò.

Philip mời Lawson và Hayward đến thăm căn phòng mới, và họ đã đến, một người mang theo một chai whisky, người kia mang bánh pa-tê gan ngỗng; và cậu vô cùng vui sướng khi họ ca ngợi gu thẩm mỹ của mình. Cậu hẳn cũng đã mời cả tay môi giới chứng khoán người Scotland, ngặt nỗi cậu chỉ có ba chiếc ghế, thế nên chỉ có thể tiếp một số lượng khách nhất định. Lawson biết rằng chính qua mình mà Philip đã trở nên rất thân thiết với Norah Nesbit, và giờ đây anh ta nhắc lại việc mình vừa vô tình gặp cô cách đó vài ngày.

“Cô ấy hỏi dạo này anh thế nào đấy.”

Philip đỏ bừng mặt khi cái tên ấy được nhắc đến (cậu mãi không bỏ được cái thói quen vụng về là đỏ mặt mỗi khi bối rối), và Lawson nhìn cậu với vẻ dò xét. Lawson, người giờ đây dành phần lớn thời gian trong năm ở London, đã chịu khuất phục trước hoàn cảnh đến mức cắt tóc ngắn, mặc bộ đồ bằng vải sẹc gọn gàng và đội mũ quả dưa.

“Tôi đoán là mọi chuyện giữa hai người đã chấm dứt rồi,” anh ta nói.

“Tôi đã gặp cô ấy từ nhiều tháng nay đâu.”

“Cô ấy trông khá ổn. Hôm đó cô ấy đội một chiếc mũ rất mốt đính rất nhiều lông đà điểu trắng. Chắc là dạo này cô ấy làm ăn khấm khá.”

Philip chuyển đổi chủ đề, nhưng đầu óc cậu vẫn không ngừng nghĩ về cô, và sau một lát, khi cả ba đang trò chuyện về chuyện khác, cậu đột ngột hỏi:

“Cậu có thấy Norah đang giận tôi không?”

“Đâu có tí nào. Cô ấy nói về anh rất tốt là đằng khác.”

“Tôi đang định đến thăm cô ấy đây.”

“Cô ấy có ăn thịt anh đâu mà sợ.”

Philip đã nghĩ về Norah rất nhiều. Khi Mildred rời bỏ cậu, ý nghĩ đầu tiên của cậu là về cô, và cậu tự nhủ một cách cay đắng rằng cô sẽ chẳng bao giờ đối xử với cậu tệ bạc nhường ấy. Thôi thúc trong cậu là hãy tìm đến cô; cậu có thể trông chờ vào lòng trắc ẩn của cô; nhưng cậu lại thấy xấu hổ: cô vẫn luôn đối xử tốt với cậu, vậy mà cậu lại tệ bạc với cô biết bao.

“Giá mà mình có đủ khôn ngoan để gắn bó với cô ấy!” cậu tự lẩm bẩm với chính mình sau đó, khi Lawson và Hayward đã ra về và cậu đang hút tẩu thuốc cuối cùng trước khi đi ngủ.

Cậu nhớ lại những giờ phút vui vẻ mà họ từng có cùng nhau trong phòng khách ấm cúng ở Vincent Square, những chuyến đi thăm các phòng tranh và nhà hát, cùng những buổi tối trò chuyện tâm tình đầy mê hoặc. Cậu hồi tưởng lại sự ân cần của cô dành cho hạnh phúc của cậu và sự quan tâm của cô đối với mọi điều liên quan đến cậu. Cô đã yêu cậu bằng một tình yêu nhân hậu và bền chặt, trong đó vượt lên trên cả những ham muốn tầm thường, nó gần như tình mẫu tử; từ lâu cậu đã biết đó là một báu vật vô giá mà bằng tất cả tâm hồn, cậu phải tạ ơn thần linh. Cậu hạ quyết tâm sẽ phó mặc bản thân vào lòng khoan dung của cô. Chắc chắn cô đã phải đau khổ khôn cùng, nhưng cậu cảm nhận được rằng cô có một trái tim bao dung để tha thứ cho cậu: cô vốn là người không hề biết đến ác tâm. Hay là cậu nên viết thư cho cô? Không. Cậu sẽ đường đột bước vào nhà và quỳ sụp dưới chân cô — cậu thừa biết rằng khi thời khắc đó đến, cậu sẽ thấy quá ngượng ngùng để thực hiện một hành động kịch tính như vậy, nhưng đó lại là cách cậu thích hình dung trong đầu — và nói với cô rằng nếu cô chịu nhận lại cậu, cô có thể đời đời tin tưởng nơi cậu. Cậu đã được chữa khỏi căn bệnh ghê tởm từng hành hạ mình, cậu hiểu rõ giá trị của cô, và giờ đây cô có thể tin cậy ở cậu. Trí tưởng tượng của cậu bay bổng hướng về tương lai. Cậu hình dung cảnh mình chèo thuyền cùng cô trên sông vào những ngày Chủ nhật; cậu sẽ đưa cô đến Greenwich, cậu chưa bao giờ quên chuyến ngoạn du đầy thú vị đó cùng Hayward, và vẻ đẹp của Cảng London vẫn là một hoài niệm vĩnh cửu trong ký ức của cậu; và vào những buổi chiều hè oi ả, họ sẽ cùng ngồi trong Công viên trò chuyện: cậu bật cười một mình khi nhớ lại những lời nói huyên thu sớm nở tối tàn của cô, tuôn trào như một con suối róc rách chảy qua những hòn sỏi nhỏ, vừa vui nhộn, xấc láo, lại vừa đậm đà cá tính. Nỗi đau đớn mà cậu từng chịu đựng sẽ trôi tuột khỏi tâm trí cậu như một giấc mơ tồi tệ.

Nhưng khi ngày hôm sau, vào khoảng giờ uống trà — khung thời gian mà cậu khá chắc chắn sẽ tìm thấy Norah ở nhà — cậu gõ cửa phòng cô thì lòng dũng cảm bỗng chốc tan biến. Liệu cô có thể tha thứ cho cậu không? Thật là tồi tệ khi cứ ép buộc bản thân xuất hiện trước mặt cô. Cánh cửa được mở bởi một người hầu gái mới đến từ dạo cậu còn có thói quen ghé qua mỗi ngày, và cậu hỏi xem bà Nesbit có ở nhà không.

“Phiền cô hỏi xem cô ấy có thể tiếp ông Carey được không,” cậu nói. “Tôi sẽ đợi ở đây.”

Cô hầu gái chạy lên lầu và chỉ một loáng sau đã lộc cộc bước xuống.

“Mời anh lên trên ạ. Căn phòng phía trước ở tầng hai.”

“Tôi biết rồi,” Philip nói với một nụ cười nhẹ.

Cậu bước đi với trái tim đập rộn ràng. Cậu gõ cửa.

“Mời vào,” giọng nói quen thuộc và vui tươi cất lên.

Nó tựa hồ đang cất lên lời mời chào bước vào một cuộc đời mới tràn ngập bình yên và hạnh phúc. Khi cậu bước vào, Norah liền bước tới chào đón cậu. Cô bắt tay cậu cứ như thể họ chỉ vừa mới chia tay nhau từ hôm qua. Một người đàn ông đứng dậy.

“Ông Carey — ông Kingsford.”

Philip, vô cùng thất vọng vì không tìm thấy cô ở một mình, liền ngồi xuống và đánh giá vị khách lạ mặt. Cậu chưa từng nghe cô nhắc đến tên người này, nhưng qua cách anh ta ngồi trên chiếc ghế, Philip có cảm giác anh ta vô cùng thoải mái như ở nhà mình vậy. Đó là một người đàn ông khoảng bốn mươi tuổi, cạo râu nhẵn nhụi, với mái tóc vàng dài được chải chuốt vô cùng ngăn nắp, cùng làn đôi má ửng đỏ và đôi mắt nhợt nhạt, mệt mỏi mà những người tóc vàng thường có khi tuổi trẻ đã qua đi. Anh ta có chiếc mũi to, miệng rộng; các đường nét trên khuôn mặt vô cùng sắc nét, và dáng người vạm vỡ; anh ta cao hơn mức trung bình và có bờ vai rộng.

“Tôi cứ tự hỏi không biết anh đã dạt về phương trời nào rồi,” Norah lên tiếng bằng giọng điệu lanh lảnh của mình. “Hôm nọ tôi có gặp anh Lawson — anh ấy có kể với anh không? — và tôi đã bảo với anh ấy rằng thực sự đã đến lúc anh nên quay lại thăm tôi rồi đấy.”

Philip chẳng thấy một chút bối rối nào trên nét mặt cô, và cậu thầm khâm phục sự tự nhiên mà cô dùng để vượt qua một cuộc chạm trán mà chính cậu lại cảm thấy vô cùng ngượng ngùng. Cô pha trà mời cậu. Cô vừa định bỏ đường vào thì cậu ngăn lại.

“Ngốc thật đấy!” cô kêu lên. “Tôi quên mất.”

Cậu chẳng tin điều đó. Chắc chắn cô phải nhớ rõ là cậu không bao giờ cho đường vào trà. Cậu coi sự việc ấy là một dấu hiệu cho thấy vẻ dửng dưng của cô chỉ là sự giả vờ.

Cuộc trò chuyện mà Philip vừa ngắt quãng lại tiếp tục, và chẳng mấy chốc cậu bắt đầu cảm thấy mình hơi thừa thãi. Kingsford chẳng thèm để ý gì đặc biệt đến cậu. Anh ta nói năng trôi chảy và gãy gọn, không thiếu vẻ hài hước nhưng mang một phong thái có phần độc đoán: hóa ra anh ta là một nhà báo, và có những mẩu chuyện thú vị để bàn về mọi chủ đề được nhắc tới; thế nhưng việc bị gạt ra lề trong cuộc trò chuyện khiến Philip vô cùng bực bội. Cậu quyết tâm ngồi lì cho đến khi vị khách này ra về thì thôi. Cậu tự hỏi liệu hắn ta có mê Norah không. Ngày xưa họ từng thường xuyên bàn tán về những gã đàn ông muốn tán tỉnh cô và cùng nhau cười nhạo chúng. Philip cố gắng lái câu chuyện trở lại những vấn đề mà chỉ cậu và Norah mới rõ, nhưng lần nào gã nhà báo ấy cũng xía vào và thành công lôi kéo câu chuyện sang một chủ đề khác khiến Philip buộc phải im lặng. Cậu đâm ra hờn dỗi Norah, bởi hẳn cô phải thấy cậu đang bị biến thành một kẻ nực cười; nhưng biết đâu cô đang giáng điều này xuống như một hình phạt dành cho cậu, và nghĩ thế rồi, cậu liền lấy lại được thiện cảm.

Cuối cùng thì đồng hồ cũng điểm sáu giờ, và Kingsford đứng dậy.

“Tôi phải đi đây,” anh ta nói.

Norah bắt tay anh ta và tiễn ra tận cửa buồng. Cô khép cửa lại và đứng ở ngoài đó vài phút. Philip tự hỏi không biết họ đang nói gì với nhau.

“Ông Kingsford là ai vậy?” cậu hỏi một cách vui vẻ khi cô quay trở lại.

“À, anh ấy là biên tập viên của một trong những tạp chí thuộc tập đoàn Harmsworth. Dạo này anh ấy nhận đăng khá nhiều bài viết của tôi.”

“Tôi cứ tưởng hắn ta chẳng bao giờ chịu đi về cơ chứ.”

“Tôi rất vui vì anh đã ở lại. Tôi muốn có một buổi trò chuyện với anh.” Cô cuộn mình vào chiếc ghế bành lớn, thu cả chân lên theo tư thế mà vóc dáng nhỏ nhắn cho phép, rồi châm một điếu thuốc. Cậu mỉm cười khi thấy cô lại thể hiện cái dáng vẻ từng khiến cậu vô cùng thích thú.

“Trông em chẳng khác gì một con mèo cả.”

Cô ném về phía cậu một cái nhìn sắc sảo từ đôi mắt đen đẹp đẽ.

“Đáng lẽ tôi phải bỏ cái thói quen này mới được. Thật ngớ ngẩn khi cư xử như một đứa trẻ ở cái tuổi của tôi, nhưng tôi thấy thoải mái khi co chân lại thế này.”

“Thật là tuyệt biết bao khi lại được ngồi trong căn phòng này,” Philip hạnh phúc nói. “Em không biết anh đã nhớ nơi này đến nhường nào đâu.”

“Sao đời nào anh không đến sớm hơn?” cô hỏi một cách vui tươi.

“Anh không dám,” cậu nói, mặt đỏ bừng.

Cô dành cho cậu một ánh nhìn tràn đầy sự ân cần. Khóe môi cô thoáng vẽ nên một nụ cười duyên dáng.

“Anh không cần phải sợ thế đâu.”

Cậu chần chừ giây lát. Tim cậu đập thình thịch.

“Em có nhớ lần cuối cùng chúng ta gặp nhau không? Anh đã đối xử với em vô cùng tồi tệ — anh thấy vô cùng hổ thẹn với bản thân.”

Cô nhìn thẳng vào cậu. Cô không trả lời. Cậu đang mất dần kiểm soát; dường như cậu đã đến đây với một mục đích mà mãi đến bây giờ cậu mới nhận ra sự tồi tệ quá mức của nó. Cô không hề giúp cậu gỡ rối, và cậu chỉ còn cách bập bõm thốt lên.

“Em có bao giờ tha thứ cho anh không?”

Rồi một cách bồng bột, cậu kể cho cô nghe chuyện Mildred đã bỏ đi và sự bất hạnh của cậu lớn đến mức suýt chút nữa cậu đã tự vẫn. Cậu kể cho cô nghe mọi chuyện đã xảy ra giữa họ, về sự ra đời của đứa trẻ, về cuộc gặp gỡ với Griffiths, về sự ngu ngốc, lòng tin đặt nhầm chỗ cùng nỗi thất vọng ê chề của mình. Cậu kể cho cô nghe cậu đã thường xuyên nghĩ về lòng tốt và tình yêu của cô biết bao, và cậu đã hối hận cay đắng thế nào khi vứt bỏ nó đi: cậu chỉ thực sự hạnh phúc khi ở bên cô, và giờ đây cậu mới thấu hiểu tấm lòng cô vĩ đại nhường nào. Giọng cậu khàn đặc vì xúc động. Có lúc cậu cảm thấy xấu hổ đến mức phải cúi gằm mặt xuống đất khi nói. Khuôn mặt cậu biến dạng vì đau đớn, và dẫu vậy cậu vẫn cảm thấy việc được thổ lộ mang lại một sự nhẹ nhõm kỳ lạ. Cuối cùng thì cậu cũng dứt lời. Cậu ngả người ra sau ghế, kiệt sức và chờ đợi. Cậu chẳng giấu giếm điều gì, và thậm chí trong cơn tự ti tột cùng, cậu còn cố gắng làm cho bản thân trở nên đáng khinh hơn cả thực tế. Cậu ngạc nhiên khi thấy cô không nói gì, và cuối cùng cậu ngẩng đầu lên. Cô không nhìn cậu. Khuôn mặt cô trắng bệch, và cô có vẻ như đang chìm đắm trong suy nghĩ.

“Em chẳng có gì để nói với anh sao?”

Cô giật mình và đỏ mặt.

“Tôi e là anh đã có một khoảng thời gian tồi tệ,” cô nói. “Tôi vô cùng tiếc.”

Cô có vẻ định nói tiếp, nhưng lại thôi, và cậu lại tiếp tục chờ đợi. Cuối cùng cô dường như phải cố gắng lắm mới thốt lên lời.

“Tôi đã đính hôn để kết hôn với anh Kingsford.”

“Sao em không nói cho anh biết ngay từ đầu?” cậu thét lên. “Em đâu cần phải để anh tự hạ nhục mình trước mặt em chứ.”

“Tôi xin lỗi, tôi không thể ngăn anh lại được... Tôi gặp anh ấy không lâu sau khi anh” — cô có vẻ tìm kiếm một cách diễn đạt sao cho không làm tổn thương cậu — “nói với tôi rằng bạn của anh đã quay trở lại. Đã có lúc tôi vô cùng khổ sở, anh ấy cực kỳ tử tế với tôi. Anh ấy biết có ai đó đã làm tôi đau khổ, dĩ nhiên là anh ấy không biết đó là anh, và tôi không biết mình sẽ ra sao nếu không có anh ấy. Và đột nhiên tôi cảm thấy mình không thể cứ làm việc, làm việc, làm việc mãi được; tôi quá mệt mỏi, tôi cảm thấy cơ thể rã rời. Tôi đã kể cho anh ấy nghe về chồng tôi. Anh ấy ngỏ ý cho tôi tiền để làm thủ tục ly hôn với điều kiện tôi sẽ kết hôn với anh ấy càng sớm càng tốt. Anh ấy có một công việc rất tốt, và tôi sẽ chẳng cần phải làm bất cứ điều gì trừ khi bản thân muốn. Anh ấy yêu thương tôi rất nhiều và rất mực muốn chăm sóc tôi. Tôi đã vô cùng cảm động. Và giờ đây tôi rất, rất yêu anh ấy.”

“Vậy là em đã có quyết định ly hôn rồi sao?” Philip hỏi.

“Tôi đã nhận được phán quyết sơ bộ. Nó sẽ chính thức có hiệu lực vào tháng Bảy, và khi đó chúng tôi sẽ tổ chức đám cưới ngay lập tức.”

Hồi lâu Philip chẳng nói gì.

“Ước gì tôi không cư xử ngớ ngẩn như một thằng ngốc thế này,” cuối cùng cậu lẩm bẩm.

Cậu đang nghĩ về lời thú tội dài dòng và đầy nhục nhã của mình. Cô nhìn cậu với vẻ hiếu kỳ.

“Chưa bao giờ anh thực sự yêu tôi cả,” cô nói.

“Yêu đương chẳng mấy dễ chịu gì cho cam.”

Nhưng cậu vẫn luôn có khả năng nhanh chóng lấy lại bình tĩnh, và lúc này, đứng dậy đưa tay ra, cậu nói:

“Anh hy vọng em sẽ thật hạnh phúc. Rốt cuộc thì đó cũng là điều tốt nhất có thể xảy ra cho em.”

Cô nhìn cậu với ánh mắt thoáng chút bâng khuâng khi đón lấy tay cậu và siết chặt.

“Anh sẽ lại đến thăm tôi chứ?” cô hỏi.

“Không,” cậu lắc đầu đáp. “Thấy em hạnh phúc sẽ làm anh ghen tị đến chết mất.”

Cậu lầm lũi bước đi xa khỏi ngôi nhà của cô. Rốt cuộc thì cô đã đúng khi nói rằng cậu chưa từng yêu cô. Cậu cảm thấy thất vọng, thậm chí bực bội, nhưng lòng tự tôn của cậu bị tổn thương nhiều hơn là trái tim. Cậu thừa thừa hiểu rõ điều đó. Và chẳng mấy chốc, cậu nhận ra các vị thần vừa chơi một vố khăm quá đỗi ngoạn mục với mình, và cậu bật cười không một chút vui vẻ trước chính bản thân. Chẳng mấy dễ chịu gì khi mang trong mình cái năng lực tự cười vào sự ngớ ngẩn của chính mình.