Mark Twain: Tiểu Sử Toàn Tập

Lượt đọc: 1928 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 103
Những Ngày Làm Việc Cho “Atlantic”

❊ ❊ ❊

Chính vào khoảng thời gian này, Mark Twain bắt đầu công khai thể hiện khía cạnh nghiêm túc hơn của mình; nghĩa là việc ông lên tiếng ủng hộ các cuộc cải cách công ích. Bài viết của ông về “Quyền bầu cử phổ thông” đã vang lên tiếng chuông đầu tiên, và những bản kiến nghị về quyền tác giả của ông cũng mang tinh thần tương tự. Về sau, ông thường nói rằng ông vẫn luôn cảm thấy sứ mệnh của mình là giảng dạy, là giương cao ngọn cờ tái thiết đạo đức, và tại đây, khi ở tuổi bốn mươi, chúng ta thấy ông đưa ra những bằng chứng rõ ràng cho khuynh hướng này. Trên số báo tháng 10 năm 1875 của tờ Atlantic, một bài báo không ký tên dài ba trang mang tựa đề “Cộng hòa Gondour kỳ lạ” đã được ấn hành. Trong bài báo này, ý tưởng cho rằng quyền bầu cử nên được đánh giá không phải dựa trên cá nhân, mà dựa trên năng lực trí tuệ của họ, đã được phát triển: Republic of Gondour là một cõi Utopia, nơi kế hoạch này đã được thiết lập:

Đó là một ý tưởng kỳ lạ và đầy khéo léo. Bạn phải hiểu rằng hiến pháp ban cho mọi người đàn ông một lá phiếu; do đó, lá phiếu ấy là một quyền lợi chính đáng và không thể bị tước đoạt. Nhưng hiến pháp không hề nói rằng một số cá nhân nhất định không thể được cấp hai hoặc mười lá phiếu. Thế là một điều khoản tu chính đã được âm thầm chèn vào, một điều khoản cho phép mở rộng quyền bầu cử trong những trường hợp nhất định do luật định quy định....

Chiến thắng đã trọn vẹn. Đạo luật mới được soạn thảo và thông qua. Dưới đạo luật ấy, mọi công dân, dù nghèo khổ hay dốt nát đến đâu, vẫn sở hữu một lá phiếu, thế nên quyền bầu cử phổ thông vẫn thống trị; nhưng nếu một người có học vấn phổ thông cơ bản mà không có tiền, anh ta có một phiếu nữa, học vấn trung học cho anh ta bốn phiếu; nếu anh ta lại có tài sản trị giá ba nghìn sacos, anh ta nắm giữ thêm một phiếu nữa; với mỗi năm mươi nghìn sacos mà một người thêm vào tài sản của mình, anh ta được quyền có thêm một lá phiếu; học vấn Đại học mang lại cho một người chín phiếu, ngay cả khi anh ta chẳng sở hữu chút tài sản nào.

Tác giả tiếp tục cho thấy những kết quả tốt đẹp của đạo luật này; cách thức mà đất nước được ban ơn và làm cho rạng rỡ bởi sự kích thích hướng tới sự minh triết và lao động ấy. Không một ai từng nghi ngờ rằng Mark Twain chính là tác giả của câu chuyện ngụ ngôn này. Nó hầu như không chứa đựng chút dấu vết nào quen thuộc trong phong cách văn chương thường thấy của ông. Dẫu vậy, ông đã viết nó, và chỉ giấu đi tên mình, giống như trong một vài trường hợp khác, vì sợ rằng thế giới có thể từ chối đón nhận ông một cách nghiêm túc nếu để chính chữ ký hay bút danh của mình.

Howells đã giục ông tiếp tục theo đuổi bài báo về “Gondour”; hãy gửi thêm những bài phóng sự từ vùng đất hình mẫu ấy. Nhưng bấy giờ Clemens đang vướng vào những việc khác, và không hoàn toàn cam kết dấn thân cho các cuộc cải cách quốc gia.

Ông đang viết một bài châm biếm về một câu thơ vè dở tệ lúc bấy giờ đang gieo rắc bao đêm ngày đau khổ cho biết bao con người tội nghiệp vô tình bắt gặp nó ở một góc báo lá cải nào đó. Một tuyến xe điện nọ gần đây đã áp dụng “hệ thống bấm vé,” và dán trên các toa xe của họ, nhằm thông báo cho hành khách và người thu vé, tấm bích chương này:

A Blue Trip Slip for an 8 Cents Fare,

A Buff Trip Slip for a 6 Cents Fare,

A Pink Trip Slip for a 3 Cents Fare,

For Coupon And Transfer, Punch The Tickets.

Noah Brooks và Isaac Bromley đang đi xe về trung tâm thành phố trên tuyến đường số Tư vào một buổi tối, khi Bromley nói:

“Brooks, đó là thơ đấy. Chúa ơi, đúng là thơ rồi!”

Brooks dõi theo hướng ngón tay của Bromley và đọc tấm bảng chỉ dẫn. Họ bắt đầu hoàn thiện phẩm chất thơ ca của thông báo ấy, làm cho nó mang nhiều âm điệu nhịp nhàng và lanh lảnh hơn; khi đến tòa soạn tờ Tribune, W. C. Wyckoff, biên tập viên khoa học, và Moses P. Handy đã góp phần hỗ trợ về mặt trí tuệ và thi ca, với kết quả thế này:

Conductor, when you receive a fare,

Punch in the presence of the passenjare!

A blue trip slip for an eight-cent fare,

A buff trip slip for a six-cent fare,

A pink trip slip for a three-cent fare.

Punch in the presence of the passenjare!

CHORUS

Punch, brothers! Punch with care!

Punch in the presence of the passenjare!

Nó đã được in ra, và thơ xe buýt trở nên nổi tiếng. Các tờ báo khác nhau đều lần lượt thử sức với nó, và mỗi tờ thường mở đầu cho nỗ lực của chính mình bằng tất cả những ví dụ trước đó, chừng nào còn có thể khoét sâu thêm. Clemens đã phát hiện ra những câu thơ đó, và trong một buổi dạo chơi cùng Twichell, ông đã ngâm đọc chúng cho nghe. “Một cơn ác mộng văn chương” đã được viết ra vài ngày sau đó. Trong tác phẩm, tác giả kể lại cách mà câu vè ấy lập tức chiếm lấy hoàn toàn tâm trí ông và cứ nhảy nhót điệu waltz trong bộ não ông; cách mà, khi ăn xong bữa sáng, ông chẳng tài nào biết nổi mình đã ăn gì hay chưa; và cách mà, khi ông ngồi viết nốt cuốn tiểu thuyết dở dang của mình, cầm bút lên, ông chỉ có thể thốt ra câu:

Punch in the presence of the passenjare.

Cuối cùng ông cũng tìm thấy sự giải thoát khi kể nó cho người bạn đáng kính của mình, tức Twichell, người mà ông đã trút bỏ gánh nặng ấy với những hậu quả bi thảm.

Đó là một bài châm biếm thú vị và đúng thời điểm, đến nay vẫn rất đáng đọc. Việc nó được xuất bản trên tờ Atlantic đã mang lại hiệu ứng đánh thức thơ ca xe ngựa trên toàn thế giới. Howells, khi đến ăn tối tại nhà Ernest Longfellow vào ngày hôm sau khi bài viết xuất hiện, đã nghe chủ nhà và Tom Appleton giục giã nhau “Hãy bấm vé cẩn thận.” Các quý cô nhà Longfellow đều đã thuộc lòng nó. Boston gần như bị tàn phá bởi nó. Ngay tại nhà, các con của Howells đã đồng thanh ngâm nga nó cho ông nghe. Đường phố ngập tràn câu thơ ấy; tại Harvard nó đã trở thành một thứ dịch bệnh.

Nó đã được chuyển hóa sang các ngôn ngữ khác. Thậm chí Swinburne, nhà thơ du dương, cũng được cho là đã thực hiện một bản tiếng Pháp cho tờ 'Revue des deux mondes'. * Một tạp chí ở St. Louis, tờ The Western, đã tìm thấy sự giải thoát trong một bài thánh ca tiếng La-tinh với phần điệp khúc sau:

Pungite, fratres, pungite,

Pungite cum amore,

Pungite pro vectore,

Diligentissime pungite.

* LE CHANT DU CONDUCTEUR

Ayant ete paye, le conducteur

Percera en pleine vue du voyageur,

Quand il regoit trois sous un coupon vert,

Un coupon jaune pour six sous c'est l'affaire,

Et pour huit sous c'est un coupon couleur

De rose, en pleine vue du voyageur.

CHOEUR

Donc, percez soigneusement, mes freres

Tout en pleine vue des voyageurs, etc.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 21 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.