Mark Twain: Tiểu Sử Toàn Tập

Lượt đọc: 1900 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 180
Nhiều Cuộc Hành Trình

❊ ❊ ❊

Mentone ấm áp và yên tĩnh, và Clemens làm việc khi cánh tay cho phép. Ông ở đó một mình cùng bà Clemens, và họ đi dạo khá nhiều, thong thả ngắm cảnh và chụp ảnh, tận hưởng một chuyến trăng mật muộn màng nào đó. Clemens viết thư cho Susy:

Joseph đã đi Nice để học cách chụp ảnh bằng máy kodak—và để rửa những bức ảnh mà má nghĩ là bà đã chụp ở đây; nhưng anh nhận thấy theo nguyên tắc là bà chẳng thèm tháo nắp ống kính ra. Khi nào nhớ tháo thì bà lại chụp chồng lên nhau chín bức một lúc—ảnh ghép.

Họ ở lại Mentone một tháng, sau đó sang Pisa, và phái Joseph đi đón phần còn lại của đoàn về Rome. Tại Rome, họ dành thêm một tháng nữa—một khoảng thời gian tham quan thắng cảnh, rất thú vị, nhưng đối với Clemens thì chẳng mang lại lợi lộc gì mấy.

“Tôi không hy vọng có thể viết được chút văn chương nào trong năm nay,” ông nói trong một bức thư gửi cho Hall vào gần cuối tháng Tư. “Ngay khi tôi cầm bút lên là bệnh thấp khớp lại tái phát.”

Tuy nhiên, ông vẫn vật lộn với công việc và xoay sở để viết được khá nhiều bản thảo trong vài tuần qua. Từ Rome đến Florence, vào cuối tháng Tư, cảnh trí triển vọng quá đỗi đẹp đẽ và không khí của thành phố cổ kính ấy thật trong lành, đến nỗi họ quyết định thuê nhà ở đây cho mùa đông tới. Họ đi xem xét chỗ ở đủ loại, và cuối cùng, qua sự giới thiệu của Giáo sư Willard Fiske, đã tìm đến Villa Viviani, gần Settignano, trên một ngọn đồi phía đông Florence, với vườn nho và rừng ô-liu thoai thoải hướng xuống thành phố đang chìm trong màn sương mờ ảo—một tầm nhìn đẹp đẽ và bình yên. Họ chốt hợp đồng thuê Viviani, và vào khoảng giữa tháng Năm thì lên đường đi Venice để tham quan hai tuần—một khoảng dừng chân trong hành trình trở lại nước Đức. William Gedney Bunce, họa sĩ người Hartford, đang ở Venice, cùng với Sarah Orne Jewett và những người bạn quê nhà khác.

Từ Venice, qua ngõ hồ Como và “một cung đường rắc rối” (như sổ tay ông ghi chép) để đến Lucerne, rồi ngược lên phía bắc tới Berlin và tiếp tục đến Bad Nauheim, nơi họ đã lên kế hoạch trải qua mùa hè. Từ vài tuần nay, Clemens đã ấp ủ dự định làm một chuyến đi Mỹ, vì các vấn đề ở đó có vẻ đòi hỏi sự can thiệp trực tiếp của ông. Các sắp xếp mùa hè cho gia đình nay đã hoàn tất, ông lên đường trong tuần đó và xuống con tàu Havel để đi New York. Ông viết gửi Jean một bức thư từ biệt vui vẻ, chắc hẳn là vui vẻ hơn nhiều so với tâm trạng thực sự của ông lúc đó.

BREMEN, 7 giờ 45 sáng, ngày 14 tháng 6 năm 1892.

JEAN CLEMENS THÂN MẾN,—Cha đã ngủ dậy, cạo râu sạch sẽ, mặc chiếc áo sơ mi giặt là phẳng phiu và cảm thấy cực kỳ phong độ, chuẩn bị xuống khoe mã trước khi mặc nốt số quần áo còn lại.

Có lẽ má và bà Hague có thể thuyết phục được lão chủ nhà cư xử cho đúng mực; nhưng nếu hắn không nghe thì con cứ xuống đó và làm thịt con chó của hắn đi.

Cha ước gì con mời Tổng lãnh sự cùng các phu nhân đến dùng một trong những bữa tối đạm bạc đó với má, thế thì ông ấy mới chịu phàn nàn với Chính phủ.

Clemens cảm thấy sự hiện diện của mình ở Mỹ là do hai vấn đề thúc giục. Các báo cáo của Hall vẫn tiếp tục mang tinh thần lạc quan như mọi khi; nhưng các bản sao kê tài chính nửa năm lại ít mang tính khích lệ hơn. Bộ sách "Library of Literature" và một số cuốn khác vẫn bán khá chạy; nhưng lượng vốn ngày càng tăng đòi hỏi bởi một mô hình kinh doanh trả góp đã liên tục làm gia tăng các khoản nợ của công ty, trong khi viễn cảnh thị trường tiền tệ thắt chặt chung khiến cho triển vọng tương lai không mấy tươi sáng. Clemens nghĩ rằng ông có thể bán lại bộ Thư viện sách hoặc một phần cổ phần trong đó, hay thậm chí là phần hùn vốn của chính ông trong doanh nghiệp, cho một ai đó có đủ nguồn lực tài chính để đưa nó vào một nền tảng vững chắc hơn. Những bất ổn trong thương trường và gánh nặng nợ nần chồng chất đã trở thành một cơn ác mộng cản trở giấc ngủ của ông. Kiếm sống bằng một cánh tay tật nguyền đã là chuyện vô cùng gian khó, huống hồ lại phải gánh thêm mối bận tâm kinh doanh nặng nề này.

Mối quan tâm thứ hai đòi hỏi sự chú ý chính là món đồ cũ kỹ ấy—chiếc máy chữ. Clemens đã phó mặc mọi chuyện cho Paige, và Paige, bằng tài hùng biện thuyết phục của mình, đã thu hút được nguồn vốn từ Chicago cho đến khi một công ty được thành lập để sản xuất chiếc máy xếp chữ tại thành phố đó. Paige báo cáo rằng ông ta đã huy động được vài triệu đô-la đăng ký để xây dựng một nhà máy, và rằng ông ta đã được nhận mức lương của một dạng “bậc thông thái tư vấn” chung lên tới năm nghìn đô-la một tháng. Clemens, người đang đàm phán lại với nhà Mallory về việc nhượng lại tiền bản quyền sáng chế máy móc của mình, cho rằng cần phải tìm hiểu xem chuyện gì đang thực sự diễn ra. Ông ở Mỹ chưa đầy hai tuần, trong thời gian đó ông đã có một chuyến đi chớp nhoáng tới Chicago và phát hiện ra công ty của Paige thực sự đã khởi công xây dựng một nhà máy, và dự định sản xuất năm mươi chiếc máy. Thật không dễ dàng gì để nắm bắt tình trạng chính xác của công ty mới này, nhưng ít ra Clemens cũng đủ hy vọng về triển vọng của nó để hủy bỏ cuộc đàm phán với nhà Mallory vốn từng hứa hẹn một khoản tiền mặt đáng kể cầm tay. Ông chẳng thu được kết quả thực chất nào trong tình hình xuất bản, nhưng cuộc trò chuyện tâm tình với Hall vì lý do nào đó lại mang đến cảm giác an ủi. Việc kinh doanh đã mở rộng; giờ thì họ sẽ “tập trung hóa”.

Ông trở về trên con tàu Lahn, và chắc hẳn sức khỏe lẫn tinh thần của ông đã khá hơn rất nhiều, bởi người ta kể lại rằng ông đã mang lại bầu không khí vô cùng vui nhộn cho con tàu suốt chuyến hải trình. Ông kể rất nhiều câu chuyện phét lác buồn cười đến mức quá lố; nhiều đến nỗi một phiên tòa đã được triệu tập để xét xử ông với tội danh “nói dối vô độ và thiếu khoa học”. Rất nhiều nhân chứng đã ra làm chứng, và lời khai của chính bị cáo thiếu sức thuyết phục đến nỗi bồi thẩm đoàn đã tuyên án kết tội ông mà không cần phải rời ghế hội ý. Ông bị kết án phải đọc lớn tiếng các tác phẩm của chính mình trong một khoảng thời gian đáng kể mỗi ngày cho đến khi tàu cập bến. Người ta kể rằng ông đã thực hiện trung thành phần này của chương trình, và số tiền thu được từ phiên tòa cùng các buổi đọc sách trị giá hơn sáu trăm đô-la, đã được sung vào Quỹ Thủy thủ.

Cánh tay của Clemens thực sự đã khá hơn nhiều, và ông đã dành phần lớn thời gian rảnh rỗi trong chuyến đi để viết một bài báo mang tựa đề “Đủ mọi thể loại và điều kiện tàu thuyền,” từ chiếc Hòm của Noah cho đến con tàu Havel mới cóng, thứ tối tân nhất vào thời điểm đó trong ngành đóng tàu. Đó là một bài viết được thể hiện bằng một ngòi bút vui tươi và vẫn là một tác phẩm đáng đọc vào ngày nay. Phản ứng miêu tả Columbus khi ông xuất hiện trên boong chiến hạm của mình đặc biệt phong phú và uyển chuyển:

Nếu thời tiết lạnh giá, ông bước lên khoác trên mình bộ giáp sắt lộng lẫy từ mũ trụ có chóp lông vũ đến gót giày có gắn cựa, được chạm khảm các hoa văn Ả Rập bằng vàng, sau khi đã hơ ấm nó bên lò bếp tàu.

Nếu thời tiết ấm áp, ông diện bộ trang phục thủy thủ thông thường thời bấy giờ—chiếc mũ rộng vành bằng nhung xanh, với chùm lông đà điểu trắng muốt rũ xuống, được ghim chặt bằng một chùm kim cương và ngọc lục bảo lấp lánh;

chiếc áo khoác ngắn thêu vàng bằng nhung xanh, với phần tay áo rạch để lộ lớp tay áo lót bên trong bằng vải satin đỏ thẫm;

cổ áo và cổ tay áo viền ren mềm mại, phong phú;

quần ống phồng bằng nhung hồng, thắt nút đầu gối lớn bằng dải lụa gấm màu vàng;

vớ lụa màu hoa anh đào phớt ngọc trai, có thêu họa tiết và thêu tay tinh tế;

giốt-kin màu vàng chanh làm từ da bê chưa sinh, miệng loe hình phễu, rủ xuống thấp để lộ đôi vớ xinh xắn;

găng tay dài bằng thứ da trắng dị giáo thượng hạng, xuất xưởng từ Tòa án Dị giáo, vốn từng là một phần da thịt của một phu nhân quý tộc;

thanh gươm mỏng với lớp vỏ bọc đầy đá quý treo từ một chiếc băng đai bản rộng được khảm toàn hồng ngọc và saphia.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 22 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.