Ngày 4 tháng 6.—Để kể tiếp chuyện tối thứ Bảy. Chúng tôi rời nhà ông bà Whalley lúc chín giờ, rồi tiến thẳng đến dinh thự của Sir J. C—, người đã mời chúng tôi dự buổi hòa nhạc tại gia của ông.
Chúng tôi bắt gặp cảnh xe ngựa và ghế kiệu đông nghịt đến mức khó lòng chen chân nổi. Tôi chưa từng gặp bất kỳ ai trong gia đình ông, gồm Sir J. và ba cô con gái, nhưng lại nhận được lời mời đặc biệt. Hai căn phòng dành cho khách đã chật ních khi chúng tôi đến, và một nhóm đông người đang đứng ở chiếu nghỉ trên tầng một.
Vừa bước lên lầu, tôi hết sức ngạc nhiên khi nghe tiếng một người đàn ông gọi tên mình từ giữa đám đông ở chiếu nghỉ, ông ấy nói:
“Cô Burney, tốt hơn là cô nên lên thêm một tầng nữa (vừa nói vừa chỉ tay lên lầu)—nếu nghe lời tôi khuyên, cô cứ lên thêm một tầng nữa đi, vì ở đây chẳng còn chỗ trống nào đâu.”
Lúc đó tôi mới nhận ra giọng nói—chứ không thấy mặt—của Lord Mulgrave, và thoạt đầu tôi đâm ra nghĩ hay là mình cứ làm theo lời ông ấy, bởi xem chừng chỗ trống cho một con sẻ cũng chẳng có, và tôi từng nghe nói nhà Sharp quả thực thường bố trí khách lên ở khắp các phòng trong nhà khi họ tổ chức hòa nhạc. Thế nhưng, dần dà chúng tôi cũng chen được vào căn phòng bên ngoài, rồi Mrs. Lambart liền rẽ đám đông đến chỗ tôi để giới thiệu tôi với cô C—. Cô ấy vô cùng xinh đẹp, thanh nhã và dễ mến dẫu mang phong cách thời thượng, lại khéo léo tiếp đón mọi người giữa chốn đông đúc sao cho ai nấy đều hài lòng.
Sau đó, chính cô ấy lại giới thiệu tôi với người em gái kế là Arabella, một cô nàng hơi mập nhưng không đến nỗi xấu xí. Còn về Sir J., ông ngồi khuất sau một cánh cửa ở phòng hòa nhạc; vì bị què chân nên ông buộc phải ngồi yên một chỗ, và suốt buổi tôi chẳng thấy mặt ông lấy một lần, dẫu có lúc tôi suýt ngã nhào vào người ông. Số là có lần, khi tôi vừa len lỏi được vào phòng hòa nhạc và đang tựa người vào cánh cửa đang mở—nơi Lord Althorp, anh trai của Nữ công tước xứ Devonshire, cũng đang đứng ngả ngớn—sức ép từ đám đông đã đẩy chiếc ghế của Sir James, khiến cánh cửa bắt đầu dịch chuyển và tôi tưởng chúng tôi sắp ngã ngửa ra sau. Lord Althorp lập tức tránh ra, còn tôi nhanh chóng chồm tới trước mà không gây ra chút tiếng động nào; rồi Mr. Travell bước đến trấn an rằng mọi thứ sau cánh cửa vẫn ổn thỏa, nhờ thế mọi chuyện trôi qua trong yên bình, dù cũng đủ khiến tôi được một phen hoảng sợ đến buồn cười.
Thưa bà, nếu tôi chưa từng giới thiệu Mr. Travell với bà, thì tôi xin nói rằng—ông được cả thành phố Bath biết đến với biệt danh Beau Travell; ông là một nhà sành sỏi bậc nhất về cái đẹp, là kẻ định hình phong cách cho cả thiên hạ, là người nâng đỡ các tiểu thư trong giới thượng lưu, đồng thời là vị trọng tài tối cao về thời trang và là kẻ phán quyết ai là người hợp thời trang. Tôi chưa từng có vinh dự được ông bắt chuyện lần nào trước đó, dẫu từng gặp ông ở nhà vị viện phụ và nhà Mrs. Lambart. Thế nên bà có thể hình dung tôi đã kinh ngạc đến mức nào.
Dẫu các phòng đông nghẹt người, tôi chỉ nhận ra hai gương mặt quen—Lord Huntingdon, người mà tôi từng cùng uống trà tại nhà Mrs. Cholmley, và cô Philips; còn lại toàn là những con người chưng diện, hợp thời, những kẻ chỉ xuất hiện tại các buổi tụ họp vốn là nơi chúng tôi chẳng bao giờ đặt chân tới.
Một lúc sau, Lord Mulgrave chen chúc đi vào giữa chúng tôi và lớn tiếng gọi tôi:
“Thế ra cô đã không nghe lời khuyên của tôi đấy à!”
Tôi bảo ông ấy rằng ông đã thực sự làm tôi hoảng sợ, vì tôi cứ ngỡ ông nói thật.
Ông cười xòa trước ý định đẩy tôi lên tận gác mái, rồi lách mình đi thẳng vào phòng hòa nhạc.
Ồ, suýt nữa thì tôi quên không nhắc đến Dr. Harrington, người mà tôi đã trò chuyện rất nhiều, một con người khô khan, hài hước và vô cùng duyên dáng. Tôi cũng gặp Mr. Henry, nhưng vì cô L— không có mặt nên chẳng có chuyện gì xảy ra cả.
Chính cô C— đã mang đến cho tôi một cốc kem, bởi phòng đông đúc quá nên người hầu không tài nào chen lại gần tôi được. Thật nực cười khi mời lắm khách khứa đến thế trong khi sức chứa lại không kham nổi! Lord Mulgrave chẳng mấy chốc đã chán ngấy cái nóng oi bức, và thấy tôi đang lúng túng không biết phải xử lý ra sao với chiếc cốc của mình, ông đã tốt bụng cầm lấy giúp tôi, nhưng ngặt một nỗi ông không chỉ cầm cốc mà còn mang luôn cả... người đi mất, khiến tôi chẳng lấy gì làm vui mừng cho cam.
Có lẽ bà sẽ buồn cười khi thấy từ nãy đến giờ tôi chẳng đả động gì đến âm nhạc, nhưng sự thật là tôi hầu như chẳng nghe nổi một nốt nhạc nào. Nào là tứ tấu, khúc dạo đầu do các nghệ sĩ nghiệp vụ mà tôi chẳng biết mặt biết tên trình bày, và tiếng ồn ào cùng tiếng lách cách không ngớt vang lên từ phòng đánh bài—nơi tôi bị kẹt lại suốt cả buổi tối—đã át đi tất cả, khiến những gì tôi nghe được chỉ là một thứ âm thanh ù ù của giai điệu điểm xuyết dăm ba tiếng gảy đàn đứt quãng.
Chẳng có gì nực cười hơn một buổi hòa nhạc kiểu này; và Dr. Harrington bảo với tôi rằng sự hỗn loạn ở đám nhạc công chẳng kém gì cảnh tượng diễn ra giữa đám khách khứa, bởi khi được mời cất tiếng mở màn buổi hòa nhạc, họ chẳng tìm thấy bản nhạc đâu cả. Các tiểu thư nhà C— chẳng chuẩn bị gì sảng, cũng chẳng thèm nhờ vả những nghệ sĩ tài tử chuẩn bị giúp họ. Cô Harrington, con gái bác sĩ, người chơi đàn harpsichord—mà qua chút ít âm thanh hiếm hoi đôi lúc tôi lọt tai, tôi tin là cô chơi rất hay—đã phàn nàn rằng chưa từng phải chạm tay vào một thứ nhạc cụ nào tồi tệ đến thế, và cô cảm thấy vô cùng khó chịu khi buộc phải biểu diễn trên nó.
Vào khoảng thời gian tôi chen chúc đứng cạnh cửa phòng hòa nhạc như đã kể, các tiểu thư đang chuẩn bị biểu diễn, và với sự giúp đỡ của Mr. Henry, họ cất tiếng hát những bài ca trào phúng. Ồ, một giọng hát mới thảm hại làm sao! Tôi chưa từng nghe thấy tiếng gào thét nào tệ hại hơn, lạc điệu hơn và tồi tệ đủ mọi đường đến thế. Mãi đến muộn chúng tôi mới ra về.