Thư Tình Robert Browning Và Elizabeth Barrett Barrett, Tập 1

Lượt đọc: 2272 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
R.b. Gửi E.b.b.

❊ ❊ ❊

Wednesday Morning—Spring!

[Post-mark, February 26, 1845.]

Thực sự là Mùa xuân ấm áp rồi, thưa cô Barrett thân mến, và loài chim đều biết điều đó; và trong Mùa xuân này tôi sẽ được gặp cô, chắc chắn sẽ được gặp—vì đã bao giờ tôi không đạt được bất cứ điều gì mà lòng mình đã hướng về đâu? Như đôi khi tôi tự hỏi bản thân, với một nỗi sợ kỳ lạ.

Tôi cầm tờ giấy này lên để viết rất nhiều—giờ đây, tôi lại nghĩ mình sẽ chẳng viết mấy đâu—'Tôi sẽ được gặp cô,' tôi nói vậy đấy!

Về vở kịch 'Luria' mà cô hỏi đến, đó sẽ là vở kịch cuối cùng của tôi—vì nó cũng chỉ là một vở kịch thôi, than ôi! Tôi đã hoàn thành một vở ở đây, 'Bi kịch của một tâm hồn,' tên gọi đúng là như vậy, nhưng vở đó không thích hợp để làm cái kết (dù tôi nhất định sẽ kết thúc), còn Luria là một người Moor, thuộc xứ sở của Othello, và cống hiến hết mình cho thứ mà anh ta cho là Florence, rồi cái vận mệnh xưa cũ ấy lại lặp lại—tất cả vẫn còn trong tâm trí tôi, nhưng thời tiết tươi đẹp này đang giúp ích rất nhiều và tôi sẽ sớm thả lỏng Braccio và Puccio (một kẻ bất mãn nhợt nhạt), rồi Tiburzio (người Pisan, một tay chân thật, tốt bụng), và phu nhân Domizia—thả lỏng tất cả bọn họ lên người Luria ngốc nghếch thân yêu (sự ngốc nghếch ấy hẳn phải mê hoặc làm sao), với trái tim bằng vàng, thả lỏng tất cả những kẻ đó với sự khôn ngoan lọc lõi của thế gian và những mưu mô ranh mãnh kiểu Tuscan; và đối với tôi, điều bất hạnh là tôi đồng cảm với những kẻ này chẳng kém gì với anh ta—thế nên chẳng thể có điều gì tốt đẹp phát sinh từ việc tiếp tục chơi với cái đám hoang dã này lâu hơn nữa, và sau khi tống khứ 'Luria' cùng đống đổ nát buồn thảm khác của một kẻ tên là Chiappino—sau khi gạt bỏ những thứ đó, tôi sẽ làm theo lời cô sai bảo, và—trước tiên xin thưa rằng tôi còn có một số Thơ lãng mạn và Trữ tình, toàn mang tính kịch, cần phải giải quyết xong xuôi, và rồi, tôi sẽ bất ngờ cúi xuống chui ra khỏi vòng tròn khiêu vũ của những con người đang nắm tay nhau này, và đứng yên lặng một lát, nhỡ mắt tôi có bị lóa đi, và khi điều đó qua đi, họ sẽ biến mất và cô sẽ ở đó, phải vậy không? Vì, như tôi nghĩ mình từng nói với cô, tôi luôn vô thức rùng mình mỗi khi nhìn—không, chỉ liếc nhìn—vào Bài thơ Đầu tiên này của tôi sắp tới. 'Giờ đây,' tôi gọi nó là vậy, hồn tôi ơi—vì đây là một vấn đề vô cùng trọng đại—điều gì phải làm lúc này, phải tin lúc này, trong giới hạn mà nó đã được mặc khải cho tôi—những lời thật trang nghiêm làm sao—và thật kỳ lạ khi thấy chính mình viết ra chúng cho bất kỳ ai khác! Thế là đủ cho lúc này.

Tôi quen Tennyson 'mặt đối mặt'—chỉ thế thôi. Tôi quen Carlyle và yêu quý ông ấy—quen thân đến mức tôi muốn kể với cô rằng ông ấy đã từng lắc cái đầu vĩ đại đó trước 'việc ca hát,' bởi ông yêu và sống vì nó biết nhường nào. Lần cuối tôi gặp ông, cách đây hai tuần, từ một câu chuyện nào đó mà tôi không nhớ rõ, ông đột nhiên quay phắt lại phía tôi và hỏi: 'Cậu chưa từng thử viết một Bản ca sao? Trong tất cả mọi thứ trên đời, đó là điều tôi tự hào nhất nếu làm được.' Tiếp đó là định nghĩa của ông về một bản ca—rồi, với một ánh nhìn khẩn khoản hướng về bà C., 'Tôi vẫn luôn nói rằng có ngày bất chấp tự nhiên và số mệnh, tôi sẽ bùng nổ thành một khúc ca' (ý ông là mình không có khiếu 'âm nhạc' theo nghĩa cơ học, và âm nhạc chính là thơ ca, theo quan điểm của ông, và nó phải ôm ấp lấy tư tưởng như Donne từng nói 'một giọt hổ phách ôm ấp lấy con ong'), và rồi ông bắt đầu ngâm nga một bài ca cổ Scotland, dừng lại ở hai câu thơ thô mộc đầu tiên, 'Người ta bảo tôi những từ mở đầu ấy chỉ để bắt nhịp thôi'—và rồi lại dừng lại ở cặp câu thơ về—hoặc có ý nghĩa là—'hãy cho tôi' (nhưng bằng thổ ngữ Scotland đặc sệt) 'hãy cho tôi người tình của tôi, tôi chẳng màng đến chiếc cốc cogie của mình.' Carlyle ra vẻ bề trên phán rằng: 'Ông ấy nói rằng nếu bạn cho phép ông ấy tình yêu của người tình, bạn có thể tước đi tất cả những thứ khác, thậm chí cả chiếc cogie, cái chén hay cái vại của ông ấy, và ông ấy chẳng hề bận tâm,' y như một vị giáo sư đang giảng giải về Lycophron vậy. Và ngay trước khi tôi rời nước Anh, sáu tháng trước, chẳng phải tôi đã nghe thấy ông ngâm nga, nếu không muốn nói là chắc chắn đang hát, bài 'Charlie là người yêu của tôi' ('người yêu' với một vẻ nhấn mạnh đầy sùng kính), và rồi ông lùi lại, giống như ở ngoài bài ca, để ngắm nhìn nó rõ hơn, và thốt lên rằng 'Ý niệm về sự hoàn mỹ kỳ diệu lý tưởng ấy hẳn đã khắc sâu biết bao vào tâm trí của "tên kỵ sĩ trẻ" trong bài ca Jacobite cổ này—("Họ ra đi để cứu lấy đất nước, và tên kỵ sĩ trẻ tuổi ấy!!")—đến mức tôi, kẻ chẳng màng gì đến một con người rách việc như thế, cũng không khỏi cảm thấy những gì hắn cảm thấy, khi thốt lại những lời của hắn sau lưng hắn!' Sau khi nói thế, thể nào ông cũng khuyên mọi người hãy gột sạch đầu óc khỏi mọi thứ ca hát đi! Đừng để tôi quên vỗ tay nhé, chúng ta đã nhận được bức thư, dẫu nó phải trả giá đắt đỏ bởi những tiếng 'Thưa các ngài' v.v., và dẫu nó chỉ là một mảnh giấy vụn không đáng kể, nhưng dẫu sao thì cũng đã cầm được nó, làm động lực cho tôi trong lĩnh vực ngoại giao.

Ai đã kể cho cô nghe về những chiếc sọ người và mạng nhện của tôi vậy—Horne chăng? Năm ngoái, tôi đã cưng chiều hết mực một anh bạn tuyệt vời (một con nhện vườn—điều kỳ lạ là ở chỗ đó—loại nhện mảnh khảnh thông minh—ngay cả đối với một con nhện, và tất cả bọn chúng đều rất 'lanh lợi và gian xảo'—loại này tạo ra một cái ổ hình nón dài, với một căn phòng vuông có lợi thế ở phần cuối, và ở đó nó nằm thoải mái và quan sát xung quanh), một gã to xác đã tự làm tổ, với sự hào hứng thực sự, ngay trong hàm của một chiếc sọ lớn, từ đó nó ngắm nhìn tôi viết, và tôi nhớ mình từng nói với Horne về những điểm tốt đẹp của nó. Nhân tiện, những nhà nhân tướng học nhìn chằm chằm vào chiếc sọ lớn đó với vẻ mặt nghiêm nghị, và theo cách ảm đạm của họ, hy vọng rằng chủ nhân của nó đã có một cái kết tốt đẹp. Giờ đây, nó đang bình thản nhìn ra ngọn đồi xanh nhỏ xíu phía sau. Tôi phần nào thấu hiểu tâm tư của đồ đạc trong nhà, và đối xử với sách vở cùng tranh ảnh bằng một sự quan tâm hợp lý. Đơn cử như việc một số người đối xử với những bức tranh của họ ra sao, đối với tôi vẫn là một điều bí ẩn; dẫu vậy thì điều đó vẫn rất đáng phẫn nộ—những bức chân dung buộc phải đối mặt với nhau mãi mãi—những bức tranh in được nhồi nhét chung trong các cặp tài liệu. Bức Andromeda hoàn hảo của Polidoro nhà tôi lại bị đặt cùng với bức 'Những kẻ nông phu chè chén' của Ostade,—nơi tôi tìm thấy nó,—đó là do chính cha tôi làm đấy, nếu không thì tôi còn nói nhiều hơn thế.

Và khi tôi nói rằng tôi thích 'Pippa' hơn bất cứ tác phẩm nào mình từng làm trước đó, là tôi đã trả lời tất cả những gì cô sai bảo rồi đấy. Còn bây giờ tôi có được phép đặt câu hỏi không? Không,—vì tất cả những điều đó đều là niềm vui thuần túy đối với tôi, miễn là cô chịu viết thư. Tôi chưa bao giờ thiếu những người bạn, người tình tốt bụng, rộng lượng và tuyệt vời, họ nói vậy—họ đã và đang là thế—có lẽ họ đã đến sai thời điểm—tôi chưa bao giờ cần đến họ—dù tôi tin điều đó không làm thay đổi lòng biết ơn của tôi—nhưng tôi hiểu rõ bản thân mình—chắc chắn là thế—và vẫn luôn như vậy, bởi chẳng phải đâu đó có cuốn sách nhỏ đầu tiên tôi in khi còn là một thiếu niên, cùng với John Mill, cái đầu mang tư duy siêu hình, với lời phê bên lề của ông rằng 'người viết sở hữu một khả năng tự nhận thức sâu sắc hơn bất cứ điều gì tôi từng biết ở một con người bình thường' sao? Thế nên tôi chưa bao giờ tự lừa dối bản thân mình nhiều lắm, hay gọi những cảm xúc của mình dành cho mọi người khác với bản chất thực của chúng. Và nếu tôi không có quyền nói, thì ai có quyền nói rằng tôi đã có, nhưng tôi đã nói điều đó rồi, dù là siêu nhiên hay không. Xin cô hãy kể cho tôi nghe cả về những việc làm và dự án hiện tại của cô nữa, và đừng bao giờ tự nhận mình là 'mang ơn' tôi, kẻ đang mang ơn, vô cùng mang ơn cô,—vì không một lời nào của cô là tôi không đón nhận bằng sự chân thành—và hãy nói cho tôi biết có phải Mùa xuân đang đến, đã đến rồi hay không, và tôi sẽ bắt đầu viết những bức thư trang nghiêm nhất, bởi sự khởi đầu này là vì niềm vui, giống như cặp câu thơ ca của Carlyle vậy. Hôm nay đầu tôi cũng hơi đau một chút, và, như cố thi sĩ đáng kính Kirke White từng nói với mặt trăng, từ đống tài liệu toán học của mình,

Tôi gạt sang bên trang giấy học trò;

Tôi không thể không ngắm nhìn, nàng trông mới ngọt ngào làm sao—dịu dàng biết mấy.

Thật đáng đời cho một cụm từ ngớ ngẩn, nhưng nếu không có nó thì thật khó mà gieo vần.

Mãi mãi là người trung thành của cô,

Robert Browning.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 16 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.